III SA/Lu 758/21
WyrokWSA w Lublinie2022-03-17
Skład orzekający: Jerzy Marcinowski, Jerzy Drwal, Robert Hałabis
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo zsumowały kary pieniężne za naruszenia przepisów dotyczących czasu pracy kierowców, w szczególności skrócenie okresu odpoczynku dziennego oraz przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy, zgodnie z przepisami ustawy o transporcie drogowym i rozporządzenia nr 561/2006?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji dokonały błędnej wykładni przepisów ustawy o transporcie drogowym i rozporządzenia nr 561/2006 poprzez nieprawidłowe sumowanie kar pieniężnych za naruszenia czasu pracy kierowców. Zgodnie z obowiązującymi przepisami, za jedno naruszenie może być nałożona tylko jedna kara, odpowiadająca wadze tego naruszenia, a nie suma kar z różnych podpunktów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na przedsiębiorcę transportowego za szereg naruszeń przepisów ustawy o transporcie drogowym, w tym dotyczących czasu prowadzenia pojazdu i okresów odpoczynku kierowców. Skarżący zarzucił organom administracji błędne sumowanie kar za poszczególne naruszenia oraz nieprawidłowe zastosowanie przepisów dotyczących odstępstw od norm czasu pracy i odpoczynku. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za uzasadnioną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie: Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Sędzia WSA Robert Hałabis, Protokolant: Referent Agnieszka Kuna, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2022 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2021 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz K. P. kwotę 400 zł (czterysta złotych) z tytułu zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2021 r., nr [...], Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania K. P. (dalej jako "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w L. z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...] 8.2021 o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w łącznej wysokości [...] zł za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy:
W dniach 1 – 15 marca 2021 r. inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego przeprowadzili kontrolę w siedzibie przedsiębiorcy K. P. w N. D. , prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe K. P.. Jak wynika z protokołu kontroli z dnia 15 marca 2021 r., [...] 6.2021, kontrolą objęto okres od 1 kwietnia 2020 r. do 31 grudnia 2020 r. W okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli skarżący zatrudniał średnio 10 kierowców.
Decyzją z [...] kwietnia 2021 r. L. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w L., dalej jako "organ I instancji", nałożył na skarżącego karę pieniężną w łącznej wysokości [...] zł, stanowiącą sumę kar za stwierdzone następujące naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym:
1) przekroczenie dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 10 godzin w sytuacji, gdy jego wydłużenie w danym tygodniu było dozwolone o czas do mniej niż 1 godziny (lp. 5.2.1 załącznika nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2021 r. poz. 919 z późn. zm., dalej jako "ustawa o transporcie drogowym" lub "u.t.d.") – [...] zł;
2) skrócenie wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego o czas do 1 godziny, o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut (lp. 5.5.1 i 5.5.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym) – [...] zł;
3) niespełnienie wymogu dzielonego dziennego okresu odpoczynku – skrócenie drugiej części odpoczynku dzielonego o czas do 1 godziny (lp. 5.6. pkt 1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym) – [...] zł;
4) skrócenie wymaganego skróconego okresu odpoczynku dziennego – zarówno w przypadku załogi jednoosobowej, jak i załogi kilkuosobowej o czas do 1 godziny oraz o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin (lp. 5.7.1 i 5.7.2 załącznika nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym) – łącznie [...] zł;
5) przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy – o czas do mniej niż 30 minut, o czas od 30 minut do mniej niż 1 godziny i 30 minut, za każde rozpoczęte 30 minut od 1 godziny i 30 minut (lp. 5.11.1, 5.11.2, 5.11.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym) – łącznie [...] zł;
6) wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego – za każdy pojazd (lp. 9.1. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym) – [...] zł;
7) niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy o transporcie drogowym, w wymaganym terminie – za każdą zmianę (lp. 1.5. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym) – [...] zł.
W wyniku rozpatrzeniu odwołania skarżącego, decyzją z dnia [...] września 2021 r. Inspektor Transportu Drogowego, dalej jako "organ odwoławczy" lub "organ II instancji", utrzymał w całości w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy opisał przebieg postępowania oraz przytoczył przepisy prawa mające zastosowanie w sprawie.
Odnośnie do naruszenia określonego w lp. 5.2. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym wyjaśnił, że analiza danych cyfrowych pobranych z karty kierowcy i tachografu wykazała, że kierowca H. S. po wykorzystanym okresie odpoczynku rozpoczął pracę o godzinie 02:23 dnia 24 lipca 2020 r. i prowadził pojazd do kolejnego okresu odpoczynku do godziny 15:35 dnia 24 lipca 2020 r. Łączny czas prowadzenia pojazdu wyniósł 10 godzin i 38 minut, co oznacza przekroczenie maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu o czas 38 minut – w przedmiotowym przypadku dopuszczalne było wykorzystanie dziennego okresu prowadzenia pojazdu w wymiarze maks. 10 godzin. W trakcie kontroli nie okazano wydruku z karty kierowcy uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm w zakresie dziennego czasu jazdy. Organ odwoławczy stwierdził, że kara pieniężna w wysokości [...] zł została nałożona zgodnie z przepisami.
Odnośnie do naruszenia określonego w lp. 5.5. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym wyjaśnił, że analiza danych cyfrowych pobranych z karty kierowcy i tachografu wykazała, że kierowca H. S. po wykorzystanym okresie odpoczynku rozpoczął pracę o godzinie 05:10 dnia 10 lipca 2020 r. i prowadził pojazd oraz wykonywał inne prace do kolejnego okresu odpoczynku tj. do godziny 18:27 w dniu 10 lipca 2020 r. W ciągu 24-godzinnego okresu rozliczeniowego wykorzystał 10 godzin 43 minuty odpoczynku dziennego (od godziny 18:27 dnia 10 lipca 2020 r. do godziny 05:10 dnia 11 lipca 2020 r.), co oznacza skrócenie wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego o czas 17 minut. W trakcie kontroli nie okazano wydruku z karty kierowcy uzasadnianego, odstąpienie od przestrzegania norm w zakresie odpoczynku dziennego. Kara pieniężna wynosiła [...] zł. Analiza danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy H. S. wykazała, że po wykorzystanym okresie odpoczynku rozpoczął pracę o godzinie 08:04 dnia 11 września 2020 r. i prowadził pojazd oraz wykonywał inne prace do kolejnego okresu odpoczynku tj. do godziny 18:45 w dniu 11 września 2020 r. W ciągu 24-godzinnego okresu rozliczeniowego kierowca wykorzystał 9 godzin 29 minut odpoczynku dziennego (od godziny 18:45 dnia 11 września 2020 r. do godziny 04:14 dnia 12 września 2020 r.), co oznacza skrócenie wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego o czas 1 godzinę i 31 minut. W trakcie kontroli nie okazano wydruku z karty kierowcy uzasadnianego, odstąpienie od przestrzegania norm w zakresie odpoczynku dziennego. Kara pieniężna wynosiła [...] zł.
Organ odwoławczy stwierdził, że kara pieniężna za wyżej wymienione naruszenia określonego lp. 5.5 w łącznej wysokości [...] zł została nałożona zgodnie z przepisami.
W kwestii stwierdzonego naruszenia określonego w lp. 5.6. załącznika nr 3 u.t.d. organ odwoławczy ustalił, że analiza danych cyfrowych zawartych w karcie kierowcy wykazała, że kierowca T. K. po wykorzystanym okresie odpoczynku dziennego rozpoczął aktywność o godzinie 08.35 dnia 25 września 2020r. i prowadził pojazd oraz wykonywał inne prace do kolejnego okresu odpoczynku tj. do godziny 00:09 w dniu 26 września 2020 r. W ciągu 24-godzinnego okresu rozliczeniowego kierowca wykorzystał pierwszą część odpoczynku dziennego w wymiarze 3 godziny i 46 minut oraz drugą część w wymiarze 8 godzin 26 minut (od godziny 00:09 dnia 26 września 2020 r. do godziny 08:35 dnia 26 września 2020 r.), co oznacza skrócenie drugiej części odpoczynku dzielonego o czas 34 minuty. Organ odwoławczy podniósł, że w trakcie kontroli okazano wydruk z godziny 22:58 z karty kierowcy, który nie podlegał uwzględnieniu, ponieważ nie zawierał on zapisów spełniających uwarunkowania art. 12 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 2006 r., str. 1 z późn. zm.), dalej jako "rozporządzenie 561/2006".
Organ odwoławczy stwierdził, że kara pieniężna w wysokości [...] zł została nałożona zgodnie z przepisami.
Odnośnie do naruszenia określonego w lp. 5.7. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym wyjaśnił, że analiza danych cyfrowych pobranych z karty kierowcy i tachografu wykazała, że kierowca K. P. w dniu 17 lipca 2020 r. skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 54 minuty. W 24-godzinnym okresie rozliczeniowym kierowca odebrał jedynie 7 godzin i 06 minut nieprzerwanego odpoczynku. Przedsiębiorca nie przedstawił podczas kontroli dokumentu (wykresówki/wydruku/karty kierowcy) uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Organ odwoławczy stwierdził, że kara pieniężna w wysokości [...] zł została nałożona zgodnie z przepisami.
W dniu 17 grudnia 2020 r. kierowca K. P. skrócił dzienny czas odpoczynku o 50 minut. W 24-godzinnym okresie rozliczeniowym kierowca odebrał jedynie 8 godzin i 10 minut odpoczynku dziennego. Przedsiębiorca nie przedstawił podczas kontroli dokumentu (wykresówki/wydruku/karty kierowcy) uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Organ odwoławczy stwierdził, że kara pieniężna w wysokości [...] zł została nałożona zgodnie z przepisami.
W dniu 26 listopada 2020 r. kierowca H. S. skrócił dzienny czas odpoczynku o 8 minut. W 24-godzinnym okresie rozliczeniowym kierowca odebrał 8 godzin i 52 minuty odpoczynku dziennego. Przedsiębiorca nie przedstawił podczas kontroli dokumentu (wykresówki/wydruku/karty kierowcy) uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Organ odwoławczy stwierdził, że kara pieniężna w wysokości [...] zł została nałożona zgodnie z przepisami.
W dniu 17 lipca 2020 r. kierowca P. W. skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 10 minut. W 24-godzinnym okresie rozliczeniowym kierowca odebrał jedynie 7 godzin i 50 minut odpoczynku dziennego. Przedsiębiorca nie przedstawił podczas kontroli dokumentu (wykresówki/wydruku/karty kierowcy) uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Organ odwoławczy stwierdził, że kara pieniężna w wysokości [...] zł została nałożona zgodnie z przepisami.
Łączna kara za stwierdzone naruszenia lp. 5.7. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym wynosiła [...] zł.
W kwestii stwierdzonego naruszenia określonego w lp. 5.11. załącznika nr 3 u.t.d. organ odwoławczy ustalił, że analiza danych cyfrowych zawartych w karcie kierowcy wykazała, że kierowca Ł. D. w okresie od 8 kwietnia do 6 maja 2020 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy: 8 kwietnia 2020 r. o 12 minut, 4 maja 2020 r. o 1 godzinę i 42 minuty, 6 maja 2020 r. o 1 godzinę 26 minut. Z poszczególne stwierdzone naruszenia organ nałożył kary pieniężne w wysokości odpowiednio [...] zł, [...] zł i [...] zł.
Analiza danych cyfrowych zawartych w karcie kierowcy T. K. wykazała, że kierowca w okresie od 2 maja do 8 grudnia 2020 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy: 2 maja 2020 r. o 11 minut (100 zł), 11 sierpnia 2020 r. o 53 minuty (350 zł), 22 sierpnia 2020 r. o 7 minut (100 zł), 24-25 sierpnia 2020 r. o 13 minut (100 zł), 25 sierpnia 2020 r. o 1 godzinę i 39 minut (700 zł), 9 października 2020 r. o 34 minuty (350 zł), 29 października 2020 r. o 19 minut (100 zł), 30 października 2020 r. o 41 minut (350 zł), 3 listopada 2020 r. o 23 minuty (150 zł), 8 grudnia 2020 r. o 1 godzinę i 54 minuty (700 zł).
Analiza danych cyfrowych zawartych w karcie kierowcy K. P. wykazała, że kierowca przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy 16 grudnia 2020 r. o 8 minut. Z stwierdzone naruszenia organ nałożył karę pieniężną w wysokości [...] zł.
Analiza danych cyfrowych zawartych w karcie kierowcy H. S. wykazała, że kierowca przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy 28 kwietnia 2020 r. o 24 minuty. Z stwierdzone naruszenia organ nałożył karę pieniężną w wysokości [...] zł.
Organ ustalił, że w przypadku kierowcy T. K. w odniesieniu do naruszenia z dnia 29 października 2020 r. w trakcie kontroli okazano wydruk z godziny 21:26 z karty kierowcy, którego organ nie uwzględnił, ponieważ nie zawierał on zapisów spełniających uwarunkowania art. 12 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 2006 r., str. 1 z późn. zm.), dalej jako "rozporządzenie 561/2006". W odniesieniu do naruszenia z 30 października 2020 r. podczas kontroli okazano wydruk z karty kierowcy T. K. z godz. 14:09, którego zdaniem organu lakoniczne zapisy nie uzasadniały odstępstwa od przestrzegania norm w zakresie czasu jazdy bez wymaganej przerwy. Organ wskazał, że brak miejsca parkingowego do zrealizowania przerwy oraz konieczność dojazdu do wolnego parkingu nie stanowią nadzwyczajnych, niedających się przewidzieć okoliczności. W pozostałych przypadkach przedsiębiorca nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków.
Organ odwoławczy stwierdził, że przekroczenie czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy sankcjonowane jest karą pienieżną, której wysokość określa lp. 5.11 załącznika nr 3 do u.t.d. Za powyższe naruszenia organ nałożył karę pieniężną w łącznej wysokości [...] złotych, jednakże mając na względzie treść art. 139 k.p.a., utrzymał karę pieniężną w wysokości [...] zł.
W kwestii stwierdzonego naruszenia określonego w lp. 9.1. załącznika nr 3 u.t.d., polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego - za każdy pojazd organ odwoławczy ustalił, skarżący wykonywał przewóz drogowy pojazdem marki Iveco o nr rej. LUB 6681E nieposiadającym aktualnego badania technicznego w okresie od 26 listopada 2020 r. do 11 grudnia 2020 r. oraz pojazdem marki Daf o nr rej. LUB 0794J nieposiadającym aktualnego badania technicznego w okresie od 24 września 2020 r. do 20 listopada 2020 r. Kara pieniężna wynosiła po [...] zł z każdy pojazd, w łącznej wysokości [...] złotych.
Odnośnie naruszenia polegającego na niezgłoszeniu w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art 7a i art. 8 ustawy o transporcie drogowym, w wymaganym terminie - za każdą zmianę - lp. 1.5 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, organ odwoławczy ustalił na podstawie dokumentacji uprawniającej do wykonywania przewozów drogowych, pisma organu licencyjnego z dnia 12 marca 2021r. znak KTD.7252.10.2021.KD) oraz dokumentacji pobranej podczas kontroli przedsiębiorca, że przedsiębiorca w zakresie licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy nr 0084071 w okresie od 1 kwietnia 2020 r. do 31 grudnia 2020 r. nie dokonywał żadnych zmian, w tym także dotyczących taboru zgłoszonego do posiadanego uprawnienia, podczas gdy pojazd nr rej. LUB 1304J został sprzedany w dniu 17 listopada 2020 r. Przedsiębiorca nie zgłosił w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił licencji nr 0084071, zmiany danych dotyczących zbycia pojazdu o nr rej. LUB 1304J w wymaganym terminie 28 dni od daty powstania zmiany. Kara pieniężna wynosiła [...] zł.
Organ odwoławczy stwierdził ponadto, że w niniejszej sprawie nie było podstaw do zastosowania wobec skarżącego przepisu art. i 92bart. 92c ustawy o transporcie drogowym.
Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na powyższą decyzję.
Skarżący zarzucił naruszenie:
1) art. 12 rozporządzenie 561/2006, poprzez jego niezastosowanie, pomimo występujących i ujawnionych w toku postępowania okoliczności faktycznych zdarzenia na podstawie którego wymierzono mi karę pieniężną powodujących konieczność zastosowania przedmiotowej regulacji;
2) załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, poprzez nieprawidłowe zsumowanie kar pieniężnych za wykroczenia grupy 5 załącznika nr 3 obejmującego, naruszenia przepisów dotyczących czasu pracy kierowców tj. przepisy l.p. 5.5; l.p. 5.7; l.p. 5.11.
3) art. 7 i art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, z późn. zm.), dalej jako "k.p.a.", art. 9 i art. 12 § 1 k.p.a., poprzez prowadzenie przez organ II instancji przedmiotowego postępowania w sposób niedokładny, niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie dla sprawy, tj.;
a) brak wszechstronnego rozważenia zarzutów skarżącego złożonych w odwołaniu od decyzji w szczególności tych odnoszących się do interpretacji przepisów ustawy i okoliczności dotyczących jazdy kierowcy, w tym problemów ze znalezieniem miejsca do zaparkowania pojazdu;
b) brak przeprowadzenia szczegółowej analizy dokumentu w postaci karty wydruku jazdy kierowcy i wywiedzenie z niej wniosków nie wynikających z jej treści
c) brak dokładnego ustalenia, jak wyglądała w sensie faktycznym jazda kierowcy, zwłaszcza czy kierowca mógł znaleźć miejsce do zatrzymania pojazdu w okresie od godziny 14:36 do godziny 15:09;
d) bezpodstawnego przerzucenia ciężaru gromadzenia dokumentów mających istotne znaczenie dla sprawy na Skarżącego, podczas gdy żadne inne niż te dołączone przez Skarżącego dokumenty w obrocie prawnym w praktyce nie występują.
4) art. 107 § 3 k.p.a., poprzez niewłaściwe uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji polegające na tym, że organ nie przeprowadził kompleksowej analizy zarzutów zgłoszonych przez stronę od decyzji organu I instancji, nie wyjaśnił szczegółowo w jaki sposób przeprowadził interpretację ustawy, a nadto w uzasadnieniu wskazał, iż należy uwzględnić w części odwołanie w zakresie kwoty grzywny, podczas gdy sentencja decyzji utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji tego nie potwierdza.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Przedmiotem kontroli jest decyzja organu o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w łącznej wysokości [...] zł za stwierdzone naruszenia w postaci:
1) przekroczenia dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 10 godzin w sytuacji, gdy jego wydłużenie w danym tygodniu było dozwolone o czas do mniej niż 1 godziny (lp. 5.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d.);
2) skrócenie wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego o czas do 1 godziny, o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut (lp. 5.5.1 i 5.5.2 załącznika nr 3 do u.t.d.);
3) niespełnienie wymogi dzielonego dziennego okresu odpoczynku – skrócenie drugiej części odpoczynku dzielonego o czas do 1 godziny (lp. 5.6.1. załącznika nr 3 do u.t.d.);
4) skrócenie wymaganego skróconego okresu odpoczynku dziennego – zarówno w przypadku załogi jednoosobowej, jak i załogi kilkuosobowej o czas do 1 godziny i o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin (lp. 5.7.1 i 5.7.2 załącznika nr 3 do u.t.d.).
5) przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy – o czas do mniej niż 30 minut, o czas od 30 minut do mniej niż 1 godziny i 30 minut, za każde rozpoczęte 30 minut od 1 godziny i 30 minut (lp. 5.11.1, 5.11.2 i 5.11.3 załącznika nr 3 do u.t.d.);
6) wykonywanie przewozu drogowego pojazdem nieposiadającym aktualnego okresowego badania technicznego potwierdzającego jego zdatność do ruchu drogowego – za każdy pojazd (lp. 9.1. załącznika nr 3 do u.t.d.);
7) niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy o transporcie drogowym, w wymaganym terminie – za każdą zmianę (lp. 1.5. załącznika nr 3 do u.t.d.).
Odpowiedzialność podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego, określa ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz.180 z późn. zm.), w skrócie: "u.t.d.". Obowiązki lub warunki przewozu drogowego to - zgodnie z art. 4 pkt 22 u.t.d. - obowiązki lub warunki wynikające z przepisów tej ustawy oraz przepisów innych ustaw, przepisów Unii Europejskiej i wiążących Polskę umów międzynarodowych.
W myśl art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403 określa załącznik nr 3 do u.t.d., przy czym naruszenia popełnione przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1 - 9, a naruszenia popełnione przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10 (art. 92a ust. 7 u.t.d.).
Skarżący nie kwestionuje w istocie i nie podważa ustaleń organów co do stwierdzonych naruszeń. Zarzuty skargi koncentrują się na nieprawidłowym zsumowaniu kar pieniężnych za naruszenia obowiązków wymienione w lp. 5 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym – lp. 5.5., lp. 5.7. i lp. 5.11.
Odnośnie do naruszenia określonego w lp. 5.5. załącznika nr 3 do u.t.d., polegającego na skróceniu wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego organ ustalił, że analiza danych cyfrowych z karty kierowcy H. S. wykazała, że po wykorzystanym okresie odpoczynku kierowca rozpoczął pracę o godzinie 05:10 dnia 10 lipca 2020 r. i prowadził pojazd oraz wykonywał inne prace do kolejnego okresu odpoczynku tj. do godziny 18:27 w dniu 10 lipca 2020 r. W ciągu 24-godzinnego okresu rozliczeniowego kierowca wykorzystał 10 godzin 43 minuty odpoczynku dziennego (od godziny 18:27 dnia 10 lipca 2020 r. do godziny 05:10 dnia 11 lipca 2020 r.). Powyższe oznacza skrócenie wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego o 17 minut, co uzasadnia nałożenie kary pieniężnej w kwocie [...]zł/
Organ ustalił również, że analiza danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy H. S. wykazała, że po wykorzystanym okresie odpoczynku rozpoczął pracę o godzinie 08:04 dnia 11 września 2020 r. i prowadził pojazd oraz wykonywał inne prace do kolejnego okresu odpoczynku tj. do godziny 18:45 w dniu 11 września 2020 r. W ciągu 24-godzinnego okresu rozliczeniowego kierowca wykorzystał 9 godzin 29 minut odpoczynku dziennego (od godziny 18:45 dnia 11 września 2020 r. do godziny 04:14 dnia 12 września 2020 r.) Oznacza to, że kierowca skrócił wymagany regularny okres odpoczynku dziennego o 1 godzinę i 31 minut. W tym stanie faktycznym, w ocenie organu odwoławczego zasadnym było nałożenia kary w łącznej wysokości [...] zł w oparciu o treść l.p. 5.5.1. oraz 5.5.2. załącznika nr 3 do u.t.d.
Prawidłowo przy tym organ II instancji odwołał się do regulacji zarówno art. 4 lit. f rozporządzenia nr 561/2006, zgodnie z którym odpoczynek, oznacza nieprzerwany okres, w którym kierowca może swobodnie dysponować swoim czasem, jak i art. 8 ust. 1 - 5 i 8 ww. rozporządzenia w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie. Zgodnie z tym ostatnimi przepisami kierowca korzysta z dziennego i tygodniowego okresu odpoczynku. W każdym 24 godzinnym okresie po upływie poprzedniego dziennego okresu odpoczynku lub tygodniowego okresu odpoczynku kierowca musi wykorzystać kolejny dzienny okres odpoczynku. Jeśli część dziennego okresu odpoczynku zawarta w 24 godzinnym okresie wynosi co najmniej 9 godzin, ale mniej niż 11 godzin, wówczas ten dzienny okres odpoczynku uznaje się za skrócony dzienny okres odpoczynku. Dzienny okres odpoczynku może zostać przedłużony do rozmiarów regularnego lub skróconego tygodniowego okresu odpoczynku. Kierowca może mieć najwyżej trzy skrócone dzienne okresy odpoczynku pomiędzy dwoma tygodniowymi okresami odpoczynku.
Jeżeli kierowca dokona takiego wyboru, dzienne okresy odpoczynku i skrócone tygodniowe okresy odpoczynku poza bazą można wykorzystać w pojeździe, o ile posiada on odpowiednie miejsce do spania dla każdego kierowcy i pojazd znajduje się na postoju.
Stosownie do lp. 5.5. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, skrócenie wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego:
1) o czas do 1 godziny podlega karze pieniężnej w wysokości [...] zł,
2) o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut podlega karze pieniężnej w wysokości [...] zł
3) za każdą rozpoczętą godzinę powyżej 2 godzin i 30 minut podlega każe pieniężnej [...] zł.
Jak podsumował organ odwoławczy, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy daje podstawy do wymierzenia kary pieniężnej w wysokości [...] zł za stwierdzone naruszenia określone w lp. 5.5. załącznika nr 3 do u.t.d.
Taki sam sposób działania organ zaprezentował odnośnie do stwierdzonych naruszeń polegających na skróceniu wymaganego skróconego okresu odpoczynku dziennego oraz przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzeni pojazdu bez przerwy, określonych w lp. 5.7. i 5.11. załącznika nr 3 do u.t.d.
Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 4 lit. f rozporządzenia nr 561/2006 odpoczynek, oznacza nieprzerwany okres, w którym kierowca może swobodnie dysponować swoim czasem. Odwołując się do regulacji art. 8 ust. 1-5 i ust. 8 ww. rozporządzenia wskazał, że konsekwencją powyższych rozwiązań jest treść lp. 5.7.1. oraz lp. 5.7.2. załącznika nr 3 do u u.t.d., która sankcjonuje skrócenie dziennego czasu odpoczynku:
- o czas do 1 godziny karą pieniężną w wysokości [...] złotych (lp. 5.7.1.);
- o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin karą pieniężną w wysokości [...] złotych (lp.5.7.2.).
Analiza danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy K. P. wykazała, że po wykorzystanym okresie odpoczynku kierowca rozpoczął pracę w załodze dwuosobowej o godzinie 19:14 dnia 16 lipca 2020 r. i prowadził pojazd oraz pozostawał w dyspozycyjności do kolejnego okresu odpoczynku tj. do godziny 18:08 w dniu 17 lipca 2020r. W ciągu 24-godzinnego okresu rozliczeniowego kierowca wykorzystał 7 godzin i 6 minut odpoczynku dziennego (od godziny 18:08 dnia 17.07.2020r. do godziny 01:14 dnia 18.07.2020r.). Oznacza to skrócenie wymaganego odpoczynku dziennego w przypadku pracy w załodze dwuosobowej o czas 1 godzina 54 minuty. Stwierdzone naruszenie uzasadnia zdaniem organu odwoławczego nałożenie kary z l.p. 5.71. i 5.7.2. w łącznej kwocie [...]zł.
Analiza danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy P. W. wykazała, iż po wykorzystanym okresie odpoczynku kierowca rozpoczął pracę w załodze dwuosobowej o godzinie 19:58 dnia 16 lipca 2020r. i prowadził pojazd oraz pozostawał w dyspozycyjności do kolejnego okresu odpoczynku tj. do godziny 18:05 w dniu 17 lipca 2020 r. Oznacza to skrócenie wymaganego odpoczynku dziennego w przypadku pracy w załodze dwuosobowej o czas 1 godzina 10 minut i uzasadnia zdaniem organu odwoławczego nałożenie kary z l.p. 5.71. i 5.7.2. w łącznej kwocie [...]zł.
W kwestii stwierdzonego naruszenia określonego w lp. 5.11. załącznika nr 3 u.t.d. organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 4 lit. f rozporządzenia nr 561/2006 odpoczynek, oznacza nieprzerwany okres, w którym kierowca może swobodnie dysponować swoim czasem. Odwołując się do regulacji art. 7 rozporządzenia nr 561/2006 stwierdził, że konsekwencją powyższych rozwiązań jest treść lp. 5.11.1, lp. 5.11.2 oraz lp. 5.11.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, która przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy:
- o czas do mniej niż 30 minut sankcjonuje karą pieniężną w wysokości [...] złotych (lp. 5.11.1.);
- o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut sankcjonuje karą pieniężną w wysokości [...] złotych (lp. 5.11.2.);
- za każde rozpoczęte 30 minut od 1 godziny i 30 minut sankcjonuje karą pieniężną w wysokości [...] złotych (lp. 5.11.3.).
Organ odwoławczy ustalił, że analiza danych cyfrowych zawartych w karcie kierowcy wykazała, że kierowca Ł. D. w okresie od 8 kwietnia do 6 maja 2020 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy: 8 kwietnia 2020 r. o 12 minut, 4 maja 2020 r. o 1 godzinę i 42 minuty, 6 maja 2020 r. o 1 godzinę 26 minut. Z poszczególne stwierdzone naruszenia organ nałożył kary pieniężne w wysokości odpowiednio [...] zł, [...] zł i [...] zł.
Analiza danych cyfrowych zawartych w karcie kierowcy T. K. wykazała, że kierowca w okresie od 2 maja do 8 grudnia 2020 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy, z które to naruszenia organ nałożył następujący kary pieniężne:
- 2 maja 2020 r. o 11 minut - [...] zł;
- 11 sierpnia 2020 r. o 53 minuty – łącznie [...] zł;
- 22 sierpnia 2020 r. o 7 minut - [...] zł;
- 24-25 sierpnia 2020 r. o 13 minut - [...] zł;
- 25 sierpnia 2020 r. o 1 godzinę i 39 minut – łącznie [...] zł;
- 9 października 2020 r. o 34 minuty – łącznie [...] zł;
- 29 października 2020 r. o 19 minut - [...] zł;
- 30 października 2020 r. o 41 minut – łącznie [...] zł;
- 3 listopada 2020 r. o 23 minuty - [...] zł;
- 8 grudnia 2020 r. o 1 godzinę i 54 minuty – łącznie [...] zł.
