II SA/Lu 520/14
PostanowienieWSA w Lublinie2014-08-22
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła dokumentów potwierdzających wysokość stałych miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego oraz nie wykazała swojej rzeczywistej sytuacji finansowej?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła dokumentów potwierdzających wysokość stałych miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego oraz nie wykazała swojej rzeczywistej sytuacji finansowej, w tym dochodów rodziców i dochodów z gospodarstwa rolnego. Niewypełnienie obowiązku przedstawienia wymaganych dokumentów i oświadczeń uniemożliwia ocenę zasadności wniosku.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy nakazania rozbiórki obiektu budowlanego. Wnioskodawczyni podała, że prowadzi gospodarstwo rolne i pozostaje na utrzymaniu rodziców otrzymujących rentę. Sąd wezwał ją do uzupełnienia wniosku o szereg dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową, dochody, koszty utrzymania oraz sytuację materialną rodziców. Skarżąca nie wykonała wezwania.Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy nakazania rozbiórki obiektu budowlanego p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżąca, w zakreślonym w wezwaniu terminie (data stempla pocztowego), na urzędowym formularzu druk PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Wniosek uzasadniła tym, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką i ojcem, z którymi zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2. Skarżąca jest właścicielką gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha, które przejęła w 2011 r. Skarżąca zmieniła profil gospodarstwa rolnego. Obecnie zasadziła je krzewami owocowymi. Plantacja jest jednak jeszcze młoda i nie przynosi dużych plonów. W związku z prowadzoną produkcją gospodarstwo rolne wymaga stałych nakładów finansowych na sprzęt oraz środki ochrony roślin. Dochody osiągane z gospodarstwa rolnego są inwestowane w jego rozwój. Skarżąca oświadczyła też, że nie osiąga dochodów z uprawy gospodarstwa rolnego pozostając na utrzymaniu rodziców, którzy otrzymują rentę w kwocie [...] złotych brutto (matka) i [...] złotych brutto (ojciec),
Skarżącą wezwano do nadesłania oświadczenia wskazującego na wysokość stałych miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego gospodarstwa domowego oraz dokumentów źródłowych z ostatnich trzech miesięcy potwierdzających te wydatki, aktualnego dokumentu źródłowego (np. decyzji, odcinka odbioru/wypłaty) wskazującego na wysokość rent rodziców w kwotach brutto i netto, aktualnego zaświadczenia z właściwego urzędu gminy wskazującego na powierzchnie gospodarstwa rolnego w hektarach fizycznych i przeliczeniowych, wyciągu z rachunku bankowego z miesięcy maj, czerwiec i lipiec 2014 r. bądź innego dokumentu wskazującego na operacje bankowe dokonywane na tym rachunku w w/w okresie, dokumentów źródłowych wskazujących wysokość wydatków związanych z produkcją rolną w okresie maj, czerwiec i lipiec 2014 r. oraz ostatniej decyzji przyznającej środki finansowe dla gospodarstwa rolnego (np. dopłaty) bądź zaświadczenia właściwego oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, że w roku 2013 i 2014 skarżąca nie otrzymała za pośrednictwem ARiMR żadnych środków finansowych. Wezwanie skarżąca odebrała osobiście w dniu 17 lipca 2014 r. (k. 18). Mimo prawidłowego doręczenia wezwania do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń skarżąca nie wykonała go.
Starszy referendarz sądowy stwierdził, że:
W myśl art. 252 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Artykuł 255 p.p.s.a. stanowi zaś, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Niewypełnienie obowiązku, o którym stanowi art. 255 p.p.s.a. uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 8 listopada 2011 r., sygn. akt I OZ 828/11 – Lex nr 1069744; postanowienie NSA z dnia 25 listopada 2011 r., sygn. akt I OZ 885/11 – Lex nr 1069781 czy postanowienie NSA z dnia 12 stycznia 2012 r., sygn. akt II GZ 553/11 – Lex nr 1107595). Stosownie bowiem do unormowania art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z zestawienia brzmienia art. 252 § 1 p.p.s.a. oraz art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. wynika, że przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym jak i częściowym można jedynie wówczas, gdy strona dokładnie wykaże, w jakiej znajduje się sytuacji materialnej. W przedmiotowej sprawie skarżąca nie wykazała jakie są jej rzeczywiste możliwości finansowe. Nie nadesłała ona bowiem informacji o dochodach pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym rodziców ani dokumentów źródłowych umożliwiających obliczenie dochodów z gospodarstwa rolnego. Skarżąca nie przesłała również wyciągu z rachunku bankowego bądź innego dokumentu pozwalającego stwierdzić jakimi środkami finansowymi dysponuje. Nie nadesłała też oświadczenia wskazującego na wysokość stałych miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego. Przesłanką zaś przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym jest powstanie uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy i jej rodziny. Nie wykazanie przez skarżącą wysokości stałych miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego na równi z nie wykazaniem sytuacji finansowej uniemożliwia ocenę zasadności wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy nie znając sytuacji finansowej skarżącej ani nie znając wysokości jej stałych miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego nie mógł bowiem ocenić czy skarżąca nie ma możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania ze względu na możliwość powstania uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziców.
Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło