II SA/Łd 970/13

WyrokWSA w Łodzi2013-12-02

Skład orzekający: Czesława Nowak-Kolczyńska, Barbara Rymaszewska, Joanna Sekunda-Lenczewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego specjalnego na zakup leków osobie, której dochód przekracza ustawowe kryterium dochodowe, jest zasadna, nawet jeśli sytuacja życiowa i zdrowotna wnioskodawcy jest trudna?
Ratio decidendi
Odmowa przyznania zasiłku celowego specjalnego na zakup leków jest zasadna, gdy dochód wnioskodawcy przekracza ustawowe kryterium dochodowe, nawet w szczególnie uzasadnionych przypadkach, jeśli sytuacja życiowa i zdrowotna nie nosi znamion zdarzeń wyjątkowych, a przyznanie świadczenia mogłoby pokrzywdzić osoby w gorszej sytuacji materialnej. Pomoc społeczna ma charakter subsydiarny i uzupełnia własne możliwości wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Z. W. wniosła o przyznanie zasiłku celowego specjalnego na zakup leków. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania świadczenia, uznając, że dochód rodziny przekracza ustawowe kryterium dochodowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, wskazując na przekroczenie kryterium dochodowego i brak przesłanek do przyznania świadczenia w szczególnie uzasadnionym przypadku. Z. W. wniosła skargę do sądu, podtrzymując swoje zarzuty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 2 grudnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.) Protokolant specjalista Marcelina Chmielecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2013 roku sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego specjalnego - oddala skargę. LS Burmistrz Miasta P., decyzją z dnia [...], nr [...], na podstawie art. 4, art. 36 pkt 1 lit. c, art. 41 ust. 1, art. 106 ust. 1 i 4 art. 110 ust. 7 i 8 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013r. poz. 182 ze zm.), a także rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2012r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U z 2012r., poz. 823) art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r. poz. 267), odmówił Z. W. przyznania świadczenia w postaci zasiłku celowego specjalnego na pomoc w zakupie leków. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, iż w dniu 28 maja 2013r. Z. W. wniosła o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej na pomoc w zakupie leków. Na podstawie wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 6 czerwca 2013r. ustalono, że w 3 pokojowym mieszkaniu Z. W. zamieszkują cztery osoby. Wnioskodawczyni oraz jej mąż, zajmują 2 pokoje z kuchnią i łazienką. Dwaj synowie prowadzą odrębne gospodarstwo domowe i zajmują 1 pokój z dostępem do kuchni i łazienki. Wnioskodawczyni oraz jej mąż utrzymują się z renty inwalidzkiej w kwocie 717,35 zł, świadczenia przedemerytalnego w kwocie 856,44 zł. i pomocy syna T. w wysokości 250 zł., tj. łącznej wysokości 1.823,79 zł. Drugi syn W. nie partycypuje w kosztach utrzymania mieszkania. W konsekwencji uznano, iż kryterium dochodowe dla rodziny wnioskodawczyni wynosi 912 zł i przekracza ustawowe kryterium dochodowe. Organ dodał, że wydatki jakie ponosi strona to: leki ok. 324,55 zł (co wynika z przedstawionych recept), czynsz z wodą - 585.48 zł miesięcznie, PZU - 43 zł miesięcznie, gaz - 110 zł w miesiącu. Ponadto na środki czystości ok. 300 zł , energia elektryczne ok. 392,37 zł (raz na 2 miesiące), wężyk i syfon - 25 zł (jednorazowo), wyjazdy męża wnioskodawczyni do lekarza ok. 400 zł jednorazowo w kwietniu 2013 r. Zatem łącznie wydatki stanowią kwotę ok. 1.984,22 zł. Nadto wskazano, iż mimo posiadanych środków finansowych storna posiada zadłużenie w czynszu i energii elektrycznej mimo tego, że pracownik socjalny już wielokrotnie namawiał wnioskodawczynię do przemyślanego, racjonalnego gospodarowania budżetem domowym. Z. W. wniosła od powyższej decyzji odwołanie wskazując, iż owa decyzja jest krzywdząca. Dodała, że od 30 lat w przemyślany sposób gospodaruje budżetem domowym, wychowała sześcioro dzieci, nie ma odłożonych środków finansowych, aby mogła z nich korzystać, choruje na cukrzycę i musi stosować odpowiednią do choroby dietę, leczy się również na nadciśnienie tętnicze, bolą ją nogi. Zarówno ona jak i jej mąż leczą się w poradniach specjalistycznych. Męża obecnie czeka operacja prawego ucha, przegrody nosowej i nogi. Rodzina zalega w płatnościach za czynsz z powodu braku środków na terminowe regulowanie tych należności. W odwołaniu wyszczególniła wydatki ponoszone w związku z utrzymaniem mieszkania i są to m.in.: czynsz 585,48 zł, energia elektryczna 392,37 zł, dwie butle gazu 110,00 zł. Ogółem wydatki te stanowią kwotę 1.087,85 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., decyzją z dnia [...], nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 3 ust. 4, art. 7, art. 8 ust. 1 pkt 2, ust. 3, art. 39 i art. 41 ustawy o pomocy społecznej, utrzymało w mocy wskazaną na wstępie decyzję organu pierwszej instancji. Kolegium ustaliło, że Z. W. wspólnie z mężem G. W. oraz dwoma synami zajmuje trzypokojowe mieszkanie w blokach w P. Synowie prowadzą odrębne gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania Z. W. i jej męża jest renta inwalidzka G. W. w wysokości 717,35 zł oraz świadczenie przedemerytalne Z. W. w kwocie 856,44 zł. Syn W. W. nie partycypuje w kosztach utrzymania mieszkania, drugi syn pomaga finansowo matce przekazując jej co miesiąc kwotę 250 zł na uregulowanie opłat za czynsz. Skarżąca i jej mąż G. W. legitymują się orzeczeniami o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Skarżąca choruje na cukrzycę, nadciśnienie tętnicze, szumy w uszach, mąż natomiast leczy się na nadciśnienie, schorzenie uszu, leczy się u pulmonologa, czeka go operacja lewego ucha i nogi. W bieżącym roku Z. W. przebywała w szpitalu na oddziale ginekologicznym, a jej mąż przeszedł operację ucha. Skarżąca załączyła do akt sprawy kserokopie recept do zrealizowania wystawionych w maju 2013r. oraz poniesione w miesiącu kwietniu 2013r. wydatki na leki w wysokości 74,97 zł i w maju 2013r. w kwocie 68,65 zł. Kolegium wobec tego ustaliło, że łączny dochód rodziny z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wyniósł 1.823,79 zł, co daję kwotę 911,89 zł na osobę w rodzinie. Dochód ten jest wyższy od ustawowego progu warunkującego przyznanie pomocy społecznej, wynoszącego na osobę w rodzinie 456,00 zł. Wobec powyższego wskazano, że Z. W. nie kwalifikuje się do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej w świetle art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej zatem świadczenia pieniężne z pomocy społecznej Z. W. nie przysługują. Dodano, iż wyjątek od generalnej zasady przyznawania świadczeń pieniężnych tylko osobom spełniającym kryterium dochodu stanowi art. 41 ustawy, który w szczególnie uzasadnionych przypadkach zezwala na przyznanie osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających ustawowy próg dochodu bezzwrotnego specjalnego zasiłku celowego lub zasiłku celowego, zasiłku okresowego i pomocy rzeczowej, które to świadczenia w całości lub w części podlegają zwrotowi. Dodano, że ustawa nie definiuje "przypadku szczególnie uzasadnionego". Do organu pomocy społecznej należy zatem ocena, na zasadzie uznania administracyjnego, czy w danym przypadku taka sytuacja zachodzi. Takie uregulowanie kompetencji organu pomocy społecznej oznacza, że organ administracji nie ma obowiązku udzielenia tego świadczenia, a jedynie taką możliwość, i to ograniczoną do szczególnie uzasadnionych przypadków. Te szczególne sytuacje należy rozumieć jako zdarzenia wyjątkowe, wręcz losowe, których wystąpienie wiąże się z nieprzewidzianymi wydatkami. Skoro bowiem osoba ubiegająca się o pomoc społeczną nie spełnia kryterium dochodowego określonego w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, to motywy, dla których wystąpiła o tę pomoc muszą być szczególne i znacznie odbiegające od tych, którymi kierują się osoby spełniające to kryterium. Podkreślono, że z uzasadnienia kwestionowanej decyzji wynika, iż organ pierwszej instancji analizował sytuację skarżącej pod kątem przypadku szczególnie uzasadnionego, jednakże stwierdził, iż brak jest szczególnej przesłanki do udzielenia pomocy finansowej w formie specjalnego zasiłku celowego. Organ pierwszej instancji w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji nie powołał się na treść art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej, jednakże w uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż przyznawanie zasiłków celowych i celowych specjalnych należy do zadań własnych gminy, w ramach których organy gminy są zobowiązane zaspokoić najbardziej pilne i konieczne potrzeby jej mieszkańców. Możliwość zaspokojenia tych potrzeb jest niewątpliwie determinowana posiadanymi przez gminę środkami pieniężnymi. W sytuacji, kiedy środki są ograniczone, gmina w pierwszej kolejności zaspokaja potrzeby osób o najniższych dochodach. Odmawiając przyznania pomocy organ wziął pod uwagę zaspokojenie potrzeb bytowych wszystkich osób i rodzin z terenu miasta i gminy P. znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej wskazując, iż pomoc społeczna ma służyć zaspokajaniu tylko niezbędnych potrzeb osób i rodzin, a nie wszystkich, którzy się o taką pomoc zwracają. Dodatkowo w piśmie z dnia 15 lipca 2013r. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w P. wskazał, iż w 2013r. na wypłatę zasiłków celowych, celowych specjalnych, okresowych w części finansowanej z budżetu gminy, sprawienie pogrzebu oraz opłacanie kosztów pobytu w placówkach dla osób bezdomnych Ośrodek dysponuje kwotą 150.000,00 zł. Miesięcznie dysponuje zatem kwotą 12.500,00 zł, która stanowi 1/12 planu rocznego. W miesiącach styczeń-czerwiec 2013r. na w/w cele wydatkowano kwotę 76.961,94 zł. W miesiącu maju 2013 r. organ wypłacił 6 zasiłków celowych specjalnych ze względu na występujące w rodzinach bezrobocie, bezdomność, niepełnosprawność i długotrwałą chorobę. Najniższa kwota przyznanego świadczenia wynosiła 31,50 zł, natomiast najwyższe świadczenie wynosiło 100,00 zł. Ogółem na zasiłki celowe specjalne w miesiącu maju 2013r. przeznaczono kwotę 382,36 zł. Dochód na osobę w tych rodzinach kształtował się w przedziale od kwoty 547,32 zł do kwoty 872,62 zł. Ponadto organ wypłacił 57 zasiłków celowych, najniższa kwota przyznanego zasiłku wyniosła 50,00 zł, a najwyższe świadczenie 300,00 zł i przyznane było rodzinie wielodzietnej, w której matka nie mogła podjąć pracy z uwagi na konieczność opiekowania się rocznym dzieckiem. W miesiącu czerwcu 2013r. zasiłki celowe specjalne przyznano 11 rodzinom, wysokość najniższego świadczenia wynosiła 40,00 zł, a najwyższe świadczenie 150,00 zł. Na zasiłki celowe specjalne w tym miesiącu wydatkowano łącznie kwotę 1.293,84 zł. Pomoc została przyznana ze względu na chorobę alkoholową, chorobę nowotworową w rodzinie, bezrobocie i samotne wychowywanie dzieci. Dochód na osobę wynosił od kwoty 460,63 zł do kwoty 1.171,70 zł (ofiara przemocy domowej). Ponadto przyznano 52 zasiłki celowe na łączną kwotę 7.565,41 zł. Najniższy zasiłek celowy wyniósł 23,21 zł, zaś najwyższy 350,00 zł i został przyznany matce samotnie wychowującej ośmioro dzieci. Dodatkowo organ pierwszej instancji zaznaczył, iż rodzina Z. W. nie jest pozbawiona pomocy Ośrodka Pomocy Społecznej. W 2012r. rodzina otrzymywała zasiłki celowe specjalne w łącznej wysokości 1.070,78 zł. W styczniu 2013r. Z. W. otrzymała zasiłek celowy specjalny w wysokości 210,82 zł z przeznaczeniem na leki i w miesiącu lutym 2013r. w kwocie 150,00 zł. Ponadto Z. W. objęta była pomocą w formie artykułów żywnościowych i taką formę wsparcia może nadal otrzymywać. Kolegium zaznaczyło, że w realiach niniejszej sprawy nie można uznać, że sytuacja finansowa i zdrowotna skarżącej nosi znamiona szczególnie uzasadnionego przepadku, który przemawiałby za koniecznością przyznania jej w/w świadczenia. Skarżąca uzyskuje dochód i to w wysokości przekraczającej kryterium dochodowe określone w ustawie o pomocy społecznej, a pomoc społeczna, zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej ma na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Przyznanie skarżącej świadczenia specjalnego prowadziłoby do pokrzywdzenia innych osób ubiegających się o pomoc, a znajdujących się w gorszej sytuacji materialnej niż odwołująca. Powyższą decyzję Z. W. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, podtrzymując zarzuty podniesione w odwołaniu. Dodała, że jej syn T. już się wyprowadził i zaprzestał opłacania części kosztów utrzymania mieszkania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), dalej w skrócie "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, do kompetencji sądu administracyjnego należy ocena, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd badając w tak zakreślonych granicach legalność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. doszedł do przekonania, że przy wydaniu kwestionowanej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów, które w myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skutkować winno jej uchyleniem. Zaskarżoną decyzją z dnia 21 grudnia 2012r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą przyznania Z. W. zasiłku celowego specjalnego na pomoc w zakupie leków. Materialno prawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (tekst jedn.: Dz. U. z 2013r., poz. 182 ze zm., dalej zwanej ustawą), w szczególności art. 39 i art. 41 ustawy. Skarżąca wnioskowała bowiem o przyznanie pomocy w formie zasiłku celowego na zakup leków, organ zaś z urzędu rozważył, poza przesłankami dotyczącymi przyznania zasiłku celowego, wymienionego w art. 39, również przesłanki przyznania stronie specjalnego zasiłku celowego, o którym stanowi art. 41 pkt 1 ustawy. Przechodząc do rozważań, przypomnieć należy, że zgodnie z art. 39 ust. 1 i ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Na gruncie przywołanej regulacji zauważyć należy, że okoliczności, określone w ust. 2, których wystąpienie uprawnia do przyznania zasiłku celowego, wskazane zostały przez ustawodawcę jedynie przykładowo. Przyjąć tym samym trzeba, że również każda inna potrzeba, o ile będzie potrzebą niezbędną, może stanowić podstawę uprawnienia do otrzymania tego świadczenia. Istotne jest jednak, iż przyznanie tego zasiłku celowego w każdym przypadku uzależnione jest od spełnienia obligatoryjnej przesłanki, jaką jest uzyskanie dochodu niższego od kryterium dochodowego, wynikającego z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy. Oznacza to, że niezależnie od zaistniałych trudności życiowych strony, organ przyznający świadczenia z pomocy społecznej obowiązany jest odmówić przyznania zasiłku celowego w przypadku ustalenia, iż przekroczone zostało kryterium dochodowe. Prawidłowo i stosownie do § 1 pkt 1 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2012r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U z 2012r., poz. 823) organ wskazał, że kryterium dochodowe dla osoby w rodzinie wynosi 456 zł, a wobec jego przekroczenia, zasiłek celowy przewidziany w art. 39 ustawy, nie może być skarżącej przyznany. Analiza ustalonego w sprawie stanu faktycznego uzasadnia w pełni stanowisko organu. Nie ma bowiem wątpliwości, iż strona przekracza wynikające z ustawy kryterium dochodowe na osobę w rodzinie. Dochód skarżącej prowadzącej wspólne gospodarstwo domowe z mężem w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku wyniósł łącznie 1.823,79 zł. Na tak wyliczony dochód złożyły się: świadczenie przedemerytalne Z. W. w kwocie 856,44 zł, renta inwalidzka G. W. w wysokości 717,35 zł oraz przekazywana przez syna kwota 250 zł z tytułu partycypowania w kosztach czynszu. Nie ma przy tym decydującego wpływu, z punktu widzenia wyliczenia kryterium dochodowego, podnoszony w skardze argument, że syn strony T. wyprowadził się i już nie dokłada pieniędzy. Po pierwsze bowiem, ocenie sądu podlega stan faktyczny ustalony na czas wydania kwestionowanej decyzji, nie zaś zmiany jakie nastąpiły po jej wydaniu. Po drugie nawet gdyby wyliczyć dochód bez uwzględnienia kwoty 250 zł, to i tak kryterium dochodowe nadal jest w sprawie przekroczone (856,44 zł + 717,35 zł = 1573,79 zł : 2 = 786,89 zł – dochód na osobę, przy kryterium dochodowym - 456 zł). Na uwzględnienie zasługuje również stanowisko organu wywiedzione po analizie przesłanek wynikających z art. 41 ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi. Rozstrzygnięcie na podstawie przytoczonego przepisu zapada w ramach uznania administracyjnego, przy czym inaczej niż w przypadku zasiłku celowego jego przyznanie nie jest uzależnione od spełnienia przez wnioskodawcę ustawowego kryterium dochodowego. Nie oznacza to jednak dowolności organu i przyznawania świadczenia w każdym przypadku, gdy dana osoba czy rodzina znajdzie się w trudnej sytuacji życiowej, czy wymaga zaspokojenia niezbędnej potrzeby życiowej. Jak słusznie wskazał to organ, specjalny zasiłek celowy może być przyznany wyłącznie w szczególnie uzasadnionych przypadkach, co wymaga zaistnienia nietypowych okoliczności. Organ pomocy społecznej jest więc zobowiązany do badania sytuacji życiowej osoby ubiegającej się o pomoc, właśnie pod kątem wystąpienia "szczególnego przypadku", przez który rozumieć należy zdarzenia występujące okazjonalnie. W zakresie dokonywanej oceny organ winien przy tym mieć na uwadze także cele i zadania pomocy społecznej. Wprawdzie użyty przez ustawodawcę w przepisie art. 41 pkt 1 ustawy zwrot "szczególne przypadki" jest pojęciem nieostrym, jednakże nie ulega wątpliwości, że pod pojęciem tym należy rozumieć przypadki wyraźnie odbiegające od typowych sytuacji osób kwalifikujących się do otrzymania pomocy społecznej przy spełnieniu kryterium dochodowego. Będzie to zatem sytuacja życiowa osoby lub rodziny, która ponad wszelką wątpliwość, bez konieczności wnikliwych zabiegów interpretacyjnych istniejącego stanu rzeczy, pozwala stwierdzić, że tak dotkliwe w skutkach lub tak daleko ingerujące w plany życiowe zdarzenia nie należą do zdarzeń codziennych (por. wyrok NSA z dnia 15 listopada 2011r. sygn. akt I OSK 1083/ 11, wyrok NSA z dnia 12 maja 2011r. sygn. akt I OSK 164/11, wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 września 2009r. sygn. akt I SA/Wa 1004/09 - dostępne w Systemie Informacji Prawnej LEX). Ocena sytuacji życiowej strony w kontekście przesłanki art. 41 przeprowadzona w niniejszej sprawie jest prawidłowa, uwzględnia sytuację osobistą, rodzinną i materialną rodziny wnioskodawczyni, w tym stan zdrowia zarówno wnioskodawczyni, jak i jej męża. Niewątpliwie sytuacja ta jest trudna, niemniej słusznie organ uznał, ze nie uzasadnia przyznania wnioskowanej pomocy. Należy mieć bowiem na uwadze istotę pomocy społecznej, która jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości (art. 2 ust. 1 ustawy). W pierwszej więc kolejności strona winna dążyć do zaspokajania potrzeb w ramach własnych możliwości, w tym własnych dochodów, ale również wsparcia ze strony bliskich, na których ciąży obowiązek nie tylko moralny, ale i prawny. Należy podkreślić, że uprawnienia wynikające z przepisów ustawy o pomocy społecznej mają charakter subsydiarny, co oznacza, iż uzupełniają środki, możliwości i uprawnienia własne osoby objętej systemem świadczeń z pomocy społecznej. Powyższe oznacza, że osoba wnioskująca o przyznanie pomocy zobligowana jest w pierwszej kolejności do przezwyciężania we własnym zakresie swych problemów, a dopiero gdy nie jest w stanie tego dokonać, pomoc społeczna w postaci przedmiotowego zasiłku może zostać przyznana (por. wyrok NSA z dnia 4 listopada 2008r. sygn. akt I OSK 1910/07, dostępny w Systemie Informacji Prawnej LEX). Należy podkreślić, że w ramach uznania administracyjnego organy decydują, biorąc pod uwagę nie tylko sytuację osoby wnioskującej, ale i własne możliwości finansowe a więc, czy i w jakim zakresie może zostać przyznany specjalny zasiłek celowy. Niewątpliwie, uznanie administracyjne obejmuje również prawo organu do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb, które należy ustalać w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc oraz zgłoszonych przez nich żądań, a także wysokości środków finansowych przeznaczonych na świadczenia z zakresu pomocy społecznej. Organy odpowiedzialne za udzielenie pomocy dysponują ograniczonymi środkami finansowymi, co jest faktem notoryjnie znanym, a posiadane fundusze muszą rozdzielać pomiędzy stale rosnącą liczbą osób wymagających wsparcia. Bezsprzecznym bowiem jest, że przyznana konkretna pomoc musi mieć pokrycie w środkach finansowych, gdyż w przeciwnym wypadku nie mogłaby zostać faktycznie zrealizowana. Nie ulega wątpliwości, iż organ nie może zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób ubiegających się o pomoc, jak również udzielać świadczeń w oczekiwanej przez te osoby wysokości. Szczegółowe wyliczenia kwot jakimi organ dysponował za dany okres, konkretne cele i sposób ich wydatkowania zostały w sprawie przedstawione. Organ przypomniał również, że w ostatnim okresie (wskazując kwoty) skarżącej była już przyznawana pomoc, co świadczy o tym, że nie została ona pozostawiona bez jakiegokolwiek wsparcia ze strony organów pomocowych. Słusznie organ wywiódł, że działanie w ramach uznania administracyjnego oznacza załatwienie sprawy zgodnie ze słusznym interesem obywatela, o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny i możliwości organu w zakresie posiadanych uprawnień i środków. Podobne stanowisko prezentowane jest również w orzecznictwie wojewódzkich sądów administracyjnych (por. wyroki WSA w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2007 roku, sygn. akt I SA/Wa 884/07; z dnia 3 kwietnia 2006 roku, sygn. akt I SA/Wa 94/06; z dnia 14 lutego 2006 roku, sygn. akt I SA/Wa 1825/05; z dnia 23 września 2005 roku, sygn. akt I SA/ Wa1553/04 i inne dostępne w Systemie Informacji Prawnej LEX). Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela powyższe poglądy. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że wydanie zaskarżonego aktu poprzedzone zostało wnikliwym i wszechstronnym zebraniem materiału dowodowego i jego dogłębną analizą przeprowadzoną z poszanowaniem obowiązujących zasad postępowania wynikających bezpośrednio z art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. W ocenie Sądu, w stanie faktycznym i prawnym sprawy stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja jest prawidłowa a przedstawiona przez organ argumentacja i wykładnia zastosowanych przepisów w pełni zasługują na uwzględnienie. Podnoszone w skardze zastrzeżenia strony, stanowiąc polemikę z argumentacją organu, nie stanowią naruszenia prawa materialnego, ani naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.. W niniejszej sprawie nie zachodzą również przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji w myśl art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Z tych wszystkich względów sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. LS

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło