III SA/Łd 974/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Asesor WSA Anna Dębowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 4 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. W. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi S. A. prowadzącemu Kancelarię Adwokacką w W. przy ul. A 15 kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, powiększoną o należny podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu M. W. z urzędu. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. postanowieniem z [...] nr [...] znak: [...] wydanym na podstawie art. 134 k.p.a., stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z [...], nr [...] stwierdzającej wydanie z naruszeniem prawa ostatecznej decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. nr [...] z [...] o przyznaniu M. W. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2012. W uzasadnieniu organ drugiej instancji wskazał, że decyzja Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z [...] nr [..] stwierdzająca wydanie decyzji dotychczasowej w naruszeniem prawa została doręczona M. W. 14 czerwca 2021 r. 1 lipca 2021 r. (data stempla pocztowego) M. W. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania oraz odwołanie od decyzji z [...] wraz z załącznikami. Postanowieniem z [...] , nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z [...] nr [...] stwierdzającej wydanie dotychczasowej decyzji z naruszeniem prawa. Organ drugiej instancji podniósł, że decyzja z [...] zawierała pouczenie o terminie zaskarżenia, które zgodnie z treścią art. 129 § 2 k.p.a. wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Wobec ustalenia, że decyzja z [...] została skutecznie doręczona skarżącemu 14 czerwca 2021 r., termin do wniesienia odwołania upłynął 28 czerwca 2021 r. Odwołanie zostało wniesione 1 czerwca 2021 r., więc po upływie terminu do jego złożenia. Warunkiem skutecznego wniesienia odwołania jest zachowanie ustawowego terminu do jego wniesienia, tj. czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie (art. 129 § 2 k.p.a.). Uchybienie powyższemu terminowi powoduje bezskuteczność odwołania, w następstwie czego decyzja staje się ostateczna, co tym samym wyklucza merytoryczne rozpoznania i rozstrzygnięcie sprawy w postępowaniu odwoławczym. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższe postanowienie M. W. wniósł o jego uchylenie, zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego, zwolnienie w całości od kosztów sądowych, w tym od uiszczenia wpisu sądowego od skargi, ustanowienie adwokata z urzędu. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie: 1. art. 134 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie, tj. stwierdzenie, że skarżący uchybił terminowi do wniesienia odwołania od decyzji w sytuacji uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu i braku możliwości wniesienia odwołania w terminie z powodu trudnych do przezwyciężenia przeszkód, istniejących w okresie biegu terminu do wniesienia odwołania; 2. art. 8 i art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, niepodjęcie niezbędnych kroków do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że zaskarżone postanowienie jest błędne. Wskazane przez niego okoliczności były przeszkodą do złożenia odwołania w terminie. Powodem niezłożenia odwołania od decyzji z 28 maja 2021 r. w terminie była jego niemożliwa do przewidzenia niedyspozycja zdrowotna. Niedyspozycja ta związana była z "bólami brzucha, biegunką i stanem podgorączkowym". Objawy te występowały od 3 dni. Początkowo był przekonany, że jest to chwilowa niedyspozycja. Jednakże z uwagi na utrzymujące się dolegliwości udał się na wizytę w poradni lekarskiej, gdzie został przebadany przez lekarza. Nie był w stanie podjąć działań mających na celu zachowanie terminu. Nie był w stanie sporządzić i nadać pisma w placówce pocztowej. Nie był również w stanie skorzystać z pomocy osób trzecich. Zdarzenie to miało charakter nagły, niespodziewany i niemożliwy do przewidzenia. Nieskorzystanie z teleporady nie może przesądzać o tym, że nie uwiarygodnił w wystarczającym zakresie, że "doskwierające" objawy obserwował od 3 dni przed odbyciem wizyty lekarskiej 30 czerwca 2021 r. W tym czasie zażywał odpowiednie środki farmakologiczne, które jednak nie przynosiły żadnego rezultatu, stąd też podjął decyzję o uzyskaniu pomocy lekarskiej. Równocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu dokonał czynności procesowej, a mianowicie złożył odwołanie od decyzji. Zdaniem skarżącego uwagi na fakt, że uchybienie terminowi nie jest w żaden sposób przez niego zawinione, odwołanie zostało wniesione skutecznie. W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu. Postanowieniem z 27 października 2021 r., sygn. akt III SPP/Łd 156/21 starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W piśmie z 29 grudnia 2021 r., wniesionym 30 grudnia 2021 r., pełnomocnik skarżącego wyznaczony z urzędu wniósł o uwzględnienie skargi oraz o przeprowadzenie dowodów z: zaświadczenia lekarskiego z 9 grudnia 2021 r. wystawionego lek. med. K. P., specjalistę psychiatrę; skierowania do Poradni chirurgii urazowo-ortopedycznej wystawionego 25 listopada 2021 r. przez lek. rehabilitacji medycznej A. K.; informacji dla lekarza kierującego wystawionej przez Szpital Wojewódzki im. [...] w S. 31 maja 2021 r.; zaświadczenia lekarskiego z 27 maja 2021 r. wystawionego przez lek. K. P., specjalistę psychiatrę; zaświadczeń lekarskich ZUS ZLA 1 z 3 sierpnia 2021 r. i z 9 grudnia 2021 r. na okoliczność aktualnego stanu zdrowia skarżącego i rozpoznanych u niego schorzeń. Według pełnomocnika skarżącego wskazane dowody i przywołane przez skarżącego okoliczności są istotne dla sprawy. Mogą mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy. Dopuszczenie wskazanych dowodów z dokumentów nie spowoduje zwłoki w rozpoznaniu sprawy. Powodem niezłożenia przez skarżącego odwołania od decyzji z 28 maja 2021 r. w terminie była jego niemożliwa do przewidzenia niedyspozycja zdrowotna związana z doskwierającymi mu bólami brzucha, biegunką i stanem podgorączkowym. Skarżący nie mógł wcześniej przewidzieć okoliczności, która była od niego niezależna. Zdarzenie to, jak wskazuje skarżący, miało charakter nagły, niespodziewany i niemożliwy do przewidzenia. Od maja 2021 r. M. W. leczy się psychiatrycznie. Od sierpnia 2021 r. do chwili obecnej z powodu depresji przebywa na zwolnieniu lekarskim udzielonym przez lekarza psychiatrę. Leczy się także u lekarza pulmonologa. W sprawie nie został przesłuchany świadek M. K., pomimo że skarżący wnosił o jej przesłuchanie. Pełnomocnik skarżącego wniósł o przyznanie od Skarbu Państwa na jego rzecz kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu w sprawie z urzędu. Jednocześnie oświadczył, że koszty te nie zostały uiszczone ani w całości, ani w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że sprawę niniejszą rozpoznano w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 w związku z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.". Zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Nie budzi wątpliwości, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest ostateczne w administracyjnym toku instancji postanowienie kończące postępowanie (por. wyrok NSA z 19 stycznia 2015 r., I OSK 1110/13). W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). W dalszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem stosując środki określone w ustawie. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c); 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub innych przepisach. W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Z przepisów tych wynika, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w świetle powołanych wyżej kryteriów sąd nie stwierdził naruszenia przez organ administracji przepisów prawa, które uzasadniałoby uwzględnienie skargi. Zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Z kolei art. 134 k.p.a. stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Warunkiem skuteczności wniesienia przez stronę odwołania jest zatem zachowanie czternastodniowego terminu do wniesienia odwołania od dnia doręczenia decyzji stronie, określonego w art. 129 § 2 k.p.a. Organ odwoławczy jest więc zobowiązany w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie od kwestionowanej przez stronę decyzji zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie, a w przypadku uchybienia terminu – do stwierdzenia wniesienia odwołania z uchybieniem terminu. W orzecznictwie utrwalił się pogląd, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a. Stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Organ odwoławczy, w razie stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia odwołania nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 k.p.a. i nawet nieznaczne przekroczenie terminu do złożenia takiego wniosku zobowiązuje organ do stwierdzenia uchybienia terminu do jego złożenia. Rozpoznanie bowiem odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony na wniosek strony, stanowiłoby rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji organu drugiej instancji (por. wyroki NSA: z 21 marca 1997 r., SA/Łd 2990/95; z 29 stycznia 1997 r., SA/Gd 1482/96; z 15 listopada 1995 r., SA/Ka 2111/94; z 27 listopada 1996 r., SA/Łd 2665/95; z 9 lutego 2009 r., II OSK 478/05; z 30 listopada 2007 r., I SA/Wa 1297/07; z 18 kwietnia 2018 r., II OSK 2673/17). W orzecznictwie wskazuje się także, że ciężar dowodu zachowania terminu do złożenia odwołania ciąży na skarżącym (por. wyrok NSA z 28 marca 2008 r., II GSK 10/08). Należy również wskazać, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a następnie wydanie postanowienia opartego na art. 134 k.p.a. powoduje, że decyzja organu pierwszej instancji staje się ostateczna i prawomocna (art. 16 § 1 i 3 k.p.a.). W konsekwencji kontrola powyższego postanowienia dokonywana przez sąd administracyjny nie może obejmować badaniem rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego. Postanowienie organu odwoławczego nie ma charakteru oceny merytorycznej, a jest jedynie formalnym stwierdzeniem, że wniesione odwołanie nie może zostać rozpoznane. Kontrola sądowoadministracyjna tego rodzaju postanowienia ogranicza się więc do oceny, czy rzeczywiście skarżący uchybili terminowi do wniesienia odwołania. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że wydanie przez organ drugiej instancji postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest prawidłowe. W niniejszej sprawie poza sporem jest, że decyzja organu pierwszej instancji z 28 maja 2021 r. została doręczona skarżącemu 14 czerwca 2021 r. Doręczenie to wywołało skutek wobec skarżącego w postaci rozpoczęcia biegu termin do wniesienia odwołania, który w myśl art. 129 § 2 k.p.a. wynosi czternaście dni i upłynął 28 czerwca 2021 r. (w poniedziałek). Decyzja zawierała pouczenie o prawie wniesienia odwołania do Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. za pośrednictwem Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia oraz o możliwości jego wniesienia poprzez "wrzucenie podpisanych dokumentów do urny w BP ARiMR", nadanie na poczcie i wysłanie za pośrednictwem profilu zaufanego. Pouczenie zawarte w decyzji organu pierwszej instancji było skonstruowane w sposób czytelny oraz zrozumiały. Jego właściwie zrozumienie nie powinno sprawiać trudności. Zwrócić trzeba uwagę, że odwołanie jest odformalizowanym środkiem prawnym, który nie wymaga żadnego uzasadnienia. Wystarczy bowiem, aby wynikało z niego niezadowolenie strony z wydanej decyzji (art. 128 k.p.a.). Poza sporem jest, że skarżący nadał przesyłkę zawierającą odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu 1 lipca 2021 r. (odcisk datownika operatora pocztowego na kopercie). Skarżący uchybił zatem określonemu w powołanym wyżej art. 129 § 2 k.p.a. terminowi do wniesienia odwołania. Okoliczności tych skarżący nie kwestionuje. Odnosząc się do przedstawionych w skardze oraz w piśmie z 29 grudnia 2021 r. zarzutów i argumentacji, które zmierzają do wykazania, że błędne jest stwierdzenie uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji, gdyż skarżący uprawdopodobnił brak winy wyjaśnić należy, że nie mogą one w tym wypadku odnieść zamierzonego przez skarżącego skutku. Postanowieniem z [...] nr [...], znak: [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. odmówił M. W. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z [...] , nr [...] stwierdzającej wydanie z naruszeniem prawa ostatecznej decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. nr [...] z [...] o przyznaniu M.W. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2012. Wyrokiem z 4 stycznia 2022 r., wydanym w sprawie o sygn. akt III SA/Łd 972/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę na powyższe postanowienie o odmowie przywrócenia terminu. Z uwagi na wniosek dowodowy skarżącego oraz okoliczność załączenia do skargi oraz pisma z 29 grudnia 2021 r. dokumentów mających świadczyć o braku winy skarżącego z uwagi na jego stan zdrowia należy wskazać, że stosownie do art. 133 p.p.s.a. sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy, a postępowanie dowodowe w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma jedynie uzupełniający, wyjątkowy, charakter, podyktowany łącznym spełnieniem przesłanek z art. 106 § 3 p.p.s.a., czyli jeśli przeprowadzenie dowodu jest niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie i nie spowoduje to nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Co do zasady nie jest zatem możliwe prowadzenie postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym, który kontrolę legalności opiera na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji. Celem postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a., nie jest ponowne ustalenie stanu faktycznego w sprawie administracyjnej, lecz wyłącznie ocena, czy organy administracji ustaliły ten stan zgodnie z przepisami postępowania, a w konsekwencji, czy dokonały prawidłowej subsumcji ustalonego stanu faktycznego do dyspozycji określonych przepisów prawa materialnego. Innymi słowy istotne wątpliwości, o których mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. winny być związane z oceną, czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem, nie zaś z ustalaniem na nowo stanu faktycznego. Z załączonych do skargi oraz do pisma z 29 grudnia 2021 r. dokumentów, z których sąd dopuścił dowód w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. postanowieniem z 4 stycznia 2021 r., nie wynikają okoliczności świadczące o tym, że ustalenia faktyczne organu administracji są nieprawidłowe. Dokumenty te nie wskazują na błędne ustalenia, co do zakończenia biegu terminu do wniesienia odwołania (28 czerwca 2021 r.) oraz daty wniesienia przez skarżącego odwołania 1 lipca 2021 r. Dokumenty te dotyczą wyłącznie okoliczności, które według skarżącego mają świadczyć o braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania – jego stanu zdrowia (k. 4-5, 24-28). Nadto dokument z porady w ramach nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej z 30 czerwca 2021 r. jest tożsamy z dokumentem załączonym do wniosku o przywrócenie terminu. Zaświadczenia lekarskie ZUS ZLA z 1 lipca 2021 r., 3 sierpnia 2021 r. i 9 grudnia 2021 r. potwierdzają wyłącznie niezdolność skarżącego do pracy odpowiednio w okresach: 1 – 8 lipca 2021 r., 3 sierpnia – 9 września 2021 r. i 10 grudnia 2021 r. – 11 stycznia 2022 r. i nie dotyczą okresu czasu, w którym upływał termin do wniesienia odwołania. Odnosząc się do zarzutu nieprzesłuchania przez organ administracji świadka M. K. wyjaśnić należy, że we wniosku o przywrócenie terminu skarżący takiego wniosku nie zgłosił. Zamiar wskazania świadka wynika natomiast z odwołania od decyzji z 28 maja 2021 r. Przy czym świadek ten miałby potwierdzić użytkowanie gruntów przez skarżącego i zarządzanie gospodarstwem. Dowód ten nie dotyczy zatem okoliczności związanych z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania i nie ma znaczenia w niniejszym postępowaniu, którego przedmiotem jest ocena zasadności odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W piśmie z 29 grudnia 2021 r. nie wyjaśniono poza tym, dlaczego dowód z zeznań tego świadka miałby mieć jakiś wpływ na wynik niniejszej sprawy. Z akt administracyjnych wynika, że organ pierwszej instancji wezwaniem z 28 stycznia 2021 r. wezwał M. K. do udziału w charakterze świadka w rozprawie, której przedmiotem miało być ustalenie faktycznego użytkownika działek w 2012 r. Podkreślenia nadto wymaga, że organ administracji zgodnie z wymogami art. 107 § 3 w związku z art. 126 k.p.a. sporządził uzasadnienie zaskarżonego postanowienia, przedstawiając w nim wyczerpująco przesłanki faktyczne i prawne podjętego rozstrzygnięcia. Z tych wszystkich względów sąd uznał, że skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw i dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu sąd orzekł na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. w związku z § 2 pkt 1, § 4 ust. 1-3 i § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 18). Z uwagi na przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata postanowieniem z 27 października 2021 r., sygn. akt III SPP/Łd 156/21 skarżący nie poniósł w niniejszej sprawie kosztów postępowania sądowego, które uzasadniałyby uwzględnienie wniosku o zasądzenie ich zwrotu na podstawie art. 200 p.p.s.a. d.j.