II SA/Lu 606/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący – sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...], w przedmiocie specjalnego zasiłku celowego - w zakresie wniosków S. A. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz o sporządzenie uzasadnienia wyroku p o s t a n a w i a: I. odmówić S. A. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku; II. odmówić S. A. sporządzenia uzasadnienia wyroku. Wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę S. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...], w przedmiocie specjalnego zasiłku celowego. W dniu 27 października 2015 r. skarżący złożył pismo, w którym zawarł wniosek o sporządzenie uzasadnienia powyższego wyroku wraz z wnioskiem o przywrócenie mu terminu do złożenia tego wniosku. Do pisma dołączył kopię świadectwa zwolnienia z dnia 14 października 2015 r., wydanego przez Dyrektora Zakładu Karnego w [...]., dokumentującego pobyt skarżącego w tym Zakładzie Karnym w okresie od [...] r. do [...] r. (k. 21). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Wnioski skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 23 kwietnia 2015 r., wydanego w niniejszej sprawie oraz o sporządzenie uzasadnienia tego wyroku nie zasługują na uwzględnienie. W myśl art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., Poz. 270; dalej jako: "P.p.s.a.") jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin. Zgodnie zaś z art. 87 § 1, 2 i 4 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, rozumianej obiektywnie, to jest takiej, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być zatem oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości Sądu, że skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku wydanego w niniejszej sprawie. Z akt sprawy wynika, że skarżący S. A. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w dniu [...] r. (data nadania w urzędzie pocztowym – k. 4). W skardze tej jako swoje miejsce zamieszkania i zarazem adres do doręczeń wskazał miejscowość Z. [...], [...] (k. 3). Należy podkreślić, że zgodnie z art. 70 § 1 P.p.s.a. strony i ich przedstawiciele mają prawny obowiązek zawiadamiać sąd o każdej zmianie swojego zamieszkania, adresu do doręczeń lub siedziby. W razie zaniedbania tego obowiązku pismo pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia, chyba że nowy adres jest sądowi znany. O powyższym obowiązku i skutkach jego niedopełnienia sąd powinien pouczyć stronę przy pierwszym doręczeniu (§ 2). Skarżący, co w rozstrzyganej sprawie jest poza sporem, po umieszczeniu go w Zakładzie Karnym w [...], gdzie przebywał dziesięć miesięcy, nie poinformował Sądu o zmianie swego miejsca pobytu, uniemożliwiając w ten sposób zastosowanie trybu doręczeń przewidzianego dla osób pozbawionych wolności. Niekwestionowanym jest również, że zawiadomienie o terminie rozprawy w niniejszej sprawie, wysłane przez Sąd na adres wskazany przez skarżącego jako jego miejsce zamieszkania i adres do doręczeń, powróciło do Sądu z adnotacją potwierdzającą dwukrotne awizowanie tego pisma. W związku z tym Sąd postanowił pozostawić je w aktach ze skutkiem doręczenia, uznając tym samym, że zostało ono doręczone w sposób określony w art. 73 P.p.s.a. W powyższej sytuacji należało stwierdzić, że brak było podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego z dnia 27 października 2015 r. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Oczywistym jest bowiem, iż pobyt skarżącego w Zakładzie Karnym nie uniemożliwiał mu poinformowania Sądu o zmianie miejsca swojego pobytu ani nie stanowił jakiejkolwiek przeszkody w skutecznym składaniu pism procesowych w niniejszej sprawie. Ponownie należy bowiem podkreślić, że, jak przyjmuje się w orzecznictwie sądowym i w literaturze przedmiotu, przywrócenie terminu ma charakter zupełnie wyjątkowy i nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, a więc może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. przykładowo: postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lipca 2007 r., I OZ 738/09, 29 maja 2009 r., 23 października 2009 r., I OZ 989/09, 26 października 2009 r., I OZ 996/09, 28 września 2011 r., II FZ 508/11 oraz 27 października 2011 r., II OZ 1064/11, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl; M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda, Komentarz do art. 86 P.p.s.a., w: R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2015, SIP Legalis, nb. 4). Wbrew więc twierdzeniom skarżącego okoliczności podniesione przez niego nie dawały podstaw do uwzględnienia jego wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w niniejszej sprawie. W konsekwencji powyższego, oddaleniu podlegał również wniosek skarżącego o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Zgodnie bowiem z art. 141 § 1 i § 2 P.p.s.a., uzasadnienie wyroku wydanego w niniejszej sprawie mogło zostać sporządzone wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku. Wniosek skarżącego o sporządzenie uzasadnienia powołanego wyroku został złożony w dniu 27 października 2015 r., a zatem z blisko półrocznym uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 141 § 2 P.p.s.a. Wniosek ten, jako prawnie bezskuteczny (art. 85 P.p.s.a.), nie mógł wywołać skutku zamierzonego przez skarżącego. Z tych względów i na podstawie powołanych przepisów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł, jak w postanowieniu.