II SA/Lu 912/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec,, Sędzia WSA Jacek Czaja, Protokolant Sekretarz sądowy Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 września 2016 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] 2015 r., nr [...] w przedmiocie doprowadzenia budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z prawem budowlanym I. oddala skargę; II. przyznaje adwokat M. B. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług. Pismem z dnia 12 maja 2015 r. A. Z. (dalej także: skarżący) zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. P. o wszczęcie postępowania w celu zbadania legalności budynku mieszkalnego zrealizowanego przez T. O. (dalej także: inwestor) na działce nr ewid.[...], przy ul. [...] w K. . Organ pierwszej instancji w dniu 1 czerwca 2015 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania, a następnie w dniu 16 czerwca 2015 r. przeprowadził kontrolę omawianego obiektu budowlanego. Mając na uwadze ustalenia podjęte w trakcie tych czynności procesowych oraz dokumentację zgromadzoną w toku postępowania, organ ten decyzją z dnia 15 lipca 2015 r., znak: [...], działając w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.), w celu doprowadzenia budowy wskazanego budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z prawem, nakazał inwestorowi: 1. opracować i przedstawić projekt budowlany zamienny budynku, uwzględniający zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, w tym dokonaną zmianę usytuowania obiektu budowlanego na działce i wymogi obowiązujących przepisów; 2. wykonać roboty budowlane polegające na: - likwidacji czterech otworów okiennych (dwóch otworów okiennych w kondygnacji podpiwniczenia o wym. 1,19 x 0,60 m, metalowych szklonych szkłem zwykłym, doświetlających klatkę schodową i pomieszczenie kotłowni, dwóch otworów okiennych w kondygnacji poddasza z PCV szklonych szkłem zwykłym – pierwszy o wym. 1,18 x 0,80 m doświetlający klatkę schodową oraz drugi o wym. 1,29 x 1,44 m doświetlający pokój), które to okna usytuowane są w ścianie szczytowej (wschodniej) budynku, zbliżonej do granicy działki sąsiedniej nr ewid.[...] na odległość 3,57 m, poprzez wyjęcie ościeżnic i ram okiennych i wypełnienie otworów materiałem podobnym – jak w istniejących ścianach, co – jak zaznaczył organ – może się nastąpić również poprzez wypełnienie otworów okiennych materiałem przepuszczającym światło, takim jak luksfery, cegła szklana lub inne przeszklenie, o wymaganej klasie odporności ogniowej El 30 – jeżeli powierzchnia wypełnionych otworów nie przekroczy 10% powierzchni ściany; 3. wykonać połaciowy otwór okienny w połaci dachowej położonej od strony południowej, którego zadaniem będzie doświetlenie pokoju położonego w narożniku południowo-wschodnim poddasza budynku mieszkalnego, z uwagi na konieczność likwidacji otworu o wym. 1,29 x 1,44 m (jako jedynego otworu okiennego doświetlającego ten pokój), w celu zapewnienia w dzień dopływu do pomieszczenia (pokoju) przeznaczonego na pobyt ludzi niezbędnej porcji światła naturalnego (dziennego) odbitego od nieboskłonu; zaznaczając, że w przypadku spełnienia warunku w zakresie wypełnienia otworu okiennego wym. 1,29 x 1,44 m, doświetlającego pokój przeszkleniem, o wymaganej klasie odporności ogniowej El 30, nie będzie istnieć obowiązek wykonania połaciowego otworu okiennego. Jednocześnie organ pierwszej instancji stwierdził, że powyższe czynności i roboty budowlane inwestor ma obowiązek wykonać w terminie sześciu miesięcy od dnia doręczenia decyzji, a nadto winien on przedstawić projekt zamienny budowlany w celu uzyskania decyzji o zatwierdzeniu tego projektu. Odwołanie od tej decyzji wniósł inwestor, podnosząc, że organ pierwszej instancji pominął fakt, że w wyniku rozgraniczenia przeprowadzonego w 2014 r. granica pomiędzy jego działką a działką skarżącego nr ewid.[...] uległa przesunięciu w stronę działki sąsiada o 43 cm. Skoro budynek został zrealizowany w oparciu o wydane uprzednio pozwolenie na budowę i był zgodny z rozwiązaniami zaakceptowanymi w zatwierdzonym wówczas projekcie budowlanym, to pomimo zmiany przebiegu granicy, organ nie może obecnie nakładania na niego – jako inwestora i właściciela opisanego budynku– określonych wyżej obowiązków w celu doprowadzenia budowy tego obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. W wyniku rozpatrzenia odwołania organ drugiej instancji decyzją z dnia 12 października 2015 r., znak: [...], uchylił decyzję organu pierwszej instancji w całości i umorzył postępowanie administracyjne w sprawie. Zdaniem organu odwoławczego, skoro roboty budowlane zostały zrealizowane przez inwestora, a następnie skutecznie zawiadomiono o zakończeniu budowy, to nie ma obecnie prawnych możliwości prowadzenia postępowania naprawczego, o jakim mowa w art. 50-51 Prawa budowlanego. Z tego względu postępowanie organu pierwszej instancji podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. Decyzją z dnia 12 października 2015 r., znak: [...], Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania T. O. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego W skardze do Sądu na powyższą decyzję A. Z. wniósł o jej uchylenie w całości i utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji nakładającej na inwestora opisane wyżej obowiązki, w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego w związku z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. nr 75, poz. 690 ze zm.). Skarżący zarzucił, że inwentaryzacja powykonawcza z 12 września 2011 r. wykonana została nieprawidłowo, gdyż nie odzwierciedla ona stanu rzeczywistego. Inwestor wiedząc o tym wszelkimi sposobami próbował zawłaszczyć nieruchomość skarżącego, aby spełnić warunki określone w prawie budowlanym. Skarżący podkreślił, że wskazane w sentencji decyzji organu pierwszej instancji okna w budynku inwestora, naruszają jego prywatność i swobodę korzystania z jego posesji, dlatego też żąda ich natychmiastowego zamurowania. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Należy podkreślić, że zgromadzenie i ocena materiału dowodowego w celu rozstrzygnięcia indywidualnej sprawy z zakresu administracji publicznej należy do organów administracyjnych orzekających w tej sprawie. Sądy administracyjne, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1044), powołane są do kontroli legalności decyzji i innych aktów administracyjnych wydawanych przez organy administracji i nie mogą zastępować tych organów w rozstrzyganiu spraw administracyjnych. Kontrola Sądu, orzekającego w niniejszej sprawie, ogranicza się do zbadania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji oraz innych decyzji i aktów administracyjnych wydanych w granicach tej sprawy. Kontrola ta obejmuje zwłaszcza sprawdzenie, czy zebrany przez organy administracji materiał dowodowy jest kompletny, to jest wystarczający dla rozstrzygnięcia sprawy oraz zbadanie, czy ocena tego materiału dowodowego, dokonana przez organy administracji, mieści się w granicach zasady swobodnej oceny dowodów. W rozpoznawanej sprawie, zdaniem Sądu, organ nadzoru budowlanego drugiej instancji dokonał należytej oceny zabranego w sprawie materiału dowodowego, zgodnie z art. art. 7, 77 § 1, 78, 80 i 136 K.p.a. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że decyzją z dnia 11 października 2006 r., znak: [...], Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił inwestorowi pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz ze zbiornikiem na ścieki sanitarne na działce nr ewid.[...] położonej w K. P.. Zgodnie z projektem zagospodarowania terenu, stanowiącym integralną część wspomnianego pozwolenia na budowę, usytuowanie przedmiotowego budynku mieszkalnego zaprojektowano w odległości 4,00 m od granicy, naniesionej na mapie zasadniczej, z działką sąsiednią nr ewid.[...] oraz w odległości 8,00 m od budynku gospodarczego zlokalizowanego na działkach nr ewid.[...] i nr ewid.[...] Poza sporem jest również, że Starosta decyzją z dnia 19 września 2008 r., znak: [...], zmienił powyższą decyzję z dnia 11 października 2006 r. w części dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego w zakresie wprowadzenia częściowego podpiwniczenia oraz zmian: kubatury budynku, lokalizacji łazienki i kotłowni, konstrukcji i lokalizacji komina c.o. i zmiana poziomu 0,00. Inwestor w dniu 2 grudnia 2011 r. złożył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w R. P. zawiadomienie o zakończeniu budowy i zamiarze przestąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego. Organ ten postanowieniem z dnia 6 listopada 2011 r., znak: [...], orzekł, że nie zgłasza sprzeciwu do tego zawiadomienia. Wskazać trzeba, że w świetle inwentaryzacji powykonawczej budynku mieszkalnego, wykonanej przez uprawnionego geodetę, która została przyjęta do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego w dniu 12 września 2011 r., omawiany budynek mieszkalny został usytuowany w odległości 4,00 m od granicy działki nr ewid.[...] i w odległości 8,00m od budynku gospodarczego posadowionego na działkach nr ewid.[...] i nr ewid.[...] Oznacza to, czego w istocie nie zakwestionował skarżący, że w oparciu o materiały geodezyjne istniejące w dacie realizacji powyższego budynku, jak również w dacie jego oddania do użytkowania, był on zlokalizowany w odległościach od granicy, określonych w ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia 11 października 2006 r. Jakkolwiek bowiem skarżący twierdzi, że w jego ocenie wskazana inwentaryzacji powykonawczej (znajdująca się karcie 10 akt administracyjnych organu pierwszej instancji) nie była zgodna ze stanem faktycznym, czego nie wykazał, to niewątpliwie – jak wskazano wyżej – na dokumencie tym znajduje się informacja Kierownika Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej, złożona z upoważnienia Starosty [...], zgodnie z którą: "Wyeksponowane na niniejszej mapie obiekty budowlane zostały zinwentaryzowane a dokumenty powstałe w wyniku inwentaryzacji przyjęto do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego w dniu 2011-09-12 i zaewidenc. za Nr [...]". Z akt sprawy wynika również, że w dniu 5 kwietnia 2014r. uprawniony geodeta przeprowadził czynności ustalenia przebiegu granic pomiędzy nieruchomością stanowiącą własność inwestora (działka nr ewid.[...]) a nieruchomością będącą własnością skarżącego (działka nr ewid.[...]). Czynności te opisane zostały w protokole granicznym oraz w stanowiącym jego integralną część szkicu granicznym. Niewątpliwie z powyższych dokumentów wynika, że aktualnie opisany budynek mieszkalny, usytuowany jest w odległości 3,57 m od nowego przebiegu granicy miedzy działkami nr ewid.[...] i nr ewid.[...] (dawniej granica pomiędzy działką nr ewid.[...] i nr ewid.[...]). Podkreślenia wymaga, że nawet, jeśli w dacie ubiegania się o pozwolenie na budowę spornego obiektu budowlanego istniałby spór graniczny, to nie mógłby on mieć wpływu na treść decyzji o pozwoleniu na budowę, albowiem dla organu administracji architektoniczno-budowlanej orzekającego w tym zakresie wiążący jest przebieg granicy odzwierciedlony w dokumentacji przyjętej do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego. Niezależnie stwierdzić należy, że istotnie w orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje stanowisko, zgodnie z którym skuteczne zawiadomienie o zakończeniu budowy bądź wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie ma takie znaczenie, że wzniesione obiekty budowlane nie mogą podlegać ponownemu sprawdzaniu (pod kątem legalności wybudowania) przez organu nadzoru budowlanego. W takiej sytuacji, kiedy roboty budowlane zostały zrealizowane, a następnie skutecznie zawiadomiono o zakończeniu budowy, albo uzyskano pozwolenie na użytkowanie, to nie ma prawnych możliwości prowadzenia postępowania naprawczego, o jakim mowa w art. 50-51 Prawa budowlanego. Brak sprzeciwu organu bądź decyzja o pozwoleniu na użytkowanie jest swoistym potwierdzeniem legalności realizacji obiektu budowlanego (tak m. in. wyroki NSA: z dnia 9 kwietnia 2013 r., II OSK 2370/11, Lex nr 1337347, z dnia 15 lutego 2013 r., II OSK 1958/11, LEX nr 1358478, z dnia 20 maja 2011 r., II OSK 887/10, LEX nr 992654, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 18 kwietnia 2013 r., II SA/Gl 1430/12, LEX nr 1320781). W takiej sytuacji wykluczona jest zatem możliwość prowadzenia postępowania naprawczego w trybie art. 50-51 Prawa budowlanego, które w takiej sytuacji - jako bezprzedmiotowe - powinno ulec umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. Sąd nie dopatrzył się również w sprawie naruszenia innych przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd skargę oddalił w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.).