III SA/Łd 380/15

WyrokWSA w Łodzi2015-06-25

Skład orzekający: Monika Krzyżaniak, Janusz Nowacki, Teresa Rutkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skierowanie kierowcy na badanie lekarskie na podstawie uzasadnionych zastrzeżeń co do stanu zdrowia, w szczególności podejrzenia uzależnienia od alkoholu, jest zgodne z prawem, gdy organ opiera się na informacji medycznej bez pełnej dokumentacji medycznej i bez przeprowadzenia własnego postępowania dowodowego?
Ratio decidendi
Skierowanie kierowcy na badanie lekarskie jest dopuszczalne, gdy istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia, oparte na wiarygodnych i obiektywnych podstawach, nawet jeśli organ nie dysponuje pełną dokumentacją medyczną. Wystarczy wysokie prawdopodobieństwo istnienia przeciwwskazań zdrowotnych, a ostateczna ocena należy do lekarzy. Organ nie jest zobowiązany do prowadzenia pełnego postępowania dowodowego w tym zakresie.
Stan faktyczny
S.T. został skierowany przez Prezydenta Miasta Łodzi na badanie lekarskie w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy na podstawie informacji od Instytutu Medycyny Pracy o rozpoznaniu u niego jednostki chorobowej wskazującej na przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami, w szczególności uzależnienie od alkoholu. Skarżący kwestionował podstawy skierowania, zarzucając brak pełnej dokumentacji medycznej i niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę S.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi o skierowaniu na badanie lekarskie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 25 czerwca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Sędzia NSA Teresa Rutkowska Protokolant referent stażysta Renata Tomaszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi ze skargi S.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie oddala skargę. Decyzją z dnia [...], [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 99 ust. l pkt 2 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2014r., poz. 600 ze zm.), oraz art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn. Dz.U. z 2001r., nr 79. poz. 856 ze zm.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...], o skierowaniu S.T. na badanie lekarskie przeprowadzone w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami kategorii B, B+E, C, C+E i T. Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne. W dniu 18 grudnia 2014r. do organu I instancji wpłynęło pismo Instytutu Medycyny Pracy im. [...] w Ł. z dnia 11 grudnia 2014r. informujące o rozpoznaniu u S.T. jednostki chorobowej, która stosownie do treści art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami, stanowi przeciwskazanie do posiadania prawa jazdy. Pismem z dnia 22 grudnia 2014r. (doręczonym stronie w dniu 8 stycznia 2015r.) zawiadomiono stronę o wszczęciu postępowania w sprawie skierowania na badanie lekarskie przeprowadzone w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł.. nr [...], skierował Pana S. T. na badanie lekarskie przeprowadzone w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami kategorii B, B+E, C, C+E i T. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że zaskarżona decyzja jest konsekwencją informacji uzyskanej od Instytutu Medycyny Pracy im. [...] w Ł. o istnieniu uzasadnionych zastrzeżeń co do stanu zdrowia S. T. W związku z powyższym powołując się na treść art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b, art. 75 ust. 1 pkt 5 i art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami organ uznał, że zasadnym jest skierowanie skarżącego na badanie lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Od powyższej decyzji S. T. złożył odwołanie, w którym wskazał, że w dniu 12 stycznia 2015r. zwrócił się do Kierownika Oddziału Toksykologii IMP w Ł. w celu ustalenia, na jakiej podstawie stwierdzono u niego jednostkę chorobową, o której mowa w art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami, jednakże do dnia wniesienie odwołania nie uzyskał w tej kwestii żadnej odpowiedzi. Nadmienił, że posiada prawo jazdy od ponad 30 lat i nigdy nie spowodował żadnego wypadku i nie uzyskał żdanych punktów karnych. Podkreślił, że badania lekarskie przeprowadza systematycznie co pięć lat, a ostatnie badanie lekarskie jest ważne do listopada 2016r. Wskazał, że w chwili obecnej jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i jeżeli organ uzna, że przeprowadzenia badania jest konieczne zgłosi się na badania lekarskie ale nieodpłatnie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy wskazało, że zgodnie z art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy o kierujących pojazdami, starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie lekarskie, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych organ odwoławczy podkreślił, że do skierowania kierowcy na badanie lekarskie wystarczy uprawdopodobnienie zastrzeżeń i wątpliwości co do stanu zdrowia. Uprawdopodobnienie natomiast jako środek zastępczy dowodu nie powinno udowadniać zastrzeżeń co do stanu zdrowia lecz wyłącznie uwiarygodniać wątpliwości w tym zakresie, w rozpatrywanej sprawie w ocenie organu niewątpliwie miało miejsce. Bezspornym i niekwestionowanym bowiem jest fakt, że Prezydent Miasta Ł. w dniu 18 grudnia 2014r. otrzymał informację Kierownika Oddziału Toksykologii Instytutu Medycyny Pracy im. [...] z treści której wynika, iż podczas badań konsultacyjnych oraz obserwacji szpitalnej na Oddziale Toksykologii w dniu 10 grudnia 2014r. rozpoznano u skarżącego S. T. jednostkę chorobową, która zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy stanowiącą przeciwskazanie do posiadania prawa jazdy. Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy, prawo jazdy nie może być wydane osobie u której w wyniku badania lekarskiego stwierdzono aktywną formę uzależnienia od alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu. Stosownie natomiast do treści § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 lipca 2014 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (Dz.U. z 2014r., poz. 949), w ramach badania lekarskiego uprawniony lekarz dokonuje oceny stanu zdrowia osoby badanej w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, w zakresie: 1) narządu wzroku; 2) narządu słuchu i równowagi; 3) układu ruchu; 4) układu sercowo-naczyniowego i układu oddechowego; 5) układu nerwowego, w tym padaczki; 6) czynności nerek; 7) cukrzycy, przy uwzględnieniu wyników badania poziomu glikemii; 8) stanu psychicznego; 9) objawów wskazujących na uzależnienie od alkoholu lub jego nadużywanie; 10) objawów wskazujących na uzależnienie od środków działających podobnie do alkoholu lub ich nadużywanie; 11) stosowania produktów leczniczych mogących mieć wpływ na zdolność do kierowania pojazdami; 12) innych poważnych zaburzeń stanu zdrowia, które mogą stanowić zagrożenie w sytuacji kierowania pojazdami. Odwołując się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 czerwca 2014r. sygn. akt III SA/Gd 344/14 Kolegium wskazało, że przesłanka uzasadnionych zastrzeżeń co do stanu zdrowia musi być interpretowana zgodnie z celem ustawy, którym jest zapobieganie zagrożeniom w ruchu drogowym spowodowanym przez osoby, których stan zdrowia uniemożliwia sprawne prowadzenie pojazdów. Zatem uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia, o których mowa w przepisie art. 99 ust. l pkt 2 lit. b ustawy o kierujących pojazdami dotyczyć powinny tego rodzaju aspektów stanu zdrowia osoby, które mogłyby mieć wpływ na zdolność do bezpiecznego prowadzenia pojazdu. Zdiagnozowanie objawów wskazujących na uzależnienie od alkoholu lub jego nadużywanie, niewątpliwie ma wpływ na istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, a w konsekwencji na zdolność do bezpiecznego prowadzenia pojazdów. Zdaniem organu odwoławczego nie sposób zakwestionować, że pismo Kierownika Oddziału Toksykologii Instytutu Medycyny Pracy im. [...] z dnia 11 grudnia 2014r., co do wyrażonych zastrzeżeń w zakresie stanu zdrowia S. T. - które, co zostało wyżej już podkreślone niewątpliwie mogą mieć wpływ na zdolność do kierowania pojazdami -jest informacją wiarygodną. Ochrona bezpieczeństwa ruchu drogowego wymaga, aby organ uprawniony do wydawania uprawnień do prowadzenia pojazdów czuwał nie tylko nad tym, aby uprawnienia te otrzymały osoby mające odpowiedni stan zdrowia, ale także aby organ kontrolował, czy osoby te nie utraciły tych warunków, co uzasadnia skierowanie skarżącego na przedmiotowe badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy. Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów SKO stwierdziło, że są nieuzasadnione i pozostają bez wpływu na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie. Przeprowadzenie badania nie jest jednoznaczne z pozbawieniem uprawnień do kierowania pojazdami. W sytuacji, gdy osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, o którym mowa w art. 79 ust. 2, starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy (art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ww. ustawy). W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj.; - art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, skutkujące brakiem wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i brakiem jego wszechstronnego rozpatrzenia, a w konsekwencji oparciem rozstrzygnięcia na okolicznościach niepoddanych jakiejkolwiek weryfikacji i nieznajdujących odzwierciedlenia w rzeczywistym stanie faktycznym, - art. 80 K.p.a. - poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na wydaniu decyzji w oparciu o niepełny i nierzetelnie ustalony stan faktyczny, skutkujące wadliwym i bezpodstawnym ustaleniem za udowodnione istnienia uzasadnionych zastrzeżeń co do stanu zdrowia skarżącego, -art. 138 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a. - poprzez niewłaściwe zastosowanie, skutkujące utrzymaniem w mocy przez organ odwoławczy zaskarżonej decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], pomimo naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisów o gromadzeniu i ocenie materiału dowodowego sprawy oraz przepisów oraz naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.; - art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy o kierujących pojazdami poprzez niewłaściwe zastosowanie skutkujące nałożeniem na skarżącego kierowcę dodatkowego uciążliwego i odpłatnego obowiązku, pomimo braku ku temu podstawy w postaci uzasadnionych zastrzeżeń co do jego stanu zdrowia Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, przeprowadzenie na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. dowodu z dokumentów załączonych do skargi na okoliczność braku uzasadnionych zastrzeżeń co do stanu zdrowia skarżącego oddziałujących na jego predyspozycje i zdolność do kierowania pojazdami, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie w całości od opłat sądowych i wydatków. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że w piśmie podmiotu leczniczego z dnia 11 grudnia 2014r., na którym oparto rozstrzygnięcie wskazano, iż u skarżącego rzekomo rozpoznano jednostkę chorobową, która zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami dyskwalifikuje do posiadania prawa jazdy. Tymczasem z dokumentu odmowy przyjęcia nr [...] wprost wynika, że pacjentowi odmówiono przyjęcia do podmiotu leczniczego wskazując, że nie wymaga zaleceń toksykologicznych, nie występują wskazania do hospitalizacji na oddziale toksykologii, jest przytomny, w kontakcie słowno-logicznym. Dokument ten w ocenie skarżącego, ani jakikolwiek inny wydany w tym lub innym podmiocie leczniczym nie wykazuje, aby zaszła przesłanka z art. 12 ustawy, tj. że u kierującego w wyniku badania lekarskiego stwierdzono aktywną formę uzależnienia od alkoholu wpływającą na jego zdolność kierowania pojazdami. Nie sposób bowiem nie obserwując pacjenta przynajmniej przez kilka dni i nie dysponując jakąkolwiek jego wcześniejszą dokumentacją medyczną (co wprost przyznano w piśmie podmiotu leczniczego) stwierdzić aktywnej formy uzależnienia alkoholowego, jeżeli stan zdrowia uzasadniał odmowę przyjęcia na oddział, z uwagi na brak ku temu wskazań. Ponadto skarżący wskazał, że raport pomiarowy próbki krwi o nr 10009, na której podstawie poczyniono ustalenie o zawartości alkoholu we krwi skarżącego, nie należał do skarżącego lecz do osoby o innym imieniu, tj. S. T. Wszelkie zatem dalsze ustalenia podmiotu leczniczego - a w konsekwencji ustalenia organu, który zaniechał weryfikacji wiarygodności informacji podanych przez jednostkę leczniczą i nie zażądał dokumentacji medycznej, są wadliwe i nie nadają się do wykorzystania jako materiał dowodowy. Skarżącego nie poddano żadnym miarodajnym badaniom i nie przyjęto na oddział. Nie stanowiło to jednak przeszkody do wysunięcia równie bezpodstawnego, co krzywdzącego dla skarżącego rozpoznania aktywnej formy uzależnienia alkoholowego wyłącznie na podstawie zasugerowania się przez personel faktem, że pacjenta rzekomo "skierowano z oddziału psychiatrycznego". Tymczasem w realiach niniejszej sprawy skarżący nie był osobą przebywającą na oddziale psychiatrycznym, lecz jedynie poszukującą pomocy w każdym możliwym podmiocie po tym, jak pomimo zgłaszania duszności i dolegliwości bólowych w klatce piersiowej odmówiono mu przyjęcia (z uwagi na brak miejsc/brak sprzętu diagnostycznego) przez SOR w P. i w SPZOZ im. [...] w Ł. Skarżący nigdy nie był leczony na oddziałach psychiatrycznych ani w placówkach uzależnień, nigdy nie wymagał również takiego leczenia. Jeszcze tego samego dnia w którym nie przyjęto go w w/w szpitalach, skarżący dobrowolnie, samodzielnie i w dobrej wierze stawił się w IMP im. [...] w Ł., gdzie odmówiono przyjęcia. Skarżący zmuszony był poszukiwać pomocy kolejno w SPZOZ MSW w Ł. oraz CSK UM w Ł. Świadczenie zdrowotne otrzymał w WSSK im. [...] w Ł., gdzie rozpoznano u niego złamanie żeber będące przyczyną dolegliwości, uprzednio pominięte w WSRM w Ł. i pozostałych jednostkach medycznych. Zdaniem skarżącego przyjęte w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego ustalenia faktyczne są całkowicie abstrakcyjne i poczynione bez jakiejkolwiek weryfikacji okoliczności deklarowanych przez podmiot leczniczy, nie mający żadnych administracyjnych kompetencji do zastępowania organu prowadzącego postępowanie w ocenie zaistnienia przesłanek ustawowych. Rozpoznanie jednostki chorobowej pod postacią rzekomego długotrwałego uzależnienia postawiono na podstawie oceny stanu zdrowia w ciągu jednego dnia i błędnie oznaczonej próbki krwi, bez miarodajnych badań przedmiotowych, obserwacji pacjenta, wywiadu rodzinnego/środowiskowego. Na tej podstawie - bez pozyskania choćby pełnej dokumentacji medycznej - organ powielił ocenę podmiotu leczniczego o tym, że zachodzą nie tylko uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia skarżącego, lecz także że maja one wymierny wpływ na jego psychomotoryczne możliwości, zdolności i predyspozycje do kierowania pojazdami w wymienionych kategoriach. Odwołując się do poglądów judykatury skarżący podkreślił, że wezwanie do poddania się sprawdzeniu stanu zdrowia jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy nasuną się istotne zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierowcy. Oznacza to, że nie wystarczą same wątpliwości, że kierujący ze względu na stan zdrowia nie gwarantuje bezpiecznego prowadzenia pojazdu. Okoliczności ustalone przez organ muszą bowiem z dużą dozą prawdopodobieństwa wskazywać, że w stosunku do kierującego mogą występować przeciwwskazania zdrowotne co do jego dalszego udziału w ruchu w takim charakterze. Nie są zatem wystarczające jakiekolwiek, niezweryfikowane informacje -choćby ich nadawcą był podmiot leczniczy. To organ wydający decyzje, a nie inny podmiot (podmiot leczniczy) ocenia czy istnieją uzasadnione zastrzeżenia odnośnie możliwości kierowania pojazdami - i winien to uczynić w oparciu o całokształt prawidłowo zgromadzonego i ocenionego w prowadzonym postępowaniu materiału. Z powyższych względów słusznie wyklucza się z materiału dowodowego mogącego stanowić podstawę do nałożenia na kierującego obowiązku z art. 99 w/w ustawy, środki dowodowe wytworzone w innych postępowaniach lub dla innych potrzeb, albo dowody niezweryfikowane przez organ wydający decyzję. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniosło jej oddalenie. Dodatkowo organ zaakcentował, że wbrew twierdzeniom skarżącego z dokumentu znajdującego się w aktach sprawy w postaci Odmowy/Porady Ambulatoryjnej nr [...] wydanej przez IMP im. [...] w Ł. wynika, że skarżący został przywieziony do szpitala przez rodzinę ze skierowaniem wydanym przez [...] Centrum Psychiatryczne do Oddziału Odwykowego, Detoksykacyjnego z powodu upojenia alkoholowego i wskazaniem, że pacjent jest alkoholikiem pijącym ciągami, a ostatni ciąg trwał 30 dni. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz.270), dalej p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2014r. poz.600 z późn.zm.), dalej u.k.p., oraz przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 lipca 2004r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (Dzx.U. z 2014r. poz. 949). Zgodnie z treścią art.99 pkt.2b.) ustawy z 5 stycznia 2011r. starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie lekarskie jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia W myśl art.12 ust.1 pkt.1 wymienionej ustawy prawo jazdy nie może być wydane osobie u której w wyniku badania lekarskiego stwierdzono aktywną formę uzależnienia od alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu. Zgodnie z treścią § 4 ust.1 pkt9 rozporządzenia z 17 lipca 2014r. w ramach badania lekarskiego uprawniony lekarz dokonuje oceny stanu zdrowia osoby badanej w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami w zakresie objawów wskazujących na uzależnienie od alkoholu lub jego nadużywanie. Z przepisu art.99 ust.1 pkt.2b.) u.k.p. wynika, że skierowanie na badanie lekarskie ma miejsce wówczas gdy istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierowcy. Przez pojęcie "uzasadnione" należy rozumieć oparte na obiektywnych racjach, podstawach, słuszne, usprawiedliwione (Uniwersalny słownik języka polskiego pod red. S.Dubisza tom4 str.347 wyd. PWN 2003r.) zaś zwrot "zastrzeżenia" oznacza uwagę wyrażającą krytykę lub wątpliwość dotyczącą jakiegoś szczegółu, słabej strony czegoś (Uniwersalny słownik języka polskiego pod red. S.Dubisza tom 4 str.890 wyd. PWN 2003r.). W orzecznictwie sądów administracyjnych jest powszechnie przyjęty pogląd, że skierowanie na badanie lekarskie, o którym mowa w art.99 ust.1 pkt.2b.) u.k.p., winno mieć miejsce gdy organ administracji znajdzie się w posiadaniu informacji nasuwających zastrzeżenia co do warunków zdrowotnych kierowcy zaś źródło uzyskania tego typu informacji jest wiarygodne. Chodzi o sytuację gdy istnieją przesłanki, które z dużą dozą prawdopodobieństwa wskazują na wystąpienie przeciwwskazań zdrowotnych kierowcy co do dalszego udziału w ruchu drogowym. Musi zatem istnieć wysokie prawdopodobieństwo, że stan zdrowia kierowcy świadczy o istnieniu przeciwwskazań do kierowania pojazdami. Nie jest natomiast wymagana pewność w tym zakresie. Ostateczne rozstrzygnięcie w tej kwestii powierzone zostało bowiem uprawnionym w tym zakresie lekarzom. Pogląd taki wyraził NSA w wyroku z 17 lutego 2015r. w spr. I OSK 965/13, z 21 grudnia 2005r. w spr. I OSK 79/05 i z 13 czerwca 2013r. w spr. I OSK 75/12, WSA w Krakowie w wyroku z 25 lutego 2014r. w spr. III SA/Kr 485/13 i z 24 kwietnia 2015r. w spr. III SA/Kr 135/15 oraz WSA w Rzeszowie w wyroku z 14 maja 2014r. w spr. II SA/Rz 285/14. Należy zaznaczyć, że uzależnienie od alkoholu lub środka podobnie działającego do alkoholu jest okolicznością uzasadniającą skierowanie kierowcy na badanie lekarskie, o którym mowa w art.99 ust.1 pkt.2b.) u.k.p. Osoba u której występuje zespół zależności alkoholowej (ZZA – będący jednostką równoważną merytorycznie z uzależnieniem od alkoholu) stwarza bowiem zagrożenie dla bezpieczeństwa w ruchu drogowy. Osobie takiej nie może być wydane prawo jazdy (art.12 ust.1 pkt.1 u.k.p.). Duża doza prawdopodobieństwa występowania u kierowcy uzależnienia od alkoholu uzasadnia skierowanie go na badanie lekarskie (por. wyrok NSA z 13 czerwca 2013r. w spr. I OSK 75/12, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 21 marca 2013r. w spr. II SA/Go 926/12, wyrok WSA w Rzeszowie z 14 maja 2014r. w spr. II SA/Rz 285/14). W rozpoznawanej sprawie S. T. został skierowany na badanie lekarskie z uwagi na pismo Kierownika Oddziału Toksykologii Instytutu Medycyny Pracy w Ł. z 11 grudnia 2014r. z którego wynika, że rozpoznano u niego jednostkę chorobową, o której mowa w art.12 ust.1 pkt.1 u.k.p. (aktywna forma uzależnienia od alkoholu) co stanowi przeciwwskazania do posiadania prawa jazdy. W aktach administracyjnych znajduje się również dokument IMP w Ł. zatytułowany "Odmowa/porada ambulatoryjna" nr [...] z którego wynika, że u skarżącego rozpoznano między innymi upojenie alkoholowe oraz ZZA zaś treść wywiadu wskazuje, że został skierowany przez [...] Centrum Psychiatryczne do Oddziału Odwykowego, Detoksykacji z powodu upojenia alkoholowego. W piśmie tym podano także, że S.T. jest alkoholikiem pijącym ciągami, ostatni to 30 dni. Z ust wyczuwalna woń alkoholu i posiada on zaburzenia równowagi nieznacznego stopnia. W ocenie sądu zebrany materiał dowodowy wskazuje, że wobec skarżącego istniały uzasadnione zastrzeżenia co do jego stanu zdrowia uzasadniające skierowanie go na badanie lekarskie, o którym mowa w art.99 ust.1 pkt.2b.) u.k.p. Przede wszystkim należy podnieść, że Oddział Toksykologii Instytutu Medycyny Pracy w Ł. jest wiarygodną instytucją do rozpoznania zespołu zależności alkoholowej. Rozpoznanie tego schorzenia przez Instytut nastąpiło po przeprowadzeniu badania konsultacyjnego i obserwacji szpitalnej oraz uzyskaniu informacji na podstawie wywiadu od pacjenta i jego rodziny. Podkreślić należy, iż to w treści wywiadu podano, że S.T. jest alkoholikiem pijącym ciągami a więc informację tą podał sam skarżący bądź jego rodzina. Można zatem uznać, że rozpoznanie przez Instytut zespołu zależności alkoholowej stwierdzono nie tylko w oparciu o wynik badań i obserwacji skarżącego ale także na podstawie informacji przedstawionych w wywiadzie. Rozpoznanie tego schorzenia można zatem uznać za wiarygodne i organy administracji trafnie przyjęły, że jest wysokie prawdopodobieństwo istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania przez niego pojazdami. Nieuzasadniony jest zarzut skargi, że organy administracji nie przeprowadziły żadnego postępowania dowodowego a w szczególności nie pozyskano dokumentacji medycznej a jedynie oparto się na opinii IMP wydanej po przeprowadzeniu jednostkowego badania. Należy zaznaczyć, że przed wydaniem decyzji, o której mowa w art.99 ust.1 pkt.2b.) u.k.p. organy administracji nie mają obowiązku pozyskiwania dokumentacji medycznej kierowcy, dokonywania jej analizy a w razie konieczności dopuszczania dowodu z opinii biegłych lekarzy gdyż wymagane są wiadomości specjalne. Do wydania decyzji określonej w art.99 ust.1 pkt.2b.) u.k.p. wystarcza istnienie dużej dozy prawdopodobieństwa, że w stosunku do kierowcy występują przeciwwskazania zdrowotne do jego dalszego udziału w ruchu drogowym. Takie wysokie prawdopodobieństwo istnienia wymienionego przeciwwskazania występuje w niniejszej sprawie o czym świadczy treść pisma IMP w Ł. z 11 grudnia 2014r. oraz treść "Odmowy/porady ambulatoryjne" IMP w Ł. z tego samego dnia. Dodać również należy, iż w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji, o której mowa w art.99 ust.1 pkt.2b.) u.k.p. nie jest wymagana pewność istnienia przeciwwskazań zdrowotnych kierowcy do kierowania pojazdami. Nie jest zatem konieczne udowodnienie przez organ istnienia takich przeciwwskazań (np. istnienia zależności alkoholowej) lecz wystarcza wysokie prawdopodobieństwo istnienia takich przeciwwskazań a takie prawdopodobieństwo w niniejszej sprawie miało miejsce. Błędny jest zatem zarzut skargi, że organy administracji nie pozyskały pełnej dokumentacji medycznej S.T., nie dokonały jej analizy i nie przeprowadziły całego postępowania dowodowego mającego na celu ustalenie czy skarżący jest czy też nie jest uzależniony od alkoholu. Nieuzasadniony jest zarzut skargi, że nie można rozpoznać uzależnienia od alkoholu na podstawie stanu z jednego dnia, bez miarodajnych badań i obserwacji pacjenta oraz oparcie się na błędnie oznaczonej próbce krwi. Jeżeli chodzi o próbkę krwi to w wyniku wpisano faktycznie inne dane personalne (S. T.) i są to wyniki gazometrii krwi (k.13 akt sądowych). Wynik ten nie ma jednak żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy gdyż skarżący został skierowany na badanie lekarskie z powodu rozpoznania u niego zespołu zależności alkoholowej a nie z powodu wyników gazometrii krwi wykonanej w dniu wizyty w IMP w Ł.. Jak już była o tym mowa we wcześniejszej części rozważań zespół zależności alkoholowej u skarżącego rozpoznano na podstawie badań konsultacyjnych, obserwacji szpitalnej oraz wywiadu rodzinnego. Rozpoznania dokonali lekarze do tego uprawnieni (pismo z 11 grudnia 2014r. podpisało dwóch lekarzy: Kierownik Oddziału Toksykologii IMP oraz specjalista medycyny pracy i toksykologii klinicznej). Niezgodne z prawdą są zatem zarzuty skargi, że rozpoznano jednostkę chorobową bez miarodajnych badań, obserwacji i bez przeprowadzenia wywiadu rodzinnego. Rozpoznanie zostało dokonane przez lekarzy dysponujących wiadomościami specjalnymi w zakresie stwierdzenia schorzenia zespołu zależności alkoholowej. W ocenie sądu dla rozstrzygnięcia sprawy nie ma znaczenia okoliczność podnoszona w skardze, że S.T. odmówiono przyjęcia do IMP w Ł. gdyż nie wymaga on zaleceń toksykologicznych. To, że skarżący nie został poddany hospitalizacji na Oddziale Toksykologii oraz nie wymaga on zaleceń toksykologicznych nie podważa wiarygodności rozpoznania u niego zależności alkoholowej. Podkreślić należy, że S.T. został skierowany na badanie lekarskie, o którym mowa w art.99 ust.1 pkt.2b.) u.k.p. nie dlatego, że w dniu 10 grudnia 2014r. był on w stanie upojenia alkoholowego (stwierdzonego zresztą w zaświadczeniu nr [...]) ale z powodu rozpoznania u niego uzależnienia od alkoholu. W związku z czym to, że nie przyjęto go do hospitalizacji tego dnia nie może oznaczać, iż nie ma uzasadnionych zastrzeżeń co do jego stanu zdrowia w rozumieniu art.99 ust.1 pkt.2b.) u.k.p. Wspomnieć tylko należy, iż w IMP w Ł. skarżący został skierowany do konsultacji chirurgicznej i urologicznej do Szpitala im. [...] (podał bowiem, że doznał urazu spadając ze schodów) i do tego szpitala został przewieziony transportem medycznym. W przekonaniu sądu nie ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy podnoszona w skardze okoliczność, że S.T. nigdy nie leczył się psychiatrycznie ani w żadnej placówce uzależnień zaś do IMP w Ł. zgłosił się dobrowolnie i samodzielnie. Odnośnie wizyty w IMP w Ł. to, jak wynika z treści zaświadczenia nr [...] do Oddziału Toksykologii został on skierowany przez Szpital Psychiatryczny im. [...] zaś w piśmie z dnia 12 stycznia 2015r. skierowanym do IMP w Ł. (w aktach administracyjnych) skarżący podniósł, że powodem wizyty w IMP było podejrzenie zatrucia alkoholem metylowym oraz ból w klatce piersiowej. Okoliczność w jakiej doszło do wizyty w IMP oraz to, że S.T. wcześniej nie leczył się w żadnej placówce uzależnień nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia. Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że u S.T. istnieje wysokie prawdopodobieństwo występowania uzależnienia od alkoholu. Można zatem uznać, że istnieją "uzasadnione zastrzeżenia", o których mowa w art.99 ust.1 pkt.2b.) u.k.p. co do jego stanu zdrowia. Organy administracji trafnie zatem skierowały skarżącego na badanie lekarskie. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił skargę S. T. k.ż.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło