III SA/Łd 945/17

WyrokWSA w Łodzi2018-07-24

Skład orzekający: Krzysztof Szczygielski, Monika Krzyżaniak, Teresa Rutkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawomocny wyrok uniewinniający kierowcę od popełnienia wykroczenia, które było podstawą do zatrzymania prawa jazdy przez organ administracyjny, obliguje sąd administracyjny do uchylenia decyzji administracyjnej o zatrzymaniu prawa jazdy?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny, badając legalność decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, powinien uwzględnić prawomocny wyrok uniewinniający kierowcę od popełnienia wykroczenia, które stanowiło podstawę do zatrzymania prawa jazdy. Nawet jeśli przepisy prawa administracyjnego i karnego nie regulują wprost wpływu wyroku uniewinniającego na postępowanie administracyjne, brak podstaw do postawienia zarzutu wykroczenia i zatrzymania prawa jazdy uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji administracyjnej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy skarżącego na okres 3 miesięcy z powodu przekroczenia dopuszczalnej prędkości o ponad 50 km/h na obszarze zabudowanym. Skarżący odmówił przyjęcia mandatu, a sprawa trafiła do sądu powszechnego. W międzyczasie organ administracyjny wydał decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Następnie, prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego skarżący został uniewinniony od zarzucanego mu wykroczenia. Skarżący wniósł skargę do WSA, domagając się uchylenia decyzji administracyjnej.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł., umorzył postępowanie administracyjne i przyznał koszty nieopłaconej pomocy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 24 lipca 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędzia NSA Teresa Rutkowska, , Protokolant Sekretarz sądowy – Blanka Kuźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2018 roku sprawy ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...]; 2. umarza postępowanie administracyjne; 3. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokat M. M.-M. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł., A 111 kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej J. R. z urzędu. Decyzją z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 102 ust. 1 pkt 4 i art. 102 ust. 1 lit. c ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2017 r. poz. 978 ) w zw. z art. 135 ust. 1 pkt 1a lit.a ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2017 r. poz. 128), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], znak: [...] w przedmiocie zatrzymania J. R. prawa jazdy kat. A,B, o nr [...] na okres 3 miesięcy, tj. od dnia 3 czerwca 2017 r. do dnia 3 września 2017 r. włącznie oraz nadaniu jej rygoru natychmiastowej wykonalności. W sprawie ustalono następujące okoliczności faktyczne i prawne. Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. orzekł o zatrzymaniu J. R. prawa jazdy kat. A, B o nr [...] wydanego w dniu 6 marca 2009 r. na okres 3 miesięcy od dnia 3 czerwca 2017 r. do dnia 3 września 2017 r. włącznie, nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu 5 czerwca 2017 r. do organu wpłynęła informacja z Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł. o przekroczeniu przez J. R. w dniu 3 czerwca 2017 r. w obszarze zabudowanym dopuszczalnej prędkości 50km/h. Wraz z przedmiotową informacją został przekazany dokument prawa jazdy kat. A, B o nr [...] zatrzymany podczas kontroli. Od powyższej decyzji J. R. złożył odwołanie, w którym zarzucił organowi naruszenie prawa poprzez wadliwy sposób realizacji procedury przez funkcjonariusza patrolu drogowego Komendy Miejskiej Policji w Ł., kwestionując zachowanie policjanta w postaci braków w wyszkoleniu i błędu urządzenia pomiarowego. Stwierdził, że poruszał się pojazdem z prędkością mniejszą niż 110 km/h przy ograniczeniu prędkości do 60 km/h. Zastrzegł, że zapoznał się z dokumentacją sprawy po otrzymaniu zawiadomienia o wszczęciu postępowania za wyjątkiem zapisu wideo przedmiotowego zdarzenia, które doprowadziło do zatrzymania prawa jazdy. Wniósł o zmianę decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy wskazało, że zgodnie z art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami, starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że J. R. w dniu 3 czerwca 2017 r. kierując samochodem osobowym marki Reanult przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym. Powyższą okoliczność potwierdza pismo Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł. Komendy Miejskiej Policji w Ł. z dnia 3 czerwca 2017 r. Zaistniały stan faktyczny obliguje zatem organ administracji do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w trybie cyt. powyżej przepisu. Stosownie do treści art. 102 ust. 1c ustawy o kierujących pojazdami, starosta wydaje decyzję, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lub 5 na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności oraz zobowiązując kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument ten nie został zatrzymany w trybie art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy - Prawo o ruchu drogowym, policjant zatrzyma prawo jazdy za pokwitowaniem w przypadku ujawnienia czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Z treści cyt. przepisu wynika, że decyzja zgodnie z literalnym brzmieniem przepisu składa się z dwóch elementów: zatrzymania prawa jazdy na okres 3 miesięcy i nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności oraz zobowiązania kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument ten nie został zatrzymany w trybie art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. -Prawo o ruchu drogowym, tj. przez funkcjonariusza policji na drodze. Ponadto w myśl art. 102 ust. 1e ustawy okres, o którym mowa w ust. 1e 1d, oblicza się na zasadach określonych w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego, przy czym dla ustalenia początku okresu jest właściwa data zwrotu dokumentu do organu właściwego w sprawach wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami, a w przypadku zatrzymania prawa jazdy w trybie art. 135 ust. 1 pkt la ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym - data tej czynności. Jeżeli w chwili wydania decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lub 5, prawo jazdy było już w posiadaniu starosty z innego tytułu, okres zatrzymania prawa jazdy liczy się od dnia wydania tej decyzji. Ustawodawca ww. przepisie w sposób jednoznaczny reguluje trzy sytuacje, w których rozpoczyna się bieg 3- miesięcznego terminu zatrzymania prawa jazdy. 1) właściwa data zwrotu dokumentu przez kierowcę do organu właściwego w sprawach wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami, to w sytuacji, gdy kierowca nie dysponował prawem jazdy, 2) data dokonania czynności fizycznego zatrzymania prawa jazdy przez funkcjonariusza na drodze, 3) jeżeli prawo jazdy było już w posiadaniu starosty z innego tytułu, okres zatrzymania prawa jazdy liczy się od dnia wydania tej decyzji. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, organ I instancji podjął zaskarżoną decyzję w oparciu o informację organu ruchu drogowego, który to organ działał na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015r., poz. 541). Przepis ten stanowi, że do dnia 3 czerwca 2018 r. podstawą do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest informacja podmiotu, który ujawnił popełnienie naruszenia o którym mowa w art. 135 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym lub wydał prawomocne rozstrzygnięcie za to naruszenie. Stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 (a więc również dot. kierującego pojazdem, który przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym) i 5 oraz art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy wymienionej w art. 5, jest informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy wymienionej w art. 4. Zgodnie z art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy - Prawo o ruchu drogowym, policjant zatrzyma prawo jazdy za pokwitowaniem w przypadku ujawnienia czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Przesłanką wydania decyzji na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 2011 r. o kierujących pojazdami jest zatem wyłącznie informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Z powyższego przepisu wynika, że o zatrzymaniu prawa jazdy organ w tym przypadku orzeka obligatoryjnie. Odnosząc się do zarzutów postawionych w odwołaniu organ odwoławczy podkreślił, że nie prowadzi własnych ustaleń dotyczących faktu rażącego przekroczenia prędkości, ale z mocy woli ustawodawcy opiera swoje rozstrzygnięcie na przekazanej informacji. Tym samym organ prowadzący postępowanie w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, nie może ani powoływać z urzędu, ani na wniosek dowodów na okoliczność potwierdzenia, czy też weryfikacji treści zawartych w informacji, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. W obecnym stanie prawnym jedyną i wyłączną okolicznością, która obliguje organ do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, jest informacja, o której mowa powyżej. Wbrew twierdzeniom strony zaskarżona decyzja, nie należy do kategorii decyzji uznaniowych, w związku z powyższym organ administracji publicznej, stosując cyt. powyżej przepisy ustawy o kierujących pojazdami, zobowiązany był do jej wydania. Ponadto organ odwoławczy podkreślił, że na obecnym etapie postępowania brak jest dowodu przeciwnego do ustaleń Policji zawartych w protokole z dnia 3 czerwca 2017 r. o przekroczeniu dopuszczalnej prędkości o ponad 50 km/h w obszarze zabudowanym, co oznacza, że odmowa przyjęcia mandatu i skierowanie sprawy na drogę postępowania sądowego nie wstrzymuje postępowania administracyjnego w sprawie czasowego zatrzymania prawa jazdy. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący wskazał, że zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem. Wniósł o powołanie biegłego który określi, czy urządzenie do pomiaru prędkości spełnia wymagania pomiaru, czy sam pomiar został odpowiednio wykonany, czy policjant jest odpowiednio wyszkolony, i jak pomiar należało zakwalifikować biorąc pod uwagę dokładność pomiaru urządzenia. Wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Postanowieniem z dnia 27 października 2017 r. Referendarz sądowy w Wojewódzki Sądzia Administracyjnym w Łodzi przyznał skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 19 stycznia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne z uwagi na toczące się przed Sądem Rejonowym [...] w Ł. postępowanie w sprawie o uznanie skarżącego za winnego popełnienia zarzucanego czynu, tj. niezastosowania się do znaku ograniczenia prędkości i przekroczenia dopuszczalnej prędkości o 51km/h. (sprawa o sygn. akt [...]). Postanowieniem z dnia 17 maja 2018 r. sygn. akt I OZ 404/18 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu NSA wskazał, że samoistną i wystarczającą przesłanką wydania przez organ decyzji na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami jest informacja o popełnieniu naruszenia, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Z tego względu nie sposób przyjąć, by pomiędzy sprawą sądowoadministracyjną, której przedmiotem jest kontrola legalności decyzji wydanej na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy, a prowadzonym przed sądem powszechnym postępowaniem w przedmiocie popełnienia wykroczenia polegającego na przekroczeniu dopuszczalnej prędkości istniał związek, o charakterze prejudycjalnym, o którym mowa w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Ewentualne wykazanie błędnego pomiaru prędkości w ramach postępowania w sprawie o wykroczenie będzie uprawniało stronę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Na rozprawie w dniu 24 lipca 2018 r. pełnomocnik skarżącego przedłożył do akt sprawy poświadczoną za zgodność kopię odpisu prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego [...] w Ł. z dnia 21 marca 2018 r. o sygn. akt [...] o uniewinnieniu J. R. od zarzucanego mu czynu, tj. wykroczenia z art. 92a k.w. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania oraz zasądzenie zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu oświadczając, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej "p.p.s.a", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Sąd może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w przedmiocie zatrzymania skarżącemu prawa jazdy kat. A i B na okres 3 miesięcy – z uwagi na informację Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł. o zatrzymaniu kierowcy prawa jazdy w związku z przekroczeniem w dniu 3 czerwca 2017 r. w Ł. dopuszczalnej prędkości w obszarze zabudowanym o więcej niż 50 km/h. Skarżący odmówił przyjęcia mandatu karnego za ww. wykroczenie, a wniosek o ukaranie został skierowany do Sądu Rejonowego w Ł. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 102 ust. 1 pkt 4, ust. 1c ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jedn. Dz.U. z 2017r., poz. 978 ze zm.), dalej "u.k.p." oraz art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1260 ze zm.), dalej "p.r.g." Zgodnie z art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p., starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku, gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Z kolei stosownie do treści art. 102 ust. 1c u.k.p., starosta wydaje decyzję, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lub 5, na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności oraz zobowiązując kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument ten nie został zatrzymany w trybie art. 135 ust. 1 p.r.d. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 541), w brzmieniu obowiązującym na dzień wydawania decyzji, do dnia 3 czerwca 2018 r. podstawą zatrzymania prawa jazdy jest informacja o której mowa odpowiednio w pkt 1 lub 3 (wg pkt 1 podmiot, który ujawnił popełnienie naruszenia, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1a p.r.d. lub wydał prawomocne rozstrzygnięcie za to naruszenie, niezwłocznie powiadamia o tym starostę właściwego ze względu na miejsce zamieszkania kierującego pojazdem). Art. 135 ust. 1 pkt 1a p.r.d., stanowi natomiast, że policjant zatrzyma prawo jazdy za pokwitowaniem m.in. w przypadku ujawnienia czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Z cyt. powyżej uregulowań wynika, że nie jest w takich przypadkach konieczne prawomocne skazanie (wystarczy ujawnienie wykroczenia), albowiem ustawodawca przewiduje środek administracyjny, a nie karny. Stąd, art. 7 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy zmieniającej jednoznacznie wskazuje, że okolicznością, która obliguje organ do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest ww. informacja (por. wyrok WSA w Gliwicach z 21 kwietnia 2016 r., sygn. II SA/Gl 92/16, wyrok WSA w Warszawie z 15 września 2017 r. sygn. VII SA/Wa 2417/16, wyrok WSA w Łodzi z 8 grudnia 2016 r. sygn. III SA/Łd 631/16 - dostępne na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.). W konsekwencji organ wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie prowadzi własnych ustaleń faktycznych dotyczących faktu rażącego przekroczenia prędkości, jest to bowiem domena postępowania wykroczeniowego. W szczególności nie mamy tu do czynienia z ustalaniem winy. Takie ustalenia wymagają bowiem w niektórych przypadkach długotrwałego postępowania dowodowego. Z woli ustawodawcy organ opiera swoje rozstrzygnięcie na przekazanej mu informacji, która ma charakter dokumentu urzędowego (art. 76 § 1 k.p.a.), stanowiąc dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Zatrzymanie prawa jazdy ma bowiem w tym przypadku charakter prewencyjny, mający służyć zapobieganiu dalszym naruszeniom. Organy administracji publicznej nie są uprawnione do badania, w jakich okolicznościach doszło do popełnienia wykroczenia, ani okoliczności dotyczących sposobu pomiaru prędkości, czy rodzaju urządzeń do tego służących. Z woli ustawodawcy organ administracji publicznej opiera swoje rozstrzygnięcie na przekazanej informacji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a p.r.d. Tym samym organ prowadzący postępowanie w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p., nie może powoływać – ani z urzędu, ani na wniosek strony – dowodów na okoliczność potwierdzenia, czy też weryfikacji treści zawartych w informacji, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. Poza tym wskazać również należy, że zgodnie z art. 102 ust. 3 u.k.p., jeżeli sprawa o naruszenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 4 lub 5, została skierowana do rozpoznania przez sąd lub organ orzekający w sprawie w postępowaniu dyscyplinarnym i nie zakończyła się prawomocnym rozstrzygnięciem w okresie 3 miesięcy od dnia zatrzymania dokumentu, a w przypadku, o którym mowa w ust. 1d – w okresie 6 miesięcy, podlega on zwrotowi. Oznacza to, że z woli ustawodawcy, fakt prowadzenia postępowania przed sądem powszechnym pozostaje bez wpływu na możliwość wydania decyzji przez starostę o zatrzymaniu dokumentu. Upływ wskazanych wyżej terminów, bez względu na wynik postępowania przed sądem, stanowi przesłankę zwrotu zatrzymanego przez organ, w drodze decyzji, dokumentu. Dodać także należy, że w poszczególne punkty art. 7 ust. 1 przywołanej wyżej ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy kodeks karny oraz niektórych innych ustaw odnoszą się do różnych stanów faktycznych i prawnych. W niniejszej sprawie organ prawidłowo zastosował art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej, który w obowiązującym stanie prawnym jednoznacznie przesądza, że jedyną i wyłączną okolicznością, która obliguje organ do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, jest informacja, o której mowa powyżej. Zatem zatrzymanie prawa jazdy nie wymagało uprzedniego prawomocnego rozstrzygnięcia, co do zarzucanego wykroczenia. Z literalnego brzmienia cyt. powyżej art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p. (użyto w nim sformułowania "starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy") wynika, że decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy ma charakter związany. Samo rozstrzygnięcie oraz jego zakres nie zostało pozostawione swobodnemu uznaniu organu administracyjnego. Oznacza to, że w przypadku otrzymania zawiadomienia o naruszeniu wskazanego wyżej przepisu ruchu drogowego – na skutek zawiadomienia właściwego organu – starosta zobowiązany jest do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Organ ten nie jest przy tym uprawniony do weryfikowania przypisanego kierowcy wykroczenia pod względem merytorycznym. W żadnym wypadku nie może prowadzić postępowania administracyjnego zmierzającego do weryfikacji zasadności nałożenia na kierowcę mandatu karnego za ujawnione wykroczenie gdyż do tego uprawniony jest sąd powszechny (por. m.in. wyrok NSA z dnia 29 maja 2018 r., sygn. akt I OSK 2190/16). W niniejszej sprawie podstawę kwestionowanej decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy skarżącego stanowiła informacja Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł. z dnia 3 czerwca 2017 r. o zatrzymaniu prawa jazdy w związku z przekroczeniem przez skarżącego w dniu 3 czerwca 2017 r. w Ł. dopuszczalnej prędkości w obszarze zabudowanym o więcej niż 50 km/h. Skarżący odmówił przyjęcia mandatu karnego za ww. wykroczenie, a wniosek o ukaranie został skierowany do Sądu Rejonowego w Ł. Prawomocnym wyrokiem z dnia 21 marca 2018 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy [...] w Ł. [...] Wydział Karny uniewinnił obwinionego J. R. o to, że w dniu 3 czerwca 2017 r. w Ł. kierując samochodem osobowym marki Renault o nr rej. [...] nie zastosował się do znaku ograniczenia prędkości do 60 km/h i przekroczył dopuszczalną prędkość o 51 km/h poruszając się z prędkością 111 km/h., tj. o wykroczenie z art. 92a k.w. Orzeczenie jest prawomocne od dnia 20 kwietnia 2018 r. i podlega wykonaniu. Dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie istotne znaczenie miało zatem ustalenie wpływu, jaki wywiera uniewinniający wyrok sądu karnego na rozstrzygnięcia organów administracji, jak i sądu administracyjnego. Zarówno przepisy prawa administracyjnego, jak i prawa karnego nie regulują relacji uniewinniającego wyroku karnego względem rozstrzygnięcia organu administracyjnego. Przepis art. 11 p.p.s.a. odnosi się jedynie, do wydanego w postępowaniu karnym wyroku skazującego za popełnienie przestępstwa, który wiąże sąd administracyjny. Przepis ten nie wypowiada się jednakże w kwestii wyroku uniewinniającego, który zapadł w postępowaniu karnym, a zwłaszcza jego znaczenia w postępowaniu administracyjnym. Z powyższego wynika, że wyrok sądu karnego uniewinniający skarżącego od zarzucanego mu czynu (wykroczenia) nie wiąże sądu administracyjnego, ale nie oznacza to, że sąd administracyjny nie powinien uwzględniać tej okoliczności w całokształcie ustaleń faktycznych, gdy bada legalność zaskarżonej decyzji administracyjnej. W niniejszej sprawie skarżący został prawomocnym wyrokiem karnym uniewinniony od popełnienia wykroczenia z art. 92a k.w. z powodu którego zostało mu w dniu 3 czerwca 2017 r. zatrzymane prawo jazdy. Oznacza to tym samym, że brak było podstaw nie tylko do postawienia zarzutu popełnienia wykroczenia, ale i do zatrzymania prawa jazdy. W związku z powyższym stwierdzić należy, że uniewinniający wyrok sądu karnego usunął wszelkie skutki związane z wszczętym postępowaniem administracyjnym w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy, co uzasadniało uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]. Niezależnie od powyższych rozważań wskazać należy, (na co zwrócił również uwagę Trybunał Konstytucyjny w wyroku 1 października 2016 r. o sygn. akt K 24/15, w którym Trybunał Konstytucyjny w), że istnieje zasadnicza różnica między karą za popełnienie wykroczenia, która jest środkiem karnym, a konsekwencjami administracyjnymi takiego wykroczenia w postaci zatrzymania prawa jazdy, które środkiem karnym nie jest. Zatrzymanie prawa jazdy realizuje przede wszystkim funkcję prewencyjną, ma działać odstraszająco na kierowców, zniechęcając ich do nadmiernego przekraczania dozwolonej prędkości. Tego rodzaju działanie jest charakterystyczne dla sankcji administracyjnej, która nie jest odpłatą za popełniony czyn, lecz środkiem służącym zapewnieniu realizacji wykonawczo-zarządzających zadań administracji. O karnym charakterze tej sankcji nie przesądza ani dolegliwość, która jest kategorią względną, zależną od sytuacji, w jakiej znajduje się dana osoba, ani jej podobieństwo do środka karnego w postaci czasowego zakazu prowadzenia pojazdów. Ta sama co do istoty sankcja może być bowiem stosowana w ramach różnych reżimów odpowiedzialności prawnej. Końcowo podkreślić trzeba, że przepisy regulujące omawianą materię nie uzależniają wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy od wykazania popełnienia wykroczenia przez kierującego na podstawie prawomocnego wyroku karnego. Pojęcie winy, co do zasady, przypisywane jest postępowaniu karnemu, w którym sąd, dokonując kwalifikacji prawnej czynu, orzeka o winie i karze. Natomiast organ w postępowaniu w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy nie rozstrzyga, czy kierujący pojazdem popełnił wykroczenie, a jedynie na podstawie przedstawionych przez Policję danych dokonuje ustalenia, czy w stosunku do kierowcy miało miejsce zatrzymanie przez policjanta prawa jazdy za pokwitowaniem w związku z kierowaniem pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Taka też sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie na dzień wydania zaskarżonych decyzji. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, a także o umorzeniu postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu orzeczono na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawnie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2016 r. poz. 1714). ds

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło