III SA/Łd 101/12
WyrokWSA w Łodzi2012-07-04
Skład orzekający: Ewa Alberciak, Janusz Nowacki, Monika Krzyżaniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo wznowił postępowanie administracyjne zakończone decyzją ostateczną, powołując się na nowe okoliczności faktyczne lub dowody, które w rzeczywistości były znane organowi w toku pierwotnego postępowania?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może skutecznie wznowić postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., jeśli powoływane "nowe" okoliczności faktyczne lub dowody były w rzeczywistości znane organowi w toku pierwotnego postępowania, nawet jeśli organ nie dokonał ich prawidłowej analizy lub przeoczył. Błędna ocena dowodów lub przeoczenie informacji nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania w trybie nadzwyczajnym.Stan faktyczny
Spółka A została ukarana karą pieniężną za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Po umorzeniu pierwotnie postępowania wobec spółki, organ wznowił je z urzędu, uznając, że nie miał wiedzy o zatrudnieniu kierowcy S. P. przez spółkę w dniu kontroli. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję nakładającą karę. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego. Sąd uznał, że wznowienie postępowania było wadliwe, ponieważ organ posiadał wiedzę o zatrudnieniu kierowcy już w toku pierwotnego postępowania.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz poprzedzającą ją decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Generalnego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej spółki zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.) Protokolant Tomasz Porczyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi A Spółki jawnej w Ł. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...], nr [...] oraz postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...], nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Generalnego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz A Spółki jawnej w Ł. kwotę 1557 (jeden tysiąc pięćset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
III SA/Łd 101/12
UZASADNIENIE
W dniu [...] w miejscowości S. na drodze wojewódzkiej nr [...] Inspekcja Transportu Drogowego przeprowadziła kontrolę drogową pojazdu marki [...]o nr rej. [...], stanowiącego własność Spółki jawnej A. Kontrolowanym pojazdem kierował S. P. w załodze z P. W.. W dniu kontroli przewożono słodycze z C. do Ł. Ustalenia kontroli zostały zawarte w protokole nr [...].
Pismem z dnia [...] Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił A spółkę jawną o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia kary pieniężnej za stwierdzone w protokole nr [...] naruszenia przepisów dotyczących transportu drogowego. Skarżąca spółka złożyła wyjaśnienia pismem z dnia [...].
Postępowanie zakończyło się wydaniem przez Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego decyzji administracyjnej z dnia [...] o umorzeniu postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Organ wskazał w tej decyzji, że wobec zgromadzonego materiału dowodowego stwierdzić należy, iż A Spółka jawna nie jest stroną prowadzonego postępowania administracyjnego. Zdaniem organu, z analizy umowy o współpracę zawartej w dniu [...] przez Spółkę z P. W., wynika, iż ten ostatni jako zleceniobiorca wykonywał usługi transportowe na rzecz A. Kontrolowany w dniu [...] przewóz słodyczy pojazdem marki [...] wykonywał P. W., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą B.
Z uwagi na powyższe, organ uznał, iż postępowanie w sprawie nałożenia kary za stwierdzone naruszenia ustawy o transporcie drogowym wobec przedsiębiorcy A Spółka jawna stało się bezprzedmiotowe i umorzył je w oparciu o art. 105 k.p.a. Natomiast pismem z dnia [...] zawiadomiono o wszczęciu postępowania przedsiębiorcę P. W.
Decyzja z dnia [...] Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na P. W. karę pieniężną w wysokości 8500,00zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji oraz wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty.
W wyniku rozpatrzenia odwołania P. W., Główny Inspektor Transportu Drogowego uchylił (orzeczenie z dnia [...] Nr [...]) opisaną wyżej decyzję z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy wskazał na konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia, który przedsiębiorca rzeczywiście wykonywał w dniu [...] przewóz drogowy.
Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego, wznowił w stosunku do Spółki jawnej A, postępowanie administracyjne wszczęte na podstawie wyników kontroli drogowej z dnia [...]. Organ wskazał, iż po przeanalizowaniu zgromadzonych dowodów pod kątem obowiązujących regulacji prawnych Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego stwierdził, że zachodzą przesłanki uzasadniające wznowienie postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. W chwili wydawania decyzji o umorzeniu postępowania wobec A Spółki jawnej, organ nie posiadał bowiem wiadomości, iż S. P. w dniu kontroli, tj. [...], był pracownikiem tej Spółki. Ponadto, z uwagi na przesłanie przez pełnomocnika A wyjaśnienia z dnia [...], nastąpiło błędne ustalenie stanu faktycznego co do podmiotu faktycznie wykonującego przewóz drogowy w dniu [...], a powyższe miało bezspornie wpływ na prawidłowe ustalenie podmiotu odpowiedzialnego za stwierdzone w trakcie kontroli w dniu [...] naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym.
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz na podstawie art. 4 pkt 1 i pkt 3, art. 4 pkt. 3 a, art.4 pkt 4, art. 5 ust. 1, art. 7, art. 8 ust 1 i 2, art. 11 ust. 3, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. nr 125, poz. 874 ze zm.), art. 15 ust. 7a Rozporządzenia nr 3821/85 Rady (EWG) z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L 370 z dn. 31.12.1985 r. ze zm.), art. 31 ust. 1. ust. 2, ust. 2a ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. nr 92, poz. 879 ze zm.), uchylił decyzję administracyjną nr [...] z dnia [...] o umorzeniu jako bezprzedmiotowego postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej podjęte z urzędu w związku ze stwierdzonym protokołem kontroli z dnia [...] nr [...] naruszeniem przepisów dotyczących transportu drogowego oraz nałożył na Spółkę jawną A karę pieniężną w wysokości 8 500 zł za:
1/ wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, z wyłączeniem taksówek - kara w wysokości 8 000 zł;
2/ wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty - kara w wysokości 500 zł.
W odwołaniu z dnia [...] Spółka zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego tj.:
1/ art. 4 pkt. 1 i pkt.3 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (jt. Dz.U.2007r. nr 125 poz. 874.) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie powyższych przepisów,
2/ art. 5 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie powyższego przepisu,
3/ art. 7 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie powyższego przepisu,
4/ art. 8 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie powyższych przepisów oraz
5/ art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie powyższego przepisu.
Z uwagi na powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz wstrzymanie jej wykonania.
Główny Inspektor Transportu Drogowego postanowieniem z dnia [...] wstrzymał natychmiastową wykonalność decyzji Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego Nr [...] z dnia [...], a następnie decyzją nr [...] z dnia [...] utrzymał w całości w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ podkreślił, iż przepis art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym posługuje się pojęciem "pracownik", zdefiniowanym w art. 2 Kodeksu pracy. W omawianym przypadku kontrolowanym pojazdem kierował S. P. w załodze z P. W. W toku postępowania strona przesłała kserokopię umowy o współpracy zawartej z kierowcą Panem W. w dniu 10 lutego 2011 roku na czas nieokreślony. W myśl tej umowy jej przedmiotem jest przewóz towarów zleceniodawcy (skarżącej spółki). Zgodnie z § 1 ust. 3 umowy zleceniobiorca wykonuje przedmiot umowy używając w tym celu powierzonego mu środka transportu. Organ odwoławczy zważył, iż treść łączącej stronę z kierowcą P. W. umowy nie zawiera elementów koniecznych do uznania jej za umowę o pracę, ani również za umowę, na podstawie której zleceniobiorca mógłby występować w charakterze przewoźnika. Należy wziąć pod uwagę przekonanie kierowcy, wynikające z treści złożonych przez niego zeznań, dotyczące braku umowy ze skarżącą spółką oraz wykonywania czynności na zasadzie podległości stronie, przebywając na tzw. okresie próbnym. Powyższe przeczy twierdzeniom skarżącej spółki podniesionym w odwołaniu, zgodnie z którymi stroną postępowania powinien być P. W..
W związku z powyższym Główny Inspektor Transportu Drogowego stwierdził, iż skarżący nie dopełnił warunku określonego art. 4 pkt 4a ustawy o transporcie drogowym, ponieważ P. W., prowadząc pojazd w załodze z pracownikiem strony - S. P., nie był na dzień kontroli drogowej pracownikiem strony. Według art. 4 pkt 3 a w/w ustawy transportem drogowym jest również każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w pkt 4. W toku postępowania organ I instancji uzyskał natomiast informację z Biura ds. Transportu Międzynarodowego, że skarżąca spółka nie jest zarejestrowana w bazie GITD (notatka służbowa z dnia 27 maja 2011 roku - w aktach sprawy). Na podstawie pisma Urzędu Miasta Ł. z dnia 17 marca 2010 roku ustalono ponadto, że stronie nie udzielono licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy.
Organ uznał zatem, że w dniu [...] Spółka wykonywała transport drogowy rzeczy bez wymaganej licencji, dlatego organ odwoławczy uznaje nałożenie na skarżącą spółkę kary pieniężnej w wysokości 8000 (osiem tysięcy) złotych za zasadne.
Na podstawie zgromadzonego przez organ I instancji materiału dowodowego oraz w związku z ustaleniem, iż przewoźnikiem w dniu kontroli była skarżąca spółka, organ odwoławczy stwierdził, że decyzję w zakresie naruszenia z lp. 1.7 również należy utrzymać w mocy, ponieważ zgodnie z treścią protokołu nr [...] kierowca P. W. nie okazał do kontroli wykresówek ani zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdu za okres od 25 stycznia do 22 lutego 2011 roku. W omawianym przypadku strona nie wystawiła kierowcy - P. W. zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdu, w związku z czym organ odwoławczy uznał nałożenie na stronę kary pieniężnej w wysokości 500 (pięćset) złotych za prawidłowe.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik Spółki jawnej A zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego tj.: art. 4 pkt 1 i pkt 3, art. 5 ust. 1 i ust. 3, art. 7, art. 8 ust. 1 i ust. 2, art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz przepisów postępowania tj. art. 138 pkt 2, art. 6, art. 7, art. 8 oraz art. 11 k.p.a. Skarżąca spółka wskazała, że przewóz w dniu [...] był realizowany przez dwuosobową załogę, w skład której wchodził pracownik strony oraz kierowca P. W., będący przedsiębiorcą prowadzącym własną działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego, świadczący na rzecz spółki usługę transportową. Zdaniem strony, przewóz słodyczy z dnia kontroli wykonywany był przez spółkę na potrzeby własne w zakresie czynności podejmowanych przez pracownika strony, natomiast w pozostałym zakresie – przez P. W. - jako usługa transportowa realizowana na podstawie umowy współpracy. Spółka podkreśliła, iż przepisy ustawy o transporcie drogowym winny mieć zatem zastosowanie wyłącznie do przedsiębiorcy – P.W., świadczącego w dniu [...] na rzecz A usługę transportową na podstawie zawartej między stronami umowy o współpracy z dnia [...].
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. nr 270 t.j.) sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie, zgodnie z przepisem art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu (vide. T. Woś - Postępowanie sądowo-administracyjne, Warszawa 1996r., str. 224). W tym celu Sąd stosuje przewidziane ustawą środki dążąc do usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia (art. 135 ustawy).
Na gruncie skargi wniesionej przez A Spółkę jawną podkreślenia wymaga, iż przedmiotem zaskarżenia była decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...], wydaną po wznowieniu z urzędu postępowania, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną tego organu z dnia 18 sierpnia 2010 r. o umorzeniu jako bezprzedmiotowego postępowania w sprawie nałożenia kary za stwierdzone naruszenia ustawy o transporcie drogowym wobec przedsiębiorcy A Spółka jawna. Dlatego też, niezależnie od zawartej w skardze argumentacji, Sąd zobowiązany był do rozważenia, czy przy wydaniu postanowienia z dnia 28 marca 2011 r., Nr [...] o wznowieniu z urzędu umorzonego postępowania, organ prawidłowo przeprowadził postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
W tym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi dopatrzył się w działaniu organów administracji naruszenia przepisów postępowania, które skutkowały uwzględnieniem skargi.
Regulowane przepisami rozdziału 12 k.p.a. (art. 145 i nast. k.p.a.) wznowienie postępowania jest instytucją prawa procesowego stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej już decyzją ostateczną. Wznowienie postępowania ma charakter jednego z tzw. trybów nadzwyczajnych i stanowi odstępstwo od statuowanej art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości decyzji, stanowiącej, iż decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne, a ich uchylenie lub zmiana, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych.
Zgodnie z treścią art. 145 § 1 k.p.a. wznowienie postępowania może nastąpić tylko w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Powyższy przepis wylicza w sposób wyczerpujący podstawy, na których może być oparte wznowienie postępowania, a paragrafy 2 i 3 tego artykułu odnoszą się wyłącznie do podstaw wznowienia, określonych art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. Przepis art. 145a reguluje kolejną podstawę wznowienia związaną z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego, która to pozostaje całkowicie poza problematyką niniejszej sprawy.
Ograniczenie instytucji wznowienia postępowania do spraw zakończonych decyzją ostateczną, wymaga ścisłej, restryktywnej wykładni przesłanek wznowienia postępowania, skoro w każdym wypadku może ono prowadzić do odstępstwa od zasady trwałości decyzji ostatecznych (por. wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2002 r. sygn. akt IISA/Kr 227/00, niepublikowane).
Art. 145 § 1 pkt 5 tej ustawy stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Przesłanka istotnych okoliczności lub dowodów jest spełniona wtedy, gdy ujawnią się w sprawie nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody. Okoliczności te lub dowody będą miały charakter nowych w stosunku do przeprowadzonego dotąd postępowania wyjaśniającego. Powyższe okoliczności lub dowody muszą być istotne dla sprawy, czyli takie, które mogą mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie, więc wywołują konieczność uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej w całości lub w części.
Zauważyć w tym miejscu należy, że instytucja wznowienia postępowania nie służy ponownemu rozpoznaniu sprawy przy uwzględnieniu wszystkich zasad, dowodów i okoliczności, jakie mogłyby odegrać istotną rolę w postępowaniu zwykłym. Postępowanie wznowieniowe nie stanowi kolejnej możliwości czy następnej instancji pozwalającej na weryfikację zajętego przez organy stanowiska. Aby doszło do weryfikacji decyzji ostatecznej w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. muszą w sprawie wystąpić łącznie wszystkie powołane wyżej przesłanki.
Organ odwoławczy przyjął za organem I instancji, iż w rozpatrywanej sprawie zachodzi przesłanka wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 18 sierpnia 2010 r., umarzającą jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej za stwierdzone protokołem z dnia [...] naruszenia ustawy o transporcie drogowym wobec przedsiębiorcy A Spółka jawna, oparta na cytowanym wyżej przepisie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Uzasadnienie stanowiska prawnego organów administracji, stanowiła okoliczność, iż Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w dniu wydawania decyzji o umorzeniu postępowania wobec A Spółki jawnej, nie posiadał wiadomości, że kierowca S. P. w dniu kontroli, tj. [...], był pracownikiem tej Spółki. Ponadto, z uwagi na przesłanie przez pełnomocnika A wyjaśnienia z dnia 15 marca 2010 r., nastąpiło błędne ustalenie stanu faktycznego, co do podmiotu faktycznie wykonującego przewóz drogowy w dniu [...], a powyższe bezspornie miało - zdaniem organów - wpływ na prawidłowe ustalenie podmiotu odpowiedzialnego za stwierdzone w trakcie kontroli w dniu [...] naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym.
Wskazać jednakże należy, iż w przesłanych do sądu aktach postępowania toczącego się przed Pomorskim Wojewódzkim Inspektorem Transportu Drogowego w stosunku do P.W. znajduje się pismo strony z dnia 23 lipca 2010 r. (data i nr wpływu do organu: 26 lipca 2010 r., 4314), w którym wyjaśnia on, że: "W dniu [...] wraz z S. P. będącym wówczas pracownikiem firmy C Sp.J., przewoziliśmy słodycze z C. do Ł. samochodem marki [...] o nr rej. [...]". Powyższe oznacza, że Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w dniu wydawania decyzji o umorzeniu postępowania wobec A Spółki jawnej (18 sierpnia 2010 r.) posiadał informację, iż drugi z zatrzymanych do kontroli w dniu [...] kierowców – S. P., był pracownikiem Spółki A.
Nieprzeprowadzenie przez organ, który wydał decyzję w przedmiocie umorzenia jako bezprzedmiotowego postępowania w sprawie nałożenia kary za stwierdzone naruszenia ustawy o transporcie drogowym wobec przedsiębiorcy A Spółka jawna, dokładnej analizy posiadanych dokumentów nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Nie mamy bowiem w tym przypadku do czynienia ani z nowymi okolicznościami faktycznymi ani też nowymi dowodami. Regułą bowiem w postępowaniu administracyjnym jest prowadzenie postępowania dowodowego przed wydaniem decyzji, a nie wydanie decyzji i dopiero w postępowaniu wznowieniowym prowadzenie postępowania dowodowego. Fakt dokonania nierzetelnej analizy akt sprawy, wskutek czego organ nie dostrzegł, iż kierowca S. P. był pracownikiem Spółki A, wzięty pod uwagę dopiero po wydaniu ostatecznej decyzji o umorzeniu postępowania, nie oznacza, że okoliczność ta była organowi podejmującemu decyzję "nieznana".
Sąd podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 lutego 1999 r. III SA 5019/98 (ONSA 2000 Nr 2 poz. 62), że nie może być "nieznana" okoliczność wynikająca z materiałów będących w dyspozycji organu, bez względu na to wskutek jakich przyczyn nie została dostrzeżona przez pracownika organu.
W orzecznictwie sadów administracyjnych wielokrotnie również podkreślano, iż błędna ocena okoliczności faktycznych nie jest tym samym, co brak wiedzy o tej okoliczności. Dlatego odmienna, a nawet błędna ocena dowodu, który istniał i był znany organowi, nie może stanowić uzasadnienia wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 7.03.2008 r. sygn. akt III SA/Wr 381/07, wyrok NSA z 21.12.2010r. w spr. o sygn. II OSK 2030/09).
Bez znaczenia, zdaniem Sądu, dla oceny zaistnienia przesłanki do wznowienia przez organ postępowania z urzędu pozostaje okoliczność, iż wyjaśnienia P.W. z dnia 23 lipca 2010 r., z których wynikało, że S. P. zatrudniony był w A jako pracownik, złożone zostały w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego wobec P.W. Po pierwsze, należy zauważyć, że z literalnego brzmienia art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., stanowiącego w niniejszej sprawie podstawę do wznowienia postępowania, absolutnie nie wynika, aby istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, miały być nieujawnione, nieznane w konkretnym postępowaniu. Istotne jest natomiast, aby organ prowadzący daną sprawę, przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie, nie posiadał - obojętnie z jakiego źródła - wiedzy o istotnej dla tej sprawy okoliczności faktycznej lub dowodzie, na które następnie powoływałby się w postępowaniu wznowieniowym, jako na nowe. Informację o istotnej dla sprawy okoliczności faktycznej lub dowodzie organ winien uzyskać po ostatecznym zakończeniu prowadzonego przez siebie postępowania, a nie - tak jak w rozpoznawanym przypadku, posiadać taką informację jeszcze w trakcie postępowania toczącego się wobec A, ale jej nie wykorzystać z uwagi na przeoczenie lub mylne przekonanie, że nie jest ona dla sprawy istotna
Ważne jest również, że prowadzone przez Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego wobec A i P.W. postępowania w sprawie naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym były i są ze sobą ściśle powiązane, a ustalenia i decyzje podjęte w jednym z tych postępowań mają niewątpliwie wpływ na drugie z nich. Bezsporne jest, iż punktem wyjścia dla obu postępowań była kontrola drogowa przeprowadzona w dniu [...] oraz wyniki tej kontroli utrwalone w protokole z tej samej daty. Wszczęcie postępowania wobec P.W. było następstwem ustaleń dokonanych przez organ w postępowaniu toczącym się wobec Spółki A, jak również podjęcie działań zmierzających do wznowienia umorzonego wobec A postępowania było konsekwencją uchylenia przez organ odwoławczy decyzji o nałożeniu kary pieniężnej na P.W. i zawartych tam zaleceń. Przez pewien okres tj. od [...](wszczęcie postępowania wobec P.W.) do [...](umorzenie postępowania wobec A) obydwa postępowania w sprawie wymierzenia (P. W. i Spółce A) kary pieniężnej za stwierdzone w protokole z dnia [...] naruszenia przepisów o transporcie drogowym prowadzone były przez Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego równolegle, a dowody zgromadzone w jednym postępowaniu, wykorzystywane były do drugiego. Nie może zatem organ bronić się twierdzeniem, że okoliczność faktyczna, która wyszła na jaw i była znana Pomorskiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Transportu Drogowego przy okazji gromadzenia materiału dowodowego w postępowaniu prowadzonym przez ten organ wobec P.W. lecz przed wydaniem decyzji o umorzeniu postępowania wobec A, jest dla sprawy Spółki okolicznością nową, ujawnioną dopiero w lutym 2011 r. W lutym 2011 r., organ w rzeczywistości jedynie potwierdził za pomocą dokumentu i przesłuchania świadków, okoliczność podniesioną przez P.W. w piśmie z dnia 23 lipca 2010 r., że S. P. był w dniu [...] pracownikiem Spółki A.
Zaskarżona decyzja narusza zatem prawo, gdyż wznowienie postępowania w sprawie nie znajduje oparcia w przesłance określonej przepisem art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Zgodnie z treścią art. 149 § 2 k.p.a. postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Stosownie zaś do treści art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. organ administracji publicznej po przeprowadzeniu tego postępowania wydaje decyzję odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1k.p.a., tj. brak podstaw do wznowienia postępowania. W niniejszej sprawie brak było zatem podstaw do wznowienia umorzonego ostatecznie wobec Spółki A postępowania w sprawie nałożenia kary za naruszenie przepisów transportu drogowego, skoro nie wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.
Przedstawione wyżej okoliczności świadczą o wadliwości decyzji obu instancji oraz postanowienia z dnia [...] w sprawie wznowienia postępowania wobec Spółki jawnej A, skutkującej ich eliminację z obrotu prawnego.
Dlatego też Sąd na podstawie art. 145 pkt 1c i art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Na podstawie art. 152 tej ustawy, Sąd orzekł, iż uchylona decyzja nie może być wykonana. Orzeczenie o kosztach uzasadnione jest treścią art. 200 powyższej ustawy, który stanowi, że w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.
Dodatkowo trzeba zaznaczyć, że przesłane do Sądu w dniu 3 lipca 2012 r. przez Generalnego Inspektora Transportu drogowego dokumenty, zawierające protokół przesłuchania S. P., na którego treść Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego powoływał się w postanowieniu z dnia [...] oraz decyzji z dnia [...], potwierdzają iż przesłane Sądowi razem ze skargą akta nie były kompletne, gdyż organ wyłączył z nich istotne dla sprawy dokumenty. Dokumentacja przesłana sądowi w tej postaci, nie spełnia wymogów stawianych aktom administracyjnym. Przesyłane sądowi akta postępowań toczących się przed organem I i II instancji winny bowiem zawierać dokumenty ułożone chronologicznie, złączone i ponumerowane, wyposażone w kartę przeglądową, czyli "spis treści". Akta winny zawierać oryginały wszystkich dokumentów stanowiących dowody w sprawie, pism składanych przez uczestników postępowania, notatek sporządzanych przez pracowników organu, dokumentów związanych z doręczaniem pism: pokwitowań pocztowych, kopert z pieczęciami, a w razie złożenia pisma bezpośrednio w kancelarii organu, adnotacji urzędowej, potwierdzającej datę i okoliczność osobistego złożenia pisma. Niespełnienie powyższych wymagań skutkuje tym, iż sąd, nie będąc w stanie wyjaśnić nasuwających się wątpliwości, nie może uznać za udowodnione okoliczności, na które powołuje się organ administracji (vide wyrok WSA w Warszawie z 21.02.2008r. w sprawie II SA/Wa 2170/07 LEX nr 355205). Należy jednak stwierdzić, iż zastrzeżenia co do formy przesłanych akt administracyjnych nie miały w niniejszej sprawie wpływu na ocenę zasadności skargi.
ms
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło