III SA/Lu 355/16

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. Sp. z o. o. z siedzibą w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy. W złożonej skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącej spółki zwrócił się z wnioskiem o przyznanie spółce prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Do skargi załączony został urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy "PPPr". W uzasadnieniu wniosku skarżąca spółka podniosła, że ze względu na trudną sytuację materialną spółki i brak środków nie jest w stanie ponieść kosztów tej opłaty. Zdaniem spółki, do takiego stanu rzeczy doprowadziła bezprawna działalność organów celnych. W dalszej części wniosku spółka podała, że wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi [...] zł, wartość środków trwałych [...] zł, zaś strata za ostatni rok obrotowy według bilansu wyniosła [...] zł. Stan rachunku bankowego spółki na koniec miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym złożono wniosek o przyznanie prawa pomocy był ujemny i wynosił – [...] zł. Na wezwanie referendarza strona nadesłała dokumenty obrazujące sytuację finansową spółki w latach 2015 - 2016 (zeznanie podatkowe CIT-8 za 2015 r., wyciąg z rachunku bankowego za okres lipiec-grudzień 2016 r., sprawozdanie finansowe za 2015 r., bilans za 2015 r., rachunek zysków i strat za lata 2015 -2016, akt założycielski skarżącej spółki). Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Stosownie do art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Żądanie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Na wstępie podnieść należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy należy rozpatrywać z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Skarżąca spółka domaga się zwolnienia od wpisu sądowego od wniesionej skargi kasacyjnej, który w sprawie niniejszej wynosi 200 zł - § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Porównanie obciążeń finansowych związanych z opłaceniem wpisu sądowego od skargi kasacyjnej do możliwości płatniczych strony prowadzi do wniosku, że spółka nie wykazała przesłanek z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Podkreślenia wymaga, że osoba prawna powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli posiada jakiekolwiek środki majątkowe, czy dochody. W świetle ugruntowanej linii orzecznictwa sądowoadministracyjnego, przyznanie stronie prawa pomocy powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie środków na sfinansowanie kosztów w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie WSA w Gliwicach z 14 lipca 2008 r. sygn. I SA/GI 219/08; postanowienie NSA z 15 marca 2012 r. , sygn. akt II GZ 89/12, postanowienie WSA w Warszawie z dnia 17 listopada 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 482/14 http:/orzeczenia.nsa.gov.pl/). Analiza oświadczenia strony zawartego w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłanych dokumentów nie pozwala na uznanie, że w sprawie zachodzą przesłanki przyznania prawa pomocy w częściowym zakresie. Należy zauważyć, że skarżąca spółka prowadzi działalność gospodarczą, która pomimo przynoszenia strat w latach 2013 - 2016 r. jest kontynuowana. Wielkość przychodów za 2015 r. wyniosła [...] zł, a za 2016 r. [...] zł (jednostronny rachunek zysków i strat za 2015 i 2016 r.). Okoliczność, że koszty uzyskania przychodów były większe niż przychody (w 2015 r. – [...] zł, a w 2016 r. [...] zł), co spowodowało, że spółka poniosła stratę księgową ([...] zł w 2015 r. i [...] zł w 2016 r.), nie świadczy automatycznie o braku środków finansowych na poniesienie kosztów sądowych. Strata finansowa jako ujemny wynik bilansu przychodu i kosztów nie jest okolicznością tożsamą z brakiem środków finansowych. Strata z działalności gospodarczej jest bowiem pojęciem wytworzonym na potrzeby rozliczeń podatkowych i skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (por. postanowienie NSA z 22 marca 2011 r. II GZ 112/11 Lex nr 783893). Mimo ponoszenia strat w prowadzonej działalności co najmniej od 2013 r., spółka znajduje środki na finansowanie działalności, która jest kontynuowana (spółka nie wykazała, aby zawiesiła prowadzoną działalność gospodarczą, czy też aby objęta była postępowaniem likwidacyjnym, upadłościowym, układowym lub naprawczym). Dokonując oceny możliwości płatniczych spółki należy zaznaczyć, że pojęcie "dostatecznych środków" nie może być ograniczone wyłącznie do posiadania środków pieniężnych na rachunku bankowym spółki. W świetle wielkości przychodów spółki, decydującego znaczenia nie może mieć fakt, że spółka nie posiada obecnie środków pieniężnych na wskazanym koncie bankowym. Z analizy przedstawionego wyciągu z rachunku bankowego wynika, że na wskazanym koncie dokonywane są niewielkie wpłaty ok. [...]-[...] zł wpłacane poprzez urząd pocztowy. Jednakże biorąc pod uwagę wielkość przychodów spółki za 2016 r. ([...] zł), fakt tak niskich obrotów na wskazanym rachunku wskazuje, że większość operacji finansowych jest przeprowadzana poza wymienionym kontem. Powyższe, nie świadczy jednak zdaniem referendarza, o braku po stronie skarżącej spółki środków pieniężnych, które mogłaby przeznaczyć na opłacenie wpisu od skargi kasacyjnej. Skoro spółka nie wykazała, że utraciła płynność finansową i nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, to powinna partycypować w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego wywołanego wniesioną skargą. W ocenie referendarza koszty sądowe nie mogą być stawiane na ostatnim miejscu pod względem kolejności ich zaspokajania (por. postanowienie NSA z dnia 14 października 2014 r., sygn. akt II FZ 1509/14, http:/orzeczenia.nsa.gov.pl/). Skarżąca spółka ma możność pozyskania środków na pokrycie kosztów sądowych bądź z bieżących przychodów, jak też poprzez zażądanie dopłat od wspólników. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym aktualny jest pogląd, że udziałowcy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością mają możliwości prawne wesprzeć finansowo utworzony przez nich podmiot gospodarczy poprzez dofinansowanie działalności spółki w formie dopłat (postanowienie NSA z dnia 13 lutego 2014 r., sygn.. akt II FZ 1543/13, LEX nr 1422842). Dopłaty takie mogą być wnoszone nie tylko w związku z czasowymi trudnościami finansowymi spółki, potrzebą jej dokapitalizowania, czy koniecznością poniesienia dodatkowych nakładów inwestycyjnych, ale mogą być także wykorzystane na pokrycie kosztów sądowych w sprawach prowadzonych przez spółkę (por. postanowienie NSA z 2 grudnia 2011 r., II FZ 701/11; postanowienie NSA z 5 lutego 2014 r., II FZ 1470/13). Z przedstawionego przez spółkę aktu założycielskiego z [...] r. (akt notarialny repertorium A Nr [...]) wynika, że umowa ta przewiduje możliwość dokonania dopłat przez wspólników na rzecz spółki (§ 15 umowy), a także udzielenia spółce przez wspólników pożyczek (§ 16 umowy). Przedstawiona przez stronę sytuacja majątkowa i finansowa spółki, nie daje podstaw do uznania, że zostały spełnione przesłanki z art. 246 § 2 pkt 2 uprawniające do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.