III SA/Łd 639/14
WyrokWSA w Łodzi2014-10-03
Skład orzekający: Janusz Nowacki, Ewa Cisowska – Sakrajda, Irena Krzemieniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ ewidencyjny może dokonać zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków na podstawie dokumentacji sporządzonej przed wprowadzeniem kwestionowanych danych, czy też wymagane są dokumenty urzędowe sporządzone później?Ratio decidendi
Organ ewidencyjny nie może dokonać zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków na podstawie dokumentów sporządzonych wcześniej niż wprowadzone do ewidencji kwestionowane zapisy. Zmiany w ewidencji mogą być wprowadzane jedynie na podstawie dokumentów urzędowych sporządzonych później, które w sposób odmienny przedstawiają stan prawny gruntu, lub na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych lub innych dokumentów wymienionych w przepisach.Stan faktyczny
Skarżący zakwestionowali modernizację ewidencji gruntów, która spowodowała zmniejszenie powierzchni ich działki nr 73 i przesunięcie granicy z działką nr 74. Po przeprowadzeniu ponownego ustalenia granic, które zostało podpisane przez strony, skarżący wycofali swoją zgodę. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję o zmianie granic, uznając, że skarżący nie przedłożyli wymaganych dokumentów do zmiany danych ewidencyjnych i że spór o granicę powinien być rozstrzygnięty w postępowaniu rozgraniczeniowym.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska – Sakrajda Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Protokolant asystent sędziego Agata Brolik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2014 r. sprawy ze skargi R. K. i D. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wprowadzenia zmian przebiegu granic działek w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.
W dniu 13 sierpnia 2013r. R. K. i D. K. wystąpili do Starosty [...]z pismem, w którym zakwestionowali przeprowadzoną modernizację ewidencji gruntów i budynków podczas której powierzchnia stanowiącej ich własność działki, tj. działki nr 73 położonej w B. przy ul. S. uległa zmniejszeniu o 283m 2 . Ponadto wskazali, że przesunięciu uległa granica od strony działki sąsiedniej oznaczonej nr 74 w taki sposób, że znajdujący się na niej budynek gospodarczy znajdował się w odległości 1,5 m od granicy. Strony wniosły jednocześnie o prawidłowe ustalenie przebiegu granicy i ponowne obliczenie powierzchni działki.
Pismem z dnia 21 sierpnia 2013r. Starosta [...] zwrócił się do Miejskiego Przedsiębiorstwa Geodezyjnego w Ł. o wyjaśnienie kwestii dotyczących działki nr 73 położonej w obrębie B., gmina K. oraz dokonanie ewentualnych zmian w tym zakresie.
W piśmie z dnia 4 września 2013r., stanowiącym odpowiedź na wezwanie Starosty [...], Miejskie Przedsiębiorstwo Geodezyjne w Ł. wyjaśniło, że granice działki nr 73 zostały przyjęte na podstawie ustalenia wykonanego w dniu 16 października 2012r. w trakcie modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu B., podczas którego nie stawili się właściciele działki nr 73. Protokół wznowienia znaków granicznych, na który powołują się właściciele dz. 73 nie znajduje się w zasobie geodezyjnym i kartograficznym. Informacja o zakończeniu modernizacji ewidencji gruntów i budynków została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa Łódzkiego w dniu 26 listopada 2012r. i w terminie 30 dni od ogłoszenia strony mogły zgłaszać zarzuty do danych ewidencyjnych. Obecnie zgłaszane zarzuty traktuje się jako wniosek o zmianę danych w ewidencji gruntów i budynków, w związku z powyższym strony powinny dostarczyć dokumenty potwierdzające wnioskowane zmiany.
W związku ze zmianą powierzchni działki nr 73 Starosta [...] zwrócił się do Miejskiego Przedsiębiorstwa Geodezyjnego z prośbą o ponowne ustalenie granic działki.
W dniu 19 grudnia 2013 r. zostało dokonane ustalenie przebiegu granic działki nr 73. Na gruncie stawili się między innymi R. i D. K.. Z czynności ustalenia przebiegu granic został sporządzony protokół, który został podpisany przez wszystkie obecne strony. Ponadto sporządzono szkic z ustalenia przebiegu granic oraz notatkę służbową.
W piśmie z dnia 13 marca 2014r. skierowanym do Starosty [...] R. i D. K. oświadczyli, że wycofują swoją zgodę na ustalenie granicy pomiędzy działkami 73 i 74. Wskazali, że celem przeprowadzonej modernizacji było dopasowanie granicy działek 73 i 74, w taki sposób aby budynek gospodarczy na działce 74 znalazł się w odległości 1,5 m od granicy. Ponadto płot betonowy na działce 74 nie tworzy linii prostej lecz zakreśla linię falistą. Podczas wznowienia granic powinien być wzięty pod uwagę zarys pomiarowy, gdyż według niego działka 73 ma szerokość 29 m a nie 28 m, jak ustalono obecnie. Zgodnie natomiast z danymi ujawnionymi w akcie notarialnym dotyczącym zakupu działki 73 powierzchnia działki wynosiła 6200 m2.
W kolejnym piśmie z dnia 31 marca 2014 r. skarżący stwierdzili, że w zasobie geodezyjnym znajdują się mapy ewidencyjne z 1974 r. z których wynika, że powierzchnia działki 73 wynosi 6200 m2. Niezrozumiałym jest, zatem zdaniem skarżących dlaczego organ ustaluł przebieg granic działek według wskazań sąsiadów zamiast wykorzystać współrzędne punktów granicznych.
Decyzją z dnia [...]., nr [...] Starosta [...] na podstawie art. 104 K.pl.a. oraz art. 7d, art. 20, art. 22 pkt3 ustawy z dnia 17 maja 1989r. –Prawo geodezyjne i kartograficzne *tekst jedn. Dz.u. z 2010r., nr 193, poz. 1287 ze zm.) oraz § 36-39, § 44 pkt 2, § 45, 46, 47 i § 68 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. nr 38, poz. 454 ze zm.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 września 2012r. w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów, wprowadził zmiany w przebiegu granic działek nr 11/2, 73 i 74 położonych w obrębie 1- B., gmina K. zgodnie z operatem technicznym i wykazem zmian danych ewidencyjnych sporządzonym przez geodetę E. P..
Od powyższej decyzji R. i D. K. wnieśli odwołanie, w którym żądali rzetelnego ustalenia granic. Podnieśli, że w wyniku modernizacji ewidencji gruntów ulegała zmniejszeniu o 283 m2 powierzchnia działki nr 73, a granica została ustalona bez udziału właścicieli na podstawie wskazań właściciela działki nr 74, ponieważ, jak wskazał organ w terenie nie było wyraźnej miedzy.
Decyzją z dnia [...]., nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł.utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że w roku 2012 na terenie obrębu B. gmina K. została przeprowadzona modernizacja ewidencja gruntów i budynków w trybie art. 24a ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne. W trakcie prowadzenia modernizacji wykonawca roboty, tj. Miejskie Przedsiębiorstwo Geodezyjne w Ł. stwierdziło, że materiały zawarte w państwowym zasobie geodezyjnym nie spełniają wymagań określonych w § 36 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, tzn. z posiadanych dokumentów nie wynikało aby kiedykolwiek granice działki 73 były protokolarnie ustalone, a z archiwalnego szkicu pomiarowego wynikało, że wcześniej pomiarowi podlegały tylko czołówki (szerokości) działek z dokładnością 10 cm. W związku z powyższym uznano, że dokumentacja archiwalna dotycząca granic działki nr 73 jest niejednoznaczna i nie spełnia obecnych standardów dokładnościowych, co uzasadniło konieczność ustalenia granic w wyniku terenowych pomiarów geodezyjnych (§ 37 i 38 cyt. rozporządzenia). Pomimo prawidłowego zawiadomienia właściciele działki nr 73 nie stawili się na gruncie. Przebieg granic został ustalony według wskazań obecnych na gruncie właścicieli działek sąsiednich. Projekt operatu opisowo -kartograficznego został wyłożony do wglądu osób uprawnionych na okres 15 dni zgodnie z art. 24a ust.4. ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne i po upływie wskazanego powyżej terminu, tj. z dniem 20 listopada 2012r. stał się obowiązującym operatem ewidencji gruntów i budynków. Informacja została ogłoszona w Dzienniku Województwa Łódzkiego w dniu 26 listopada 2012r. W terminie 30 dni od ogłoszenia właściciele działki nr 73 nie wnieśli żadnych zarzutów do ujawnionych danych ewidencyjnych (art.24a ust. 9). Zgodnie natomiast z art.24a ust. 12 ustawy, wszelkie zarzuty zgłoszone po tym terminie traktuje się jako wniosek o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków.
Organ odwoławczy podkreślił, że efektem przeprowadzonej modernizacji ewidencji było ustalenie przebiegu granic działki 73 i określenie nowej powierzchni dla działki należącej do skarżących. Działka nr 73, która miała dotąd powierzchnię 0,6200 ha, w wyniku modernizacji otrzymała powierzchnię 0,5917 ha. W dniu 13 sierpnia 2013 r. R. i D. K. wystąpili z pismem do Starosty [...], w którym złożyli protest wobec przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków podczas której według nich powierzchnia ich działki nr 73, uległa zmniejszeniu i została przesunięta granica od strony działki 74. Starosta po analizie powyższego wniosku, w porozumieniu ze stronami wyznaczył termin ponownego ustalenia granic działki nr 73. Po zawiadomieniu stron w dniu 19 grudnia 2013r. w obecności skarżących oraz współwłaściciela działki nr 74 –S. G. został zgodnie ustalony przebieg granic działki nr 73. Z notatki służbowej sporządzonej przez wykonawcę roboty -geodetę E. P. wynika, że granice działki 73 od strony działki 74 opracowano na podstawie danych z ewidencji gruntów i zamarkowano w terenie palikami. Po weryfikacji przez właścicieli działek zmieniono punkt nr 684 (obecnie nr 3870) a dalszy przebieg granicy ustalono po ogrodzeniu betonowym (pkt 3871, 3872 i 3873 do pkt 3874). Przebieg tej granicy właściciele potwierdzili zgodnie podpisami w protokole ustalenia granic. W wyniku przeprowadzonego ustalenia granic powierzchnia działki wynosi 0,6028 ha czyli różni się od powierzchni wykazanej przed modernizacją (0,6200 ha) o 172 m2.
Reasumując organ zauważył, że granice działki 73 zostały ujawnione w procesie kompleksowej modernizacji ewidencji gruntów i budynków z 2012 r. a skarżący w wymaganym terminie nie złożyli do nich żadnych zastrzeżeń. Dopiero w sierpniu 2013 r. skarżący złożyli protest, który zgodnie z art.24a ust. 12 należało potraktować jako wniosek o zmianę danych ewidencyjnych — przy czym wnioskodawcy nie przedłożyli żadnych dokumentów geodezyjnych uzasadniających wnioskowaną zmianę. Starosta dążąc do polubownego załatwienia sprawy zdecydował o kolejnym ustaleniu przebiegu granic działki nr 73, w wyniku którego strony wskazały zgodny przebieg granic. Operat przeprowadzonych czynności był podstawą do wydania zaskarżonej decyzji, a w konsekwencji do aktualizacji danych w operacie ewidencji gruntów i budynków. Istotą rozpoznawanej sprawy jest przebieg granicy pomiędzy działkami nr 73 i 74, natomiast skarżący poprzez zmianę zapisu w ewidencji gruntów dążą do uzyskania potwierdzenia prawa własności do części sąsiedniej działki. Zgodnie natomiast z art. 2 pkt 8 ustawy- Prawo geodezyjne i kartograficzne celem ewidencji gruntów i budynków jest stworzenie jednolitego dla kraju i systematycznie aktualizowanego zbioru informacji o gruntach i budynkach, ich właścicielach oraz innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami. Zapisy w ewidencji mają wyłącznie charakter techniczno-deklaratoryjny. Organy ewidencyjne rejestrują jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Nie mogą samodzielnie rozstrzygać kwestii uprawnień wnioskodawcy do gruntu lub budynku. Składając żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich czy uprawnień do władania. Granica nieruchomości wyznacza zasięg przysługiwania do niej prawa własności. Dlatego spór o tę granicę jest w istocie sporem o zasięg prawa własności, którego rozstrzygnięcie nie należy do postępowania ewidencyjnego, lecz rozgraniczeniowego określonego przez ustawodawcę w art. 29 i nast. ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący podtrzymali swoją dotychczasową argumentację. Podnieśli, że celem zmiany (przesunięcia) granicy pomiędzy działką nr 73 i 74 było usankcjonowanie statusu prawnego budynku gospodarczego usytuowanego na działce nr 74 do wymogów określonych w § 12 ust. 3 i 4 rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim winny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. wniósł o jej oddalenie.
W piśmie procesowym z dnia 19 sierpnia 2014r. skarżący zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie art. 20 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 35 i 36 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001r. poprzez ich niezastosowanie, § 42 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia poprzez niezbadanie zmian, jakie wnoszą nowe pomiary działki w stosunku do aktu własności oraz art. 107 § 3 K.p.a.
W kolejnym piśmie procesowym z dnia 10 września 2014r. skarżący wnieśli o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków, tj. uprawnionych geodetów R. R. i A. K., a także przeprowadzenie przez sąd wizji lokalnej na działce nr 73 w obrębie B., gmina K..
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz.270) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficznego (Dz.U. nr 193 z 2010r. poz.1287 z późn. zm.) zwane dalej p.g i k. oraz przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoje Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. nr 38 poz.454 ze zm.).
Zgodnie z treścią art.20 ust.1 pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące gruntów – ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty;
Zgodnie z treścią art.24 ust.1 cytowanej ustawy informacje, o których mowa w art.20 ust.1 zawiera operat ewidencyjny.
W myśl § 12 ust.1 rozporządzenia z 29 marca 2001r. prawa osób i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 ust. 1 pkt 2 oraz w § 11 ust. 1 pkt 1 i 2, do gruntów, budynków i lokali uwidacznia się w ewidencji na podstawie:
1) wpisów dokonanych w księgach wieczystych,
2) prawomocnych orzeczeń sądowych,
3) umów zawartych w formie aktów notarialnych, dotyczących ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości, z wyłączeniem umów dotyczących użytkowania wieczystego gruntów i własności lokali,
4) ostatecznych decyzji administracyjnych,
5) dyspozycji zawartych w aktach normatywnych,
6) umów dzierżawy, o których mowa w § 11 ust. 1 pkt 2.
W myśl § 35 wymienionego rozporządzenia źródłami danych ewidencyjnych niezbędnych do założenia ewidencji są:
1) materiały i informacje zgromadzone w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym,
2) wyniki pomiarów fotogrametrycznych,
3) wyniki terenowych pomiarów geodezyjnych,
4) dane zawarte w innych ewidencjach i rejestrach, prowadzonych na podstawie odrębnych przepisów przez: sądy, organy administracji publicznej oraz państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne,
5) dane zawarte w dokumentach udostępnionych przez zainteresowane osoby, organy i jednostki organizacyjne,
6) dane zawarte w dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej,
7) wyniki oględzin.
Zgodnie z treścią § 36 wymienionego rozporządzenia przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej:
1) w postępowaniu rozgraniczeniowym,
2) w celu podziału nieruchomości,
3) w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów,
4) w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości,
5) na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej,
6) przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków,
7) przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednią dla ewidencji,
8) w wyniku geodezyjnego pomiaru sytuacyjnego istniejących lub wznowionych znaków granicznych albo wyznaczonych punktów granicznych.
Zgodnie z treścią § 37 ust.1 rozporządzenia jeżeli brak jest dokumentacji wymienionej w § 36 lub jeżeli zawarte w niej dane nie są wiarygodne, dane dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych pozyskuje się w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych lub geodezyjnych pomiarów fotogrametrycznych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic.
W myśl § 38 ust.1 rozporządzenia o czynnościach podjętych w celu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych wykonawca prac geodezyjnych, o których mowa w § 37, zwany dalej "wykonawcą", zawiadamia wszystkich właścicieli oraz użytkowników wieczystych tych działek lub osoby władające tymi działkami na zasadach samoistnego posiadania.
Zgodnie z treścią § 39 ust.1 rozporządzenia ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, w tym położenia wyznaczających je punktów granicznych, dokonuje wykonawca na podstawie zgodnych wskazań właścicieli lub użytkowników wieczystych tych działek albo osób władających tymi działkami na zasadach samoistnego posiadania, potwierdzonych ich zgodnym oświadczeniem złożonym do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych.
W myśl § 46 ust.1 i 2 rozporządzenia dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11. Z urzędu wprowadza się zmiany wynikające z:
1) prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych,
2) opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych,
3) dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej,
4) ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów.
W rozpoznawanej sprawie wyjaśnienia wymaga przede wszystkim treść żądania skarżących. Jak wynika z pisma z dnia 13 sierpnia 2014r. R. i D. K. złożyli protest wobec przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków w czasie której powierzchnia ich działki nr 73 położonej w B. przy ul. S. uległa zmniejszeniu o 283 m2. Dotychczasowa powierzchnia działki nr 73 wynosiła 0,6200 ha a po modernizacji otrzymała powierzchnię 0,5917 ha czyli znacznie mniejszą. Skarżący podnieśli, że przesunięciu uległa granica z działką nr 74 w taki sposób, że znajdujący się na niej budynek gospodarczy znajdował się w odległości 1,5 m od granicy. Wnieśli o ponowne ustalenie przebiegu granicy i ponowne obliczenie powierzchni działki. Wobec tego, że wniosek skarżących został złożony po znacznym upływie terminu do zgłoszenia zarzutów organy administracji trafnie uznały, że jest to wniosek o zmianę danych objętych ewidencją gruntów zgodnie z treścią art.24a ust.12 Prawa geodezyjnego i kartograficznego.
Należy zaznaczyć, iż ewidencja gruntów jest tylko zbiorem informacji będącej odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego danej nieruchomości. Zawiera ona dane wynikające z tytułu własności lecz nie kształtuje nowego stanu prawnego nieruchomości. Potwierdza ona jedynie stan prawny zaistniały wcześniej. Ewidencja gruntów pełni wyłącznie funkcje informacyjne – techniczne. Nie rozstrzyga natomiast sporów o prawa do gruntów ani nie nadaje tych praw. Poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich czy uprawnień do władania nieruchomością. Decyzja w przedmiocie wprowadzenia zmian w ewidencji nie może rozstrzygać żadnej kwestii spornej związanej z ustaleniem tytułu własności. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 lutego 1993r. w sprawie II S.A. 1155/92 (ONSA nr 2 z 1994r. poz.61), z dnia 20 sierpnia 1998r. w sprawie II S.A. 766/98 (Lex nr 41298), z dnia 27 października 1998r. w sprawie II S.A. 1094/98 (Lex nr 41305), z dnia 20 listopada 1998r. w sprawie II S.A. 914/98 (Lex nr 41816) oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z 25 października 2007r. w spr. II SA/Bk 557/07 (Lex nr 440495) i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 22 czerwca 2007r. w spr. IV SA/Wa 698/07 (Lex nr 351329).
Podkreślić należy, iż zmiany w ewidencji gruntów wprowadza się tylko na podstawie tytułów prawnych wykazanych w odpowiednich dokumentach czyli na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, innych aktów normatywnych oraz na podstawie innych dokumentów wymienionych w § 46 ust.2 rozporządzenia z 29 marca 2001r. Podmiot zgłaszający zmiany w ewidencji obowiązany jest dostarczyć dokumenty niezbędne do wprowadzenia żądanych zmian przy czym muszą to być dokumenty, które zostały sporządzone już po wprowadzeniu do ewidencji kwestionowanych danych. Innymi słowy zapis w ewidencji może być zmieniony tylko na podstawie później wydanych dokumentów urzędowych, przedstawiających w sposób odmienny od istniejącego w ewidencji zapisu stanu prawnego danego gruntu. Nie można natomiast zmienić zapisu w ewidencji w oparciu o dokumenty sporządzone wcześniej tzn. przed wprowadzeniem do ewidencji kwestionowanych zapisów. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z 14 listopada 2007r. w spr. I OSK 1488/06, z 11 marca 2008r. w spr. I OSK 350/07, z 17 kwietnia 2012r. w spr. I OSK 494/11, z 10 lutego 2003r. w spr. II SA 1478/01, z 7 grudnia 2007r. w spr. I OSK 1716/06.
Z zebranego materiału dowodowego wynika, że w 2012r. na terenie obrębu B. gmina K. została przeprowadzona modernizacja ewidencji gruntów i budynków. Wobec tego, że materiały zawarte w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym nie spełniały wymagań z § 36 rozporządzenia z 29 marca 2001r. a granica działki nr 73 nie była nigdy protokolarnie ustalona i dokumentacja dotycząca tej granicy była niejednoznaczna, w dniu 16 października 2012r. ustalono granicę w wyniku terenowych pomiarów geodezyjnych. Właściciele działki nr 73, mimo prawidłowego powiadomienia, nie stawili się na gruncie. W związku z czym przebieg granicy został ustalony według wskazań obecnych na gruncie właścicieli sąsiednich działek. Następnie projekt operatu opisowo – kartograficznego został wyłożony do wglądu na okres 15 dni i po tym terminie stał się obowiązującym operatem ewidencji gruntów i budynków. W dniu 26 listopada 2012r. informacja o tym została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa Łódzkiego. W wyniku modernizacji ewidencji działka nr 73, która dotychczas miała powierzchnię 0,6200 ha, otrzymała powierzchnię 0,5917 ha.
Skarżący w wymaganym terminie nie zgłosili uwag ani zarzutów do danych ewidencji gruntów ujawnionych po jej modernizacji. Świadczy to, iż akceptowali zmiany w ewidencji dokonane w wyniku modernizacji. Dopiero w dniu 13 sierpnia 2013r. zgłosili protest przeciwko zmniejszeniu powierzchni ich działki oraz zakwestionowali przebieg granicy z działką nr 74. Po złożeniu tego protestu organ administracji chcąc umożliwić skarżącym uczestniczenie w wyznaczeniu granicy w dniu 19 grudnia 2013r. ponownie przeprowadził czynność ustalenia przebiegu granicy z udziałem wszystkich zainteresowanych w tym także R. i D. K.. W czasie tej czynności zgodnie wyznaczono punkty graniczne oraz przebieg granicy pomiędzy działkami nr 73 i 74. Protokół czynności podpisali wszyscy jej uczestnicy w tym także skarżący. Wszyscy uczestnicy zgodzili się na wyznaczony przebieg granicy i nie wnosili żadnych zastrzeżeń o czym świadczą zgodne ich podpisy w protokole. W wyniku tej czynności powierzchnia działki nr 73 wyniosła 0,6028 ha a więc była większa niż ustalona w wyniku modernizacji ewidencji w 2012r. Organy administracji obu instancji słusznie zatem dokonały zmiany danych ewidencyjnych zgodnie z czynnością ustalenia przebiegu granic działek dokonaną w dniu 19 grudnia 2013r.
W ocenie sądu nie zasługuje na uwzględnienie cofnięcie przez skarżących zgody na ustalony w dniu 19 grudnia 2013r., przebieg granicy pomiędzy działkami nr 73 i 74. R. i D. K. cofnęli swoją zgodę w pismach z dnia 13 marca i z 31 marca 2014r. Uczynili to zatem po upływie prawie czterech miesięcy od ustalenia przebiegu granicy przez geodetę. Z treści wymienionych pism nie wynika aby cofnięcie wcześniej złożonej zgody nastąpiło wskutek jednej z wad oświadczenia woli o których mowa w art.82 – 86 Kodeksu cywilnego. Analiza tych pism wskazuje, że skarżący zmienili zdanie gdyż uważają, że powierzchnia ich działki winna być większa zaś przebieg granicy z działką 74 winien być inny niż ustalony w dniu 19 grudnia 2013r. R. i D. K. uczestniczyli w wyznaczeniu punktów granicznych oraz ustaleniu przebiegu granicy w dniu 19 grudnia 2013r. i nie zgłaszali żadnych zastrzeżeń. Zmiany przez nich stanowiska po kilku miesiącach bez podania żadnych racjonalnych przyczyn nie można uznać za uzasadnione. Organy administracji słusznie nie uwzględniły zmiany zdania przez skarżących w tym zakresie.
R. i D. K. żądają zmiany przebiegu granicy pomiędzy działkami nr 73 i 74 oraz powiększenia powierzchni ich działki. Aby dokonać zmiany zapisów w ewidencji gruntów i budynków niezbędne jest złożenie jednego z dokumentów wymienionych w § 46 ust.2 rozporządzenia z 29 marca 2001r. Żaden z takich dokumentów nie został złożony. W szczególności nie jest nim dokumentacja wyznaczenia przebiegu granicy działek nr 73 i 74 sporządzona w marcu 2008r. przez geodetów R. R. i A. K. gdyż nie została ona przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Opracowania geodezyjne i kartograficzne uzasadniają dokonanie zmiany zapisów ewidencyjnych ale tylko wówczas gdy zostały one przyjęte do zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Natomiast dokumentacja sporządzona przez R.R. i A.K. nie została przyjęta do takiego zasobu. W sytuacji gdy skarżący nie przedłożyli żadnej dokumentacji uzasadniającej zmiany ewidencyjne to organy administracji trafnie odmówiły uwzględnienia ich wniosku w takim zakresie w jakim zostało to sprecyzowane w piśmie z 13 sierpnia 2013r.
W ocenie sądu ustalenie prawidłowej powierzchni działki nr 73 jest możliwe po ustaleniu granicy tej działki z działką nr 74 w postępowaniu rozgraniczeniowym. Pomiędzy skarżącymi a właścicielami działki nr 74 (S. i A. G.) istnieje spór co do przebiegu granicy a każda ze stron ma argumenty na poparcie swojego stanowiska. Skoro istnieje taki spór to winien on zostać rozstrzygnięty w postępowaniu rozgraniczeniowym a nie w postępowaniu o dokonanie zmian zapisów danych w ewidencji gruntów. Wszelkie zmiany danych ewidencyjnych muszą mieć bowiem charakter bezsporny a można to osiągnąć przez dokonanie ich rejestracji w sposób przewidziany w rozporządzeniu z 29 marca 2001r. Organ prowadzący ewidencję gruntów nie może samodzielnie rozstrzygać kwestii związanych z prawem do nieruchomości. Poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić swoich praw właścicielskich zaś decyzja w przedmiocie wprowadzenia zmian w ewidencji nie może rozstrzygać żadnej kwestii spornej związanej z ustaleniem tytułu własności.
Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Organy administracji trafnie dokonały zmiany zapisów ewidencyjnych w oparciu o zgodne ustalenie przebiegu granicy działek dokonane w dniu 19 grudnia 2013r. Późniejsze wycofanie zgody skarżących na uzgodniony przebieg granicy nie zasługuje na uwzględnienie. Jednocześnie R. i D. K. nie złożyli żadnej dokumentacji, o której mowa w § 46 usty.2 rozporządzenia z 29 marca 2001r. uzasadniającej dokonanie zmiany zapisów ewidencyjnych w zakresie przez nich żądanym. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił skargę.
Sąd oddalił wnioski dowodowe skarżących sprecyzowane w piśmie procesowym z dnia 10 września 2014r. a mianowicie wnioski o przesłuchanie w charakterze świadków geodetów R.R. i A. K. praz o przeprowadzenie wizji lokalnej na działce nr 73. Jedynym dowodem jaki przeprowadza sąd administracyjny jest dowód z dokumentów co wynika z treści przepisu art.106 § 3 p.p.s.a. Sąd administracyjny nie przeprowadza natomiast dowodu z zeznań świadków oraz z oględzin. W zawiązku z czym sąd oddalił wnioski dowodowe skarżących.
e.o.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło