II SA/Lu 995/14

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. W. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie nakazania przedłożenia określonych dokumentów p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżąca na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wnioski uzasadniła tym, że ze względu na rozdzielność majątkową między nią a mężem samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2 i jest właścicielką nieruchomości o powierzchni [...] m2. Do druku PPF skarżąca dołączyła zestawienie przychodów i kosztów ich uzyskania za miesiące od sierpnia 2014 r. do października 2014 r. Wynika z niego, że w miesiącu sierpniu 2014 r. skarżąca osiągnęła przychód w kwocie [...] złotych, koszty jego uzyskania wyniosły [...] złotych a dochód wyniósł [...] złotych. W miesiącu wrześniu 2014 r. skarżąca osiągnęła przychód w kwocie [...] złotych, koszt jego uzyskania wyniósł [...] złotych co dało stratę w kwocie [...] złotych. W miesiącu październiku 2014 r. przychód skarżącej wyniósł [...] złotych, koszt jego uzyskania wyniósł [...] złotych zaś dochód [...] złotych. Dołączono również akt notarialny umowy o podziale majątku dorobkowego, z której wynika m.in., że nieruchomość o powierzchni [...] m2 to murowany, piętrowy pawilon handlowy, zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, decyzję o nadaniu numeru identyfikacji podatkowej, podatkową księgę przychodów i rozchodów z zapisem operacji w miesiącach od września 2014 r. do października 2014 r., zestawienie wydatków za ten okres oraz rachunki za energię elektryczną, wywóz śmieci, wodę i odprowadzenie ścieków, gaz, zakup opału, wyciąg z rachunku bankowego oraz faktury za zakup leków. Starszy referendarz sądowy na podstawie oświadczenia męża skarżącej z dnia 4 grudnia 2014 r. ustalił, że skarżąca opłaca rachunki związane z eksploatacją domu za wodę i odprowadzanie ścieków, energię elektryczną oraz płaci podatek od nieruchomości zaś składający oświadczenie naprawia centralne ogrzewanie oraz wykonuje drobne remonty. Maż skarżącej oświadczył, że dom jest na sprzedaż. Skarżąca oraz jej mąż ponoszą odrębnie wydatki związane z kosztami swojego utrzymania. Nieruchomość o powierzchni [...] m2 jest współwłasnością. Wynajmowane są w niej 4 pomieszczenia o łącznej powierzchni [...] m2. Pozostała powierzchnia jest nieużytkowana. Podatek od tej nieruchomości w wysokości [...] złotych opłaca skarżąca. Dochody z wynajmu powierzchni na działalność gospodarczą przeznaczane są na pokrycie wydatków związanych z utrzymaniem nieruchomości oraz opłaceniem kosztów utrzymania. Mąż skarżącej wykonuje drobne naprawy i remonty w nieruchomości o powierzchni [...] m2 oraz obsługuje centralne ogrzewanie. Z dołączonego do oświadczenia zaświadczenia wynika, że mąż skarżącej otrzymuje rentę z tytułu niezdolności do pracy w kwocie [...] złotych brutto – [...] złotych netto. Z dołączonych decyzji wymiaru podatku od nieruchomości wynika, że skarżąca opłaca podatek od nieruchomości za dom o powierzchni [...] m2 i działkę o powierzchni [...] m2 oraz budynek zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej o powierzchni [...] m2. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Z żadną z wymienionych sytuacji nie mamy doczynienia w sprawie niniejszej. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 10 czerwca 2014 r. (sygn. akt I OZ 412/14) stwierdził, że dla oceny zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy nie ma znaczenia umowna rozdzielność majątkowa. Zatem przy ocenie możliwości ponoszenia kosztów postępowania brać należy pod uwagę sytuację majątkową obojga małżonków. Skarżąca i jej mąż są współwłaścicielami domu o powierzchni [...] m2, który jak oświadczył mąż skarżącej jest na sprzedaż, oraz piętrowego, murowanego pawilonu handlowego o powierzchni [...] m2, którego hipoteka w roku 1996 obciążona była kwotą [...] na rzecz Banku Spółdzielczego w K. Posiadanie zaś majątku, szczególnie nieruchomości, w zasadzie wyłącza możliwość przyznania prawa pomocy. Właściciel nieruchomości dysponuje bowiem majątkiem, w wyniku obciążenia którego może pozyskać środki potrzebne do pokrycia kosztów postępowania (por. postanowienie NSA z dnia 29 maja 2013 r., sygn. akt II OZ 406/13, z dnia 5 lipca 2013 r., sygn. akt II OZ 536/13, z dnia 25 listopada 2013 r., sygn. akt I OZ 1132/13, z dnia 4 grudnia 2013 r., sygn. akt II OZ 1120/13, z dnia 14 stycznia 2014 r., sygn. akt II FZ 1599/13, z dnia 10 lutego 2014 r., sygn. akt II FZ 51/14 czy z dnia 16 września 2014 r., sygn. akt II FZ 1309/14 - CBOSA). Ponadto z zestawienia przychodów oraz księgi przychodów i rozchodów wynika, że prowadzona przez skarżącą działalność gospodarcza przynosi przychody, które są znacznie wyższe od kosztów sądowych związanych z niniejszym postępowaniem czy minimalnego kosztu ustanowienia adwokata. Koszty sądowe każdorazowo nie przekroczą bowiem kwoty 100 złotych zaś minimalny koszt ustanowienia adwokata wynosi 295,20 złotych brutto. Mając na uwadze stan majątkowy skarżącej i jej męża oraz to, że prowadzona przez skarżącą dzielność gospodarcza przynosi przychody znacznie wyższe od wysokości kosztów niniejszego postępowania referendarz sądowy stwierdził, że skarżąca nie wykazała, aby pozbawiona była środków do życia bądź, aby osiągane przez nią dochody nie były w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym. W ocenie referendarza sądowego z tych samych powodów jak wyżej stwierdzić należy, że skarżąca nie wykazała, aby poniesienie jakiejkolwiek części kosztów niniejszego postępowania spowodowało uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla niej. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.