III SA/Lu 305/08

WyrokWSA w Lublinie2008-12-11

Skład orzekający: Jerzy Marcinowski, Jerzy Drwal, Jadwiga Pastusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ inspekcji sanitarnej jest właściwy do ustalenia, w którym zakładzie pracy doszło do zakażenia pracownika chorobą zawodową?
Ratio decidendi
Organ inspekcji sanitarnej nie jest właściwy do ustalenia, w którym z zakładów pracy zatrudniającym pracownika mogło dojść do zapadnięcia na chorobę zawodową. Jego zadaniem jest stwierdzenie choroby zawodowej na podstawie materiału dowodowego, w tym orzeczenia lekarskiego i oceny narażenia zawodowego, oraz zapewnienie udziału w postępowaniu zainteresowanym podmiotom. Kwestia odpowiedzialności cywilnoprawnej pracodawcy za skutki choroby zawodowej należy do kompetencji sądów powszechnych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Szpitala Niepublicznego Sp. z o.o. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję stwierdzającą u pracownicy (I. T.) chorobę zawodową – wirusowe zapalenie wątroby typu C. Szpital zarzucał organowi naruszenie przepisów k.p.a. i rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych, w tym błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że organ inspekcji sanitarnej nie jest właściwy do ustalenia, w którym zakładzie pracy doszło do zakażenia. Skarżący podnosił, że objawy choroby wystąpiły już u pierwszego pracodawcy, co wskazuje na jego placówkę jako miejsce zakażenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal,, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Protokolant Asystent sędziego Adam Traczyk, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 11 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi Szpitala Niepublicznego Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. stwierdził u I. T. chorobę zawodową – wirusowe zapalenie wątroby typu C. W uzasadnieniu tej decyzji podniesiono, że orzeczeniem lekarskim nr [...] z dnia 25 marca 2008 r. wystawionym przez Wojewódzką Poradnię Chorób Zakaźnych dla Dorosłych Samodzielnego Publicznego Szpitala Wojewódzkiego im. [...] rozpoznano u I. T. chorobę zawodową pod postacią wirusowego zapalenia wątroby typu C. W myśl § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych (...) (Dz.U. Nr 132, poz. 1115), aby stwierdzić rozpoznaną chorobę, muszą być spełnione łącznie dwa warunki – choroba musi być ujęta w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do tego rozporządzenia oraz musi być bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Rozpoznana u I. T. choroba – wirusowe zapalenie wątroby typu C figuruje w wykazie chorób zawodowych pod pozycją 26 pkt 1. Po zgłoszeniu podejrzenia choroby zawodowej u I. T., przeprowadzono ocenę narażenia zawodowego w całym okresie zatrudnienia. W wyniku dokonanej oceny ustalono, że w/w w trakcie zatrudnienia od 1 marca 2002 r. do 28 lutego 2003 r. w Samodzielnym Publicznym ZOZ w T. L. na stanowisku pielęgniarki – stażystki wykonywała iniekcje domięśniowe i dożylne, pobierała do badań krew i płyny ustrojowe, zakładała i zdejmowała opatrunki, wykonywała zabiegi pielęgnacyjne chorych. Pracując od 1 stycznia 2007 r. (i nadal) w Z. Szpitalu Niepublicznym Sp. z o.o. w Z. na stanowisku pielęgniarki instrumentariuszki na bloku operacyjnym, instrumentuje do zabiegów operacyjnych: przygotowuje narzędzia, podaje narzędzia podczas zabiegu, odbiera narzędzia z pola operacyjnego i oddaje je do dezynfekcji wstępnej, zakłada opatrunki po zabiegu operacyjnym, jako pielęgniarka pomagająca układa pacjenta i wykonuje czynności pielęgnacyjne. Z dodatkowej opinii wynika, że nie można wykluczyć, aby do zakażenia mogło dojść w każdej z placówek służby zdrowia, w których zatrudniona była I. T. Wykonując swoje obowiązki zawodowe jako pielęgniarka I. T. należała do grupy pracowników o szczególnym ryzyku zachorowania na wzw typ C. Ocena narażenia zawodowego potwierdziła istnienie związku przyczynowego pomiędzy narażeniem zawodowym I. T., a jej zachorowaniem na chorobę zawodową – wirusowe zapalenie wątroby typu C. Odwołanie od tej decyzji złożył Z. Szpital Niepubliczny Sp. z o.o. w Z. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w L. decyzją z dnia [....] czerwca 2008 r. Nr [...]; utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ II Instancji podniósł, że z "karty oceny narażenia zawodowego" wynika, iż możliwość zakażenia I. T. wirusem zapalenia wątroby typu C istniała zarówno w czasie pracy w SP ZOZ w T. L., jak i w Z. Szpitalu Niepublicznym Sp. z o.o. w Z. Z tego względu, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. był właściwym organem do wydania decyzji, z uwagi na ostanie miejsce pracy, w którym istniała możliwość zakażenia się, tym bardziej, że przed przyjęciem w/w do pracy na stanowisku o dużym ryzyku zachorowania na wzw typu C nie wykonano w Szpitalu Niepublicznym Sp. z o.o. stosownych badań w kierunku przebytego zakażenia. Skargę sądową na powyższą decyzję złożył Z. Szpital Niepubliczny Sp. z o.o. w Z., wnosząc o jej uchylenie oraz zarzucając naruszenie: - art. 138 k.p.a., poprzez nierozpoznanie istoty sprawy; - § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych (...), poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że organ inspekcji sanitarnej nie jest właściwy do stwierdzenia, w którym zakładzie pracy doszło do zakażenia. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organ powinien wydać decyzję w oparciu o zgromadzone dowody. W przypadku I. T. organ powinien wziąć pod uwagę okoliczność, że objawy chorobowe wystąpiły już podczas pracy u pierwszego pracodawcy, co wskazuje na to, że w jego placówce zaistniało konkretne i bezpośrednie ryzyko zarażenia. Z tych przyczyn, organ II instancji powinien był rozstrzygnąć sprawę w sposób merytoryczny lub przekazać ją organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Uczestnik postępowania Samodzielny Publiczny Zespół Opieki Zdrowotnej w T. L. przyłączył się do stanowiska skarżącego, a nadto sformułował własne zarzuty. Uczestniczka I. T. wnosiła o oddalenie skargi. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w L. w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Naprzód podnieść należy, że skarżący nie zwalcza ustaleń dokonanych przez organy sanitarne obu instancji w oparciu o orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] wydane przez lekarza medycyny A. M. specjalistę chorób zakaźnych, zatrudnioną w Samodzielnym Publicznym Szpitalu Wojewódzkim im. [...] w L., co do samego stwierdzenia u I. T. choroby zawodowej pod nazwą wirusowe zapalenie wątroby typu C. Owo orzeczenie lekarskie zostało wydane przez właściwą jednostkę orzeczniczą , wymienioną w § 5 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania, podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. nr 132, poz. 1115) zwanego dalej rozporządzeniem . W uzupełniającym orzeczeniu z dnia 28 kwietnia 2008 r. stwierdzono, że nie można jednoznacznie określić, u którego z pracodawców zatrudniających I. T., mogło dojść do zakażenia. Wirusowe zapalenie wątroby typu C figuruje pod poz. 26 pkt 1 załącznika do rozporządzenia. W tych okolicznościach organy decyzyjne obu instancji miały uzasadnione podstawy do uznania, że w/w choroba stanowi chorobę zawodową w rozumieniu § 2 ust. 1 rozporządzenia. Wykazano bowiem wysokie prawdopodobieństwo, że choroba ta została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowa występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy ("narażenie zawodowe") , które występowały u obu pracodawców. W wyniku oceny "narażenia zawodowego" ustalono, że I. T. w trakcie zatrudnienia od 1 marca 2002 r. do 28 lutego 2003 r. w Samodzielnym Publicznym ZOZ w T. L. na stanowisku pielęgniarki stażystki wykonywała iniekcje domięśniowe i dożylne, pobierała do badań krew i płyny ustrojowe, zakładała i zdejmowała opatrunki, wykonywała zabiegi pielęgnacyjne u chorych. Pracując od 1 stycznia 2007 r. w Z. Szpitalu niepublicznym Sp. z o.o. na stanowisku pielęgniarki instrumentariuszki na bloku operacyjnym wykonywała takie prace, jak: przygotowywanie narzędzi, podawanie narzędzi, podawanie narzędzi podczas zabiegu, odbieranie narzędzi z pola operacyjnego i oddawanie ich do dezynfekcji wstępnej, zakładanie opatrunków. Zadaniem właściwego państwowego inspektora sanitarnego jest zagwarantowanie, aby w postępowaniu uczestniczyły zainteresowane podmioty, które mają przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Stosownie do § 8 ust.1 rozporządzenia – państwowy inspektor sanitarny wydaje stosowną decyzję na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz oceny narażenia zawodowego pracowników. W myśl § 8 ust. 3 – państwowy inspektor sanitarny przesyła decyzję m.in. zainteresowanemu pracownikowi oraz pracodawcy lub pracodawcom zatrudniającym pracownika w warunkach, które mogły spowodować skutki zdrowotne uzasadniające postępowanie w sprawie rozpoznania i stwierdzenia choroby zawodowej. Żaden z przepisów rozporządzenia, a w szczególności wskazany w skardze § 8 ust. 1 nie nakłada na organy decyzyjne obowiązku ustalenia, w którym z zakładów pracy zatrudniającym pracownika mogło dojść do zapadnięcia na chorobę zawodową. § 8 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia dotyczy wyłącznie kwestii doręczeń decyzji adresatowi innemu niż pracownik i ma na celu zapewnienie udziału w postępowaniu – również zakładom pracy, które są zainteresowane wynikiem postępowania. Na żadnym etapie postępowania nie dochodzi do rozstrzygnięcia w zakresie odpowiedzialności za skutki związane z rozpoznaną chorobą zawodową. Rozstrzygnięcie co do tego, który z pracodawców ponosi cywilnoprawną odpowiedzialność za skutki związane z zaistnieniem u pracownika choroby zawodowej w postaci obowiązku wypłaty świadczeń z tego tytułu, należy do kognicji sądów powszechnych (por. wyroki: NSA z dnia 6 czerwca 2008 r. , sygn. II OSK 156/08; WSA we Wrocławiu z dnia 10 czerwca 2008 r., sygn. III SA/Wr 588/07; WSA w Szczecinie z dnia 14 listopada 2007 r., sygn. II SA/Sz 816/07; WSA w Gdańsku z dnia 25 października 2007 r. , sygn. III SA/Gd 300/07; WSA w Gdańsku z dnia 7 grudnia 2006 r. , sygn. III SA/Gd 575/06; WSA w Opolu z dnia 12 stycznia 2006 r. sygn. II SA/Op 221/04; WSA w Kielcach z dnia 30 września 2005 r. , sygn. II SA/Ke 64/05 – niepubl.). Z tych względów należało orzec jak w sentencji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło