II SA/Łd 989/13
WyrokWSA w Łodzi2013-12-02
Skład orzekający: Czesława Nowak-Kolczyńska, Barbara Rymaszewska, Joanna Sekunda-Lenczewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy świadczenie z funduszu alimentacyjnego jest nienależnie pobrane, jeśli osoba uprawniona otrzymała w tym samym okresie część należnych alimentów od dłużnika za pośrednictwem komornika, a egzekucja jest ogólnie bezskuteczna?Ratio decidendi
Świadczenie z funduszu alimentacyjnego nie jest nienależnie pobrane, jeśli osoba uprawniona otrzymała jedynie część należnych alimentów od dłużnika, a egzekucja jest ogólnie bezskuteczna i nie pozwala na pokrycie bieżących potrzeb. Kluczowe jest jednoczesne pobieranie świadczeń z obu źródeł za ten sam okres, przy czym otrzymana kwota od dłużnika nie może niweczyć zaległego długu ani być przeznaczona na bieżące potrzeby.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o uznaniu za nienależnie pobrane i zwrocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego za okres od kwietnia do września 2011 r. Organ pierwszej instancji uznał świadczenia za nienależnie pobrane, ponieważ skarżąca otrzymała 100 zł od komornika w kwietniu 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca kwestionowała otrzymanie tych środków, a następnie ustaliła, że pieniądze trafiły na konto jej matki, która była jej pełnomocnikiem w okresie małoletności. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 2 grudnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.) Protokolant specjalista Marcelina Chmielecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2013 roku sprawy ze skargi O. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane i zwrotu świadczenia z funduszu alimentacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], znak: [...]; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku. LS
Prezydent Miasta Ł., decyzją z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r., poz. 267), art. 2 pkt 7 lit d), art. 19 ust. 1, art. 23 ust. 1, 5, 6, 7, art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2012r. poz. 1228 ze zm.), art. 3 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011r. o zmianie ustaw o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2011r., nr 205 poz. 1212) orzekł w stosunku do O. M. o:
- uznaniu za nienależnie pobrane świadczenia z funduszu alimentacyjnego za okres od dnia 1 kwietnia 2011r. do dnia 30 września 2011r. w kwocie 500 zł miesięcznie;
- o zwrocie nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego za okres w/w w kwocie 3 000 zł wraz z ustawowymi odsetkami naliczonymi do dnia wydania niniejszej decyzji w kwocie 711,97 zł, co łącznie stanowi kwotę 3 711,97 zł.
W uzasadnieniu powyższej decyzji organ wyjaśnił, że w myśl art. 3 ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, sprawy o świadczenia rodzinne i świadczenia z funduszu alimentacyjnego, do których prawo powstało przed wejściem w życie ustawy zmieniającej tj. przed dniem 1 stycznia 2012r. podlegają rozpatrzeniu na zasadach i w trybie określonych w przepisach dotychczasowych. Z powyższego względu przy rozpatrzeniu przedmiotowej sprawy organ zastosował przepisy obowiązujące przed wskazaną datą.
Nadto przypomniano, iż w dniu 10 września 2010r. strona wniosła o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres świadczeniowy 2010/2011. Decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...] przyznano prawo do wnioskowanego świadczenia na okres od 1 października 2010r. do 30 września 2011r. w wysokości 500 zł miesięcznie uznając, iż zostały wypełnione kryteria określone w ustawie o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Dodano, że w dniu 26 lutego 2013r. wpłynęło zaświadczenie z dnia 20 lutego 2013r. Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla Ł.-W. w Ł. o bezskuteczności egzekucji w 2011r., z którego wynika, iż w dniu 4 kwietnia 2011r. Komornik przekazał wnioskodawczyni tytułem alimentów kwotę 100 zł wyegzekwowaną od dłużnika alimentacyjnego J. M.. W związku z powyższym zdaniem organu, z uwagi na to, że w okresie pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego wnioskodawczyni otrzymała alimenty za pośrednictwem komornika sądowego, przy czym nie podjęła kroków zmierzających do zwrotu kwoty 100 zł na konto komornika, należy uznać, iż prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego nie przysługuje wnioskodawczyni od 1 kwietnia 2011r. Podkreślono, iż w przedmiotowej sprawie upłynął już okres na jaki świadczenie zostało przyznane, a decyzja w tej części wygasła (od 1 października 2010r. do 30 września 2011r.), to brak jest podstaw do uchylenia lub zmiany decyzji przyznającej świadczenie w trybie art. 24 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów z mocą wsteczną, a w takim wypadku zastosowanie znajduje jedynie instytucja zwrotu nienależnie pobranego świadczenia za w/w okres.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła O. M., wskazując nie otrzymała i nie pobrała w żadnej formie od komornika kwoty 100 zł, przesłanej w dniu 4 kwietnia 2011r., wyegzekwowanej tytułem alimentów od dłużnika alimentacyjnego J.M.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., decyzją z dnia [...], Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 23 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, utrzymało w mocy wskazaną na wstępie decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Kolegium wyjaśniło, że zobowiązanie O. M. do zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego powstało z tytułu pobrania od komornika sądowego tytułem alimentów kwoty w wysokości 100 zł dodając, że świadczenia z funduszu alimentacyjnego są świadczeniami nienależnie pobranymi, gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymała alimenty. Przypomniano także, iż decyzją z dnia [...] przyznano O. M. świadczenie z funduszu alimentacyjnego w kwocie 500 zł. miesięcznie na okres od 1 października 2010r. do 30 września 2011r. W dniu 26 lutego 2013 r. do Centrum Świadczeń Socjalnych wpłynęło zaświadczenie od komornika sądowego, z którego wynika, iż w dniu 4 kwietnia 2011r. komornik przekazał stronie tytułem alimentów kwotę 100 zł, wyegzekwowaną od dłużnika alimentacyjnego J. M.
Dalej Kolegium wskazało, że osoba która pobrała nienależnie świadczenia jest obowiązana do ich zwrotu z ustawowymi odsetkami, zaś zdaniem Kolegium bez wątpienia pozostaje, że O. M. pobrała nienależnie świadczenie z funduszu alimentacyjnego, nie będąc do tego uprawnioną. Zatem z uwagi na to, że w okresie pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego O. M. otrzymała alimenty za pośrednictwem komornika sądowego oraz nie podjęła żadnych kroków zmierzających do zwrotu kwoty 100 zł, to prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego nie przysługuje jej od 1 kwietnia 2011r.
Powyższą decyzję O. M. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu wyjaśniła, że w odwołaniu od decyzji pierwszej instancji nie powołała zaświadczenia Komornika z dnia 22 sierpnia 2013r., składając jedynie oświadczenie, że nie otrzymała i nie pobrała od komornika w żadnej formie kwoty 100 zł, co wtedy było zgodne z prawdą. Dodała, że wskutek dalszego badania akt komorniczych ustaliła, że w dniu 4 kwietnia 2011r. Komornik przesłał kwotę 100 zł na konto jej mamy E. G. – M., która była jej pełnomocnikiem tylko do czasu gdy była niepełnoletnia. Dodała, że składając wniosek o wszczęcie postępowania była pełnoletnia, co wynika wprost z załączonego zaświadczenia. W konsekwencji nie miała wiedzy, że komornik w trakcie pobierania przez nią alimentów z funduszu przekazał na konto jej matki kwotę 100 zł. Zaznaczyła również, że gdyby komornik przesłał pieniądze na jej konto to podjęłaby ona stosowne działania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, argumentując jak w treści zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta, po myśli § 2 tegoż artykułu, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sąd administracyjny nie rozpoznaje zatem spraw merytorycznie, a bada jedynie legalność zaskarżonej decyzji, tzn. ocenia, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez sąd, następuje tylko w przypadku wykazania istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270), dalej p.p.s.a.
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z kolei art. 135 p.p.s.a. stanowi, że sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego załatwienia sprawy.
Tytułem wstępu należy wyjaśnić, iż warunki nabywania prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego regulują przepisy ustawy z dnia 7 września 2007r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (tekst jedn.: Dz. U. z 2012r., poz. 1228 ze zm.) zwanej dalej "ustawą". Wymieniona ustawa była znowelizowana z dniem 1 stycznia 2012 r. ustawą z dnia 19 sierpnia 2011r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. nr 205, poz. 1212).
