II SA/Lu 791/12
WyrokWSA w Lublinie2012-11-22
Skład orzekający: Jerzy Dudek, Jadwiga Pastusiak, Iwona Tchórzewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo nałożył obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia polegającego na budowie warsztatu obsługi samochodów, uwzględniając sprzeczne opinie organów opiniujących i zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji prawidłowo nałożył obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, opierając się na opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, która była kompletna i logiczna, a także uwzględniając zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczące ochrony komfortu akustycznego i klimatycznego terenów sąsiednich. Sąd podkreślił, że organ nie był związany sprzeczną opinią Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, a treść karty informacyjnej przedsięwzięcia była niewystarczająca do oceny dotrzymania standardów ochrony środowiska.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta nakładające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanej budowy warsztatu obsługi samochodów. W toku postępowania pojawiły się sprzeczne opinie: Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny uznał ocenę za zbędną, podczas gdy Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska uznał ją za konieczną. Po uchyleniach i ponownym rozpatrzeniu sprawy, organy administracji konsekwentnie nakładały obowiązek oceny, opierając się na opinii RDOŚ i uwzględniając zapisy planu miejscowego dotyczące ochrony terenów rezydencjalnych. Skarżący zarzucił brak analizy znaczącego oddziaływania na środowisko i powielanie uzasadnień.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek, Sędziowie Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Sędzia SO del. Iwona Tchórzewska (sprawozdawca), Protokolant Starszy asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 listopada 2012 r. sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu zażalenia A. B. utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta L. z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...], nakładające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na budowie warsztatu obsługi samochodów składającego się z części: biurowej, socjalnej i warsztatowej, wraz z towarzyszącą infrastrukturą, na działkach o numerach ewidencyjnych: 197, 201 i 202 położonych w L., przy ul. H./al. A. oraz ustalające zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko zgodny z wymaganiami określonymi w art. 66 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.) i wskazujące zagadnienia, które należy uwzględnić w raporcie.
Postanowienie to zapadło w następującym stanie sprawy:
A. B. w dniu 11 maja 2010 r. wniósł o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację wymienionego wyżej przedsięwzięcia.
W toku postępowania zostały sporządzone dwie opinie właściwych organów co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Lublinie w opinii z dnia 9 czerwca 2010 r. stwierdził, że dla tej inwestycji nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko ani sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, natomiast Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Lublinie w opinii z dnia 19 lipca 2010 r. stwierdził, że uwzględniając oddziaływanie na klimat akustyczny, jakość powietrza, wody powierzchniowe i podziemne w pobliżu planowanej inwestycji konieczne jest zarówno przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko, jak i sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko.
Postanowieniem z dnia 26 lipca 2010 r. Prezydent Miasta. nałożył na wnioskodawcę obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia wskazując, że w ocenie organu projektowana inwestycja będzie wiązać się z pogorszeniem komfortu akustycznego i klimatycznego w pobliżu dróg osiedlowych, po których zaplanowany jest dojazd samochodów osobowych i ciężarowych do projektowanego zakładu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 2 września 2010 r. utrzymało to postanowienie w mocy.
Wyrokiem z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 698/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił postanowienia organów obu instancji.
Wydanym następnie postanowieniem z dnia 4 maja 2011 r. Prezydent Miasta ponownie nałożył na A. B. obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia Postanowienie organu pierwszej instancji zostało uchylone w dniu 6 czerwca 2011 r. przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze.
W toku ponownego rozpatrzenia sprawy organy opiniujące – Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Lublinie oraz Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Lublinie – podtrzymały dotychczasowe stanowiska w kwestii potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Prezydent Miasta Lublin postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2011 r. po raz kolejny nałożył na inwestora obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia. Organ pierwszej instancji wskazał, że podziela stanowisko wyrażone w opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Lublinie. Organ stwierdził, że wprawdzie przedmiotowe przedsięwzięcie nie narusza zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jednakże nie można pominąć, iż według tego prawa miejscowego w sąsiedztwie planowanej inwestycji znajdują się tereny zabudowy rezydencjalnej, dla których zgodnie z zapisami planu winien być zagwarantowany wysoki komfort akustyczny i klimatyczny. Planowana inwestycja będzie wiązała się z pogorszeniem klimatu akustycznego oraz powietrza w pobliżu inwestycji i dróg osiedlowych, po których zaplanowany jest dojazd samochodów osobowych i ciężarowych do projektowanego warsztatu, a które zgodnie z obowiązującym planem znajdują się w strefie zabudowy mieszkaniowej, w tym zabudowy rezydencjalnej z gwarantowaną ochroną funkcji mieszkaniowej o wysokim standardzie zagospodarowania terenu. Organ podkreślił, że na podstawie informacji zawartych w dołączonej do wniosku karcie informacyjnej przedsięwzięcia nie można stwierdzić czy realizacja inwestycji zagwarantuje dotrzymanie standardów ochrony środowiska poza terenem inwestora, co potwierdził Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Lublinie w postanowieniu z dnia 19 lipca 2010 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 26 września 2011 r. na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchyliło postanowienie organu pierwszej instancji i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia.
Zdaniem Kolegium organ pierwszej instancji nie dokonał właściwej oceny opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Lublinie, nie wskazał standardów ochrony środowiska, których dotrzymania nie można stwierdzić na podstawie karty przedsięwzięcia oraz nie zobowiązał inwestora do uzupełnienia karty informacyjnej. Nie ocenił też należycie zapisów planu miejscowego odnoszących się do działek bezpośrednio sąsiadujących z planowaną inwestycją i pominął, że sama planowana w przyszłości rozbudowa ulicy Hiacyntowej w Lublinie może spowodować wzrost emisji hałasu w przedmiotowym obszarze, a w odniesieniu do ostatnio wymienionej inwestycji postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2010 r. stwierdzono brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 22 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Lu 903/11, uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie stwierdzając, że organ odwoławczy nie wykazał, by zasadne było zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. ani też nie wykazał, by organ pierwszej instancji wydał rozstrzygnięcie z pominięciem zaleceń Sądu zawartych w poprzednim wyroku z dnia 20 stycznia 2011 r., II SA/Lu 698/10, dotyczących obowiązku wnikliwego przeanalizowania zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego zgodnie z wymogami art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
Sąd podkreślił, że ustawodawca nie przewidział związania organu orzekającego opiniami organów, o których mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.), a zatem w razie sprzecznych opinii organ orzekający w sprawie może przychylić się do stanowiska jednej z nich, odmawiając uwzględnienia stanowiska odmiennego.
Zdaniem Sądu organ pierwszej instancji odniósł się do obu opinii organów uzgadniających i należycie uzasadnił, dlaczego oparł się na opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Lublinie z dnia 19 lipca 2010 r. (uzupełnionej w piśmie z dnia 5 sierpnia 2011 r.) oraz z jakich przyczyn nie podzielił stanowiska opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Lublinie.
Sąd wskazał, że Powiatowy Inspektor Sanitarny w wydanej opinii powołał się między innymi na zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia rozwiązania dotyczące projektowanego obiektu budowlanego wraz z towarzyszącą infrastrukturą. Z karty tej wynika, że zakład ma funkcjonować tylko w porze dnia, a inwestycja ma obejmować rozdzielną instalację kanalizacji sanitarnej i technologicznej z odprowadzeniem ścieków do sieci miejskiej, do której to sieci kierowane będą wody opadowe z terenu inwestycji. Zgodnie z treścią karty odpady technologiczne gromadzone będą czasowo w pomieszczeniu magazynowym i pod zadaszeniem na utwardzonej powierzchni w szczelnych opakowaniach. Jednocześnie Powiatowy Inspektor Sanitarny wskazał w opinii, że w załączonym "projekcie budowlanym" nie przewidziano faktycznie pomieszczenia magazynowego przeznaczonego do czasowego magazynowania odpadów technologicznych, które zaplanowano w części opisowej karty informacyjnej.
W ocenie Sądu istnieją więc rozbieżności pomiędzy częścią opisową karty, a dokumentami w postaci koncepcji zagospodarowania terenu, koncepcją rzutu przyziemia i antresoli, w świetle których opinia Powiatowego Inspektora Sanitarnego o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko mogła budzić wątpliwości co do jej prawidłowości. Wprawdzie powyższej wadliwości nie wskazał w uzasadnieniu postanowienia organ pierwszej instancji, jednakże uchybienie to nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, skoro prawidłowo organ ten nie podzielił zawartego w opinii Powiatowego Inspektora Sanitarnego stanowiska co do braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko.
Ponadto Sąd wskazał, że opinia Powiatowego Inspektora Sanitarnego dotyczyć mogła jedynie kwestii objętych zadaniami określonymi dla tego organu w ustawie z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263 ze zm.), to jest higieny środowiska.
Zdaniem Sądu, Prezydent Miasta miał więc uzasadnione podstawy, by nie opierać rozstrzygnięcia na opinii Powiatowego Inspektora Sanitarnego, zaś opinia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Lublinie, na której się oparł, jest kompletna i logiczna, a organ pierwszej instancji brał również pod uwagę, iż w świetle ustaleń planu miejscowego w sąsiedztwie (nie bezpośrednim) planowanej inwestycji znajdują się tereny zabudowy rezydencjalnej, dla których winien być zapewniony wysoki komfort akustyczny i klimatyczny. Sąd podkreślił, że wobec okoliczności podniesionych w opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska zasadnym było wydanie przez organ pierwszej instancji postanowienia, o jakim mowa w art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2008 r., a organ ustalając w sentencji postanowienia z dnia 19 sierpnia 2011 r. zakres treściowy raportu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko odwołał się do wskazanych przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska kwestii wymagających wyjaśnienia w zakresie oddziaływania na środowisko.
Sąd stwierdził ponadto, że nie jest dowolna ocena organu pierwszej instancji, który opierając się na zgromadzonym materiale dowodowym, a zwłaszcza opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska stwierdził, że treść przedłożonej przez wnioskodawcę karty informacyjnej przedsięwzięcia nie jest wystarczająca dla oceny w kwestii dotrzymania standardów ochrony środowiska w związku z realizacją inwestycji.
Zdaniem Sądu nie było uzasadnione uchylenie postanowienia organu pierwszej instancji ze względu na wskazywaną w rozstrzygnięciu Kolegium konieczność wyjaśnienia wątpliwości wynikających z faktu wydania w odrębnej sprawie (dotyczącej budowy ulicy Hiacyntowej w Lublinie) postanowienia Prezydenta Miasta z dnia 15 czerwca 2010 r., w którym organ ten ocenił, że budowa wymienionej ulicy nie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Kwestia ta nie mieści się bowiem w granicach rozpoznawanej sprawy, co oznacza, że nie może mieć wpływu na jej wynik. Z tych samych przyczyn również okoliczność, że w dacie wydania postanowienia organu pierwszej instancji trwała bądź też była zaplanowana rozbudowa ulicy H. w Lublinie, pozostaje w ocenie Sądu bez wpływu na wynik niniejszej sprawy.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r. utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] sierpnia 2011 r. stwierdzające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wskazało, że kwalifikacja planowanych przedsięwzięć pod względem zasadności przeprowadzenia oceny ich oddziaływania na środowisko następuje w szczególności na podstawie przepisu art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.) stanowiącego, że obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie uwarunkowania wymienione w punktach od 1 do 3 tego przepisu. Zgodnie z art. 63 ust. 4 ustawy w postanowieniu organ określa jednocześnie zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Na podstawie § 3 ust. 1 pkt 70 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko przedsięwzięcie wskazane we wniosku A. B. zostało zaliczone do obiektów mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
Kolegium stwierdziło, że organ pierwszej instancji zgodnie z art. 64 ust. 1 powołanej wyżej ustawy zasięgnął opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Lublinie oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Lublinie. Odwołując się do argumentacji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zawartej w uzasadnieniu wyroku wydanego w sprawie II SA/Lu 903/11 Kolegium uznało za prawidłowe i przekonująco uzasadnione stanowisko organu pierwszej instancji, który przychylił się do stanowiska wyrażonego w opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Lublinie i na niej oparł swoje rozstrzygnięcie, a określając zakres treściowy raportu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko odwołał się do wskazanych przez Regionalnego Dyrektora kwestii wymagających wyjaśnienia w zakresie oddziaływania na środowisko. Kolegium podkreśliło między innymi, że w zaskarżonym postanowieniu dokładnie wyjaśniono również, z jakich powodów organ pierwszej instancji odmówił uwzględnienia odmiennego stanowiska Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Lublinie. Ponadto organ pierwszej instancji wyczerpująco odniósł się do postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zwracając uwagę, że w świetle ustaleń planu w sąsiedztwie, wprawdzie nie bezpośrednim, planowanej inwestycji znajdują się tereny zabudowy rezydencjalnej, dla których winien być zapewniony wysoki komfort akustyczny i klimatyczny. Treść złożonej karty informacyjnej przedsięwzięcia nie jest zaś wystarczająca dla oceny czy realizacja inwestycji nie zagwarantuje dotrzymania standardów ochrony środowiska.
A. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2012 r., domagając się uchylenia tego rozstrzygnięcia i zasądzenia kosztów postępowania.
Skarżący zarzucił powielenie przez organ uzasadnienia poprzednio wydanych postanowień oraz uzasadnienia wyroku Sądu. Podniósł, że brak jest w sprawie analizy potwierdzającej, iż planowane przedsięwzięcie będzie znacząco oddziaływać na środowisko. Przedmiotowe przedsięwzięcie to mały warsztat (5 stanowisk), o powierzchni zabudowy około 500 m2, o niewielkim poziomie hałasu (45 dB), nie powiązane z innymi inwestycjami, które mogłyby się nakładać na tym terenie, niewykorzystujący zasobów naturalnych, pozbawione emisji czy ryzyka wystąpienia awarii, pozostające w zgodzie z naturalnymi walorami przyrody i krajobrazu, o zasięgu oddziaływania nie obciążającym istniejącej infrastruktury technicznej – w zakresie gospodarki wodno – ściekowej opracowano indywidualne rozwiązanie warunków technicznych. Warsztat będzie funkcjonować 6 dni w tygodniu, w trybie dziennym. W konsekwencji – w przekonaniu skarżącego – nie jest to przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko. Z analizy nie wynika w szczególności, by przedsięwzięcie powodowało pogorszenie klimatu akustycznego. Inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który przewiduje na tym terenie usługi komercyjne wraz z obsługą komunikacyjną wyznaczoną od ulicy H. poprzez osiedle B. Warsztat będzie obsługiwał około 20 samochodów dziennie, a więc jest to zwykła ilość pojazdów poruszających się po drogach osiedlowych. Skarżący podniósł, że z zapisów zawartych w art. 80 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko wynika, iż zgodność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest podstawowym kryterium oceny zamierzeń inwestycyjnych podmiotu ubiegającego się o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Stosownie do przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, to jest kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Daje temu wyraz przepis art. 145 p.p.s.a., który w § 1 stanowi między innymi, że sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla postanowienie w całości albo w części jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.).
Po dokonaniu według wskazanych kryteriów kontroli zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie nie jest dotknięte powyższymi naruszeniami prawa.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że zaskarżone postanowienie zostało wydane na skutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 22 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Lu 903/11, a więc wyrokiem tym był związany zarówno organ przy wydaniu zaskarżonego postanowienia, jak i obecnie Sąd. Wynika to z art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowiącego, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Kontrola orzeczenia organu administracji wydanego w sprawie na skutek prawomocnego wyroku sądu administracyjnego obejmuje ustalenie czy organ zastosował się do oceny prawnej i wskazań tego sądu, przy czym badając sprawę ponownie sąd również związany jest stanowiskiem zawartym w poprzednim wyroku wydanym w tej sprawie. Związanie sądu w rozumieniu przepisu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 czerwca 2009 r., I OSK 426/08, LEX nr 561267, z dnia 2 kwietnia 2008 r., I OSK 886/07 LEX nr 541851 oraz z 19 października 2007 r., II FSK 1128/06 LEX nr 306187). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 15 lutego 2007 r. w sprawie II FSK 274/06, LEX nr 297129, sąd administracyjny po to wyraża swoją ocenę w omawianym zakresie, by przy ponownym rozpoznawaniu sprawy zakres tej oceny nie był już przedmiotem kolejnego rozpoznania. Niezastosowanie się przez sąd do oceny prawnej przewidzianej w przepisie art. 153 p.p.s.a. jest naruszeniem prawa stanowiącym podstawę do wniesienia skargi kasacyjnej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 października 2006r., IV SA 1576/06). Ocena może dotyczyć w szczególności stanu faktycznego sprawy, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, kwestii zastosowania określonego przepisu do wydania danego rozstrzygnięcia. Wskazania natomiast określają sposób postępowania w przyszłości. Ich celem jest zapobieżenie w przyszłości błędom stwierdzonym przez sąd administracyjny w trakcie kontroli zaskarżonego orzeczenia i wytyczenie kierunku działalności organów przy ponownym rozpatrywaniu sprawy. (por. M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2011 r., s.546).
W wydanym w niniejszej sprawie wyroku z dnia 22 marca 2012 r. (sygn. akt II SA/Lu 903/11) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznał prawidłowość rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, wydanego na podstawie art. 63 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 199, poz. 1227 ze zm., zwanej dalej "ustawą"), wskazując na przekonujący charakter argumentacji przedstawionej przez organ dla poparcia stanowiska o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia objętego wnioskiem skarżącego. Jednocześnie Sąd nie stwierdził żadnych uchybień procesowych, w tym w szczególności w zakresie postępowania wyjaśniającego, które by uzasadniały uchylenie postanowienia Prezydenta Miasta L.
Sąd wyraził również ocenę w odniesieniu do sporządzonej w sprawie i przyjętej za podstawę postanowienia organu pierwszej instancji opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Lublinie, uznając ją za wiarygodną i wskazując, że przeciwna opinia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Lublinie w świetle przepisów ustawy nie była wiążąca, a przy tym budziła wątpliwości wobec stwierdzonej zarazem przez ten organ wadliwości w zapisach złożonej przez inwestora karty informacyjnej przedsięwzięcia.
Zdaniem Sądu organ pierwszej instancji zasadnie wskazał, że za nałożeniem obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dodatkowo przemawiał wynikający z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w Lublinie z dnia 29 sierpnia 2002 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Lublina – część I - charakter rezydencjalny położonej w sąsiedztwie (nie bezpośrednim) zabudowy z gwarantowaną ochroną funkcji mieszkaniowej o wysokim standardzie zagospodarowania terenu (komfort akustyczny i klimatyczny).
Sąd nie uznał za mogącą mieć wpływ na wynik sprawy decyzji dotyczącej rozbudowy ulicy H., wyjaśniając, że jest to odrębna inwestycja i nie ma związku z niniejszą sprawą.
W uzasadnieniu wydanego, prawomocnego wyroku Sąd nakazał organowi przy ponownym rozpoznaniu sprawy uwzględnić wszystkie przedstawione w tym uzasadnieniu uwagi. Zatem obecnie dokonywana sądowa kontrola zaskarżonego postanowienia, wydanego po ponownym rozpatrzeniu sprawy, na mocy art. 153 p.p.s.a. obejmuje ocenę czy organ uwagi te uwzględnił. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w tym zakresie stwierdzić należy, że organ odwoławczy związany był wyrażonym w prawomocnym wyroku stanowiskiem Sądu stwierdzającym brak podstaw do uchylenia postanowienia organu pierwszej instancji i zarazem potwierdzającym prawidłowość postanowienia z dnia 19 sierpnia 2011 r., dlatego zobowiązany był wydać rozstrzygnięcie merytoryczne na podstawie art. 138 § 1 k.p.a., a rozstrzygnięcie to i jego uzasadnienie w pełni uwzględnia ocenę prawną Sądu.
Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, że nie zasługują one na uwzględnienie, gdyż w istocie zmierzają do zakwestionowania wiążącej w niniejszej sprawie oceny wyrażonej w prawomocnym wyroku Sądu z dnia 22 marca 2012 r., a ich uwzględnieniu sprzeciwia się powołany wyżej przepis art. 153 p.p.s.a.
Chybione są argumenty skargi odwołujące się do uprzednio wydanego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 698/10, którym Sąd uchylił wydane wcześniej w sprawie postanowienie Prezydenta Miasta Lublin z dnia 26 lipca 2010 r. nakładające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz utrzymujące je w mocy postanowienie organu drugiej instancji.
Jak stwierdzono bowiem w uzasadnieniu późniejszego wyroku Sądu z dnia 22 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Lu 903/11, Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchylając postanowieniem z dnia 26 września 2011 r. wydane w następstwie wyroku w sprawie II SA/Lu 698/10 postanowienie organu pierwszej instancji z dnia 19 sierpnia 2011 r. nie wykazało naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisu art. 153 p.p.s.a., a zatem oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku o sygn. II SA/Lu 698/10. W uprzednio wydanym wyroku Sąd zobowiązał organy obu instancji, a więc również Kolegium do wnikliwego przeanalizowania zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego zgodnie z wymogami art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w celu prawidłowego rozstrzygnięcia czy planowane przedsięwzięcie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Braki w zakresie tej oceny ze strony Kolegium, przy jednocześnie stwierdzonej prawidłowości oceny dokonanej przez organ pierwszej instancji w postanowieniu z dnia 19 sierpnia 2011 r. skutkowały uchyleniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny (wyrokiem z dnia 22 marca 2012 r.) kasacyjnego rozstrzygnięcia Kolegium z dnia 26 września 2011 r.
Art. 59 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w ust. 1 pkt 2 przewiduje, że przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 tej ustawy. Ostatnio wymieniony przepis, a także art. 63 ust. 4, art. 66 i art. 68 tej samej ustawy oraz § 3 ust. 1 pkt 70 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.) stanowiły podstawę postanowienia Prezydenta Miasta Lublin z dnia 19 sierpnia 2011 r. utrzymanego w mocy zaskarżonym obecnie postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 czerwca 2012 r.
Przy tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku wydanym w sprawie II SA/Lu 903/11 potwierdził, że zasadne było nałożenie na inwestora obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Niewątpliwym jest, że przedsięwzięcie należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o jakich mowa w art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy. Wskazać należy, jak stwierdził też Sąd w sprawie II SA/Lu 903/11, że w związku ze złożeniem wniosku o wydanie decyzji środowiskowej przed dniem 15 listopada 2010 r., to jest przed dniem wejścia w życie przepisów aktualnie obowiązującego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397 ze zm.), organy administracji prawidłowo, w myśl § 4 powyższego rozporządzenia, stosowały poprzednio obowiązujące przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.). Planowana przez wnioskodawcę inwestycja, stosownie do § 3 ust. 1 pkt 70 ostatnio wymienionego rozporządzenia, mieszcząca się w pojęciu "stacji obsługi lub remontowych sprzętu budowlanego lub rolniczego, lub środków transportu, niewymienionych w pkt 17-19 i pkt 45, z wyłączeniem myjni i stacji kontroli pojazdów", stanowi przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, które może wymagać sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, a więc obecnie mieści się w pojęciu przedsięwzięć, o których mowa w art. 59 ust.1 pkt 2 ustawy.
