III SA/Lu 258/08
WyrokWSA w Lublinie2008-10-09
Skład orzekający: Marek Zalewski, Jerzy Drwal, Maria Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okres nadterminowej zasadniczej służby wojskowej może być zaliczony do okresu służby uprawniającego do dodatku za wysługę lat w Służbie Więziennej, i czy organ administracji może wydać odrębną decyzję w tej sprawie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy błędnie umorzył postępowanie, gdyż istniały podstawy do merytorycznego rozpatrzenia wniosku skarżącego. Sąd stanął na stanowisku, że zaliczenie okresu nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do stażu służby uprawniającego do dodatku za wysługę lat powinno następować w drodze decyzji administracyjnej, a nie być jedynie elementem uzasadnienia innej decyzji. Sąd podkreślił również, że nie ma racjonalnych przesłanek do odmiennego traktowania osób odbywających zasadniczą służbę wojskową i nadterminową zasadniczą służbę wojskową, co wynika z zasady równości wobec prawa.Stan faktyczny
Skarżący J.R. domagał się zaliczenia okresu nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do stażu służby uprawniającego do dodatku za wysługę lat. Organ pierwszej instancji odmówił zaliczenia, a organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie, uznając brak podstaw prawnych do wydania odrębnej decyzji w tej sprawie. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca),, Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Starszy inspektor Ewa Lachowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 9 października 2008r. sprawy ze skargi J.R. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej z dnia [...] czerwca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zaliczenia okresu pełnienia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej uprawniającego do dodatku za wysługę lat uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego z [...] kwietnia 2008r. Nr [...].
Decyzją personalną nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania J. R. - strażnika działu ochrony Aresztu Śledczego w L., od decyzji personalnej nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. wydanej przez Dyrektora Aresztu Śledczego w L. w sprawie odmowy zaliczenia okresu pełnienia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej uprawniającego do dodatku za wysługę lat - Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w L. uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ wskazał, że Dyrektor Aresztu Śledczego w L. swoją decyzją odmówił zaliczenia okresu pełnienia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej uprawniającego do dodatku za wysługę lat.
Skarżący złożył odwołanie od tej decyzji, wnosząc o jej uchylenie w całości oraz rozstrzygnięcie co do istoty sprawy poprzez zaliczenie okresu nadterminowej zasadniczej służby wojskowej uprawniającego do dodatku za wysługę lat. W odwołaniu stwierdził m. m., iż organ pierwszej instancji zastosował błędną wykładnię w zaskarżonej decyzji, uznając, iż zasadnicza służba wojskowa i nadterminowa zasadnicza służba wojskowa to dwie różne instytucje.
Organ drugiej instancji ustalił, że z książeczki wojskowej Nr [...] wynika, iż skarżący odbywał zasadniczą służbę wojskową w dniach od [...] marca 1997 r. do dnia [...] maja 1998 r. oraz nadterminową zasadniczą służbę wojskową od dnia [...] maja 1998 r. do dnia [...] maja 2002 r.
Organ ten uznał jednak, że w świetle przepisów ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2002 r. Nr 207, poz. 1761 ze zm.), zwanej dalej ustawą o Służbie Więziennej, brak jest podstaw prawnych do wydania decyzji administracyjnej zaliczającej bądź odmawiającej zaliczenia funkcjonariuszowi okresów służby i pracy podlegających uwzględnieniu przy ustalaniu stażu służby uprawniającego do dodatku za wysługę lat. Zaliczenie bądź niezaliczenie okresu służby stanowić powinno przedmiot postępowania dowodowego prowadzonego dla potrzeb ustalenia dodatku za wysługę lat i powinno stanowić jedynie przedmiot uzasadnienia decyzji.
Dodatkowo organ wskazał, że z art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej wynika, że przy ustalaniu dodatku za wysługę lat uwzględnia się "okres zasadniczej służby wojskowej". Przepisy dotyczące zasadniczej służby wojskowej oraz nadterminowej zasadniczej służby wojskowej to dwa odrębne rodzaje czynnej służby wojskowej w rozumieniu ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 r. Nr 241, poz. 2416).
Skarżący odwołał się od tej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L., w której zarzuca naruszenie:
1) art. 100 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o służbie więziennej i art. 59 w zw. z art. 82 ustawy z dnia 21 listopada 1967 o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej poprzez niewliczenie do okresu uprawniającego do dodatku za wysługę lat, okresu nadterminowej zasadniczej służby wojskowej;
2) art. 31 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 31 ust. 2 ustawy o służbie więziennej poprzez przyjęcie, iż Dyrektor Aresztu Śledczego w L. nie miał podstaw prawnych do wydania decyzji w przedmiocie zaliczenia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do dodatku za wysługę lat, podczas gdy z treści powyższych przepisów jasno wynika, iż wymieniony organ ma kompetencje w tym zakresie;
3) naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 kpa poprzez nie stwierdzenie nieważności decyzji personalnej, którą z rażącym naruszeniem prawa materialnego zaliczono do wysługi lat wyłącznie okres pełnienia zasadniczej służby wojskowej.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zaliczenie okresu zasadniczej nadterminowej służby wojskowej do dodatku za wysługę lat.
W uzasadnieniu, opierając się m. in. na wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2006 r. (I OSK 283/06, Lex nr 281399) skarżący wykazuje, że nie ma żadnych istotnych, racjonalnych przesłanek, by odmiennie traktować osoby odbywające zasadniczą służbę wojskową i nadterminową zasadniczą służbę wojskową.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.
W aktach sprawy znajduje się decyzja personalna nr [...] z dnia [...] września 2006 r. wydana przez Dyrektora Aresztu Śledczego w L., zaliczająca skarżącemu na dzień przyjęcia do służby – [...] kwietnia 2006 r. – do okresu służby w Służbie Więziennej, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat okres zasadniczej służby wojskowej w wymiarze [...] rok, [...]miesiące i [...] dni.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, zatem zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie podnieść należy, że w aktach administracyjnych znajdują się dwa "raporty" skarżącego. Jeden z nich skierowany do Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w L. dotyczy stwierdzenia nieważności decyzji personalnych Dyrektora Aresztu Śledczego w L. Nr [...] i [...].
Drugi "raport" skierowany do Aresztu Śledczego w L., dotyczy zaliczenia do okresu wysługi lat w Służbie Więziennej okresu nadterminowej zasadniczej służby wojskowej odbywanej w okresie od [...] maja 1998 r. do [...] maja 2002 r.
Z akt sprawy wynika, że rozpoznaniu podlegał drugi z raportów – co zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego- zakreśliło ramy niniejszego postępowania. Odnosząc się do argumentacji zaskarżonej decyzji, podnieść należy ponadto, że w orzecznictwie sporna jest kwestia dopuszczalności wydania odrębnej decyzji w zakresie zaliczenia okresu pełnienia zasadniczej służby wojskowej uprawniającego do dodatku za wysługę lat. W stanie sprawy, organ odwoławczy podzielił argumentację wskazywaną np. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2004 r., II SA1920/03 lub ostatnio w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 8 listopada 2007 r. sygn. III SA/Łd 268/07, gdzie wskazuje się, że takie ustalenie co do zaliczenia okresu służby wojskowej:
- nie rozstrzyga sprawy co do istoty, lecz jest przesłanką innego rozstrzygnięcia (w sprawie dodatku za wysługę lat), a zatem ustalenie powinno być jedynie wykazane w uzasadnieniu decyzji "właściwej".
- ustawa o Służbie Więziennej nie przewiduje wydania takiej "ustalającej" decyzji, zaś przepisy wykonawcze wydanie na podstawie ustawy nie są w tej kwestii właściwą podstawą prawną.
Ten nurt orzeczniczy i wskazywana w nim argumentacja wywodzi się z uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2001 r. sygn. OPS 8/01, który wskazał, że rozstrzyganie o tym, czy okres pracy w gospodarstwie rolnym podlega zaliczeniu do stażu służby żołnierza zawodowego, od którego zależy wysokość nagrody jubileuszowej żołnierza (art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy - Dz. U. z 1992 r. Nr 5, poz. 18 ze zm.), oraz do wysługi lat, od której uzależniona jest wysokość uposażenia według stopnia wojskowego (art. 12 ust. 2 powołanej ustawy), nie jest przedmiotem odrębnej sprawy administracyjnej załatwianej w drodze decyzji administracyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny uzasadniając podjętą uchwałę, wskazał, iż ustalenie, że dane rozstrzygnięcie (np. przyznanie, zaliczenie) następuje w formie decyzji administracyjnej, wymaga uprzedniego wykazania na podstawie przepisów prawa powszechnie obowiązującego, iż mamy do czynienia ze sprawą administracyjną w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Istota decyzji administracyjnej została określona w art. 104 tego kodeksu, według którego organ administracji publicznej, co do zasady, załatwia sprawę przez wydanie decyzji. Decyzje rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że uregulowanie formy prawnej rozpoznawania określonej kategorii spraw z zakresu administracji publicznej należy do materii ustawowej, uzasadniając ten pogląd orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego, zakazującym dowolnego cedowania funkcji prawodawczych na organy władzy wykonawczej oraz zakazującym ustanawiania blankietowych upoważnień w tym zakresie.
Sąd uznał wówczas, iż w ustawie z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy nie ma normy, która pozwoliłaby na wniosek, że o wliczaniu powyższych okresów rozstrzyga się decyzją administracyjną. Oceniając zaś rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 czerwca 2000 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o uposażeniu żołnierzy (Dz.U. Nr 62, poz. 729), gdzie w § 10 ust. 1 dla zaliczenia przewidziano wprost formę decyzji administracyjnej, Sąd uznał, że wykreowanie w akcie podustawowym "nowej" kategorii spraw administracyjnych, podlegających w istocie rozpoznaniu według kodeksu postępowania administracyjnego ze skargą do NSA włącznie, wykracza poza ramy upoważnienia ustawowego zawartego w art. 12 ustawy.
Podobnie też wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w uzasadnieniu wyroku z dnia 8 listopada 2007 r. sygn. III SA/Łd 268/07, uznając, że "ustalenie stażu służbowego funkcjonariusza, na potrzeby zarówno nagrody jubileuszowej, jak i dodatku za wysługę lat, jest po prostu istotnym elementem postępowania wyjaśniającego i dowodowego w sprawie o przyznanie określonego świadczenia pieniężnego i nie stanowi w związku z tym przedmiotu odrębnej sprawy administracyjnej. (...) W myśl art. 28 ust. 5, ustawy decyzja o mianowaniu funkcjonariusza na stanowisko służbowe powinna w szczególności określać:
1) stanowisko i miejsce pełnienia służby,
2) termin rozpoczęcia służby,
3) uposażenie.
(...) przepis powyższy nie upoważnia właściwego organu do wydawania decyzji zaliczającej bądź odmawiającej zaliczenia funkcjonariuszowi Służby Więziennej okresów służby i pracy, podlegających uwzględnieniu przy ustalaniu stażu służby uprawniającego do dodatku za wysługę (...)".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w L. w składzie obecnym nie podziela tych poglądów, uznając za słuszne merytoryczne orzekanie przez organy administracji w formie decyzji co do zakresu zaliczenia okresu pełnienia nadterminowej zasadniczej służby wojskowej uprawniającego do dodatku za wysługę lat.
Sąd w składzie obecnym nie jest w tym stanowisku odosobniony, bowiem podobnie uznał też np. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 16 lipca 2008 r. sygn. IV SA/Po 117/08, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach prowadzonej na stronie internetowej NSA.
Sąd uznaje w pierwszej kolejności, że o konieczności rozstrzygnięcia o czymś w formie decyzji decyduje istota danego problemu, czyli zidentyfikowanie indywidualnej "sprawy" administracyjnej, a nie zapis ustawy czy ranga przepisu wprowadzającego taką formę załatwienia sprawy, gdyż jest to rzecz wtórna. Niejednokrotnie obowiązujące przepisy w ogóle nie wskazują formy załatwienia danej sprawy, i to orzecznictwo sądów, a więc organów pozbawionych kompetencji normotwórczych, przesądza, że sprawy te powinny być załatwiane w formie decyzji, właśnie ze względu na naturę sprawy.
Omawiana sprawa należy do dziedziny administracji i ma niewątpliwie charakter indywidualny (w rozumieniu art. 1 pkt 1 kpa), gdyż celem tego postępowania jest wiążące ustalenie konsekwencji norm prawa materialnego (możliwości zaliczenia okresu nadterminowej służby wojskowej do okresu służby w Służbie Więziennej), w odniesieniu do konkretnie oznaczonego adresata (skarżącego) w sprawie indywidualnej. Brak czy wadliwość ustalenia okresu służby nie tylko rzutuje na wynagrodzenie, ale stwarza stan trwałej niepewności np. w zakresie momentu nabycia prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej (art. 39 ust. 3 pkt 4 ustawy).
W ocenie Sądu zaliczanie lat służby nie powinno następować za każdym razem przy ustalaniu wysokości kolejnego dodatku, jako element tego rozstrzygnięcia. Postępowanie takie nie ma żadnych racjonalnych podstaw, bowiem – dotycząc przeszłości – raz prawidłowo dokonane wyczerpuje sprawę, zaś wielokrotne procedowanie pociąga ponadto za sobą możliwość różnej oceny prawnej tego samego przeszłego zdarzenia.
Uznając zatem, że mamy do czynienia ze sprawą w rozumieniu art. 1 pkt 1 kpa, należy wziąć pod uwagę, że art. 104 § 1 kpa zakłada domniemanie, że organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba, że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Jak wskazuje się w doktrynie – "nie można uznać za rozsądne stanowiska, że jeżeli w przepisach określono właściwość organu administracji publicznej do załatwiania pewnej kategorii spraw administracyjnych, to sprawy te nie mogą być rozstrzygane tylko dlatego, że ustawodawca nie określił formy rozstrzygnięcia" (M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2005, wyd. II, s. 611).
Na marginesie należy tylko wspomnieć, że nie jest przekonujący pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zawarty w uzasadnieniu cyt. wyroku z dnia 8 listopada 2007 r. że przepis art. 28 ust. 5 ustawy nie upoważnia właściwego organu do wydawania decyzji zaliczającej bądź odmawiającej zaliczenia okresów służby. Cytowany przepis wskazuje jedynie, jakie elementy musi zawierać taka decyzja ("w szczególności"), nie zawiera zaś enumeratywnego wyliczenia składników rozstrzygnięcia.
Nie można się też się zgodzić, że przepisy wykonawcze, upoważniające organ administracji do wydania decyzji w tym zakresie, wykraczają poza zakres upoważnienia ustawowego.
Upoważnienie to, zawarte w art. 100 ust. 3 ustawy, umocowuje Ministra Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy, do określenia, w drodze rozporządzenia, "trybu i warunków przyznawania dodatków o charakterze stałym". Na tej podstawie Minister Sprawiedliwości wydał rozporządzenie z dnia 7 lutego 2002 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. nr 14 poz. 137), w którym określił decyzyjny tryb zaliczania okresów służby lub zatrudnienia do okresu służby w Służbie Więziennej.
Kwestia zaś, czy upoważnienie ustawowe jest blankietowe, czy też nie, nazbyt szerokie, czy właściwe, a w konsekwencji - czy art. 100 ust. 3 ustawy upoważniający w tak szerokim zakresie Ministra Sprawiedliwości do legislacji jest zgodny z Konstytucją RP, nie podlega kontroli sądu administracyjnego, lecz wyłącznie Trybunału Konstytucyjnego. Nie jest to bowiem wada przepisów wykonawczych, lecz ewentualnie przepisów delegacyjnych rangi ustawowej.
Podsumowując, w ocenie Sądu zaliczenie okresów służby lub zatrudnienia do okresu służby w Służbie Więziennej, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat, dokonuje się w drodze decyzji administracyjnej, a zaliczenie powinno nastąpić na dzień przyjęcia do służby funkcjonariusza, zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 r. w sprawie dodatków .... Zaliczenie powinno być zawarte w treści decyzji o mianowaniu, wydanej na podstawie art. 28 ust. 1 i 5 ustawy, ze wszelkimi konsekwencjami, a więc w zakresie możliwości wniesienia odwołania w określonym terminie oraz związania ostatecznym rozstrzygnięciem. O ile jednak decyzja ta nie zawierałaby takiego wyraźnego rozstrzygnięcia, możliwe byłoby wydanie odrębnej decyzji w tym zakresie, jak to się stało w omawianym przypadku (decyzja personalna z dnia [...] września 2006 r.).
Stanowisko organu odwoławczego, uznające co do zasady niedopuszczalność wydania rozstrzygnięcia w tym zakresie jest w ocenie Sądu błędne, choć rozbieżność poglądów w tej mierze jest znaczna.
Powyższe uwagi nie wyczerpują jeszcze problematyki sprawy.
Jak wskazano, w aktach sprawy znajduje się decyzja personalna nr [...]z dnia [...] maja 2005 r. wydana przez Dyrektora Aresztu Śledczego w L. zaliczająca skarżącemu pewien okres służby wojskowej, oraz decyzja nr [...] z [...] stycznia 2006 r. przyznająca dodatek za wysługę. Decyzje te są ostateczne, a do chwili obecnej nie został rozpoznany wniosek skarżącego o stwierdzenie ich nieważności, złożony w jednym piśmie z dnia [...] lutego 2008 r.
Tym samym decyzja nr [...] z dnia [...]maja 2005 r. zaliczająca okres służby wojskowej wciąż pozostaje ona w obrocie prawnym i rodzi skutki, również w postaci niedopuszczalność orzekania w przedmiocie objętym jej rozstrzygnięciem, w normalnym trybie (art. 110 i art. 156 § 1 pkt 3 kpa). Z tego powodu wydanie jakiejkolwiek kolejnej merytorycznej decyzji byłoby niedopuszczalne, co pozornie uzasadnia wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania, mimo że z błędnym uzasadnieniem.
Sąd jednak uznał, że wniosek skarżącego (raport z dnia [...] lutego 2008 r.) należało zakwalifikować tak, aby było możliwe odniesienie się do jego meritum. W przedmiotowej sprawie organy powinny były uznać pismo za wniosek strony inicjujący postępowanie w sprawie zmiany ostatecznej decyzji na mocy której nabyła prawo, za czym przemawia jej słuszny interes (art. 155 kpa).
Skoro organ II instancji nie stwierdził wcześniej nieważności decyzji personalnej nr [...] z dnia [...] maja 2005 r. – czy to z urzędu, konsekwentnie uznając brak podstaw do jej wydania, czy to na wniosek skarżącego zawarty w raporcie z dnia [...] lutego 2008 r., z powodu zarzucanej jej wadliwości – nie przecież nie ma żadnych przeszkód prawnych do rozpoznania żądania strony jako wniosku o zmianę ostatecznej decyzji i wydania merytorycznego rozstrzygnięcia o zmianie lub odmowie zmiany, nie było zaś podstaw do umorzenia postępowania, jak to uczynił zaskarżoną decyzją.
Jak wskazano wcześniej, słuszne byłoby , aby organ najpierw załatwił wniosek skarżącego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji personalnej nr [...] z dnia [...] maja 2005 r., bowiem – nie przesądzając o wyniku tego postępowania - ewentualne stwierdzenie nieważności decyzji uczyniłoby bezprzedmiotowym postępowanie w zakresie jej zmiany w trybie art. 155 kpa.
Podkreślić jednak trzeba, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem odrębnym, które mimo złożenia stosownego żądania przez stronę nie zostało jeszcze przeprowadzone i w chwili obecnej nie może być przedmiotem niniejszej kontroli sądowej.
Jeżeli dojdzie do orzekania w sprawie w trybie art. 155 kpa, organ administracji nie będzie kontrolował prawidłowości swego wcześniejszego rozstrzygnięcia, tylko możliwość jego zmiany przy zachowaniu legalności nowego rozstrzygnięcia i jednoczesnego zadośćuczynienia słusznemu interesowi skarżącego.
Organ powinien wziąć wówczas pod uwagę stanowisko, jakie zajął Naczelny Sąd Administracyjny wydając wyrok w dniu 25 października 2006 r. w sprawie o sygn. I OSK 283/06 (Lex nr 281399). Sąd ten wskazał i przekonująco uzasadnił, że nie ma żadnych istotnych, racjonalnych przesłanek, by odmiennie traktować osoby odbywające zasadniczą służbę wojskową i nadterminową zasadniczą służbę wojskową.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2004 r. nr 241 poz. 2416 ze zm.) żołnierze odbywający zasadniczą służbę wojskową mogą pełnić ją nadterminowo, pozostając wówczas w "nadterminowej zasadniczej służbie wojskowej". Nie należy pomijać tego przepisu przy analizie pojęcia "zasadnicza służba wojskowa".
Różne interpretacje tego samego prawa przez różne organy Służby oraz różne sądy prowadzą do nieuzasadnionego zróżnicowania sytuacjo prawnej adresatów tych norm, co jest sprzeczne z wyrażoną w art. 32 Konstytucji RP zasadą równości wobec prawa. Sytuacja nierówności jest patologiczna, należy zatem wykorzystywać wszystkie możliwe środki w celu jej usunięcia, zwłaszcza, gdy przekłada się ona na konkretne prawa i obowiązki obywateli.
Z tych względów, uznając, że nie zachodziła wskazana przez organ odwoławczy podstawa do umorzenia postępowania, lecz należało zbadać wniosek skarżącego jako wniosek o zmianę ostatecznej decyzji w trybie art. 155 kpa, działając na podstawie art. 138 § 1 ust. 2 kpa i art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej ppsa) Sąd orzekł, jak w sentencji.
Zgodnie z art. 152 ppsa, w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. W sprawie niniejszej orzeczenie jako negatywne i tak nie podlega wykonaniu, nie jest więc możliwe wstrzymanie jego wykonania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło