III SA/Łd 403/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R W na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy postanawia: zawiesić postępowanie sądowoadministracyjne. Decyzją z dnia[...] r. Starosta [...] na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jedn.: Dz.U. z 2015 r., poz. 155 z późn. zm.) orzekł o zatrzymaniu R W prawa jazdy kategorii B "do czasu 3 miesiące" i nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Podstawę wydania tej decyzji stanowiła informacja z Komendy Powiatowej Policji w Z o przekroczeniu przez R W w dniu 11 lutego 2016 r. dozwolonej prędkości w obszarze zabudowanym o 58 km/h. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, decyzją z dnia[...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S uchyliło zaskarżoną decyzję z całości i orzekło o zatrzymaniu R W prawa jazdy kategorii B na okres 3 miesięcy od 11 lutego 2016 r. do 11 maja 2016 r. (włącznie) oraz nadało decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło stanowisko organu I instancji, że skarżący w dniu 11 lutego 2016 r., kierując samochodem osobowym, w terenie zabudowanym przekroczył prędkość o 58 km/h, wobec czego zastosowanie ma sankcja określona w art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami. Jednocześnie za wadliwe Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało określenie przez organ I instancji okresu czasu, na jaki prawo jazdy zostało zatrzymane. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało przy tym, że policjant zatrzymał skarżącemu prawo jazdy za pokwitowaniem w dniu 11 lutego 2016 r. Prawo jazdy powinno zostać zatrzymane do dnia 11 maja 2016 r. włącznie a nie na okres dłuższy. Organ I instancji orzekając o zatrzymaniu prawa jazdy "do czasu 3 miesiące", nie wskazał kiedy rozpoczyna się i kończy okres, na jaki zatrzymano dokument. W skardze na powyższą decyzję R W zarzucił m.in. naruszenie art. 2, art. 42 ust. 2 i 3, art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Skarżący podkreślił, że zarówno Prokurator Generalny, jak i Rzecznik Praw Obywatelskich złożyli wnioski o stwierdzenie niezgodności przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz ustawy Prawo o kierujących pojazdami z Konstytucją RP, Konwencją o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz Międzynarodowym Paktem Praw Obywatelskich i Politycznych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie odniosło się do sformułowanego w odwołaniu zarzuty niezgodności wskazanych przepisów z Konstytucją RP. Wskazując na powyższe skarżący wniósł o wstrzymanie rozpoznania sprawy do czasu zbadania zgodności zapisów wskazanych ustaw z Konstytucją RP przez Trybunał Konstytucyjny. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego w oparciu o art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. następuje z urzędu, lecz jego celowość została pozostawiona ocenie sądu (por. postanowienia NSA: z dnia 11 marca 2005 r., I OZ 45/05; z dnia 7 czerwca 2008 r., I OZ 382/08). Praktyka sądowa opowiada się za szerokim rozumieniem pojęcia "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania", wychodząc poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności postępowania, np. właśnie w przypadku podjęcia stosownej uchwały przez NSA lub wystąpienia do TK z pytaniem prawnym. Ekonomia procesowa, a także względy sprawiedliwości, mogą przemawiać za potrzebą zawieszenia postępowania w razie badania przez TK kwestii zgodności z Konstytucją RP lub aktami wyższego rzędu aktu normatywnego, który stanowił podstawę do wydania zaskarżonego orzeczenia (por. postanowienie NSA z dnia 26 sierpnia 2009 r., I FZ 248/09; postanowienie NSA z dnia 20 maja 2008 r., II FZ 200/08; M. Niezgódka-Medek w uwadze 3 do art. 125 ustawy p.p.s.a. (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Lex 2013). W postanowieniu z dnia 13 kwietnia 2010 r., I GSK 746/09, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że możliwość złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego oraz sądowoadministracyjnego nie może stanowić negatywnej przesłanki zastosowania art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego w oczekiwaniu na rozstrzygnięcie TK nie powinno być traktowane jako naruszenie zasady ekonomii procesowej. Naczelną zasadą, którą należy się kierować, jest zasada państwa prawa, a w państwie prawa liczą się przede wszystkim: stabilność orzecznicza sądów, trwałość i nienaruszalność prawomocnych wyroków, spójność systemu prawnego i konstytucyjna eliminacja wadliwych aktów normatywnych. Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił także uwagę, że art. 6 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności dotyczy nie tylko szybkiego postępowania, ale i postępowania rzetelnego, którego rozsądny termin zakończenia jest jednym z elementów kształtujących. Wskazuje się także, iż w sprawach sądowoadministracyjnych zjawiskiem wielce niepożądanym i utrudniającym praworządne działanie administracji jest odmienne stanowisko sądu, co do wykładni i stosowania prawa w sprawach o analogicznym lub zbliżonym stanie prawnym i faktycznym (por. postanowienie NSA z dnia 13 czerwca 2008 r., I FZ 221/08, LEX nr 479145 oraz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 302-303). Rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego musi być więc istotne z punktu widzenia realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego oraz powinno mieć bezpośredni wpływ na wynik tego postępowania (por. postanowienie NSA z dnia 11 grudnia 2012 r., II FZ 941/12). Na skutek wniosków Prokuratora Generalnego z dnia 18 września 2015 r. oraz Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 17 września 2015 r. zostało wszczęte postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym. Sprawy te zostały połączone w celu łącznego rozpoznania pod wspólną sygn. akt K 24/15. Połączone wnioski dotyczyły zbadania zgodności: 1) art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym w związku art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1c ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami – w zakresie, w jakim dopuszcza stosowanie wobec tej samej osoby fizycznej, za ten sam czyn, sankcji administracyjnej w postaci zatrzymania prawa jazdy i odpowiedzialności prawnokarnej za wykroczenia – z art. 2 Konstytucji RP i art. 4 Protokołu nr 7 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonego dnia 22 listopada 1984 r. w Strasburgu i z art. 14 ust. 7 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych, otwartego do podpisu w Nowym Jorku dnia 19 grudnia 1966 r.; 2) art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1c ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami w związku z art. 35 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego związku z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – w zakresie braku adekwatnych gwarancji procesowych w sytuacji wydania decyzji przez starostę o zatrzymaniu prawa jazdy, w przypadku, gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym – z art. 2, z art. 45 ust. 1 i z art. 78 Konstytucji RP; - przepisów: art. 102 ust. 1 pkt 4 i art. 102 ust. 1d w związku z art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami oraz art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym w związku z art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami – z art. 2 i art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, jak również z art. 4 ust. 1 Protokołu nr 7 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz art. 14 ust. 7 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych. Zdaniem sądu rozstrzygnięcie przez Trybunał Konstytucyjny o zgodności art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym, art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1c ustawy o kierujących pojazdami z Konstytucją RP, Protokołem nr 7 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, Międzynarodowym Paktem Praw Obywatelskich i Politycznych ma istotne znaczenie dla oceny legalności zaskarżonej decyzji, skoro zakwestionowany przez Prokuratora Generalnego oraz Rzecznika Praw Obywatelskich art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami stanowił podstawę prawną jej wydania. W tej sytuacji mając także na uwadze sformułowane w skardze zarzuty oraz wniosek skarżącego "o wstrzymanie rozpoznania sprawy do czasu zbadania zgodności zapisów wskazanych ustaw z Konstytucją RP przez Trybunał Konstytucyjny", za uzasadnione uznać należy zawieszenie z urzędu postępowania przez sąd administracyjny w rozpoznawanej sprawie, do czasu zakończenia postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie sygn. akt K 24/15. Mając powyższe na uwadze sąd, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu. k.p.