II SA/Lu 718/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja (sprawozdawca), Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Specjalista Jolanta Sikora, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 marca 2016 r. sprawy ze skargi J. H., J. J., K. H. i T. H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postepowania w zakresie zaniechania wykonania wniosku z dnia [...] r. oraz niedokonania zwrotu opłaty od decyzji oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie własne z dnia [...] r., znak. [...], o odmowie wszczęcia postępowania. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wyjaśniło, że w dniu [...] r. M. H. złożyła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego pismo nazwane zażaleniem na niezałatwienie sprawy w zakresie zaniechania wykonania jej wniosku z dnia [...] r. złożonego w sprawie [...] oraz niedokonania zwrotu opłaty od decyzji w wysokości [...] zł. Jednocześnie wniosła o wyznaczenie Staroście [...] dodatkowego terminu 7 dni na wykonanie wyżej wymienionego wniosku oraz o dokonanie zwrotu kwoty [...]zł wraz z należnymi odsetkami ustawowymi od dnia [...] r. do dnia wypłaty kwoty. Kolegium oceniło, że w sprawie tej zachodzi podstawa do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, o jakiej mowa w art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.; dalej: K.p.a.). Odnosząc się do zarzutów zawartych w treści zażalenia strony, Kolegium wskazało, że w sprawie [...] w dniu [...] r. wydana została decyzja nr [...] zatwierdzająca projekt budowlany oraz udzielająca L. C. pozwolenia na budowę. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody L., zaś Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie oddalił skargę M. H. na tę decyzję organu drugiej instancji. Tym samym, żądanie wykonania wniosku z dnia [...] r. o zawieszenie postępowania uznać należało za bezzasadne. Ponadto, odnosząc się do zarzutu niedokonania zwrotu opłaty od decyzji w powyższej sprawie w wysokości [...] zł, wniesionej zgodnie z treścią pisma Starosty [...] znak: [...], powołującego się na pismo L. Urzędu Wojewódzkiego w L., znak: [...], w znakach opłaty skarbowej od złożonego odwołania do Wojewody L., Kolegium wyjaśniło, że na znajdującej się w aktach sprawy kopii odwołania, brak jest jakichkolwiek opłat skarbowych dokonanych w znakach opłaty skarbowej. Odwołanie wniesione zostało do Wojewody L., do którego ewentualnie należy kierować żądanie, jeśli strona posiada dowód uiszczenia opłaty. Z powyższego wynika, że w niniejszej sprawie nie ma podstaw do zwrotu żądanej kwoty. Skargę do Sądu na postanowienie organu drugiej instancji złożyła M. H., wnosząc o uchylenie obu postanowień Kolegium wydanych w niniejszej sprawie. Z uwagi na śmierć skarżącej Sąd postanowieniem z dnia 10 grudnia 2014 r., sygn. akt 661/14, zawiesił postępowanie sądowe w sprawie, zaś wobec ustalenia z urzędu następców prawnych skarżącej w osobach: J. H., K. H., T. H. i J. J., Sąd podjął postępowanie z ich udziałem postanowieniem z dnia 1 października 2015 r. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. Zaskarżonym postanowieniem Kolegium, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 i art. 61a § 1 K.p.a. utrzymało w mocy postanowienie własne odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie na skutek pismo M. H. z dnia [...] r., nazwanego zażaleniem na niezałatwienie sprawy, w którym zawarto żądanie wykonania jej wniosku z dnia [...] r. złożonego w sprawie [...] oraz żądanie zwrotu opłaty wydanej w tej sprawie decyzji w wysokości [...] zł. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 61a § 1 K.p.a. gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Wskazać trzeba, że odmowa wszczęcia postępowania następuje z przyczyn o charakterze procesowym, które czynią stosowny wniosek niedopuszczalnym. Organ na tym etapie postępowania bada zatem, czy zachodzą podstawy do wszczęcia postępowania, dokonując oceny, czy istnieją przesłanki procesowe uniemożliwiające merytoryczne rozpoznanie wniosku. Oznacza to, że odmowa wszczęcia postępowania może mieć miejsce jedynie w sytuacjach oczywistych, nie wymagających analizy sprawy i przeprowadzenia dowodów. Na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi bowiem postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. Z treści art. 61a § 1 k.p.a. wynikają dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z nich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną, a drugą przesłanką jest zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania, przy czym przyczyny te nie zostały w ustawie skonkretyzowane. W orzecznictwie sądów administracyjnych oraz w doktrynie wskazuje się, że przez inne uzasadnione przyczyny, o których mowa w art. 61a § 1 K.p.a., należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygniecie lub gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym (por. wyrok WSA w Szczecinie z 9 kwietnia 2014 r., II SA/Sz 1285/13; wyrok WSA w Kielcach z 10 października 2013 r., II SA/Ke 709/13; wyrok WSA w Warszawie z 14 kwietnia 2014 r., VII SA/Wa 65/14; wyrok WSA w Warszawie z 10 września 2014 r., VII SA/Wa 141/14; B. Adamiak, Komentarz do art. 61a K.p.a., w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2016, SIP Legalis, nb. 8). W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości, że na wniosek L. C. z dnia [...] r. wszczęte zostało przez Starostę [...] postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku garażu z wiatą gospodarczą na działce nr [...], położonej przy ul. [...] we W.. W toku tego postępowania, M. H. i J. H. w piśmie z dnia [...] r. zwrócili się o zawieszenie postępowania w tej sprawie do czasu zakończenia postępowań bezpośrednio związanych z przebiegiem granicy obu działek nr [...] Wniosek o zawieszenie postępowania administracyjnego uzasadnili tym, że zaskarżona została "prawdziwość" mapy zasadniczej do celów projektowych dla działki nr [...], a także na ich wniosek zostało wszczęte przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. postępowanie administracyjne w sprawie wydania nakazu rozbiórki budynku gospodarczego, znajdującego się na działce L. C. (karta 9 akt administracyjnych). Poza sporem jest również, że opisane wyżej postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę zakończone zostało prawomocną decyzją administracyjną. Organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] r., nr [...], znak: [...], zatwierdzająca przedłożony projekt budowlany oraz udzielił L. C. pozwolenia na budowę, zgodnie z tym projektem. Wojewoda L., po rozpoznaniu skargi M. H. na opisaną decyzję Starosty, utrzymał ją w mocy decyzją z dnia [...] r., znak: [...]. Skargę M. H. na powyższą decyzję organu drugiej instancji została oddalona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 19 grudnia 2006 r., sygn. akt II SA/Lu 804/06, zaś Naczelny Sad Administracyjny wyrokiem z dnia 21 listopada 2008 r., sygn. akt II OSK 1428/07, oddalił skargę kasacyjną M. H. od tego wyroku. Zauważyć przy tym należy, że w uzasadnieniu powyższego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny odnosząc się do zarzutów strony skarżącej podkreślił między innymi: "w dniu [...] r. geodeta uprawniony Z. B. dokonał wznowienia znaków granicznych działek [...] (k. 59 i 60 akt adm.). Jak wynika z ustaleń Sądu pierwszej instancji mapa geodezyjna do celów projektowych wydana została [...] r. przez Powiatowy Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej w Kartograficznej we W.. Dokumentów tych nie podważyła autorka skargi kasacyjnej żadnym innym dowodem. Zatem kwestionowanie przeprowadzonego postępowania pod zarzutem naruszenia art. 77 K.p.a. jest w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego gołosłowne i pozbawione podstaw. Autorka skargi kasacyjnej stawiając pierwszy zarzut nie wyjaśniła nawet jakie to kroki podjęła skarżąca do weryfikacji granic - po wznowieniu znaków". Oczywistym jest zatem, że jak prawidłowo stwierdziło Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w niniejszej sprawie zachodziła przesłanka obligująca ten organ do odmowy wszczęcia postępowania zmierzającego do oceny zasadności jej wniosku o zawieszenie postępowania zakończonego prawomocną decyzją, czego żądała w istocie skarżąca M. H.. Trafnie ocenił organ, że w tej sytuacji zaistniała "inna uzasadniona" przyczyn uniemożliwiająca wszczęcie postępowania. Niewątpliwie również brak było podstaw prawnych do prowadzenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze postępowania administracyjnego dotyczącego "dokonania zwrotu opłaty od decyzji w wysokości [...] zł". Jak należycie wyjaśnił organ, co potwierdza materiał dowodowy zgromadzony w aktach, w tym kopia odwołania skarżącej od opisanej wyżej decyzji Starosty z dnia [...] r., nr [...], znak: [...], w przedmiocie pozwolenia na budowę, powyższe odwołanie zostało wniesione przez M. H. do Wojewody L. za pośrednictwem Starosty [...]; oryginał odwołania został przez Starostę przekazany organowi drugiej instancji, zaś na posiadanej przez Starostę kopii nie ma uwidocznionej opłaty skarbowej wniesionej w znakach tej opłaty. Trafnie zatem również z tego względu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło istnienie ustawowej przesłanki odmowy wszczęcia postępowania, określonej w art. 61a § 1 K.p.a. Nie budzi bowiem wątpliwości, że bezprzedmiotowym byłoby prowadzenie przez Kolegium postępowania i orzekanie w zakresie zwrotu opłaty nieuiszczonej przez stronę w tej sprawie. Mając powyższe na uwadze, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) skargę oddalił.