Analiza danych cyfrowych zawartych w karcie kierowcy K. P. wykazała, że kierowca przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy 16 grudnia 2020 r. o 8 minut. Z stwierdzone naruszenia organ nałożył karę pieniężną w wysokości [...] zł.
Analiza danych cyfrowych zawartych w karcie kierowcy H. S. wykazała, że kierowca przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy 28 kwietnia 2020 r. o 24 minuty. Z stwierdzone naruszenia organ odwoławczy nałożył karę pieniężną w wysokości [...] zł.
W ocenie sądu organy dokonały błędnej wykładni treści normy prawnej zawartej w powyższych regulacjach i w sposób nieuprawniony dokonały sumowania kar z l.p.5.5.1. i l.p.5.5.2., 5.7.1. i lp. 5.7.2., l.p. 5.11.1, 5.11.2, 5.11.3.
W przedmiotowej kwestii skład orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko wyrażone już w wyrokach tutejszego sądu w zakresie błędnej "praktyki" organów co do sumowania kar wyrażonych w poszczególnych podpunktach l.p. 5 załącznika nr 3 do u.t.d. – naruszenie przepisów dotyczących czasu pracy kierowców (vide wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w sprawach sygn. akt: III SA/Lu 284/20, SA/Lu 232/20, III SA/Lu 49/20, III SA/Lu 751/20, III SA/Lu 204/21, III SA/Lu 256/21, III SA/Lu 694/21). W ocenie sądu, nowelizacja ustawy o transporcie drogowym dokonana na mocy ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 1481), która weszła w życie w dniu 3 września 2018 r. to zmiana jakościowa w stosunku do uprzednio obowiązującego stanu prawnego z tego względu, że zmodyfikowano nie tylko sposób opisu poszczególnych naruszeń i wysokość kar za poszczególne naruszenia, ale również wysokość kar powiązano bezpośrednio (w większości przypadków) z wagą danego naruszenia.
Sąd nie podziela przy argumentacji organu, że odesłania do wagi naruszenia określonej w rozporządzeniu Komisji (UE) 2016/403 z dnia 18 marca 2016 r. uzupełniającym rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 w odniesieniu do klasyfikacji poważnych naruszeń przepisów unijnych, które mogą prowadzić do utraty dobrej reputacji przez przewoźnika drogowego, oraz zmieniającym załącznik III do dyrektywy 2006/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady2016/403 (Dz.U.UE.L.2016.74.8 z dnia 19 marca 2016 r.) nie mogą stanowić punktu odniesienia co do sposobu naliczania kar pieniężnych za naruszenia czasu pracy określone w załączniku nr 3 do u.t.d. Do problematyki wagi poszczególnych naruszeń odnoszą się też przepisy rozporządzenia nr 561/2006. Jak stanowi pkt 26 preambuły rozporządzenia nr 561/2006, państwa członkowskie powinny ustanowić przepisy dotyczące kar stosowanych w przypadku naruszeń przepisów niniejszego rozporządzenia oraz zapewnić ich wykonanie. Kary te muszą być skuteczne, proporcjonalne, odstraszające i niedyskryminujące. Wspólny zakres środków dostępnych Państwom Członkowskim powinien zawierać także możliwość unieruchomienia pojazdu w razie wykrycia poważnych naruszeń. Zawarte w niniejszym rozporządzeniu przepisy dotyczące kar lub postępowania nie powinny naruszać przepisów krajowych dotyczących ciężaru dowodu. Dlatego obowiązująca obecnie treść załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym uwzględnia postulaty zawarte w ww. rozporządzeniu Komisji (UE) 2016/403. Komisja rozporządzeniem tym dokonała kategoryzacji wagi naruszeń przepisów UE, w tym dotyczących czasu prowadzenia pojazdu i czasu odpoczynku, z uwzględnieniem także rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE (Dz. Urz. UE L z 2009 r. nr 300, str. 51). Znamiennym jest także to, że również w rozporządzeniu nr 1071/2009 podkreślono w pkt 21 preambuły, że państwa członkowskie powinny przewidzieć sankcje za naruszenia niniejszego rozporządzenia, a sankcje te powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające.
Skoro ustawodawca ustanowił, w każdej z grup kategorii 5 trzy odrębne grupy czasowe, przypisując do każdego z tych przedziałów czasowych odpowiednie kary (rosnące wraz z wagą naruszenia), to tym samym prawidłowo nałożona może obecnie zostać tylko jedna kara, odpowiednia do stwierdzonego naruszenia.
Taka wykładnia obowiązujących przepisów ustawy o transporcie drogowym, zakazująca łączenia kar w stosunku do jednego naruszenia, znalazła aprobatę również w orzecznictwie innych wojewódzkich sądów administracyjnych.
Niedopuszczalna jest praktyka sumowania kar w stosunku do jednego naruszenia przepisów transportu drogowego. Przekroczenie progów przewidzianych dla poszczególnych naruszeń powoduje bowiem uruchomienie kolejnej, wyższej sankcji, a nie sumowanie sankcji od najniższej do najwyższej. W przypadku sumowania kar, o których mowa, dochodzi do nieuprawnionego, kilkukrotnego sankcjonowania jednego naruszenia przepisów, a takie działanie należy ocenić jako nieproporcjonalne i automatyczne, a tym samym niezgodne z powołanym wyżej pkt 26 wprowadzenia do rozporządzenia nr 561/2006 nakazującego, aby kary stosowane w przypadku naruszeń jego przepisów były skuteczne, proporcjonalne, odstraszające i niedyskryminujące (WSA w Łodzi w wyroku z dnia 7 maja 2021 r., sygn. akt III SA/Łd 207/21, por. także wyroki: WSA w Rzeszowie z dnia 19 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Rz 1386/19; WSA w Szczecinie z dnia 20 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Sz 1046/19; WSA w Opolu z dnia 30 lipca 2020 r., sygn. akt II SA/Op 25/20).
Takie stanowisko zostało zaaprobowane także przez Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 23 września 2021 r., sygn. akt II GSK 604/21, CBOSA podzielił stanowisko sądu I instancji, iż z treści lp. 5.5. załącznika nr 3 do ustawy nie wynika żadna podstawa do sumowania kwot kar z punktów 1, 2, a brzmienie punktu 2 l.p. 5.5 załącznika nr 3 do u.t.d. nie pozwala na przyjęcie, iż przewidziana w nim kara jest poprzedzona sankcją z pkt 1. Nie ma wątpliwości, że wyraźne brzmienie pkt 3 l.p. 5.5. załącznika nr 3 do u.t.d. nie pozwala na przyjęcie, iż przewidziana w nim kara jest poprzedzona sankcją łącznie z pkt 1 i 2. Podobne spostrzeżenia sąd odniósł do regulacji kar określonych w lp. 5.7. odpowiednio w ich pkt 1, 2, a w niniejszej sprawie będą one adekwatne do regulacji l.p.5.11 pkt 1, pkt 2 i pkt 3.
Według Naczelnego Sądu Administracyjnego mamy tu do czynienia z samodzielną i wyłączną podstawą do wymierzenia kary pieniężnej i w każdym przypadku przekroczenie progów przewidzianych dla poszczególnych naruszeń powoduje uruchomienie kolejnej, wyższej sankcji, ale nie każde przekroczenie progów powoduje sumowanie kwot kar od najniższej do najwyższej – to bowiem zależy od regulacji wprowadzonej przez ustawodawcę (vide również wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 24 listopada 2021 r., sygn. akt II GSK 1753/21, z dnia 26 listopada 2021 r., sygn. akt II GSK 1863/21, z dnia 26 listopada 2021 r., sygn. akt 1738/21).
Tym samym w analizowanej sprawie organ powinien w każdym ze stwierdzonych i wskazanych powyżej przypadków wymierzyć karę z l.p.5.5. pkt 2, l.p. 5.7. pkt 2, lp. 5.11. pkt 2 i pkt 3 załącznika nr 3 do u.t.d., a nie "sumować" kwoty z punktów 1 i 2 l.p. 5.5. i l.p. 5.7. i punktów 1, 2, 3 lp. 5.11. załącznika nr 3 do u.t.d.
Pamiętać również należy że przy regulacji dotyczącej wymierzania kary administracyjnej brak podstaw do interpretowania zapisów ustawowych w sposób rozszerzający, a jakiekolwiek wątpliwości powinny być rozstrzygane na korzyść strony.
Z tego zasadniczego powodu, z powodu naruszenia przepisów prawa materialnego zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu.
Uzasadniony jest zarzut skargi, że organ odwoławczy w odniesieniu do trzech wymienionych wyżej naruszeń T. K. z 3 listopada 2020 r., K. P. z 16 grudnia 2020 r. i H. S. z dnia 28 kwietnia 2020 r., polegających na przekroczeniu czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o czas do mniej niż 30 minut, nałożył karę w nieprawidłowej, nie przewidzianej ustawą o transporcie drogowym wysokości. W świetle lp. 5.11.1 złącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym za naruszenie polegające na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas do mniej niż 30 minut nakłada się karę pieniężną w wysokości [...] zł.
Na uwzględnienie zasługuje również zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 12 rozporządzenia nr 561/2006. W ocenie skarżącego przepis ten powinien znaleźć zastosowanie w odniesieniu do naruszenia kierowcy T. K. popełnionego w dniu 30 października 2020 r., polegającego na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy.
Przypomnieć należy, że w odniesieniu do naruszenia z dnia 30 października 2020 r. jako przyczynę powstałego naruszenia wskazano konieczność dojazdu do bezpiecznego parkingu. