II SA/Lu 179/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Witold Falczyński po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. J na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie nałożenia obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego; w zakresie wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy p o s t a n a w i a przyznać Z. J. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, o wyznaczenie którego zwrócić się do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych Z. J. na wezwanie sądu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz do uzupełnienia jej braków formalnych poprzez nadesłanie 2 odpisów, na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy druk PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. We wniosku wskazała, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Posiada dom o powierzchni 150m², jest współwłaścicielem działki o powierzchni 1,77ha. Wskazała, że nie posiada zasobów pieniężnych i żadnych wartościowych przedmiotów. Dochodem wnioskodawczyni jest renta w wysokości [...] zł. Poza tym we wniosku przedstawiła miesięczne wydatki, tj. kredyt w banku – [...], energia elektryczna –[...] gaz – [...], woda –[...] opał - ok. [...], leki i dojazdy – [...] – w sumie [...] W uzasadnieniu wniosku podniosła także, że ma trudną sytuację finansową, 73 lata, cierpi na schorzenia kolan (ortoza) i leczy się na nadciśnienie tętnicze. Mieszka w domu wybudowanym w latach 1971-1973 i ponosi duże wydatki związane z jego remontem. Nie stać ją na ogrzewanie gazowe w związku z tym mieszkanie ogrzewa węglem i drzewem, którego koszt wynosi ok. [... Wyjaśniła, że po opłaceniu wydatków i raty w banku do jej dyspozycji pozostaje kwota ok [...] Do formularza dołączyła załączniki potwierdzające powyższe okoliczności. Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił przyznania prawa pomocy na podstawie art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami. Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu zażalenia na powyższe postanowienie, postanowieniem z dnia 1 lipca 2015 r., sygn. akt II OZ 624/15 uchylił zaskarżone postanowienie Sądu I instancji. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że Sąd I instancji winien ocenić wniosek skarżącej w świetle przesłanek, o jakich mowa w art. 246 § 1 powyższej ustawy, bowiem oddalenie wniosku może w tym stanie rzeczy nastąpić tylko przy braku tych przesłanek. W przypadku uwzględnienia wniosku istnieje nadzieja, że profesjonalny pełnomocnik będzie rzetelnie wspierał skarżącą w postępowaniu o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a." przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego – art. 245 § 2 p.p.s.a.) następuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że prawo pomocy w zakresie całkowym przyznawane powinno być osobom rzeczywiście ubogim, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia jak na przykład osoby bezrobotne, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku (por. postanowienie NSA z dnia 10 grudnia 2010 r., sygn. akt II OZ 1268/10 – Lex nr 743755; postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724), ewentualnie osobom, których dochód jest na tyle niski, że nie jest w stanie pokryć wydatków związanych z kosztami utrzymania koniecznego (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Jak wynika z oświadczenia Z. J. złożonego na urzędowym formularzu "PPF" i załączników skarżąca ma 73 lata, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnych oszczędności, a jej jedynym źródłem dochodów jest renta w wysokości [...] brutto. Znaczną część tych dochodów pochłaniają koszty utrzymania, remontu domu i leczenia skarżącej związane z przebytą operacją kolan i nadciśnieniem tętniczym. Oceniając sytuację materialną skarżącej w kontekście jej sytuacji finansowej i zdrowotnej, a jednocześnie uwzględniając niezbędne wydatki każdej osoby, jak chociażby koszty zakupu żywności, koniecznych artykułów gospodarstwa domowego i odzieży, należy uznać, iż dochód skarżącej jest na tyle niski, że nie pozwala na pokrycie wydatków związanych z miesięcznymi kosztami utrzymania koniecznego jednej osoby. Sytuacja materialna skarżącej nie pozwala jej zatem na poniesienie jakichkolwiek kosztów niniejszego postępowania, a tym samym jej wniosek o przyznanie prawa pomocy jest w całości zasadny. Dodatkowo za ustanowieniem dla skarżącej radcy prawnego z urzędu przemawia okoliczność – na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 1 lipca 2015 r. - iż na obecnym etapie postępowania profesjonalny pełnomocnik będzie mógł rzetelnie wspierać skarżącą w postepowaniu o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Z tych względów Sąd, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.