Stosownie do art. 3 ustawy nowelizującej, sprawy o świadczenia rodzinne i świadczenia z funduszu alimentacyjnego, do których prawo powstało przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, podlegają rozpatrzeniu na zasadach i w trybie określonych w przepisach dotychczasowych, a w konsekwencji w rozpatrywanej sprawie postępowanie przed organami pomocy społecznej winno być prowadzone z uwzględnieniem przepisów ustawy z dnia 7 września 2007r.o pomocy osobom uprawnionym do alimentów w wersji obowiązującej przed wspomnianą nowelizacją.
Przypomnieć należy, iż celem przywołanej ustawy jest wsparcie osób, które z niezależnych od nich przyczyn nie są w stanie wyegzekwować należnych im świadczeń alimentacyjnych od zobowiązanego. W preambule do ustawy prawodawca wyraźnie określił ten cel, wskazując jednocześnie na subsydiarny charakter pomocy Państwa w tym zakresie oraz podkreślając obowiązki rodziny wynikające z kodeksu rodzinnego. Stosownie zaś do treści art. 133 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (Dz. U. z 1964r., nr 9, poz. 59 ze zm.), obowiązek zaspokajania potrzeb małoletnich, czy też uczących się pełnoletnich dzieci obciąża przede wszystkim rodziców. Alimenty służą utrzymaniu uprawnionego i skierowane są na zaspakajanie jego bieżących potrzeb. Świadczenia z ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów przyznawane są wówczas, gdy uprawniony nie uzyskuje od zobowiązanego środków na bieżące utrzymanie.
Zgodnie z treścią art. 3 ust. 1 ustawy, w przypadku dwumiesięcznej bezskutecznej egzekucji alimentów uprawniony do alimentów ma prawo złożyć wniosek o przyznanie pomocy od Państwa. Prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego ustala się na okres świadczeniowy począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek do organu właściwego wierzyciela, nie wcześniej niż od początku okresu świadczeniowego do końca tego okresu (art. 18 ust. 1 ustawy). Stosownie do treści art. 18 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 8 ustawy, okres świadczeniowy trwa od dnia 1 października do dnia 30 września następnego roku kalendarzowego.
W myśl art. 27 ust. 1 ustawy, dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, łącznie z ustawowymi odsetkami. W okresie natomiast, w którym osoba uprawniona otrzymuje świadczenia z funduszu alimentacyjnego, komornik sądowy przekazuje wyegzekwowane od dłużnika kwoty zaliczone na poczet alimentów organowi właściwemu wierzyciela, do wysokości wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z odsetkami.
Definicję "nienależnie pobranego świadczenia" ustalał art. 2 pkt 7 ustawy (w brzmieniu przed nowelizacją dokonaną ustawą z dnia 19 sierpnia 2011r.), który w podpunkcie oznaczonym lit. d, istotnym dla potrzeb niniejszej sprawy określał, iż są to świadczenia z funduszu alimentacyjnego wypłacone, w przypadku gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymała alimenty.
W orzecznictwie sądowo administracyjnym, na tle wymienionego, poprzedniego brzmienia przepisu art. 2 pkt 7 lit. d ustawy, wypracowane zostało stanowisko według którego sformułowanie "w okresie ich pobierania otrzymała alimenty" oznacza, że uprawniony w tym samym okresie musi pobierać jednocześnie świadczenia z dwóch źródeł: z instytucji wypłacającej świadczenie w trybie ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów oraz od dłużnika (komornika lub innego organu egzekwującego alimenty). Przy czym obydwa te świadczenia muszą być wypłacone za ten sam okres. Zarówno poprzednie brzmieniu przepisu ( przed zmianą dokonaną z dniem 1 stycznia 2012r. przez art. 2 pkt 2 lit. b tiret pierwsze przywołanej wyżej ustawy z dnia 19 sierpnia 2012r.) jak i aktualne, mówi o równoczesności pobierania świadczeń przez osobę uprawnioną. W orzecznictwie na tle uprzedniego brzmienia art. 2 pkt 7 lit. d ustawy utrwalił się pogląd, że jeżeli uzyskana z opóźnieniem kwota alimentów nie niweczy zaległego długu, co więcej, zaliczenie jej na poczet zaległości powoduje, że nie można jej chociażby w części przeznaczyć na bieżące zaspokojenie potrzeb, a więc na poczet (bieżących) alimentów, nie sposób uznać, że doszło do jednoczesnego otrzymania świadczeń (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lipca 2010r., w sprawie o sygn. akt I OSK 587/10, z dnia 8 lutego 2012r. w sprawie o sygn. akt I OSK 1662/11 i w sprawie o sygn. akt I OSK 1663/11, wyrok WSA w Łodzi z dnia 16 lutego 2011r., w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 1028/10 oraz w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 208/12 - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl)).
Stosownie zaś do definicji zawartej w art. 2 pkt 11 ustawy, ilekroć w ustawie jest mowa o osobie uprawnionej - oznacza to osobę uprawnioną do alimentów od rodzica na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, jeżeli egzekucja okazała się bezskuteczna. Tym samym, jedynie równoczesne pobieranie świadczeń, zarówno z funduszu alimentacyjnego jak i od dłużnika, i to przez tę samą osobę – uprawnionego, może uzasadniać stwierdzenie o nienależności świadczeń i powinności zwrotu tychże.
Zdaniem sądu, analiza kwestionowanego rozstrzygnięcia i dokumentów zgromadzonych w sprawie wskazują, że organy dokonały niewłaściwej wykładni art. 2 pkt 7 lit. d ustawy, a nadto nie wyjaśniły wszechstronnie okoliczności przedmiotowej sprawy, co skutkowało niewłaściwym zastosowaniem art. 23 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 11 ustawy.
W ustalonym przez organ stanie faktycznym nie można też mówić o skuteczności egzekucji. Ustawa zawiera legalną definicję bezskutecznej egzekucji, za którą uznaje się m.in. egzekucję, w wyniku której w okresie ostatnich dwóch miesięcy nie wyegzekwowano pełnej należności z tytułu zaległych i bieżących zobowiązań alimentacyjnych. Sąd podziela tę linię orzecznictwa sądów administracyjnych, zgodnie z którą prawidłowa wykładnia art. 2 pkt 2 ustawy wskazuje, że "bezskuteczność egzekucji" oznacza brak możliwości wyegzekwowania w okresie poprzedzających dwóch miesięcy pełnej sumy przypadających od dłużnika alimentacyjnego świadczeń na rzecz osoby uprawnionej, należnych za wszystkie nieuregulowane okresy świadczeniowe. Zatem tylko wówczas można by mówić o nienależnie pobranym w rozumieniu art. 2 pkt 7 lit. d ustawy świadczeniu, gdyby w okresie, gdy były wypłacane świadczenia z funduszu, skarżąca otrzymała alimenty w wysokości odpowiadającej pełnej należności z tytułu zaległych i bieżących alimentów.
Tymczasem, jak wynika z zaświadczenia Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla Ł.-W. w Ł. z dnia 20 lutego 2013r. o bezskuteczności egzekucji w 2011r., w dniu 4 kwietnia 2011r. komornik przekazał wierzycielce tytułem alimentów kwotę 100 zł wyegzekwowaną od dłużnika alimentacyjnego J. M., jednakże postępowanie egzekucyjne prowadzone przeciwko temu dłużnikowi z wniosku skarżącej jest bezskuteczne, a zadłużenie z tego tytułu znacznie przekracza dwumiesięczną należność. Nie zmienia zasadniczo tego faktu (bezskuteczności egzekucji) uzyskanie od dłużnika wskazanej kwoty 100 zł, bowiem jak wspomniano wcześniej, ustawodawca podkreśla niemożność wyegzekwowania pełnej kwoty alimentów, nie chodzi zatem o spłatę jakiejkolwiek ich części. Dodatkowo zauważyć należy, że organ odwołując się do treści art. 28 ustawy uznał, że skarżąca uzyskała wymienioną kwotę z pominięciem reguł tegoż przepisu, nie wyjaśniając jednak należycie tej okoliczności w sytuacji, gdy wskazany przepis określa powinności organu egzekucyjnego co do kolejności zaspokojenia z kwot wyegzekwowanych, nie jest zaś skierowany do osoby uprawnionej.
Zdaniem sądu, treść wskazanego zaświadczenia w kontekście brzmienia art. 28 ustawy winna skłonić organ do wyjaśnienia okoliczności wypłaty wierzycielce kwoty 100 zł tym bardziej, że już w odwołaniu O. M. stanowczo i jednoznacznie oświadczyła, że kwoty tej w dacie wskazanej przez komornika z tytułu alimentów od dłużnika nie otrzymała. Organ nie wezwał jednak strony do wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności, nie podjął również stosownych działań z urzędu, wbrew regule wyrażonej w art. 7 K.p.a. Tymczasem obowiązek wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego należy również do podstawowych zasad postępowania administracyjnego (art. 9 K.p.a.). Organy winny czuwać nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielać im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Należy podkreślić, iż szczególnie rygorystycznie zasada informowania stron musi być przestrzegana w postępowaniu, w którym - tak jak w niniejszej sprawie - uczestniczy podmiot nieprofesjonalny. Takie zachowanie organu służy także realizacji wyrażonej w art. 8 K.p.a. zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa. Organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli. Zasada ta nie może być rozumiana jedynie jako postulat określonego zachowania, lecz stanowi ona obowiązującą normę prawa, z której wynikają konkretne dyrektywy wiążące organy administracji publicznej w toku podejmowanych przez nie czynności procesowych (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 28 października 2009r., sygn. akt akt IV SA/Po 476/09 - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl, wyrok NSA z dnia 8 grudnia 1992r., sygn. akt SA/Lu 694/92, "Wspólnota" nr 44/1993, s. 18).
Tymczasem już do skargi strona dołączyła kolejne zaświadczenie (z dnia 22 sierpnia 2013r.) tegoż samego komornika prowadzącego egzekucję, z którego wynika, że przekazał on wyżej wymienioną kwotę nie wierzycielce, lecz jej pełnomocnikowi-matce E. G.-M. tytułem alimentów bieżących w związku z ugodą, mocą której ustalono alimenty w kwocie 600 zł miesięcznie zaznaczając przy tym, że przyznane świadczenie z funduszu wynosiło 500 zł. Z kolei z treści skargi wynika, ze matka reprezentowała skarżącą jedynie do chwili uzyskania pełnoletności.
Za niewłaściwe należy również uznać orzeczenie organów zobowiązujące skarżącą do zwrotu 3000 zł, tj. całości świadczenia wypłaconego w okresie od 1kwietnia 20011r. do 30 września 2011r. wraz z odsetkami, podczas gdy jak wynika z akt sprawy, komornik sądowy przekazał w tymże okresie skarżącej jedynie 100 zł na poczet alimentów. Żaden z organów orzekających w przedmiotowej sprawie nie wyjaśnił przesłanek prawnych takiego wyliczenia kwoty podlegającej zwrotowi, bowiem za takowe nie można uznać lakonicznego stwierdzenia, że skoro świadczenie alimentacyjne zostało przyznane skarżącej na cały wymieniony okres, to automatycznie alimenty otrzymane w tym czasie podlegają zwrotowi tym bardziej, że z zaświadczenia komornika wynikało, iż wierzycielka tylko w jednej dacie 4 kwietnia 2011r. otrzymała jedynie kwotę 100 zł. Takie działanie organów należy uznać co najmniej za nieuzasadnione, nawet gdyby przyjąć (co kwestionuje skarżąca), że uprawniona wymienioną kwotę otrzymała, bowiem prowadzi ono do sytuacji, w której wierzyciel zostałby pozbawiony należnej mu, pozostałej kwoty alimentów, które w żaden sposób, jak wynika z akt sprawy, nie zostały mu wypłacone.
W tych okolicznościach organ uchybił przepisom art. 7, art. 8, art. 9 i art. 77 § 1 pkt 1 K.p.a. Niewyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy skutkowało niewłaściwym zastosowaniem wymienionych wyżej przepisów prawa materialnego art. 23 w związku z art. 2 pkt 7 lit. d i art. 2 pkt 2 i pkt 11 ustawy, co niewątpliwie miało wpływ na treść rozstrzygnięcia poprzez niewłaściwe zastosowanie wymienionych wyżej przepisów prawa materialnego.
W toku ponownego rozpoznania sprawy organy zastosują prawidłową wykładnię przywołanych przepisów ustawy z dnia 7 września 2007r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, wyjaśniając uprzednio w sposób nie budzący wątpliwości okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia, mając na uwadze wskazania przedstawione w motywach niniejszego wyroku.
Z uwagi na powyższe, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit a i lit c, w związku z art. 135 p.p.s.a.
Na podstawie art. 152 p.p.s.a. sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.
B.A.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło