II SA/Łd 951/25

Dnia 27 lutego 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Sędziowie: Sędzia WSA Tomasz Porczyński (spr.) Asesor WSA Beata Czyżewska , Protokolant asystent sędziego Agnieszka Chrzanowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2026 roku sprawy ze skargi A. P. na decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 8 października 2025 roku nr 195/2025 w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę. dc Decyzją z dnia 8 października 2025 r., nr 195/2025 wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2025 r. poz. 1691) – dalej: k.p.a.; Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opocznie z dnia 24 czerwca 2025 r., nr 59/2025 orzekającą o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie legalności budowy przydomowego ganku, usytuowanego na działce o nr ew. [...] w miejscowości S., gm. M.. Z istotnych dla sprawy ustaleń faktycznych wynika, że pismem z dnia 28 czerwca 2017 r. A.P. (dalej także skarżący) wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opocznie z wnioskiem o podjęcie działań w sprawie samowoli budowlanej na nieruchomości położonej S. gm. M. (działki ew. nr [...], [...], [...]), w granicy działki siedliskowej S. gm. M. (działki ew. nr [...], [...],[...]), której w dacie zgłoszenia żądana skarżący był współwłaścicielem. W następstwie przeprowadzonych w dniu 31 lipca 2017 r. oględzin na miejscu ustalono, iż na ww. nieruchomości S., stanowiącej własność E.P. (dalej także inwestor) prowadzone są roboty budowlane związane z budową od strony północnej istniejącego na terenie drewnianego budynku mieszkalnego, przydomowego ganku o wymiarach zewnętrznych 3,66 m x 4,17 m i wysokości odpowiednio od 3,05 m do 3,72 m. Od strony zachodniej realizowany obiekt znajduje się w odległości 8 cm od drewnianego ganku, znajdującego się na działkach ew. nr [...] i [...], stanowiącego odrębne wejście do części budynku mieszkalnego użytkowanego przez skarżącego. Natomiast od strony północnej oraz strony wschodniej realizowany obiekt znajduje się odpowiednio w odległości 6,20 m oraz 20,10 m od istniejących ogrodzeń rozgraniczających nieruchomości sąsiednie. Realizowany obiekt przylega do części budynku użytkowanej przez inwestora. Przedmiotowy obiekt ma konstrukcję murowano - drewnianą, tj. 3 ściany zewnętrzne od strony wschodniej, północnej i zachodniej wymurowano w części z bloczka betonowego (podmurówkę), natomiast pozostałą część nadziemną wymurowano z pustaka szlakowego o grubości 20 cm. Na wysokości 2,28 m wybetonowanego podkładu wewnątrz ganku w górnej części na 3 ścianach zewnętrznych, wykonano wieniec żelbetonowy o przekroju 20 cm x 20 cm. Na ścianach ganku odpowiednio wykonano konstrukcję dachu, tj. przymocowano 2 płatwie drewniane 14 cm x 14 cm, na których przymocowano krokwie drewniane o przekroju 14 cm x 8 cm. Dach jednospadowy z blachy trapezowej ze spadkiem połaci dachowej na nieruchomość właściciela. Przy okapie dachu zamontowano rynnę PCV o średnicy Ø 125 mm odprowadzającą wody opadowe z dachu rurą spustową Ø 100 mm, zamontowaną w narożniku ganku od strony wschodniej na teren nieutwardzony właściciela. Ganek podzielono na 2 części - korytarz w kształcie litery "L" i pomieszczenie użytkowe. Od strony działki skarżącego w części krawędź dachu wystaje 5 cm poza lico ściany. Ganek w ścianach zewnętrznych od strony zachodniej i północnej nie posiada żadnych otworów. Etap realizacji inwestycji określono jako stan surowy otwarty. Zgodnie z wyjaśnieniami inwestora budowę rozpoczęto w maju 2017 r. w oparciu o dokonane w dniu 15 lutego 2017 r. zgłoszenie do Starostwa Powiatowego w Opocznie, obejmujące budowę ganku o wymiarach 4,35 m x 3,70 m i wysokości maksymalnej 3,30 m. Inwestor przedłożył również decyzję Starosty Opoczyńskiego z 22 maja 2016 r., wnoszącą sprzeciw oraz nakładającą obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę oraz decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 10 maja 2016 r., nr 116/2016 uchylającą w całości wskazaną decyzję Starosty Opoczyńskiego. W toku wszczętego w dniu 3 sierpnia 2017 r. postępowania administracyjnego w sprawie legalności budowy przedmiotowego ganku, ostatecznym postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opocznie z dnia 21 września 2017 r. wstrzymano prowadzenie robót budowlanych. Następnie decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opocznie z dnia 13 listopada 2017 r. inwestor zobowiązany został do wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem przedmiotowego obiektu budowlanego poprzez: obcięcie wystającej połaci dachowej do lica wewnętrznego murowanej ściany od strony sąsiedniej działki o nr ew. [...]; wymurowanie od strony działki o nr ew. [...] ściany oddzielenia przeciwpożarowego o grubości 20 cm, wyniesionej ponad pokrycie dachu na wysokość co najmniej 0,3 m, o klasie odporności ogniowej EI 60 z wyprowadzaniem spadku na ogniomurze na własną połać dachową w terminie do dnia 30 czerwca 2018 r. Ww. decyzja została utrzymana decyzją Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 marca 2018 r. Prawomocnym wyrokiem z 7 września 2018 r., sygn. akt II SA/Łd 559/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił ww. decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 marca 2018 r. wraz z poprzedzającą ja decyzją organu I instancji z dnia 13 listopada 2017 r. Kontynuując postępowanie w sprawie, w dniu 30 stycznia 2019 r. przeprowadzono kolejne oględziny na miejscu podczas, których ustalono, ponad ustalenia dokonane podczas kontroli w dniu 31 lipca 2017 r., że w ścianie przybudówki od strony wschodniej znajdują się otwory: drzwiowy i okienny, bez zamocowanej stolarki. Ustalono również, że inwestor nie ma wiedzy co do technologii i głębokości wykonanych fundamentów przedmiotowego ganku. Postanowieniem z dnia 14 lutego 2019 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opocznie zobowiązał inwestora do przedłożenia ekspertyzy technicznej przedmiotowego ganku, sporządzonej przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane bez ograniczeń w specjalności konstrukcyjno-budowlanej, w terminie do dnia 30 kwietnia 2019 r. W dniu 29 kwietnia 2019 r. inwestor wykonał ww. obowiązek przedkładając do akt sprawy opracowanie pod nazwą: "Ekspertyza techniczna dotycząca stanu technicznego obiektu wraz ze wskazaniem robót budowlanych które należy wykonać w celu usunięcia nieprawidłowości przy budynku, biorąc pod uwagę przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r.", autorstwa mgr inż. S. J. Decyzją z dnia 10 czerwca 2019 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opocznie umorzył postępowanie administracyjne w sprawie legalności realizowanej budowy przedmiotowego ganku. W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącego Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 12 sierpnia 2019 r. uchylił w całości decyzję organu I instancji przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. W toku ponownie prowadzonego postępowania akta sprawy uzupełniono o informacje dotyczące obowiązywania na terenie realizowanej inwestycji postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; aktualny wypis z rejestru gruntów oraz poglądowy wydruk z GeoPortalu. Ponadto zawiadomiono strony postępowania, że postępowanie jest prowadzone w sprawie legalności budowy przydomowego ganku, usytuowanego wyłącznie na działce o nr ew. [...], nie zaś jak wcześniej wskazywano na działkach nr ew. [...], [...], [...]. W następstwie kolejnych przeprowadzonych w dniu 6 maja 2025 r. oględzin na miejscu ustalono dodatkowo, że konstrukcja dachu ganku od strony południowej zamocowana została do konstrukcji połaci dachowej północnej budynku mieszkalnego. Od strony zachodniej na ścianie zewnętrznej wyprowadzono mur oddzielenia przeciwpożarowego o grubości ściany, wyniesiony 0,3 m ponad pokrycie dachu, ze spadkiem w kierunku wschodnim (na dach ganku). Na dzień oględzin przedmiotowy ganek w stanie surowym otwartym, bez wykonanych instalacji. Inwestor podtrzymuje swoje poprzednie oświadczenia i nie wnosi uwag. Stanowisko skarżącego wyrażone zostało w przedłożonym do akt piśmie z dnia 26 maja 2025 r. Wskazaną na wstępie decyzja z dnia 24 czerwca 2025 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opocznie umorzył postępowanie w sprawie legalności budowy przydomowego ganku, usytuowanego na działce o nr ew. [...] w miejscowości S., gm. M.. Kwestionując zasadność powyższego rozstrzygnięcia skarżący wniósł odwołanie, w którym zarzucał sprzeczność dokonanych ustaleń faktycznych z zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, a nadto stronniczość i opieszałość organu w prowadzonym postępowaniu. W ocenie skarżącego E.P. dokonała samowoli budowlanej, to jest rozbudowy istniejącego budynku mieszkalnego (wybudowanego w roku 1933) o dwa pomieszczenia, które składają się na przedmiotową przybudówkę. Co więcej wysokość ścian ganku jest wyższa niż w dokonanym zgłoszeniu. Podnosił, że fundamenty wybudowanego budynku wykonano bez poszanowania przewidzianych prawem odległości, mimo, że mogła dokonać tej rozbudowy z ich dochowaniem, co w konsekwencji skutkuje negatywnie na cześć nieruchomości użytkowanej przez skarżącego. Wskazywał także na nieuprawnione obcięcie dachu jego ganku oraz deski ściany ganku od posadzki aż do dachu. Powyższe, w ocenie skarżącego uzasadnia nakaz dokonania rozbiórki samowoli budowlanej. Zaskarżoną niniejszą skargą decyzją z dnia 8 października 2025 r. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu, wskazał na podstawę prawną podjętego rozstrzygnięcia, to jest art. 105 § 1 k.p.a., który stanowi, że gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Dalej wskazując na przedmiot umorzonego postępowania administracyjnego, prowadzonego w sprawie legalności budowy przydomowego ganku (stan surowy otwarty), usytuowanego na działce o nr ew. [...] w miejscowości S., gm. M., zrealizowanego na podstawie dokonanego przez inwestora, w dniu 15 lutego 2017 r., skutecznego zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno-budowlanemu, podkreślił, że przepisy ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (dalej: p.b.), zarówno w brzmieniu aktualnym (art. 29 ust. 1 pkt 15 p.b.), jak i w brzmieniu obowiązującym w dacie realizacji spornej inwestycji (art. 29 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 p.b) nie wymagają decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymagają zgłoszenia budowy przydomowych ganków o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Organ zaznaczył, iż przepisy p.b. co prawda nie definiują pojęcia "ganku", niemniej jednak, posiłkując się w tym zakresie orzecznictwem sądów administracyjnych uznać należy, że ganek jest elementem budynku, który może występować jako jednokondygnacyjna, niepodpiwniczona przybudówka z zewnętrznymi schodami przed wejściem do budynku, nakryta daszkiem podpartym słupkami, otwarta lub zamknięta ścianami z oknami, lub otwarty korytarz na zewnątrz budynku łączący jego pomieszczenia. Organ wskazał, że zgodnie z art. 3 pkt 6 p.b. przez "budowę" rozumie się wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Rozbudowa to zmiana, innych poza wysokością, charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego jak kubatura, powierzchnia zabudowy, jego długość czy szerokość. W szczególności jako rozbudowę traktuje się powiększenie istniejącego budynku o dodatkowe pomieszczenie, które stanowi część obiektu budowlanego. Dalej organ wskazał, że w rozpoznawanej sprawie bezsporne pozostaje, że inwestor zrealizował ganek o wymiarach 4,17 m x 3,66 m (powierzchnia zabudowy: 15,26 m2) i wysokości odpowiednio od 3,05 m do 3,72 m, a więc o innych parametrach niż w dokonanym zgłoszeniu. Zmiana parametrów względem zgłoszenia wynosi 18 cm w zakresie długości i 4 cm w zakresie szerokości. Organ podkreślił, że w toku prowadzonego postępowania inwestor usunął stan niezgodności z przepisami techniczno-budowlanymi, usuwając wystającą połać dachową do lica wewnętrznego ściany przybudówki od strony sąsiedniej działki o nr ew. [...] (strona zachodnia), a nadto wykonując, zgodnie z nałożonym obowiązkiem ścianę odgrodzenia przeciwpożarowego. Ponadto, jak wynika z przedłożonej do akt sprawy ekspertyzy technicznej obejmującej fundamenty, ściany elewacyjne, dach, posadzki, przedmiotowy obiekt spełnia warunki bezpieczeństwa konstrukcji, p.poż, odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska. Przedmiotowy ganek, jego posadowienie oraz konstrukcja pozostaje bez jakiegokolwiek negatywnego wpływu na drewniany ganek skarżącego, usytuowany w granicy sąsiedniej nieruchomości. Organ wskazał również, na odrębnie prowadzone postępowanie administracyjne dotyczące budynku mieszkalnego, które wykazało, że nie stanowi on samowoli budowlanej. Tym samym, w toku prowadzonego postępowania w sprawie legalności przedmiotowego ganku wykonano wiążące organy zalecenia, zawarte w wydanym w sprawie prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 7 września 2018 r., sygn. akt II SA/Łd 559/18, odnoszące się do kwestii legalności budynku mieszkalnego, do którego dobudowano przedmiotowy ganek, zgromadzenia niezbędnych dokumentów pozwalających na weryfikację legalności wykonywanych robót budowlanych. Dalej odnosząc się do stwierdzonych odstępstw od dokonanego przez inwestora zgłoszenia organ stwierdził, iż nie zachodzi niezgodność wybudowanego ganku zarówno z przepisami planistycznymi (brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru), jak i z przepisami techniczno-budowlanymi uregulowanymi rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r. poz. 1225 ze zm.) Zgodnie z § 12 ust. 4 pkt 1 ww. rozporządzenia w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273, dopuszcza się budowę budynku ścianą bez okien i drzwi bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m, na działce budowlanej o szerokości 16 m lub mniejszej. Przy czym w niniejszej sprawie wybudowany ganek nie zbliża powiązanego z nim budynku do granicy działki sąsiedniej, bowiem sam budynek tam jest zlokalizowany. Co więcej, zmiana parametrów w zakresie długości w tym wypadku doprowadziła do wybudowania ganku o mniejszej długości niż ten wskazany w zgłoszeniu. Tym samym uznać trzeba, że organ administracji architektoniczno-budowlanej na taką odległość od początku przystał. Zdaniem organu nie można również pominąć w niniejszej sprawie, że aktualnie roboty budowlane związane z budową ganku są niezakończone. Ganek ten pozostaje w stanie surowym, otwartym. Tym samym organy nadzoru budowlanego zobowiązane są uwzględniać aktualny stan inwestycji, bowiem nie są w stanie przewidzieć finalnego kształtu prowadzonego zamierzenia budowlanego. Niewątpliwie budynek wymaga wykonania m.in. okładzin wewnętrznych i zewnętrznych, a także docieplenia. W przypadku prowadzenia dalszej realizacji w sposób niezgodny z szeroko rozumianymi przepisami prawa budowlanego, nadal istnieć będzie podstawa do ingerencji ze strony organów nadzoru budowlanego. Stąd też wbrew argumentacji odwołującego się brak jest podstaw do orzeczenia nakazu rozbiórki przedmiotowego ganku. Reasumując, w oparciu o dokonane ustalenia faktyczne oraz zgromadzony w sprawie materiał dowodowy organ stwierdził, że wobec istniejącego stanu zgodności z prawem przedmiotowej przybudówki brak jest podstaw do nakładania na inwestora obowiązków na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b. Organ podkreślił, że w ramach postępowania naprawczego gdy organ uzna, że nie zachodzi konieczność nałożenia na inwestora takich czynności lub robót budowlanych, które doprowadzą oceniany obiekt budowlany do stanu zgodnego z prawem w zakresie m.in. przepisów techniczno-budowlanym ma dwie ścieżki działania. Może zarówno w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 wydać decyzję merytoryczną o odstąpieniu od nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności z art. 51 ust. 1 p.b. bądź też wydać decyzję umarzającą postępowanie, którym jest postępowanie naprawcze. Stąd też orzeczenie w niniejszej sprawie o umorzeniu postępowania administracyjnego uznać należy za w pełni dopuszczalne. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi A.P. zarzucał naruszenie art. 7 § 1, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., w stopniu mającym istotny wpływ na treść wydanego rozstrzygnięcia. Wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do organu I instancji do ponownego rozpoznania. W ocenie skarżącego organ II instancji przeprowadził nienależycie postępowanie administracyjne, nie podejmując wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia wszelkich istotnych okoliczności faktycznych oraz do załatwienia sprawy, co stanowi naruszenie art. 7 k.p.a. W niniejszej sprawie nie zachodzą bowiem przesłanki umorzenia postępowania, ponieważ nie zostały dostatecznie wyjaśnione istotne okoliczności sprawy. Skarżący wskazywał, że w roku 2018 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku o sygn. akt II SA/Łd 559/18 stwierdził, że w trakcie prowadzonego postępowania nie zbadano fundamentów ganku (nie objętych zgłoszeniem w ramach budowy) oraz wpływu posadowienia fundamentów na sąsiedni budynek należący do skarżącego. Ta kwestia zdaniem strony nie została wyjaśniona, gdyż powoływana w tym zakresie przez organy ekspertyza techniczna, w ocenie skarżącego jest nierzetelna i jako taką kwestionuje ją w całości. Ponadto, zdaniem skarżącego wcześniej wspomniany Sąd miał w 2018 r. wątpliwości co do zastosowania w niniejszej sprawie trybu zgłoszenia robót budowlanych, zamiast trybu pozwolenia na budowę. Jak stwierdził Sąd: "Wątpliwości sądu budzi też, zwłaszcza w kontekście ujawnienia wybudowania ganku osadzonego na fundamentach, zakwalifikowanie spornych robót budowlanych, jako podlegających zgłoszeniu. Zgodnie z art. 3 pkt 2 prawa budowlanego, budynek to taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Budową jest wykonanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także jego odbudowa, nadbudowa i rozbudowa. Natomiast przebudowa oznacza prace budowlane, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji (art. 3 pkt. 7a prawa budowlanego). W świetle przytoczonych definicji sporne roboty budowlane oznaczają nie przebudowę, a rozbudowę istniejącego budynku mieszkalnego. To z kolei oznaczałoby, że inwestor winna była legitymować się pozwoleniem na budowę, a nie zgłoszeniem." Zdaniem skarżącego nawet gdyby przyjąć okoliczność, że inwestor mógł dokonać rozbudowy ganku bez pozwolenia na budowę to należy zauważyć, że w trakcie realizacji tego obiektu doszło do naruszenia prawa budowlanego, polegającego na wybudowaniu ściany wyższej o 0,43 m, niż w dokonanym zgłoszeniu. Jednocześnie inwestor dopuścił się także zniszczenia mienia skarżącego tylko po to, by móc wybudować wyższą ścianę niż zamierzał. Dalej wskazywał, że organ II instancji naruszył art. 80 k.p.a. ignorując dowody, w tym twierdzenia wskazane przez skarżącego dotyczące naruszenia granicy pomiędzy jego nieruchomością, a nieruchomością inwestora. Zgodnie z przepisami inwestor powinien uszanować odległość 1,5 m od budynku, tym bardziej, że działka, na której posadowiono sporny ganek ma 25 m szerokości. Ponadto kwestionował stwierdzenie organu, że budynek należący do inwestora jest położony bezpośrednio przy granicy, a budowa ganku nie zbliża powiązanego z nim budynku do granicy działki sąsiedniej. Skarżący kwestionował także poprawność dokonywanych w toku oględzin czynności procesowych, wskazując w tym zakresie, iż pracownicy organu ograniczyli się w zasadzie do ustalenia stanowiska inwestora, pomijając zupełnie stanowisko skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2025 r. poz. 143) – dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W razie nieuwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi A.P. uczynił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia 8 października 2025 r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opocznie z dnia 24 czerwca 2025 r. o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie legalności budowy przydomowego ganku, usytuowanego na działce o nr ew. [...] w miejscowości S., gm. M.. Umorzone postępowanie administracyjne prowadzone było w ramach tzw. postępowania naprawczego uregulowanego przepisami art. 50-51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz.U. z 2025 r. poz. 418) – dalej: p.b., w związku ze stwierdzonymi odstępstwami realizacji przedmiotowej inwestycji z dokonanym przez inwestora zgłoszeniem. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażona w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba, że przepisy prawa uległy zmianie. Przez ocenę prawną rozumie się wyjaśnienie przez sąd pierwszej instancji istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie, a więc nie tylko samą wykładnię w ścisłym tego słowa znaczeniu. Pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie (czynności), jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał ten akt (czynność) zostało uznane za wadliwe. Ocena ta może odnosić się do przepisów prawa materialnego, jak i prawa procesowego i dotyczy dotychczasowego postępowania organów administracyjnych w sprawie (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 grudnia 2006r., VII SA/Wa 1803/06; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei wskazania stanowią konsekwencję oceny prawnej, zwłaszcza oceny przebiegu postępowania przed organami administracyjnymi i rezultatu tego postępowania w postaci materiału procesowego zebranego w danej sprawie. Wskazania sądu administracyjnego co do dalszego postępowania mają wytyczać kierunek działania organu przy ponownym przyszłym rozpoznaniu sprawy, określają one sposób ich postępowania w przyszłości. Mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości. Między oceną prawną a wskazaniami co do dalszego postępowania zachodzi więc ścisły związek (por. wyrok NSA z dnia 25 października 2006r., I OSK 1377/05; wyrok NSA z dnia 13 września 2006r., II FSK 1099/05; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Natomiast związanie sądu oceną prawną wyrażoną w wyroku wydanym w danej sprawie oznacza, że przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym nie może on formułować ocen odmiennych od wiążącej go oceny prawnej, ale musi się do niej zastosować oraz konsekwentnie reagować na naruszenie tych zasad przez organy przy rozpoznawaniu skargi na akt wydany po wyroku formułującym ocenę prawną. W razie wnoszenia kolejnych skarg z powodu niewłaściwego wykonania zapadłego wyroku uwzględniającego skargę, sąd administracyjny jedynie weryfikuje sposób wywiązania się organów ze skierowanych do nich wskazań, nie wnika natomiast w materię objętą zakresem wcześniejszych ocen (por. wyrok NSA z 25 kwietnia 2018 r., I FSK 985/16; wyroki WSA w Gliwicach z 19 kwietnia 2018 r., I SA/Gl 77/18; z 15 maja 2018 r., IV SA/Gl 1124/17; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Kwestia legalności wykonania przedmiotowego przydomowego ganku na nieruchomości zlokalizowanej w miejscowości S., gm. M. (działka ew. nr [...]) była przedmiotem skargi rozpoznawanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, zakończonej prawomocnym wyrokiem z dnia 7 września 2018 r., sygn. akt II SA/Łd 559/18 orzekającym o uchyleniu podjętych w sprawie rozstrzygnięć organów obu instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia. W ww. wyroku Sąd uwzględniając bezsporne ustalenia faktyczne, co do realizacji spornego obiektu budowlanego z odstępstwem od dokonanego organowi architektoniczno-budowlanemu zgłoszenia, potwierdził dopuszczalność i zasadność prowadzenia postępowania naprawczego w stosunku do przedmiotowej inwestycji. Jednakże zdaniem Sądu dokonane w kontrolowanej sprawie ustalenia faktyczne nie zostały w pełni wyjaśnione, co uniemożliwiało dokonanie oceny zgodności z prawem wydanych w sprawie rozstrzygnięć, co w konsekwencji czyniło te rozstrzygnięcia co najmniej przedwczesnymi. Sąd wskazywał na pominięcie przez organy nadzoru budowlanego kwestii fundamentów, na których posadowiono sporny ganek, a na których istnienie wskazuje inwestor, w tym sposobu ich wykonania, czy tez głębokości posadowienia tym bardziej, że w toku prowadzonego postępowania skarżący wskazywał na negatywny wpływ tych fundamentów na jego nieruchomość. Sąd poddał także w wątpliwość, zwłaszcza w kontekście ujawnienia wybudowania ganku osadzonego na fundamentach, zasadność zakwalifikowania spornych robót budowalnych, jako podlegających zgłoszeniu. Zgodnie bowiem z art. 3 pkt 2 p.b. budynek to taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Budową jest wykonywanie obiektu budowalnego w określonym miejscu, a także jego odbudowa, nadbudowa i rozbudowa (art. 3 pkt 6 p.b.). Natomiast przebudowa oznacza prace budowalne, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji (art. 3 pkt 7a p.b.). Zdaniem Sądu w świetle przytoczonych definicji sporne roboty budowalne oznaczają nie przebudowę a rozbudowę istniejącego budynku mieszkalnego. To zaś z kolei oznaczałoby, że inwestor winien był legitymować się pozwoleniem na budowę a nie zgłoszeniem. Jednakże Sąd zauważył, że z akt sprawy nie wynika, aby E.P. zamierzała celowo wprowadzić organ w błąd co do planowanych robót, pomimo lakonicznego ich opisu w zgłoszeniu. Skoro zatem błędy zgłoszenia nie zostały skutecznie wyeliminowane przez organ, który dokonywał jego weryfikacji, a dokonane zgłoszenie okazało się skuteczne i funkcjonuje w obrocie prawnym to oczywiście prawidłowy jest tryb naprawczy, zastosowany zgodnie z dyspozycją art. 50 i 51 p.b. Inny jest jednak zakres postępowania naprawczego. Przy przyjęciu, że wykonane ( a nie zgłoszone) roboty winny zostać wykonane w istocie na podstawie pozwolenia na budowę, to organ nadzoru budowlanego, prowadząc postępowanie naprawcze winien rozważyć kilka kwestii. Po pierwsze, czy nie należy ustalić legalności i zgodności wybudowania budynku, do którego ganek został dobudowany. Nie można bowiem sanować rozbudowy budynku, którego legalność/prawidłowość nie zostały zweryfikowane. Po drugie należy wyjaśnić, czy organ dysponuje wszystkimi dokumentami pozwalającymi na weryfikację legalności wykonywanych robót budowlanych, w tym np. decyzji o warunkach zabudowy, o ile w danej sytuacji jest wymagana projektem budowlanym itp. uzupełnienie postepowania wyjaśniającego wraz ze wskazanym uprzednio uzupełnieniem w zakresie wybudowanych fundamentów pozwoli na uznanie, ze sprawa została wyjaśniona w sposób pozwalający na podjęcie trafnego rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu uzupełnienie postepowania wyjaśniającego wraz ze wskazanym uprzednio uzupełnieniem w zakresie wybudowanych fundamentów pozwoli na uznanie, ze sprawa została wyjaśniona w sposób pozwalający na podjęcie trafnego rozstrzygnięcia. Wobec powyższego, stosownie do treści art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażona w w/w orzeczeniu Sądu jest wiążąca zarówno dla organów administracji publicznej procedujących w sprawie, jak i dla Sądu rozpoznającego niniejszą skargę. Podstawę prawną kwestionowanego skargą rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2025 r. poz. 1691) – dalej: k.p.a., zgodnie z którym, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi art. 105 § 1 k.p.a. oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie co do istoty. Sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego. Jeżeli zatem organ administracji publicznej dochodzi do wniosku, że w sprawie wystąpiła bezprzedmiotowość postępowania, czyli brak jest podstaw materialnoprawnych do wydania decyzji administracyjnej o charakterze merytorycznym wydaje decyzję umarzającą postępowanie. (por. wyroki NSA: z 21 września 2021 r., II GSK 932/21; z 21 grudnia 2021 r., II OSK 22/19; wyrok WSA w Lublinie z 7 grudnia 2021 r., III SA/Lu 526/21; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Ocena, co do wystąpienia przesłanki określonej w art. 105 § 1 k.p.a., na co zresztą wskazuje organ odwoławczy w uzasadnieniu kwestionowanej skargą decyzji, wymaga przeprowadzenia dokładnego i wyczerpującego postępowania dowodowego, zgodnie z wymogami art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., prowadzącego do uznania, że istnieją faktyczne bądź prawne przeszkody do podjęcia rozstrzygnięcia merytorycznego. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej zawartą w art. 7 k.p.a. organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Na organie prowadzącym postępowanie ciąży obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, w stopniu pozwalającym na ustalenie stanu faktycznego sprawy zgodnie z rzeczywistością. Jako dowolne należy zatem traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszystkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści (art. 7 k.p.a.). W ocenie Sądu rozpoznającego przedmiotową skargę procedujące w sprawie organy administracji obu instancji zadość uczyniły ww. wymogom, a wydane w sprawie rozstrzygnięcia uwzględniają wiążąca ocenę prawną i wskazania wynikające z powołanego wcześniej prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Łodzi z dnia 7 września 2018 r., sygn. akt II SA/Łd 559/18. Jak wynika bowiem z akt sprawy organy dokonały niezbędnych ustaleń w kwestii fundamentów, na których posadowiony został sporny ganek. W tym zakresie procedujące w sprawie organy zasadnie wskazują, że z przedłożonej przez inwestora do akt sprawy, zgodnie z zobowiązaniem z dnia 14 lutego 2019 r, ekspertyzy technicznej autorstwa S. J., legitymującego się uprawnieniami budowlanymi do projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w spec. konstrukcyjno-budowlanej ([...]) z dnia 15 kwietnia 2019 r. wynika, że posadowienie fundamentów wykonano na warstwie nośnej pisaku, na głębokości ok. 1 m poniżej obecnego poziomu terenu; fundamenty wykonano jako gruzowo-betonowe; stan fundamentów dobry; wykonano izolacje ścian fundamentowych od ścian elewacyjnych. Posadowienie budynku na fundamentach na głębokości ok. 1 m nie ma negatywnego wpływu dla budynku będącego w bliskim sąsiedztwie, w tym drewnianego ganku usytuowanego w granicy sąsiedniej nieruchomości. Realizacja obiektu nie powoduje jakiegokolwiek negatywnego oddziaływania na sąsiednią nieruchomość, jaki inie wprowadza, nie utrwala ograniczenia, uciążliwości, czy też jej zabudowy. Elementy spornego obiektu, w tym fundamenty, ściany elewacyjne, dach spełniają warunki określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn.: Dz.U. z 2015 r. poz. 1422), w tym dotyczące bezpieczeństwa konstrukcji, ochrony p.poż., higieniczne i zdrowotne oraz ochrony środowiska, wymaganych prawem odległości. Organy nie zakwestionowały również możliwości doprowadzenia do zgodności z obowiązującymi przepisami wysokości spornego ganku, która w szczycie, w miejscu styku z budynkiem mieszkalnym, liczona od powierzchni gruntu do wierzchu dachu niewątpliwe przekracza wartość zgłoszenia o 0,43 m. Z treści dokumentu wynika także, że inwestor wykonał wszystkie obowiązki nałożone przez organy nadzoru budowlanego, celem doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Fakt, iż skarżący na etapie wniesionej skargi kwestionuje poprawność ww. ekspertyzy technicznej, w ocenie Sądu pozostaje bez wpływu na wynik sprawy. Podkreślenia wymaga bowiem, że w takiej sytuacji strona w ramach przysługujących jej uprawnień procesowych mogła kwestionować przedłożoną do akt sprawy ekspertyzę chociażby przedkładając w tym zakresie kontropinię, która podważyłaby zasadność dokonanych w tym zakresie ustaleń. Z tego uprawnienia skarżący nie skorzystał, a stanowisko, co do braku przydatności ww. ekspertyzy na wynik prowadzonego postępowania uzasadnia jedynie lakonicznym stwierdzeniem, iż jest ona "nierzetelna i się z nią nie zgadza". Wbrew stanowisku skarżącego procedujące w sprawie organy zastosowały się także do oceny prawnej wyrażonej w ww. powołanym prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Łodzi z dnia 7 września 2018 r., sygn. akt II SA/Łd 559/18 odnośnie, co do realizacji spornego obiektu w oparciu o dokonane w dniu 15 lutego 2017 r. zgłoszenie. Podkreślić raz jeszcze należy, że Sąd co prawda powziął w wątpliwość zakwalifikowania spornych robót budowlanych, jako podlegających zgłoszeniu, a nie wymagających uprzedniego uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę, jednakże co pomija skarżący, Sąd stwierdził jednocześnie, iż wobec braku skutecznego wyeliminowania błędów zgłoszenia przez uprawniony organ, zgłoszenie uznać należy za skuteczne i funkcjonujące w obrocie prawnym. Stąd też stawiany zarzut dopuszczenia się przez inwestora samowoli budowlanej nie znajduje uzasadnienia. Z akt sprawy wynika nadto, że w toku ponownego procedowania sprawy organy stosując się do wiążących zaleceń zawartych w ww. prawomocnym wyroku z dnia 7 września 2018 r. przeprowadziły odrębne postępowanie, co do legalności budynku mieszkalnego usytuowanego na działkach ew. nr [...], [...], [...], stanowiącego w częściach odrębną własność E.P. oraz A. P. Dokonały także ustaleń odnośnie do obowiązujących na terenie realizowanej inwestycji postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego bądź też legitymowania się przez skarżącą decyzją o warunkach zabudowy. W tym zakresie ustalono, że dla tego terenu aktualnie nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, a na wniosek E.P. decyzją z dnia 19 kwietnia 2016 r. Wójt Gminy M. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji pod nazwą budowa ganku przydomowego obejmującej działki ew. nr [...], [...], [...]. Natomiast, co do podnoszonych przez skarżącego zarzutów naruszenia mienia wskazać należy, iż ta kwestia pozostaje poza przedmiotem niniejszego postępowania, a ewentualne roszczenia odszkodowawcze skarżący może realizować na drodze postępowania cywilnego. Reasumując w ocenie Sądu procedujące w sprawie organy administracji zasadnie uznały, iż wobec dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych, jak i zgromadzonego materiału dowodowego, co do aktualnie istniejącego stanu zgodności z prawem przedmiotowego ganku, którego realizacja na dzień podjęcia kwestionowanej skargą decyzji pozostawała; na etapie surowym otwartym, brak jest podstaw do nałożenia na E.P. obowiązków na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b. To zaś uzasadniało umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie legalności spornego obiektu, na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., z uwagi na jego bezprzedmiotowość. W tym zakresie Sąd rozpoznający niniejszą skargę podziela prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, zgodnie z którym brak podstaw do wydania którejkolwiek z decyzji ujętych przepisami art. 51 ust. 1 pkt 1-3 p.b. czyni postępowanie przed organem nadzoru budowlanego bezprzedmiotowe i jako takie podlega umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.(por. wyrok NSA z 10 kwietnia 2024 r., II OSK 1757/21; wyrok WSA w Kielcach z 15 czerwca 2011 r., II SA/Ke 266/11; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Wydanie decyzji merytorycznej o odstąpieniu od nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności z art. 51 ust. 1 p.b., prowadzi w istocie do identycznego pod względem formalnym i prawnym skutku wykonanych robót, gdyż uzyskują one status legalnych, czy to ze względu na brak możliwości wydania rozstrzygnięcia merytorycznego (umorzenie postępowania), czy to poprzez wydanie decyzji stwierdzającej brak możliwości wydania nakazu wykonania czynności lub robót. Obie decyzje są zaskarżalne i mogą być zweryfikowane (por. wyrok NSA z 2 września 2025 r., II OSK 538/23; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Organy obu instancji działały na podstawie i w granicach obowiązującego prawa (art. 6 k.p.a.), w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się wyrażonymi w art. 8 k.p.a. zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania oraz wyrażoną w art. 9 k.p.a. zasadą informowania stron. Dokonane w sprawie ustalenia faktyczne (art. 7 k.p.a.), jak i przeprowadzoną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego (art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a.) uznać należy za wystarczające do załatwienia sprawy. Jednocześnie Sąd stwierdza, że uzasadnienia wydanych rozstrzygnięć odpowiadają wymogom określonym w art. 107 § 3 i art. 11 k.p.a. Przedstawione motywy wydanych w sprawie rozstrzygnięć pozwala na prześledzenie toku rozumowania organów oraz poznanie przesłanek, które przemawiały za wydaniem takiego, a nie innego rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.