Wobec treści wymienionych przepisów oraz stanowiska Sądu zawartego w wyroku z dnia 22 marca 2012r., którym zarówno organ, jak i obecnie Sąd jest związany z mocy art. 153 p.p.s.a. - nie może być uwzględniony zarzut skargi, że przedmiotowe przedsięwzięcie nie jest przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko, które może wymagać sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.
Nieuprawniony jest zarzut braku analizy przewidzianej w art. 63 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Przepis ten przewiduje, że obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie następujące uwarunkowania:
1) rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, z uwzględnieniem:
a) skali przedsięwzięcia i wielkości zajmowanego terenu oraz ich wzajemnych proporcji,
b) powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć znajdujących się na obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie,
c) wykorzystywania zasobów naturalnych,
d) emisji i występowania innych uciążliwości,
e) ryzyka wystąpienia poważnej awarii, przy uwzględnieniu używanych substancji i stosowanych technologii;
2) usytuowanie przedsięwzięcia, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym użytkowaniu terenu, zdolności samooczyszczania się środowiska i odnawiania się zasobów naturalnych, walorów przyrodniczych i krajobrazowych oraz uwarunkowań miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego - uwzględniające:
a) obszary wodno-błotne oraz inne obszary o płytkim zaleganiu wód podziemnych,
b) obszary wybrzeży,
c) obszary górskie lub leśne,
d) obszary objęte ochroną, w tym strefy ochronne ujęć wód i obszary ochronne zbiorników wód śródlądowych,
e) obszary wymagające specjalnej ochrony ze względu na występowanie gatunków roślin i zwierząt lub ich siedlisk lub siedlisk przyrodniczych objętych ochroną, w tym obszary Natura 2000 oraz pozostałe formy ochrony przyrody,
f) obszary, na których standardy jakości środowiska zostały przekroczone,
g) obszary o krajobrazie mającym znaczenie historyczne, kulturowe lub archeologiczne,
h) gęstość zaludnienia,
i) obszary przylegające do jezior,
j) uzdrowiska i obszary ochrony uzdrowiskowej;
3) rodzaj i skalę możliwego oddziaływania rozważanego w odniesieniu do uwarunkowań wymienionych w pkt 1 i 2, wynikające z:
a) zasięgu oddziaływania - obszaru geograficznego i liczby ludności, na którą przedsięwzięcie może oddziaływać,
b) transgranicznego charakteru oddziaływania przedsięwzięcia na poszczególne elementy przyrodnicze,
c) wielkości i złożoności oddziaływania, z uwzględnieniem obciążenia istniejącej infrastruktury technicznej,
d) prawdopodobieństwa oddziaływania,
e) czasu trwania, częstotliwości i odwracalności oddziaływania.
Przy tym art. 64 ustawy przewiduje wydanie postanowienia, o którym mowa w art. 63 ust. 1 po zasięgnięciu opinii organów wymienionych w punktach 1 i 2 art. 64.
Jak wynika z uzasadnienia postanowienia organu pierwszej instancji, Prezydent Miasta Lublin uwzględniał uwarunkowania wskazane w art. 63 ust. 1 ustawy. Mianowicie miał na względzie rodzaj i skalę planowanego przez skarżącego przedsięwzięcia, zajmowaną powierzchnię, powierzchnię zabudowy, planowany sposób zagospodarowania terenu i komunikacji, wreszcie położenie w pobliżu terenów przeznaczonych zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego pod zabudowę rezydencjalną, wymagających podwyższonego komfortu akustycznego i powietrza. Prezydent Miasta stosownie do art. 64 ustawy zasięgnął opinii właściwych organów i wydał postanowienie opierając się na opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Lublinie, który stwierdził, że uwzględniając oddziaływanie na klimat akustyczny, jakość powietrza, wody powierzchniowe i podziemne w pobliżu planowanej inwestycji konieczne jest zarówno przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko, jak i sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko, gdyż na podstawie informacji zawartych w karcie przedsięwzięcia nie można, wbrew stanowisku skarżącego, stwierdzić czy realizacja inwestycji zagwarantuje dotrzymanie standardów ochrony środowiska.
Trafność oparcia rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji na wskazanej ostatnio opinii, przy jednoczesnym braku związania przeciwną opinią Powiatowego Inspektora Sanitarnego, potwierdził w sposób wiążący w niniejszym postępowaniu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wyroku z dnia 22 marca 2012 r.
W związku z zarzutami skarżącego powołującymi się na treść planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu planowanej inwestycji należy wskazać, że jak wynika wprost z uzasadnień postanowień wydanych w obu instancjach, organy miały na względzie fakt zgodności inwestycji z zapisami planu, a organ pierwszej instancji podkreślił, że w innym przypadku należałoby wydać decyzję odmowną. Przeznaczenie działek pod tereny usług komercyjnych, jak również wskazywana przez skarżącego okoliczność uwzględnienia w planie konieczności obsługi komunikacyjnej przedmiotowych działek w żadnym razie nie wyłączało jednak możności wydania postanowienia przewidzianego w art. 63 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...), czemu Wojewódzki Sąd Administracyjny dał już wyraz w ramach oceny prawnej zaprezentowanej w uzasadnieniu wyroku z dnia 22 marca 2012 r.
Argumenty skarżącego, iż przedsięwzięcie będzie obejmowało mały warsztat, obsługujący około 20 samochodów dziennie, a więc nie zwiększy uciążliwości dla otoczenia, ponieważ jest to zwykła ilość pojazdów poruszających się po drogach osiedlowych, zostanie zweryfikowana w ramach raportu oddziaływania na środowisko, który zostanie sporządzony w wykonaniu postanowienia organu pierwszej instancji. W raporcie tym – jak wynika z zaskarżonego postanowienia - zostanie sporządzona analiza wzrostu natężenia ruchu samochodów osobowych i dostawczych (klientów projektowanego zakładu) poruszających się po drogach osiedlowych będących trasą dojazdu do przedmiotowego warsztatu, a także analiza wpływu przedsięwzięcia na jakość powietrza z uwzględnieniem ruchu pojazdów po drogach Osiedla B. w oparciu o obowiązujące akty prawne w zakresie ochrony powietrza oraz zostanie opracowany sposób odprowadzania wód opadowych i roztopowych.
Konieczność tej weryfikacji w trybie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko została należycie uzasadniona przez organ pierwszej instancji, co znalazło potwierdzenie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w sprawie II SA/Lu 903/11.
Utrzymanie w mocy postanowienia organu pierwszej instancji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze było w tej sytuacji w pełni uzasadnione.
Ponadto należy stwierdzić, że ze względu na wynikające z art. 153 p.p.s.a. związanie organu administracji oceną i wskazaniami zawartymi w prawomocnym wyroku sądu bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje zarzut powielania w niniejszej sprawie argumentacji Sądu przez organ odwoławczy. Organ był bowiem zobowiązany uwzględnić rozważania Sądu, a z uwagi na to, że w niniejszej sprawie stanowiły one ocenę postanowienia organu pierwszej instancji, organ odwoławczy nie był uprawniony do dokonania odmiennej oceny. Przytoczenie argumentacji Sądu nie świadczy więc w tej sytuacji o tym, że organ nie rozstrzygał sprawy samodzielnie.
Z tych wszystkich względów i na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło