II SA/Lu 986/11

WyrokWSA w Lublinie2012-04-17

Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Witold Falczyński, Robert Hałabis

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy mur oporowy, wzniesiony na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie została wyeliminowana z obrotu prawnego, może zostać uznany za samowolę budowlaną podlegającą nakazowi rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Mur oporowy wzniesiony na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, nawet jeśli ta decyzja została później uchylona, nie może być uznany za samowolę budowlaną w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego. Taki obiekt podlegał legalizacji w ramach postępowania naprawczego. W związku z tym, organ nadzoru budowlanego prawidłowo odmówił wydania nakazu rozbiórki.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o nakazanie rozbiórki muru oporowego, twierdząc, że został on wzniesiony samowolnie. Organy nadzoru budowlanego odmówiły wydania nakazu, uznając, że mur był przewidziany w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę, a po uchyleniu tej decyzji podlegał legalizacji. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie art. 153 PPSA i art. 138 § 2 k.p.a. oraz podniosła, że nastąpiło spękanie muru. Sąd oddalił skargę, uznając, że mur nie stanowi samowoli budowlanej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński (sprawozdawca), Sędzia SO del. Robert Hałabis, Protokolant Starszy asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi T. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki muru oporowego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2011 r., Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta L. z dnia [...] grudnia 2010 r., Nr [...], odmawiającą wydania nakazu rozbiórki muru oporowego usytuowanego przy wielorodzinnym budynku mieszkalnym Nr [...] przy ul. O. w L. Rozstrzygnięcie powyższe zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: T. M. w dniu [...] sierpnia 2010 r. złożyła do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta L. wniosek o wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę muru oporowego, zbudowanego przez Spółdzielnię "A" w L. na działce nr ewid. [...] przy ul. O. w L. Wnioskodawczyni wskazała, iż obiekt ten – stanowiący budowlę w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego – został wzniesiony samowolnie w odległości 1,25 m od granicy z jej działką nr ewid. [...]. Na potwierdzenie swojego stanowiska wskazała pismo Dyrektora Wydziału Architektury i Administracji Budowlanej Urzędu Miasta L. z dnia [...] listopada 2005 r., znak: [...] skierowane do Komisariatu I Policji w L., z którego wynika, iż projekt budowlany zatwierdzony decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. (dotyczący budynku mieszkalnego Nr [...] przy ul. O. w L.) "... nie przewidywał realizacji muru betonowego na granicy działek nr [...] i [...]". Wspomnianą na wstępie decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego miasta L. – działając na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane - odmówił wydania nakazu rozbiórki przedmiotowego muru oporowego. W uzasadnieniu organ wskazał, iż decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r., Nr [...] Prezydent Miasta L. zatwierdził projekt budowlany wielorodzinnego budynku mieszkalnego na działkach przy ul. O. w L. i udzielił Spółdzielni "A" w L. pozwolenia na budowę. Pozwolenie to – jak wskazał organ – obejmowało będący przedmiotem wniosku strony mur oporowy, o czym świadczy fakt, iż w dokumentacji technicznej, okazanej przez Spółdzielnię "A" podczas oględzin przeprowadzonych w dniu [...] lipca 2005 r., mur taki był przewidziany. W szczególności wskazano na projekt budowlany dołączony do wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę (mur uwzględniono zarówno w części opisowej, jak i w graficznej projektu konstrukcyjnego budynku Nr [...] oraz na rysunku 30 konstrukcyjnego projektu budowlano-wykonawczego Nr [...]). Decyzję organu I instancji utrzymał w mocy Wojewoda L., wydając w tej sprawie decyzję ostateczną z dnia [...] czerwca 2004 r., Nr [...]. Następnie, po rozpoznaniu skargi T. ., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 15 grudnia 2004 r. wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Lu 446/04 uchylił decyzję Wojewody L. i utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta L. o pozwoleniu na budowę inwestycji przy ul. O. w L. W związku z powyższym - jak wskazał organ - po uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie decyzji obu instancji o pozwoleniu na budowę, mur oporowy przy budynku Nr "A" podlegał legalizacji w prowadzonym w latach 2005-2006 postępowaniu naprawczym, obejmującym cały budynek mieszkalny wielorodzinny przy ul. O. w L. Postępowanie to zostało zakończone wydaniem decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu przy ul. O. w L., łącznie z wnioskowanym obecnie do rozbiórki murem oporowym. Ponadto – co podkreślił organ - [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. zajął w sprawie muru jednoznaczne stanowisko w postanowieniu ostatecznym z dnia [...] września 2005 r. znak: [...] i decyzji ostatecznej z dnia [...] listopada 2005 r. znak: [...], utrzymując w mocy orzeczenia wydane przez organ I instancji. Organ podkreślił również, iż w sprawie legalności budowy muru oporowego wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie , który wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2006 r. wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Lu 60/06 oddalił skargę T. M. na decyzję ostateczną z dnia [...] listopada 2005 r., w uzasadnieniu wskazując, iż mur był zaprojektowany i wykazany na znajdujących się w aktach odbitkach planów, a zatem nie można uznać, iż wzniesiono go samowolnie. Po uchyleniu decyzji o pozwoleniu na budowę - podlegał on więc legalizacji, tak jak cały obiekt, tj. budynek mieszkalny wielorodzinny. Organ I instancji wyjaśnił, że wydając odmowną decyzję w przedmiocie nakazu rozbiórki muru oporowego przy budynku mieszkalnym Nr [...] przy ul. O. w L., związany był oceną prawną zawartą w wyroku wydanym w sprawie II SA/Lu 60/06. Wskazał ponadto, iż odmowa wydania nakazu rozbiórki nastąpiła na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego z uwagi na to, że zgodnie z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, konstrukcja oporowa jest budowlą, na której wzniesienie wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę. Decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r., Nr [...], wydaną po rozpatrzeniu odwołania T. M., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. uchylił w całości decyzję organu I instancji i przekazał temu organowi sprawę do ponownego rozpoznania. Wydanie decyzji kasacyjnej organ odwoławczy uzasadnił rażącym naruszeniem przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta L. art. 107 § 1 k.p.a., polegającym na niewskazaniu w sentencji decyzji jej adresata. Powyższe rozstrzygnięcie – po rozpoznaniu skargi T. M. – zostało uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 14 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 171/11. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że wprawdzie niewskazanie przez organ I instancji adresata decyzji w jej sentencji stanowi naruszenie art. 107 § 1 k.p.a., jednak biorąc pod uwagę okoliczności przedmiotowej sprawy, w tym treść wydanego przez ten organ rozstrzygnięcia odmawiającego nałożenia obowiązku, uchybienie to, wbrew stanowisku organu odwoławczego, nie uzasadniało samo w sobie uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej. Organ II instancji nie wykazał ponadto, by zachodziła w niniejszej sprawie konieczność przeprowadzenie przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego w całości albo w części, co w sytuacji wydania decyzji kasacyjnej stanowiło – zdaniem Sądu – naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. decyzją z dnia [...] października 2011 r., Nr [...] – zaskarżoną w niniejszym postępowaniu – po ponownym rozpatrzeniu odwołania T. M. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy w całości podzielił stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta L., zgodnie z którym kwestionowany mur oporowy przewidziany był w projekcie budowlanym dołączonym do wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. O. w L., a zatem nie można uznać iż został on zniesiony samowolnie. Pozwolenie na realizację przedmiotowej inwestycji zostało udzielone Spółdzielni "A" w L. w decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] kwietnia 2004 r., Nr [...], która następnie została utrzymana w mocy przez Wojewodę L. decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r., Nr [...]. Organ II instancji wskazał, że po uchyleniu obu powyższych rozstrzygnięć przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 grudnia 2004 r., sygn. akt II SA/Lu 446/04, organ nadzoru budowlanego I instancji wszczął postępowanie naprawcze, które obejmowało również sporny mur oporowy. Następnie organ ten decyzją z dnia [...] października 2005 r. nakazał inwestorowi wykonanie określonych robót budowlanych związanych z realizacją budynku przy ul. O. w L. Rozstrzygnięcie to utrzymał w mocy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. decyzją z dnia [...] listopada 2005 r., zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2006 r., sygn. akt II SA/Lu 60/06 oddalił skargę T. M. na tę decyzję. W uzasadnieniu wyroku – jak wskazał organ II instancji – Sąd podzielił słuszność stanowiska, iż sporny mur oporowy był uwzględniony w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją Prezydenta Miasta L. z dnia [...] kwietnia 2004 r., a po uchyleniu tej decyzji podlegał legalizacji, jak cały budynek mieszkalny wielorodzinny przy ul. O. w L. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 listopada 2007 r., sygn. akt II OSK 1558/06 oddalił skargę kasacyjną od powyższego wyroku. W związku z powyższym organ odwoławczy podzielił ustalenia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta L. oraz stwierdził, iż decyzja tego organu, odmawiająca wydania nakazu rozbiórki przedmiotowego muru, jest zgodna z prawem. T. M., reprezentowana przez pełnomocnika - radcę prawnego K. B. – wniosła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Lublinie, w której domagała się uchylenia decyzji organów obu instancji. [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w L. zarzuciła naruszenie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez niezastosowanie się do oceny prawnej zawartej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 14 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 171/11 oraz naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. poprzez niezastosowanie tego przepisu. W ocenie skarżącej w powołanym wyroku Sąd wskazał na konieczność uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Skarżąca stwierdziła, iż Sąd zobowiązał organ odwoławczy do nakreślenia kierunku dalszego postępowania koniecznego do wyjaśnienia sprawy, bowiem stwierdził iż: "Przekazując sprawę organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy". Zdaniem T. M. – co wskazała również we wniosku z dnia 16 sierpnia 2010 r. – konieczne w niniejszej sprawie było przeprowadzenie dowodu z projektu budowlanego pozostającego w dyspozycji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta L. oraz z dokumentu, jaki stanowi pismo Dyrektora Wydziału Architektury i Administracji Budowlanej Urzędu Miasta L. z dnia [...] listopada 2005 r., znak: [...] skierowane do Komisariatu I Policji w L., w którym stwierdził on, iż "projekt budowlany stanowiący załącznik do decyzji o pozwoleniu na budowę wydanej przez tut. Wydział nie przewidywał realizacji muru betonowego na granicy działek nr [...] i [...] położonych w L. przy ul. O.". Skarżąca podniosła ponadto, iż w niniejszej sprawie zaistniała nowa okoliczność uzasadniająca wniosek o rozbiórkę muru, bowiem nastąpiło jego spękanie w kilku miejscach na całej jego wysokości. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Uczestnik postępowania – Spółdzielnia "A" w L. w piśmie z dnia [...] marca 2012 r. zatytułowanym "Odpowiedź na skargę" wniósł o oddalenie skargi T. M., popierając stanowisko [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. W nadesłanym do tut. Sądu piśmie procesowym z dnia [...] marca 2012 r. skarżąca wyraziła pogląd, iż wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 25 kwietnia 2006 r., sygn. akt II SA/Lu 60/06 został wydany w oparciu o dowody zebrane wówczas przez organ I instancji, jednakże bez uwzględnienie pisma Dyrektora Wydziału Architektury i Administracji Budowlanej Urzędu Miasta L. z dnia [...] listopada 2005 r., w związku z czym nie stanowi on przeszkody do uwzględnienia wniosku o rozbiórkę muru oporowego. Na rozprawie przeprowadzonej w dniu 4 kwietnia 2012 r. Sąd postanowił dopuścić do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika Stowarzyszenie "P. S.", które przyłączyło się do skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem w granicach zakreślonych w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej p.p.s.a. Stosując środki określone w wyżej wskazanych ustawach sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Skarga T. M. nie zasługuje na uwzględnienie. Przeprowadzona ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta L. z dnia [...] grudnia 2010 r. wykazała, iż nie naruszają one przepisów prawa materialnego, ani też przepisów prawa procesowego w sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem żądania skarżącej było wydanie przez organ nadzoru budowlanego decyzji nakazującej rozbiórkę muru oporowego zbudowanego przez Spółdzielnię "A" w L. na działce o nr ewid. [...], zlokalizowanej przy ul. O. w L., który w jej ocenie został zrealizowany bez pozwolenia na budowę. Jako że wniosek strony dotyczył nakazania rozbiórki budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), dalej Pr. bud., organ I instancji prawidłowo – w ocenie Sądu – wszczął i przeprowadził postępowanie w trybie art. 48 powołanej ustawy. Zgodnie z ust. 1 zastosowanego przepisu, właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Treść powyższego unormowania jednoznacznie wskazuje, iż przesłanką konieczną, by orzec na jego podstawie o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego jest ustalenie, że obiekt ten stanowi samowolę budowlaną w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego. Dokonując oceny, czy dana budowla została zrealizowana samowolnie, należy jednak mieć na uwadze, że zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem, obiektu budowlanego (robót budowlanych), zrealizowanego na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie - po wykonaniu robót budowlanych - została wyeliminowana z obrotu prawnego, nie można uznać za przypadek samowoli budowlanej podlegającej przymusowej rozbiórce na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (por. wyrok NSA z dnia 10 stycznia 2011 r., sygn. akt II OPS 2/10, wyrok NSA z dnia 27 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 525/06 , wyrok NSA z 5 września 2001 r., sygn. akt SA/Sz 2652/00, wyrok NSA z 13 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 228/07). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, iż wniosek skarżącej z dnia [...] sierpnia 2011 r. nie zasługiwał na uwzględnienie, co słusznie stwierdziły organy administracji obu instancji. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż będący przedmiotem sprawy mur oporowy usytuowany przy wielorodzinnym budynku mieszkalnym Nr [...] przy ul. O. w L. został zrealizowany w oparciu o decyzję Prezydenta Miasta L. z [...] kwietnia 2004 r., Nr [...], a zatem nie stanowi samowoli budowlanej. Okoliczność ta została jednoznacznie stwierdzona w uzasadnieniu prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 25 kwietnia 2006 r., sygn. akt II SA/Lu 60/06, oddalającym skargę T. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L., wydaną w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych, związanych z realizacją budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. O. w L. na działkach nr ewid. [...],[...],[...]. We wskazanym orzeczeniu Sąd stwierdził, iż przedmiotowy mur był zaprojektowany i wykazany na znajdujących się w aktach odbitkach planów, choćby na mapie projektowej (k. 78) dołączonej do projektu sporządzonego [...] kwietnia 2004 r. przez Biuro Projektowo-Usługowe "B." w L., a nadto jego zrealizowanie w odległości 1,30 m od granicy działki skarżącej wykazano na szkicu sporządzonym przez uprawnionego geodetę, dołączonym do protokołu kontroli budowy przeprowadzonej w dniu [...] lipca 2005 r. (k. 132). Sąd nie podzielił zatem stanowiska skarżącej, jakoby mur wzniesiono samowolnie, bez jakiejkolwiek dokumentacji, skoro w przedłożonym projekcie budowlanym dołączonym do wniosku o pozwolenie na budowę mur taki był przewidziany. Tym samym Sąd stwierdził, iż po wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowy mur podlegał legalizacji wraz z całym budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. O. w L. Należy również zauważyć, iż słuszność powyższego stanowiska została potwierdzona w innym prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 19 września 2006 r., sygn. akt II SAB/Lu 35/06, którym oddalono skargę T. M. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie wybudowanego muru oporowego. Ponadto – co słusznie wskazały organy – również z treści ostatecznego postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] września 2005 r. oraz ostatecznej decyzji tegoż organu z dnia [...] listopada 2005 r. jednoznacznie wynika, iż sporny mur oporowy został wzniesiony na podstawie pozwolenia na budowę dotyczącego budynku Nr [...] przy ul. O. w L., a następnie (po uchyleniu wyrokiem Sądu powyższego pozwolenia) wraz z tym obiektem podlegał postępowaniu naprawczemu zakończonemu decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego miasta L. z dnia [...] stycznia 2006 r. udzielającą Spółdzielni "A" pozwolenia na użytkowania. Powyższe, nie budzące wątpliwości ustalenia, poczynione przez Sąd w sprawach II SA/Lu 60/06 oraz II SAB/Lu 35/06 mają charakter wiążący zarówno dla organów administracji jak i dla składu orzekającego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie. W związku z tym za bezcelowe należy uznać dokonywanie oceny wiarygodności wskazanego przez skarżącą pisma Dyrektora Wydziału Architektury i Administracji Budowlanej Urzędu Miasta L. z dnia [...] listopada 2005 r., znak: [...] skierowanego do Komisariatu I Policji w L. Ubocznie jednak należy podnieść, iż pismo to ma charakter jedynie informacyjny i zarówno organy administracji jak i Sąd nie są związane jego treścią. Ponadto treść pisma pozostaje w oczywistej sprzeczności z pozostałym materiałem dowodowym, w szczególności ze znajdującym się w aktach sprawy organu I instancji projektem budowlanym budynku przy ul. O. w L. Należy podkreślić, że dokument ten był przedmiotem wnikliwej analizy Sądu w sprawie przeprowadzonej pod sygnaturą II SA/Lu 60/06, a prawidłowość wydanego w niej wyroku potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny, oddalając skargę kasacyjną T. M. Reasumując należy wskazać, iż będący przedmiotem sprawy mur oporowy nie został zrealizowany samowolnie, a zatem prawidłowo organ nadzoru budowlanego I instancji – powołując się na treść przepisu art. 48 ust. 1 Pr. bud. – odmówił wydania nakazu jego rozbiórki. Słuszna była zatem również decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne. Odnosząc się do sformułowanego w skardze zarzutu dotyczącego naruszenia przez organ odwoławczy art. 153 p.p.s.a, poprzez niezastosowanie się do oceny prawnej zawartej w wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Lublinie z dnia 14 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 171/11, należy uznać, iż nie zasługuje on na uwzględnienie. W ocenie skarżącej Sąd w powołanym wyroku wskazał na konieczność uchylenia przez organ odwoławczy decyzji pierwszoinstancyjnej i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, o czym świadczy stwierdzenie, że: "Przekazując sprawę organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy". Z taką interpretacja wydanego w niniejszej sprawie orzeczenia Sądu nie sposób się jednak zgodzić. Należy przypomnieć, iż przywołanym wyrokiem Sąd uchylił decyzję kasacyjną [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L., którą uchylona została wydana w niniejszym postępowaniu decyzja pierwszoinstancyjna. Sąd uznał bowiem, iż wytknięte przez organ odwoławczy uchybienie w postaci niewskazania przez organ I instancji adresata decyzji, nie stanowi podstawy wystarczającej do zastosowania przepisu art. 138 § 2 k.p.a. Udzielając organowi odwoławczemu wytycznych, Sąd przytoczył aktualną treści powyższego przepisu oraz wskazał na ograniczony zakres możliwości korzystania z tego unormowania. Jednocześnie Sąd podkreślił, że w sytuacji uzasadniającej wydanie decyzji kasacyjnej konieczne jest dokładne wskazanie okoliczności, jakie organ I instancji musi ustalić przy ponownym rozpatrzeniu sprawy (czego w uchylonej decyzji drugoinstancyjnej nie uczyniono). Bezsprzeczne jest jednak, iż w powołanym wyroku Sąd nie przesądził o wadliwości wydanej w niniejszej sprawie decyzji pierwszoinstancyjnej, a przytoczone przez skarżącą stwierdzenie - jako, że zostało wyrwane z kontekstu - nie może być w ten sposób rozumiane. Nie można również zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej, iż wniosek o nakazanie rozbiórki będącego przedmiotem sprawy muru uzasadnia także fakt, że w kilku miejscach na całej jego wysokości pojawiły się pęknięcia. Okoliczność ta pozostaje bez wpływu na wynik niniejszego postępowania. Biorąc bowiem pod uwagę, iż przedmiotowy obiekt nie jest samowolą budowlaną - co zostało wykazane we wcześniejszej części uzasadnienia - pogorszenie się jego stanu technicznego nie uzasadnia wydania na podstawie art. 48 Pr. bud. decyzji nakazującej rozbiórkę tej budowli. Wskazana przez stronę okoliczność może być zatem jedynie podstawą do wszczęcia innego – odrębnego postępowania, zmierzającego do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Podnoszona w trakcie rozprawy przez pełnomocnika skarżącej okoliczność, iż przy budowie spornego muru nie została zachowana odległość wymagana przez § 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) również nie podważa zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego. Wypada zauważyć, że wskazany przepis reguluje odległość od granicy działki budowlanej budynków a nie budowli, jaką jest mur oporowy. Przede wszystkim zaś kwestia zgodności przedmiotowych robót budowlanych z warunkami technicznymi była poddawana ocenie w toku postępowania naprawczego zakończonego ostateczną decyzją o nakazaniu wykonania określonych robót budowlanych oraz decyzją o pozwoleniu na użytkowanie. Bez wzruszenia tych decyzji nie jest zatem możliwe skuteczne domaganie się rozbiórki obiektu z powodu ewentualnego naruszenia warunków technicznych. Sąd nie dopatrzył się nadto faktu sfałszowania dokumentacji przedstawionej przez uczestnika postępowania – Spółdzielnię "A" w L.. W związku z tym żądanie pełnomocnika skarżącej – jej męża M. M. zawiadomienia o tym organów Prokuratury nie mogło zostać uwzględnione. Pełnomocnik strony, jeśli podtrzymuje swoje stanowisko w tym względzie, może samodzielnie dokonać takiego zgłoszenia. Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło