III SA/Łd 591/11

PostanowienieWSA w Łodzi2012-12-28

Skład orzekający: Ewa Alberciak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy choroba skarżącej, udokumentowana zaświadczeniem lekarskim, stanowiła wystarczającą przesłankę do przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego, jeśli w tym samym okresie skarżąca aktywnie uczestniczyła w innych postępowaniach sądowych?
Ratio decidendi
Choroba skarżącej, nawet udokumentowana zaświadczeniem lekarskim, nie stanowiła wystarczającej przesłanki do przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego, ponieważ skarżąca w tym samym okresie aktywnie uczestniczyła w innych postępowaniach sądowych, co świadczyło o jej zdolności do podejmowania czynności procesowych. Brak winy w uchybieniu terminu wymaga wykazania, że przeszkoda uniemożliwiała wykonanie czynności nawet przy największym wysiłku, a sama choroba nie wyłącza możliwości wykonania prostych czynności, takich jak zlecenie przelewu.
Stan faktyczny
Skarżąca M.K. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, wskazując na przebywanie na zasiłku chorobowym od stycznia do czerwca 2012 r. Wcześniej, postanowieniem z marca 2012 r., jej skarga na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. została odrzucona z powodu nieuiszczenia wpisu. WSA w Łodzi przywrócił termin, uznając brak winy skarżącej. Dyrektor Izby Celnej złożył zażalenie, argumentując, że skarżąca w okresie choroby aktywnie uczestniczyła w innych postępowaniach sądowych, co podważa twierdzenie o niemożności podjęcia czynności procesowych. NSA uchylił postanowienie WSA, wskazując na konieczność ponownego zbadania okoliczności, w tym możliwości skorzystania z pomocy wspólnika i wpływu choroby na zdolność do czynności procesowych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.K. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi M.K. i W.K. wspólników A spółki cywilnej w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym p o s t a n a w i a: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Postanowieniem z dnia 21 marca 2012 r. sygn. akt III SA/Łd 591/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę M. K. i W. K. wspólników Firmy Usługowo - Handlowej "C" spółki cywilnej w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] Następnie pismem z dnia 6 lipca 2012 r. M. K. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W uzasadnieniu wskazała, że w dniach od 13 stycznia do 29 czerwca 2012 r. przebywała na zasiłku chorobowym co udokumentowała dokumentacją medyczną oraz dołączyła dowód uiszczenia wpisu sądowego. Postanowieniem z dnia 13 września 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi przywrócił M. K. termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym. Sąd uznał, że okoliczności niniejszej sprawy wyraźnie wskazują, iż opóźnienie w dochowaniu terminu nie miało charakteru zawinionego w rozumieniu art. 86 § 1 i art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), gdyż istniały obiektywne przeszkody do uiszczenia należnego wpisu w ustawowym terminie, a brak zachowania terminu nie był następstwem wadliwego postępowania skarżącej. Dyrektor Izby Celnej w Ł. złożył zażalenie na powyższe postanowienie wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi. Zarzucił naruszenie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż M. K. uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego, oraz dochowała 7 dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. W uzasadnieniu zażalenia Dyrektor Izby Celnej przedstawił, iż z urzędu jest mu wiadomym, iż przed WSA w Łodzi prowadzone są inne sprawy ze skargi M. K. i W. K. w przedmiocie określenia opłaty paliwowej. W trakcie postępowania skarżąca pismem z dnia 20 03.2012 r. złożyła zażalenie na postanowienie Sądu o sygn. akt I SA/Łd 1582/11 z dnia 20.01.2012 r. (doręczone 13 lutego 2012 r.) o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w Ł.. Podobna sytuacja miała miejsce w trakcie postępowania sądowego prowadzonego pod sygn. akt I SA/Łd 1575/11. Skarżąca wraz z W. K. wniosła również pismem z dnia 24 04.2012 r. skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. dotyczące opłaty paliwowej za poszczególne miesiące 2008 r. Zatem nie jest prawdziwe twierdzenie skarżącej zawarte we wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu, iż w czasie choroby od 13 stycznia 2012r. do 29 czerwca 2012 r. nie była zdolna do podejmowania jakichkolwiek czynności procesowych. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej w Ł. nie istniały obiektywne przeszkody do uiszczenia należnego wpisu w ustawowym terminie, a brak zachowania terminu był następstwem wadliwego postępowania skarżącej. Skoro skarżąca była zdolna w dniu 20.03.2012 r. do złożenia zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego, tym bardziej w tym dniu była zdolna do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Nie bez znaczenia jest także fakt, iż przedmiotową opłatę mógł uiścić drugi wspólnik spółki cywilnej "C" W. K. Postanowieniem z dnia 9 listopada 2012 r. sygn. akt I GZ 324/12 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że Sąd I instancji nie zbadał wszystkich okoliczności sprawy. Skarżąca była wspólnikiem Firmy Usługowo - Handlowej "C." spółki cywilnej, a jej wspólnikiem był W. K., który wraz ze skarżącą składał skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. Wspólnicy spółki zarządzeniem z dnia 12 stycznia 2012 r. zostali wezwani solidarnie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 2 412 zł., jednakże przesyłka pocztowa z zarządzeniem nie została przez skarżących odebrana w terminie, pomimo pozostawienia awiz przez Pocztę Polską. NSA wskazał, że Sąd I instancji przywracając skarżącej termin do uiszczenia wpisu sądowego w żaden sposób nie wyjaśnił, dlaczego skarżąca nie mogła skorzystać przy uiszczeniu wpisu sądowego z pomocy swego wspólnika W. K., z którym ponosiła solidarną odpowiedzialność za zobowiązania spółki. Dyrektor Izby Celnej w Ł. kwestionując zasadność przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego podał, iż w trakcie okresu chorobowego w dniach od 13 stycznia do 29 czerwca 2012 r. skarżąca czynnie uczestniczyła w postępowaniach w innych sprawach dotyczących opłaty paliwowej składając zażalenia oraz skargi na decyzję organu, tym samym zdaniem Dyrektora Izby Celnej nie prawdziwe jest twierdzenie skarżącej, iż nie była zdolna do podejmowania jakichkolwiek czynności procesowych. Organ przedstawił kserokopię zażaleń złożonych przy sprawie o sygn. akt I SA/Łd 1582/11 i I SA/Łd 1575/11 z datą wpływu z dnia 26.03.2012 r. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji rozpoznając ponownie sprawę powinien zważyć powyższe okoliczności, a także ocenić czy schorzenia skarżącej udokumentowane przedłożoną dokumentacją lekarską (k. 122 – 137) uniemożliwiały jej wniesienie wpisu sądowego w terminie. Zauważyć przy tym należy, że sama tylko okoliczność, że skarżąca w okresie od 13 stycznia 2012 r. do 29 czerwca 2012 r. przebywała na zasiłku chorobowym nie oznacza, iż nie mogła wykonać powyższej czynności procesowej w terminie. Skarżąca występując z wnioskiem o przywrócenie terminu wskazała jedynie na istnienie choroby potwierdzonej co prawda zaświadczeniem lekarskim, jednakże w żaden sposób nie przedstawiła jaki wpływ miała jej choroba na dokonanie czynności, do której została wraz z wspólnikiem wezwana. Dodać należy, iż zlecenie dokonania przelewu przez internet, bądź też w placówce banku nie wymaga nadmiernego zaangażowania, specjalistycznej wiedzy, szczególnych kwalifikacji i stanowi tym samym prostą czynność dnia powszedniego, którą można wykonać nawet będąc w niedyspozycji chorobowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012. 270) – dalej p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2 cyt. ustawy). Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W niniejszej sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na skutek orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 listopada 2012 r. sygn. akt IG 324/12 dokonał ponownej oceny wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sadowego pod kątem spełnienia przesłanek przywrócenia terminu. Wskazać należy, że pozytywną przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy strony w uchybieniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu powinien zawierać uzasadnienie, w którym strona uprawdopodobni brak winy w przekroczeniu terminu. W orzecznictwie przyjmuje się, że uprawdopodobnienie istnienia danej okoliczności jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Uprawdopodobnienie nie oznacza więc udowodnienia braku winy. Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (post. NSA z 2 października 2002 r., V SA 793/03, Mon. Praw. 2002/23/1059). Ocena braku winy w uchybieniu terminu należy do sądu. Dokonana ocena powinna uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy. Z treści art. 87 § 2 p.p.s.a. wynika, że w piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Uznać zatem należy, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu (postanowienie NSA z 4 czerwca 2002 r., II SA/Ka 1977/00, niepubl.). Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że przedstawiona przez stronę argumentacja nie może stanowić pozytywnej przesłanki, pozwalającej na przywrócenie terminu. Nie można bowiem uznać za wystarczającą okoliczność wskazującą na brak winy w uchybieniu terminu w postaci zaświadczenia lekarskiego, skoro zostało ustalone, że w tym czasie skarżąca czynnie uczestniczyła w postępowaniach w innych sprawach składając zażalenia oraz skargi na decyzję organu. Aktywne uczestnictwo skarżącej w innych postępowaniach świadczy o tym, że była ona zdolna do podejmowania czynności procesowych, a więc i do uiszczenia wpisu od skargi w niniejszej sprawie. Wobec powyższego niezasadne jest twierdzenie, że do uchybienia terminowi doszło bez zawinienia strony. A to oznacza, że skarżąca nie uprawdopodobniła, że okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu rzeczywiście zaistniały. Ponadto skarżąca mogła uiścić wpis korzystając z pomocy innych osób, w tym wspólnika W. K. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. k.p.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło