III SA/Łd 912/18
WyrokWSA w Łodzi2019-03-07
Skład orzekający: Janusz Furmanek, Małgorzata Łuczyńska, Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego jako bezprzedmiotowego, wydane na wniosek zobowiązanego o niedokonywanie egzekucji do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd, jest zgodne z prawem, jeśli ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie przewiduje takiej instytucji na wniosek zobowiązanego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie przewiduje instytucji wstrzymania postępowania egzekucyjnego na wniosek zobowiązanego. Wniosek zobowiązanego o niedokonywanie egzekucji do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd, który nie spełniał przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego określonych w art. 56 § 1 u.p.e.a., został prawidłowo umorzony jako bezprzedmiotowy na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., ponieważ odpadła faktyczna podstawa do jego uwzględnienia.Stan faktyczny
H. S. złożył zarzuty na postępowanie egzekucyjne dotyczące opłaty abonamentowej RTV, w tym zarzut przedawnienia. Po wydaniu postanowienia w przedmiocie zarzutów, H. S. zwrócił się do organu egzekucyjnego z wnioskiem o niedokonywanie żadnych egzekucji do czasu rozstrzygnięcia przez sąd jego skargi na stanowisko wierzyciela. Organ egzekucyjny umorzył postępowanie wszczęte tym wnioskiem jako bezprzedmiotowe, a Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał to postanowienie w mocy. H. S. zaskarżył postanowienie organu II instancji do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 7 marca 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: , Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Asesor WSA Małgorzata Kowalska (spr.), , , Protokolant specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2019 roku sprawy ze skargi H. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania z wniosku o niedokonywanie egzekucji do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł. P. z [...] w przedmiocie umorzenia postępowania z wniosku H. S. o niedokonywanie egzekucji.
Z akt sprawy wynika, że 21 września 2015 r. Poczta Polska S. A. Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej wystawił na H. S. tytuł wykonawczy Nr [...] obejmujący należności z tytułu opłaty abonamentowej rtv, który przekazał do Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł. – P., w celu dochodzenia objętych nim zaległości w trybie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
W toku postępowania egzekucyjnego zawiadomieniem z 20 kwietnia 2016 r. Nr [...] organ egzekucyjny dokonał zajęcia świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego H. S. w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł.. Przedmiotowe zawiadomienie wraz z odpisem tytułu wykonawczego doręczono zobowiązanemu 10 maja 2015 r.
16 maja 2016 r. H. S. złożył zarzuty na postępowanie egzekucyjne wraz z wnioskiem o wstrzymanie tego postępowania, a następnie jego umorzenie.
Postanowieniem z 31 maja 2016 r. organ egzekucyjny zawiesił prowadzone postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu i wstrzymał realizację zajęcia wierzytelności zobowiązanego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł..
Postanowieniem z [...] Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej uznał za uzasadniony zarzut przedawnienia zobowiązań objętych tytułem wykonawczym Nr [...] za okres od stycznia 2010 r. do grudnia 2010 r., za nieuzasadniony zarzut przedawnienia zobowiązań za okres od stycznia 2011 r. do czerwca 2015 r. oraz zarzut nieistnienia obowiązku i braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia.
Postanowieniem z [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-P., po rozpatrzeniu zarzutów strony z 16 maja 2016 r., postanowił uznać za uzasadniony zarzut przedawnienia zobowiązań z tytułu opłaty abonamentowej rtv za okres od stycznia 2010 r. do grudnia 2010 r.; uznać za nieuzasadniony zarzut przedawnienia zobowiązań za okres od stycznia 2011 r. do czerwca 2015 r. oraz oddalił jako nieuzasadniony zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku. Przedmiotowe postanowienie doręczono zobowiązanemu 24 sierpnia 2017 r. w trybie art. 44 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.) – dalej "k.p.a.".
Pismem z 11 sierpnia 2017 r. H. S. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-P. o niedokonywanie żadnych egzekucji do czasu rozstrzygnięcia przez sąd jego skargi na postanowienie zawierające stanowisko wierzyciela w przedmiocie zarzutów zgłoszonych przez stronę.
H. S. 11 sierpnia 2017 r. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na postanowienie z [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów zgłoszonych w postepowaniu egzekucyjnym.
Postanowieniem z [...] roku Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-P. na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 17 § 1 i art. 18 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1201 ze zm.) - dalej "u.p.e.a umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie wszczęte wnioskiem H. S. 11 sierpnia 2017 roku. W uzasadnieniu wskazał, że z uwagi na złożone przez stronę zarzuty organ egzekucyjny w okresie od 19 maja 2016 roku do 22 grudnia 2017 roku nie prowadził postępowania egzekucyjnego. W związku z pismem strony z 11 sierpnia 2017 roku organ egzekucyjny zwrócił się do wierzyciela z pytaniem, czy wnosi o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. W odpowiedzi wierzyciel poinformował, że nie wnosi o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Zaś pismem z 21 grudnia 2017 roku wskazał, że skarga H. S. na postanowienie zawierające stanowisko wierzyciela w przedmiocie zarzutów zgłoszonych przez stronę została odrzucona prawomocnym postanowieniem WSA w Łodzi z 5 października 2017 r. sygn. akt III SA/Łd 918/17 i wniósł o podjęcie dalszych czynności egzekucyjnych. Z dniem 8 stycznia 2018 roku zawiadomiono dłużnika zajętej wierzytelności o wznowieniu zajęcia. 26 stycznia 2018 roku o tym fakcie poinformowania także zobowiązanego. W związku z zakończeniem postępowania sądowego, na którą to okoliczność powoływała się strona w swoim wniosku z 11 sierpnia 2017 roku wniosek ten stał się bezprzedmiotowy.
W zażaleniu na powyższe postanowienie z 20 marca 2018 roku zobowiązany wniósł o jego uchylenie oraz wstrzymanie realizacji zajęcia.
Powołanym na wstępie postanowieniem z [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-P. z [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podkreślił, że jak wynika z art. 105 § 1 k.p.a. gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Dalej organ nadzoru wskazał, że z treści wniosku strony z 11 sierpnia 2017 roku nie wynikało w sposób jednoznaczny czy strona domaga się zawieszenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 56 § 1 u.p.e.a., czy też wnosi o wstrzymanie czynności egzekucyjnych na podstawie art. 26 § 6 u.p.e.a. Przy czym organ II instancji podkreślił, że ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie przewiduje instytucji wstrzymania postępowania egzekucyjnego na wniosek dłużnika. Organ sprawujący nadzór może w szczególnie uzasadnionych przypadkach wstrzymać z urzędu, na czas określony, czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne prowadzone przez nadzorowany organ. Z uwagi na niewyjaśnienie intencji strony postanowienie organu I instancji zostało wydane z naruszeniem art. 7 i 8 k.p.a. jednak uchybienie to nie miało wypływu na treść rozstrzygnięcia. Bezsprzecznie z wniosku strony wynikało bowiem, że jej intencją było aby organ egzekucyjny zaprzestał prowadzenia postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia przez sąd skargi zobowiązanego na stanowisko wierzyciela w przedmiocie zgłoszonych przez niego zarzutów. Z akta sprawy wynika, że skarga ta została przez sąd prawomocnie odrzucona. Zatem wniosek strony stał się bezprzedmiotowy z chwilą wydania rozstrzygnięcia przez sąd, a zatem prawidłowo organ egzekucyjny umorzył postępowanie wszczęte wnioskiem z 11 sierpnia 2017 roku.
H. S. wniósł na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wnosząc o jego usunięcie z obrotu prawnego. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił nieważność na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a. i podkreślił, że bezsporna nieważność postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł. – P. z [...]. w przedmiocie zgłoszonych przez stronę zarzutów wynikająca z faktu rozstrzygnięcia w tym przedmiocie mimo złożonej przez skarżącego skargi do sądu na stanowisko wierzyciela uzasadnia nieważność zaskarżonego w niniejszej sprawie postanowienia organu jako wydanego z rażącym naruszeniem prawa, bez podstawy prawnej.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, dlatego podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach kontroli działalności administracji publicznej sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania.
Rozpatrując wniesioną skargę z punktu widzenia powyższych kryteriów uznać należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Na wstępie rozważań w sprawie niniejszej wskazać należy, że w związku z wniesieniem przez skarżącego 16 maja 2016 roku zarzutów na postępowanie egzekucyjne postanowieniem z 31 maja 2016 roku organ egzekucyjny na podstawie art. 35 § 1 u.p.e.a zawiesił postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonych zarzutów. Postanowienie w przedmiocie zarzutów zostało wydane 4 sierpnia 2017 roku i doręczone skarżącemu w trybie awizo 24 sierpnia 2017 roku. Jednak w związku z pismem skarżącego z 11 sierpnia 2017 roku realizacja zajęcia jego wierzytelności w ZUS wznowiona została dopiero 8 stycznia 2018 roku.
Należy też podkreślić, że w postępowaniu egzekucyjnym co do zasady nie stosuje się ogólnej procedury administracyjnej o zawieszeniu postępowania, nie ma więc w nim zastosowania instytucja zawieszenia postępowania, określona w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Ponadto zgodnie z art. 3 §1 pkt 3 p.p.s.a. skarga do sądu administracyjnego przysługuje na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Wobec powyższego, wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, w sprawie brak było podstaw do zawieszenia postępowania egzekucyjnego w związku z wniesieniem przez stronę niedopuszczalnej skargi na postanowienie wierzyciela zawierające jego stanowisko w przedmiocie zgłoszonych przez stronę zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Ponadto po uprawomocnieniu się postanowienia organu egzekucyjnego z 4 sierpnia 2017 roku w przedmiocie zarzutów zgłoszonych przez skarżącego brak było podstaw do dalszego zawieszenia prowadzonego przeciwko stronie postępowania egzekucyjnego.
Dalej wyjaśnić należy, że mająca zastosowanie w rozstrzyganej sprawie ustawa z 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie przewiduje instytucji wstrzymania postępowania egzekucyjnego na wniosek dłużnika. W ocenie sądu w istocie taki charakter miało, pismo skarżącego z 11 sierpnia 2017 roku o niedokonywanie żadnych egzekucji do czasu rozpoznania przez sąd skargi wnioskodawcy na postanowienie w przedmiocie stanowiska wierzyciela. W zaskarżonym postanowieniu organ nadzoru wskazuje, że lektura wniosku skarżącego z 11 sierpnia 2017 roku nie pozwalała w sposób jednoznaczny ustalić co było przedmiotem żądania strony, dlatego przed przystąpieniem do załatwienia tego wniosku organ egzekucyjny wanien był rozstrzygnąć wątpliwości co do rzeczywistych intencji skarżącego, udzielając mu stosownie do art. 9 k.p.a. niezbędnych informacji o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na jego prawa i obowiązki będące przedmiotem postępowania. Zaniechanie w powyższym zakresie doprowadziło do naruszenia zasad ogólnych postępowania wyrażonych w art. 7 i 8 k.p.a. Niemniej jednak sąd podziela także stanowisko organu II instancji, że naruszenie to pozostało bez wpływu na wynik sprawy. Uzasadniając powyższe stanowisko należy odnieść się do przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji normujących wstrzymanie postępowania egzekucyjnego i zawieszenie postępowania egzekucyjnego.
Przepis art. 23 § 6 u.p.e.a. stanowi, że organy sprawujące nadzór mogą w szczególnie uzasadnionych przypadkach, wstrzymać z urzędu, na czas określony, czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne prowadzone przez nadzorowany organ. W orzecznictwie NSA ukształtowany został już pogląd, że przepis art. 23 § 6 u.p.e.a. nie daje żadnych bezpośrednich uprawnień dłużnikowi poddanemu egzekucji. W wyrokach NSA z dnia 8 października 1999 r., sygn. akt III SA 778/98; z dnia 8 kwietnia 2009 r. sygn. akt II FSK 1925/07 (dostępnych w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - ww.orzeczenia.nsa.gov.pl - dalej "CBOSA")., sąd stwierdził, że ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie zna instytucji wstrzymania postępowania egzekucyjnego lub czynności egzekucyjnych na wniosek dłużnika. Z brzmienia tego przepisu wynika, że wstrzymanie egzekucji (czynności egzekucyjnych lub postępowania egzekucyjnego) zależy od uznania organu nadzoru. Nadzór nad egzekucją administracyjną to kontrola oraz możliwość ingerowania w działalność jednostki nadzorowanej. Możliwość wstrzymania przez organ wykonujący nadzór czynności egzekucyjnych lub postępowania egzekucyjnego uzależnione jest od istnienia szczególnych okoliczności. Innymi słowy, uprawnienia do wstrzymania czynności lub postępowania egzekucyjnego, o których mowa w art. 23 § 6 u.p.e.a., przysługujące organowi nadzoru, mogą być wykorzystane wyłącznie w ramach tego nadzoru, tj. kontroli prawidłowości działania organu egzekucyjnego, w wypadkach szczególnie uzasadnionych (por. wyrok NSA z dnia 22 kwietnia 2010 r., o sygn. akt II FSK 472/10 dostępny w CBOSA). Należy także zauważyć, że art. 23 § 6 u.p.e.a. nie daje żadnych bezpośrednich uprawnień dłużnikowi poddanemu egzekucji. Wniosek dłużnika o wstrzymanie czynności egzekucyjnych lub postępowania egzekucyjnego skierowany do organu nadzoru mógłby, co najwyżej zainicjować przeprowadzenie czynności kontrolnych w nadzorowanym organie i w ramach tej kontroli skutkować wstrzymaniem postępowania egzekucyjnego. Uprawnienie organu nadzoru do wstrzymania czynności egzekucyjnych lub postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez nadzorowany organ egzekucyjny powstaje w przypadku rozpatrywania zażalenia na postanowienie organu egzekucyjnego, jak też w przypadkach przeprowadzenia z urzędu czynności kontrolnych w nadzorowanym organie egzekucyjnym (por. wyrok NSA z dnia 8 kwietnia 2009 r., o sygn. akt II FSK 1925/07dostępny w CBOSA). Na marginesie należy wskazać, że dłużnikowi, przeciwko któremu prowadzone jest postępowanie egzekucyjne, który kwestionuje działania organu egzekucyjnego przysługują środki określone w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i są to: skarga na czynności egzekucyjne lub skarga na przewlekłość postępowania. Natomiast z całą pewnością nie służy mu tryb przewidziany w art. 23 § 6 u.p.e.a.
Z kolei zgodnie z art. 56 § 1 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w całości lub w części: 1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej; 2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego; 3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego; 4) na żądanie wierzyciela; 5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Katalog przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego wymienionych w powołanym przepisie ma charakter zamknięty. Podkreślenia wymaga, że zawieszenie postępowania egzekucyjnego wiąże się z wystąpieniem okoliczności uzasadniających czasową przerwę w jego prowadzeniu. Ujawnienie podstawy zawieszenia postępowania egzekucyjnego obliguje organ egzekucyjny do zawieszenia postępowania i nie pozostawia w tej mierze jakiegokolwiek luzu decyzyjnego. Jedną z przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego jest wniosek wierzyciela, co pozwala zająć stanowisko, że wierzyciel jest podmiotem uprawnionym do wystąpienia z wiążącą organ egzekucyjny inicjatywą zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Uprawnienie takie nie przysługuje natomiast zobowiązanemu. Ewentualny wniosek zobowiązanego należy traktować jako oświadczenie wiedzy o istnieniu podstaw do zawieszenia postępowania. W postępowaniu egzekucyjnym nie ma zastosowania instytucja fakultatywnego zawieszenia postępowania na wniosek strony, określona w art. 98 k.p.a. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2013 r., o sygn. akt VII SA/Wa 2150/12 dostępny w CBOSA).
Z powołanych powyżej przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji -art. 23 § 6 i art. 56 § 1- wynika, że adresatami norm prawnych w nich zawartych są inne podmioty (odpowiednio organ nadzoru i organ prowadzący egzekucję), a podstawą ich zastosowania jest ziszczenie się zupełnie innych przesłanek. Żaden z tych przepisów nie kreuje jednak uprawnienia dla zobowiązanego do domagania się wstrzymania egzekucji do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd. Mając powyższe na względzie przypomnieć należy, że wniosek swój skarżący złożył do organu prowadzącego egzekucję, w którego kompetencji pozostaje uprawnienie do zawieszenia postępowania egzekucyjnego, nie zaś do organu nadzoru, do którego należy ewentualne wstrzymanie postępowanie egzekucyjnego lub czynności egzekucyjnych z urzędu. Dlatego w ocenie sądu, w oparciu o wniosek skarżącego prawidłowo organ egzekucyjny zwrócił się do wierzyciela z pytaniem, czy wnosi on o zawieszenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na wniesioną przez zobowiązanego skargę do WSA. Wobec negatywnego stanowiska wierzyciela, w odniesieniu do wniosku skarżącego o zawieszenie postępowania, w sprawie nie zaistniały podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Dodatkowo organ egzekucyjny wskazał, że wobec odpadnięcia wskazanej we wniosku skarżącego faktycznej podstawy domagania się zawieszenia postępowania egzekucyjnego do czasu rozstrzygnięcia przez sąd skargi na stanowisko wierzyciela w przedmiocie zgłoszonych przez skarżącego zarzutów, postępowanie w stało się bezprzedmiotowe i jako takie podlegało umorzeniu.
Zgodnie ze stanowiącym podstawę rozstrzygnięcia organów egzekucyjnych art.105 § 1 k.p.a. gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Instytucja umorzenia postępowania przewidziana w tym przepisie, w świetle orzecznictwa sądowoadministracyjnego i poglądów doktryny dotyczy sytuacji, gdy powstaje trwała i nieusuwalna przeszkoda w prowadzeniu postępowania administracyjnego czy to po stronie podmiotowej czy też przedmiotowej, przy czym przeszkoda ta, ma charakter nieprzemijający i nieusuwalny. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 967/05 (publ. w LEX nr 201507) wskazano, że sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne pozytywne, czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne. W doktrynie podkreśla się, istota bezprzedmiotowości postępowania polega na tym, że "nastąpiło (...) takie zdarzenie prawne lub faktyczne, które spowodowało, że przestała istnieć ta szczególna relacja między faktem (sytuacja faktyczna danego podmiotu) a prawem (sytuacja prawna danego podmiotu), z którą prawo łączy obowiązek konkretyzacji normy w postaci wydania decyzji administracyjnej" (J. Zimmermann: Ordynacja podatkowa. Komentarz. Postępowanie podatkowe, Toruń 1998, s. 212 – pogląd powołany w G. Łaszczyca, A.Matan: Umorzenie ogólnego postępowania administracyjnego, Zakamycze 2002 ).
W ocenie sądu, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, organ egzekucyjny, do którego wpłynął wniosek zobowiązanego o "niedokonywanie żadnych egzekucji do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd" prawidłowo uznał, że w sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego wymienionych w art. 56 § 1 u.p.e.a. i zasadnie umorzył postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. jako bezprzedmiotowe.
Końcowo odnosząc się do zarzutów i okoliczności podniesionych w skardze należy wskazać, że sąd rozpoznając skargę na postanowienie orzekające o umorzeniu postępowania, ogranicza się jedynie do zbadania prawnych przesłanek wydania takiego postanowienia. Bez znaczenia natomiast dla wyniku przedmiotowego rozstrzygnięcia pozostają kwestie podniesione w skardze, związane z oczywistą w ocenie strony nieważnością postanowienia organu egzekucyjnego z 4 sierpnia 2017 roku, które to mogą być przedmiotem kontroli tylko w odrębnym postępowaniu. Na marginesie jedynie odnosząc się do argumentacji strony przedstawionej w skardze oraz na rozprawie przed sądem, wskazać należy, że w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji brak jest przepisów wskazujących, że postępowanie egzekucyjne winno być wstrzymane z uwagi na wniesienie do sądu administracyjnego skargi na rozstrzygnięcie w sprawie stanowiska wierzyciela. Zgodnie zaś z art. 3 §1 pkt 3 p.p.s.a. ustawodawca wyłączył spod kontroli sądów administracyjnych postanowienia wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowienia, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. A zatem skarga strony podlegała odrzuceniu, o czym orzeczono prawomocnym postanowieniem WSA w Łodzi z 5 października 2017 r. sygn. akt III SA/Łd 918/17. W tym miejscu wyjaśnić należy, że art. 34 § 4 u.p.e.a. stanowi, iż organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego. Z tej przyczyny zarzuty strony wskazujące na nieważność postanowienia rozstrzygającego o zarzutach zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym z uwagi na brak wstrzymania postępowania do czasu rozstrzygnięcia sądu w sprawie stanowiska wierzyciela, należy uznać za całkowicie chybione.
Mając powyższe na uwadze sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako nieuzasadnioną.
EC
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło