III SA/Łd 808/14
WyrokWSA w Łodzi2014-11-27
Skład orzekający: Janusz Nowacki, Ewa Cisowska – Sakrajda, Krzysztof Szczygielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara wydalenia ze służby w Policji jest adekwatna do popełnionych przewinień dyscyplinarnych polegających na stawieniu się do służby w stanie po użyciu alkoholu i pobraniu broni służbowej w tym stanie, z uwzględnieniem okoliczności łagodzących i zaostrzających?Ratio decidendi
Kara wydalenia ze służby w Policji jest adekwatna do wagi przewinień dyscyplinarnych polegających na stawieniu się do służby w stanie po użyciu alkoholu oraz pobraniu broni służbowej w tym stanie. Sąd uznał, że waga naruszonych obowiązków, istotne zakłócenie realizacji zadań Policji oraz popełnienie przewinień w okresie służby przygotowawczej przemawiają za zastosowaniem najsurowszej kary, mimo istnienia pewnych okoliczności łagodzących.Stan faktyczny
Skarżący, M. P., policjant, został obwiniony o stawienie się do służby w stanie po użyciu alkoholu, pobranie broni służbowej w tym stanie oraz prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie po użyciu alkoholu. Pierwszy organ dyscyplinarny uznał go winnym wszystkich zarzutów i orzekł karę wydalenia ze służby. Drugi organ dyscyplinarny uchylił orzeczenie w części dotyczącej prowadzenia pojazdu, uniewinniając policjanta, a w pozostałej części utrzymał w mocy orzeczenie o karze wydalenia ze służby. Policjant zaskarżył to orzeczenie do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędne ustalenia faktyczne dotyczące badań na alkohol oraz nieuwzględnienie okoliczności łagodzących.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę M. P.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 27 listopada 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska – Sakrajda, sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, , Protokolant specjalista Aneta Brzezińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2014 roku sprawy ze skargi M. P. na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby w Policji oddala skargę.
Orzeczeniem z dnia [...]r. Komendant Powiatowy Policji w K na podstawie art. 135j ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tj. Dz. U. z 2011 r. nr 287, poz. 1687, ze zm.), po dokonaniu oceny materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu dyscyplinarnym przeciwko M P - policjantowi Ogniwa Patrolowo Interwencyjnego Wydziału Prewencji Komendy Powiatowej Policji w K obwinionemu o to, że:
1) w dniu 6 grudnia 2013 roku o godzinie 7.00 stawił się do służby w Ogniwie Patrolowo – Interwencyjnym Wydziału Prewencji KPP w K, którą według grafiku miał pełnić w godzinach 7.00 -18.00, w stanie po użyciu alkoholu (pierwsze badanie 0,23 mg/l, drugie badanie 0,20 mg/l, trzecie badanie 0,18 mg/l), przez co dopuścił się naruszenia dyscypliny służbowej, o której mowa w art. 132 ust. 3 pkt 6 ustawy o Policji;
2) w dniu 6 grudnia 2013 roku o godzinie 6.45 będąc w stanie po użyciu alkoholu pobrał broń służbową P-64 nr DT 04741 wraz z dwoma magazynkami z amunicją w ilości 12 sztuk, przez co dopuścił się naruszenia dyscypliny służbowej, o której mowa w art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji w zw. z § 10 ust. 1 pkt 3 lit. b zarządzenia nr 852 Komendanta Głównego Policji z dnia 20 lipca 2011 roku w sprawie zasad przyznawania i użytkowania broni palnej przez policjantów (Dz. Urz. KGP z 2011 roku nr 6 poz.38)
3) w dniu 6 grudnia 2013 roku około godziny 6.30 w K na ul. T prowadził w ruchu lądowym samochód marki Ford Focus o nr rej. [...] będąc w stanie po użyciu alkoholu, przez co dopuścił się naruszenia dyscypliny służbowej, o której mowa w art. 132 ust. 1 i 2 ustawy o Policji w zw. z art. 87 § 1 kw oraz w zw. z § 23 "Zasad etyki zawodowej policjantów" stanowiących załącznik do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 roku w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjantów" (Dz. Urz. KGP z dnia 2004 roku, Nr 1, pz. 3)
uznał winnym zarzucanych mu czynów i orzekł karę wydalenia ze służby.
Od powyższego orzeczenia M P złożył odwołanie, w którym wniósł o zmianę zaskarżonego orzeczenia i wymierzenie kary łagodniejszej lub umorzenie postępowania ewentualnie uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W uzasadnieniu odwołania w pierwszej kolejności zarzucił dopuszczenie przez organ l instancji błędnego ustalenia faktycznego polegającego na tym, że przyjęto, że pierwsze badanie miało miejsce o godzinie 7.38 i wykazało wynik 0,23 mg/l, natomiast drugie badanie, które zgodnie z zasadami logiki chronologicznie powinno być przeprowadzone później, miało miejsce o godz. 7.37 z wynikiem 0,20. Trzecie badanie wykonano o 7.53 i wykazało 0,18 mg/l. Nie może być również, zdaniem skarżącego, możliwe by badanie przeprowadzone wcześniej dało wynik niższego stężenia alkoholu, niż badanie przeprowadzone później, chyba żeby skarżący w czasie badania spożył alkohol. Przedstawione sprzeczności nie zostały w żaden sposób wyjaśnione. Po drugie skarżący podkreślił, że Sąd Okręgowy w Ł wyrokiem sygn. akt [...] z dnia [...] roku uchylił wyrok Sądu Rejonowego w K i skierował do ponownego rozpatrzenia sprawę dot. prowadzenia przez M P w ruchu lądowym w dniu 6 grudnia 2013 roku samochodu marki Ford Focus o nr rej. [...] w stanie po użyciu alkoholu. Powyższe orzeczenie nie jest prawomocne, a jego ostateczne zakończenie będzie miało wpływ na wynik postępowania dyscyplinarnego. Ponadto zdaniem skarżącego organ l instancji nie wziął pod uwagę faktu przyznania się skarżącego do zarzucanych czynów i wyrażenia skruchy. Zastosowana kara wydalenia ze służby jest, w jego ocenie karą zbyt dotkliwą, a na jej złagodzenie wpływ ma nieumyślność popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, brak należytego doświadczenia zawodowego i dostatecznych umiejętności zawodowych.
Orzeczeniem z dnia [...]., Nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w Ł, na podstawie art. 133 ust. 8 pkt 1 w zw. z art. 135n ust. 4 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tj. Dz. U. z 2011 r. nr 287, poz. 1687, ze zm.), uchylił zaskarżone orzeczenie w części dotyczącej uznania obwinionego za winnego czynu zarzucanego w pkt 3 i w tym zakresie uniewinnił obwinionego. W pozostałym zakresie utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu orzeczenia organ wskazał, że stosownie do treści art. 135m ust. 1 ustawy o Policji - wyższy przełożony dyscyplinarny decyzją nr [...] powołał komisję do zbadania zaskarżonego orzeczenia. Komisja w dniu 23 czerwca 2014 roku sporządziła sprawozdanie, wnosząc o utrzymanie zaskarżonego orzeczenia o uznaniu obwinionego za winnego popełniania czynów zarzucanych w pkt 1 i 2 orzeczenia i wymierzeniu kary wydalenia ze służby w Policji oraz uniewinnienie obwinionego od zarzutu opisanego w pkt 3 orzeczenia. Zgodnie z art. 132 ust. 1 ustawy o Policji, policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego, polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów - art. 132 ust. 2 ustawy o Policji. Przewinienie dyscyplinarne jest zawinione wtedy, gdy policjant (art. 132a ustawy o Policji): ma zamiar jego popełnienia, to jest chce je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi (ust.1); nie mając zamiaru jego popełnienia, popełnia je jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość taką przewidywał albo mógł i powinien przewidzieć (ust. 2). Stosownie do treści art. 132 ust. 3 ustawy o Policji, naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności: niedopełnienie obowiązków służbowych albo przekroczenie uprawnień określonych w przepisach prawa (pkt 3) stawienie się do służby w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka oraz spożywanie alkoholu lub podobnie działającego środka w czasie wolnym służby albo w obiektach lub na terenach zajmowanych przez Policję (pkt 6). Zgodnie natomiast z § 10 ust. 1 pkt 3 lit. b zarządzenia nr 852 Komendanta Głównego Policji z dnia 20 lipca 2011 roku w sprawie zasad przyznawania i użytkowania broni palnej przez policjantów, zabrania się policjantowi posiadania przy sobie broni palnej podczas spożywania napojów alkoholowych oraz przyjmowania środków odurzających, środków psychotropowych, środków działających podobnie do alkoholu, a także po ich spożyciu lub przyjęciu. W myśl art. 87 § 1 kodeksu wykroczeń - kto znajdując się w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka, prowadzi pojazd mechaniczny w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, podlega karze aresztu albo grzywny nie niższej niż 50 złotych. Zgodnie z § 23 załącznika do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 roku w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta" (Dz. Urz. KGP z 2004 r, Nr 1, póz. 4). - policjant powinien dbać o społeczny wizerunek Policji jako formacji, w której służy i podejmować działania służące budowaniu zaufania do niej.
Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wykazała, że w dniu 6 grudnia 2013 roku obwiniony miał zaplanowaną służbę w składzie patrolu nr 1 wraz z sierż. szt. K P - jako dowódcą patrolu. Fakt ten potwierdza protokół odprawy do służby patrolowej (k 23) oraz zeznania świadków w osobach: asp. szt. K P (k 28-29), asp. M K (k 30-31), sierż. szt. K P (k 108-109). Do służby obwiniony stawił się w stanie po użyciu alkoholu. Fakt ten potwierdzają dowody w postaci: protokołów z przebiegu badania stanu trzeźwości urządzeniami elektronicznymi: typu Alco-Sensor (k.3), wynik badania przeprowadzonego o godzinie 7.38 - 0,23 mg/l oraz typu Alcometr A 2.0 (k.4), wyniki badań: odz. 7.37 - 0.20 mg/l, godz 7,53 - 0,18 mg/l w wydychanym powietrzu. Załączone do akt kserokopie świadectw wzorcowania (k.14 oraz k.15) potwierdzają, że urządzenia był dopuszczone do użytku w dacie wykonania badania. Okoliczność niedyspozycyjności obwinionego w dniu 6 grudnia 2013 roku potwierdzają również zeznania świadków w osobach asp. szt. K P oraz asp. M K, którzy przeprowadzali badanie obwinionego na zawartość alkoholu. Aspirant M K zeznał, że "w trakcie odprawy od M P wyczułem woń alkoholu i zacząłem podejrzewać, że wymieniony znajduje się w miejscu służby pod wpływem alkoholu." Świadek sierż. szt. K P zeznał, że "(...) podczas odprawy asp. K zapytał się M czy spożywał alkohol, gdyż oświadczył, że czuje od niego woń alkoholu. Mi zeznał, że w dniu wczorajszym pił piwo i wódkę lecz nie pamiętał, jaką ilość podał spożytego alkoholu. Następnie asp. M K poszedł na dyżurkę po "Alco-Blow" i po powrocie zbadał M - wynik badania pozytywny (zapaliła się czerwona lampka. (...)"
W świetle przedstawionego materiału dowodowego nie budzi wątpliwości, że badanie urządzeniem typu Alco-Sensor wykonano najpierw, następnie zaś badanie powtórzono na urządzeniu typu Alcometr A 2.0. Rozbieżność czasowa badań, jak wynika z przedłożonego stanowiska przełożonego dyscyplinarnego, wynikła z zastosowania dwóch różnych urządzeń i czasu podawanego na wydrukach z w/w urządzeń. Również obwiniony w składanych wyjaśnieniach nie kwestionuje faktu, że przeprowadzone badania dały wynik pozytywny (k 121-123). Tym samym popełnienie przez obwinionego zarzutu opisanego w pkt 1 orzeczenia uznań należy za udowodnione. Obwiniony pełnił zarzucane mu przewinienie służbowe z winy umyślnej w zamiarze ewentualnym (art. 132a ust. 1 ustawy o Policji). Spożywając alkohol wieczorem w dniu 5 grudnia 2013 roku oraz rano w dniu 6 grudnia 2013 roku, miał świadomość, zaplanowanej służby od godziny 7.00, i godził się na to, że przystąpi do niej będąc w stanie po użyciu alkoholu.
W zakresie drugiego z zarzucanych czynów organ wskazał, że bezspornym jest, że obwiniony pobrał i posiadał broń służbową w stanie po użyciu alkoholu. Fakt ten potwierdzają dowody w postaci: książki wydania broni z pododdziału (k 25-27) oraz zeznania świadków w osobach asp. szt. K P, asp. M K, asp. W W, jak i również sam obwiniony w złożonych wyjaśnieniach (k 121-123) potwierdził fakt pobrania broni. Posterunkowy M P był zapoznawany z treścią zarządzenia nr [852 KGP z dnia 20 lipca 2011 roku w sprawie roku w sprawie zasad przyznawania i użytkowania broni palnej przez policjantów, co potwierdził podpisem na karcie zapoznania w dniu 17 stycznia 2013 roku (k 91). Również w tym zakresie bezsporność czynu zarzucanego obwinionemu nie budzi wątpliwości. Obwinionemu można przypisać winę w rozumieniu art. 132a ust. 1 ustawy o Policji. Rozważania co do winy opisane powyżej pozostają aktualne również, odpowiednio na gruncie niniejszego zarzutu.
Odnosząc się do zarzutu opisanego w pkt 3 orzeczenia, organ podkreślił, że w dniu 6 grudnia 2013 roku przesłuchany w charakterze osoby, co do której istnieje uzasadniona podstawa do sporządzenia przeciwko niej wniosku ukaranie (k 16-17), M P przyznał się do popełnienia prowadzenia samochodu marki Ford Focus o nr rej. [...] będąc w stanie po użyciu alkoholu oraz skorzystał z prawa do dobrowolnego poddania się karze. Wyrokiem Sądu Rejonowego w K w dniu [...] roku został uznany za winnego czynu z art. 87 § 1 kw i ukarany grzywną w wysokości 200 zł oraz orzeczono wobec niego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres sześciu miesięcy (k 101). Jednakże od wyroku tego złożył apelację do Sądu Okręgowego w Ł V Wydział Karny Odwoławczy (K100) i do chwili obecnej nie zapadło w sprawie tej prawomocne rozstrzygnięcie. Również przesłuchany w dniu 23 grudnia 2013 roku w charakterze obwinionego, ( k 43-44) przyznał się do popełnienia tegoż czynu i jednocześnie odmówił składania wyjaśnień. Ponownie przesłuchany w charakterze obwinionego (K121-123) złożył wyjaśnienia z których wynika, że był jedynie pasażerem tegoż samochodu, którego kierowcą był tego dnia P J - ojczym. Przesłuchany w charakterze świadka P J skorzystał z prawa do domowy składania zeznań. Przesłuchani w sprawie pozostali cytowani już świadkowie w osobach M K oraz asp. szt. K P zeznali, iż obwiniony oświadczył, iż w dniu 6 grudnia 2013 roku osobiście kierował samochodem marki Ford Focus nr rej.[...], jednakże faktu tego osobiście nie widzieli. Przełożony dyscyplinarny nie zebrał innych dowodów, które potwierdzałyby fakt popełnienia przez obwinionego zarzucanego czynu.
Stosownie do art. 135g ust. 2 ustawy o Policji, obwinionego uważa się za niewinnego, dopóki wina jego nie zostanie udowodniona i stwierdzona prawomocnym orzeczeniem. Niedające się usunąć wątpliwości rozstrzyga się na korzyść obwinionego. Tym samym, uwzględniając dyspozycję cytowanego przepisu, należało uniewinnić obwinionego od czynu zarzucanego w pkt 3 orzeczenia. Przy czym, podkreślić należy, że organ nie orzeka o winie, czy też niewinności obwinionego w toczącym się postępowaniu o wykroczenie z art. 87 § 1 kw, gdyż pozostaje to w kompetencji sądu. Rozstrzygnięcie organu dotyczy zarzutu polegającego na naruszeniu § 23 załącznika do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 roku w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta", tj. naruszenia społecznego wizerunku Policji jako formacji, w której służy. W sprawie spornym pozostaje wysokość orzeczonej kary dyscyplinarnej. Stosownie do art. 134h ust. 1 ustawy o Policji wymierzona kara powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, w szczególności powinna uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby. Gdyby nie prawidłowa reakcja prowadzącego odprawę funkcjonariusza, obwiniony przystąpiłby do pełnienia służby patrolowej z bronią służbową w stanie po użyciu alkoholu. Dla sytuacji takiej nie może być miejsca. Policjant utożsamia autorytet państwa, w szczególności gdy jest to funkcjonariusz umundurowany, mający z racji wykonywanych zadań bezpośredni kontakt z obywatelem. Stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków uznać należy za znaczny. Z okoliczności wpływających na zaostrzenie wymiaru kary wymienić należy istotne zakłócenie realizacji zadań Policji (art. 134h ust. 2 pkt 3 ustawy o Policji), gdyż stawienie się obwinionego do służby w stanie po użyciu alkoholu, skutkowało koniecznością zmiany organizacji służby patrolu nr 1, w skład którego wchodzi obwiniony i zastąpienia go przez innego funkcjonariusza Policji. W stanie faktycznym i prawnym sprawy nie występują natomiast okoliczności wpływające na złagodzenie wymiaru kary - art. 134h ust. 3 ustawy o Policji. Z akt osobowych oraz przebiegu służby zawartego w aktach postępowania dyscyplinarnego (k. 125) wynika, iż obwiniony został przyjęty do służby w Policji z dniem 15 stycznia 2013 roku i został pozytywnie opiniowany za okres służby od 15 stycznia 2013 roku do 10 maja 2014 roku (k.35 akt osobowych). W toku służby był wyróżniony nagrodą Komendanta Powiatowego Policji w K - rozkaz personalny nr ]...] z dnia[...] (k.125).
Ważąc powyższe oraz uniewinnienie od zarzutu opisanego w pkt 3 orzeczenia, organ uznał, że orzeczona kara dyscyplinarna za popełnienie czynów opisanych w pkt 1 i 2 orzeczenia jest proporcjonalna do wagi i rodzaju naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków. Okoliczność przyznania obwinionego się do winy ma wtórne znaczenie, przy bezsporności zarzutów udowodnionych na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego. Zdaniem wyższego przełożonego dyscyplinarnego fakt ten obliczony był przez obwinionego na złagodzenie konsekwencji dyscyplinarnych. Organ podkreślił, że funkcjonariusz w służbie przygotowawczej podlega szczególnie wnikliwej ocenie przełożonych. Obwiniony naruszając elementarne ciążące na nim obowiązki sam postawił się poza szeregami Policji. Co istotne, obowiązek stawienia się do służby w stanie pozwalającym na jej pełnienie jest podstawowym obowiązkiem każdego funkcjonariusza, którego to obowiązku obwiniony nie dopełnił. Ponadto funkcjonariusz zawsze i nie tylko w trackie służby, ale i poza nią, powinien zachowywać się godnie i bezwzględnie unikać zachowań, które mogą pozbawić Policję wiarygodności w oczach opinii publicznej. Obwiniony, decydując się na dobrowolne przyjęcie do służby w Policji, miał świadomość, że służba oznacza nie tylko szczególne uprawnienia, ale i ograniczenia, także w zakresie swobód obywatelskich, co łączy się z dyspozycyjnością i zależnością od władzy służbowej, troską o prawidłową realizację zadań Policji i dbałość o ukształtowanie autorytetu Policji i zaufania do jej funkcjonariuszy. Powyższe wynika z ustawy o Policji i obwiniony, składając rotę ślubowania, zobowiązał się do ich przestrzegania. Obwiniony zajmuje najniższe w hierarchii stanowisko służbowe i posiada najniższy stopień służbowy. Organ nie ma tym samym możliwości orzeczenia wobec w/w kar dyscyplinarnych zawartych w art. 134 ust. 1 pkt 4, 5 i 2.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący podnosząc zarzut naruszenia:
1.przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do prawidłowego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w szczególności, błędnych ustaleń faktycznych polegających na przyjęciu że pierwsze badanie miało miejsce o godzinie 7.38 i wykazało wynik 0,23 mg/l, natomiast drugie badanie, które zgodnie z zasadami logiki chronologicznie powinno być przeprowadzone później, miało miejsce o godz. 7.37 z wynikiem 0,20. Trzecie badanie wykonano o 7.53 i wykazało 0,18 mg/l oraz
2.przepisów prawa materialnego, tj. art. 135g ustawy o Policji poprzez przyjęcie tylko okoliczności zaostrzających wymiar kary, z pominięciem okoliczności łagodzących
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w części, w jakiej Komendant Wojewódzki Policji w Ł utrzymał w mocy orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w K. W uzasadnieniu skargi skarżący w całości podtrzymał argumentację przedstawioną w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Ł wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz.270), dalej p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Badając legalność zaskarżonego orzeczenia sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz.U. nr 287 z 2011r. poz.1587 z późn. zm.) oraz przepisy zarządzenia nr 852 Komendanta Głównego Policji z dnia 20 lipca 2011r. w sprawie zasad przyznawania i użytkowania broni palnej przez policjantów (Dz.Urz. KGP nr 6 poźn.38 z późn. zm.).
Zgodnie z treścią art.132 ust.1 wymienionej ustawy policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej.
W myśl art.132 ust.2 cytowanej ustawy naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów.
Zgodnie z treścią art.132 ust.3 pkt 3 i 6 ustawy o Policji naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności:
3.) niedopełnienie obowiązków służbowych albo przekroczenie uprawnień określonych w przepisach prawa;
6.) stawienie się do służby w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka oraz spożywanie alkoholu lub podobnie działającego środka w czasie służby albo w obiektach lub na terenach zajmowanych przez Policję;
W myśl art.134 ustawy karami dyscyplinarnymi są:
1) nagana;
2) zakaz opuszczania wyznaczonego miejsca przebywania;
3) ostrzeżenie o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku;
4) wyznaczenie na niższe stanowisko służbowe;
5) obniżenie stopnia;
6) wydalenie ze służby.
Zgodnie z treścią art.134g ust.1 i 2 ustawy za popełnione przewinienie dyscyplinarne można wymierzyć tylko jedną karę dyscyplinarną. Za popełnienie kilku przewinień dyscyplinarnych można wymierzyć jedną karę dyscyplinarną, odpowiednio surowszą.
W myśl art.134h ust.1 ustawy wymierzona kara powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, w szczególności powinna uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby.
Zgodnie z treścią art.134 ust.2 ustawy na zaostrzenie wymiaru kary mają wpływ następujące okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego:
1) działanie z motywacji zasługującej na szczególne potępienie albo w stanie po użyciu alkoholu lub innego podobnie działającego środka;
2) popełnienie przewinienia dyscyplinarnego przez policjanta przed zatarciem wymierzonej mu kary dyscyplinarnej;
3) poważne skutki przewinienia dyscyplinarnego, zwłaszcza istotne zakłócenie realizacji zadań Policji lub naruszenia dobrego imienia Policji;
4) działanie w obecności podwładnego, wspólnie z nim lub na jego szkodę.
W myśl art.134h ust.3 ustawy na złagodzenie wymiaru kary mają wpływ następujące okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego:
1) nieumyślność jego popełnienia;
2) podjęcie przez policjanta starań o zmniejszenie jego skutków;
3) brak należytego doświadczenia zawodowego lub dostatecznych umiejętności zawodowych;
4) dobrowolne poinformowanie przełożonego dyscyplinarnego o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego przed wszczęciem postępowania dyscyplinarnego.
Zgodnie z treścią § 10 ust.1 pkt 3 b.) zarządzenia nr 852 zabrania się policjantowi posiadania przy sobie broni palnej podczas spożywania napojów alkoholowych oraz przyjmowania środków odurzających, środków psychotropowych, środków działających podobnie do alkoholu a także po ich spożyciu lub przyjęciu.
Z zebranego materiału dowodowego wynika, że M P w dniu 6 grudnia 2013r. dopuścił się dwóch następujących naruszeń dyscypliny służbowej:
1. stawił się na służbę w Ogniwie Patrolowo – Interwencyjnym Wydziału Prewencji Komendy Powiatowej Policji w K w stanie po użyciu alkoholu
2. będąc w stanie po użyciu alkoholu pobrał broń służbową wraz z dwoma magazynkami z amunicją w ilości 12 sztuk.
Ad 1)
Z zebranego materiału dowodowego wynika, ż w dniu 6 grudnia 2013r. M P faktycznie stawił się na służbę w stanie po użyciu alkoholu. Wskazują na to wyniki badań stanu trzeźwości urządzeniami elektronicznymi typu Alco – Sensor ( o godz. 738 – 0,23 mg/l) oraz typu Alcometr A 2,0 (godz. 737 – 0,20 mg/l i o godz.750 – 0,18 mg/l w wydychanym powietrzu). Zaznaczyć należy, że stan po użyciu alkoholu w wydychanym powietrzu wynosi od 0,1mg do 0,25 mg alkoholu w 1 dm3 (art.46 ust.2 ustawy z 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi – Dz.U. nr 70 z 2007r. poz.473 z późn. zm.). Okoliczność, że skarżący przyszedł na służbę w stanie po użyciu alkoholu potwierdzili także świadkowie K P i M K, którzy zgodnie zeznali, że w czasie odprawy czuli od skarżącego woń alkoholu. Również sam M P przyznał się do popełnienia tego przewinienia dyscyplinarnego. Dodać należy, iż skarżący w czasie odprawy powiedział M K, ż poprzedniego dnia pił piwo i wódkę.
Organy administracji trafnie uznały, że swoim zachowaniem skarżący popełnił przewinienie dyscyplinarne określone w art.132 ust.3 pkt 6 ustawy o Policji.
Nieuzasadniony jest zarzut skargi, że organy administracji nie wyjaśniły rozbieżności pomiędzy godzinami badania stanu trzeźwości na dwóch urządzeniach elektronicznych oraz wynikami tych badań. W zaskarżonym orzeczeniu wyjaśniono tę rozbieżność i wyjaśnienie to jest logiczne i przekonujące. Należy zaznaczyć, że badanie wykonano najpierw na urządzeniu typu Alco - Sensor a następnie na urządzeniu typu Alcometr A 2,0. Oba urządzenia posiadały ustawione różne czasy badania (Alco – Sensor – 738 a Alcmetr A 2,0 – 737 i 753) i stąd też na wydruku powstała rozbieżność czasowa a więc pierwsze urządzenie podało godzinę badania 738 a drugie 737 i 753. Rozbieżność ta nie ma jednak żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy gdyż okolicznością niesporną jest to, że w dniu 6 grudnia 2013r. M P stawił się na służbę w stanie po użyciu alkoholu.
Ad 2 )
Popełnienie tego przewinienia przez skarżącego również nie budzi wątpliwości. Zebrany materiał dowodowy wskazuje, że faktycznie w dniu 6 grudnia 2013r. M P, będąc w stanie po użyciu alkoholu, pobrał i posiadał broń służbową wraz z dwoma magazynkami ostrej amunicji. Wynika to książki wydania broni z pododdziału a także z zeznań świadków K P, M K i W W. Również sam skarżący potwierdził fakt pobrania broni. Dodać należy, że w dniu 17 stycznia 2013r. skarżący został zapoznany z treścią zarządzenia nr 852 z 20 lipca 2011r. a więc wiedział o zakazie posiadania broni palnej przez policjanta będącego w stanie po spożyciu alkoholu. Swoim zachowaniem M P dopuścił się przewinienia dyscyplinarnego określonego w art.132 ust.3 pkt 3 ustawy o Policji w związku z § 10 ust.1 pkt 3 b.) zarządzenia nr 852 KGP z 20 lipca 2011r.
Reasumując tę część rozważań sąd uznał, że przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, iż w dniu 6 grudnia 2013r. skarżący popełnił oba zarzucane mu przewinienia dyscyplinarne.
W ocenie sądu organy administracji słusznie uznały, że kara wydalenia ze służby jest karą adekwatną do wagi obu przewinień dyscyplinarnych.
W zaskarżonym orzeczeniu szczegółowo wyjaśniono dlaczego zastosowano najsurowszą z kar dyscyplinarnych. Wyjaśnienie to jest obszerne, logiczne i przekonujące. Uwzględnia ono wszelkie okoliczności mające wpływ na wymiar kary, o których mowa w art.134h ustawy o Policji. Ocena ta nie ma charakteru dowolnego. Sąd w obecnym składzie podzielił ocenę organów tym zakresie.
W wyroku z dnia 23 kwietnia 2014r. w spr. I OSK 927/13 Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, że obowiązek stawienia się na służbę w stanie pozwalającym na jej pełnienie jest podstawowym obowiązkiem każdego funkcjonariusza Policji. W sytuacji gdy policjant decyduje się na stawienie na służbę w stanie po spożyciu alkoholu trudno uznać by inny środek karny niż kara wydalenia ze służby był w tym przypadku bardziej adekwatny do wagi przewinienia dyscyplinarnego. Sąd w obecnym składzie podzielił pogląd wyrażony w wymienionym orzeczeniu.
Należy zaznaczyć, że przepis art.134 ustawy o Policji przewiduje 6 kar dyscyplinarnych zaś wydalenie ze służby jest najsurowszą z kar. W niniejszej sprawie skarżący posiadał najniższe w hierarchii stanowisko służbowe oraz najniższy stopień służbowy. W związku z czym nie było możliwości wymierzenia kar określonych w punkcie 4 i 5 artykułu 134. M P nie był także skoszarowany a więc nie było możliwości wymierzenia kary, o której mowa w punkcie 2 artykułu 134, Organy policji mogły zatem wymierzyć tylko jedną z trzech następujących kar: naganę, ostrzeżenie o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku bądź wydalenie ze służby.
W przekonaniu sądu organy administracji słusznie wymierzyły ostatnią z wymienionych kar.
Należy podnieść, że skarżący naruszył podstawowy obowiązek każdego funkcjonariusza Policji jakim jest stawienie się na służbę w stanie pozwalającym na jej pełnienie. Tylko prawidłowa reakcja przełożonego na odprawie w dniu 6 grudnia 2013r. uniemożliwiła skarżącemu pełnienie służby patrolowej w stanie po spożyciu alkoholu i to z bronią palną wraz z amunicją. W przypadku gdyby takiej reakcji nie było M P pełniłby służbę patrolową w stanie po spożyciu alkoholu co stanowiłoby zagrożenie dla bezpieczeństwa publicznego i naraziłoby na szwank autorytet umundurowanego funkcjonariusza Policji. Odsunięcie skarżącego od pełnienia służby patrolowej w dniu 6 grudnia 2013r. spowodowało istotne zakłócenie realizacji zadań Policji. Powstała konieczność zmiany organizacji służby patrolowej i zastąpienia skarżącego innym policjantem. Można zatem uznać, że stopień naruszenia obowiązków przez skarżącego był znaczny.
Zaznaczyć należy, że M P dopuścił się przewinień dyscyplinarnych w okresie pełnienia służby przygotowawczej a więc w okresie w którym ocenia się przydatność funkcjonariusza do pełnienia służby w Policji. Oba przewinienia popełnione zostały w stosunkowo krótkim okresie czasu od podjęcia służby w Policji. Skarżący został przyjęty do służby w dniu 15 stycznia 2013r. zaś oba przewinienia popełnił w upływie niespełna jedenastu miesiącach a więc w dość krótkim czasie od daty przyjęcia do służby.
Na wymierzenie surowszej kary dyscyplinarnej wpływ miał również fakt, że skarżący dopuścił się dwóch przewinień dyscyplinarnych. Jest to okoliczność uzasadniająca wymierzenie surowszej kary (art.134g ust.2 ustawy o Policji).
Organy administracji słusznie uznały, że wymierzenie kary łagodniejszej niż wydalenie ze służby (tzn. nagany lub ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku) byłoby zbyt łagodną konsekwencją dyscyplinarną i mogłoby zostać odebrane przez innych policjantów jako pobłażanie dla takiego zachowania jakiego dopuścił się skarżący.
Niezasadny jest zarzut skargi, że wydalenie ze służby w Policji jest karą zbyt dolegliwą i nie uwzględnia okoliczności łagodzących takich jak młody wiek M. P, pozytywna ocena służby za okres od 15 stycznia do 10 maja 2013r. czy wyróżnienie skarżącego nagrodą w rozkazie Komendanta Powiatowego Policji w K z 29 listopada 2013r. Wbrew temu zarzutowi organy administracji wzięły pod uwagę wymienione okoliczności łagodzące. Jednak waga i rodzaj obowiązków naruszonych przez skarżącego przemawiały przeciwko wymierzeniu łagodniejszej kary dyscyplinarnej niż wydalenie ze służby o czym była mowa we wcześniejszej części rozważań.
Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że M P dopuścił się dwóch przewinień dyscyplinarnych zaś kara wydalenia ze służby jest adekwatna do wagi obu przewinień. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił skargę M P.
k.p.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło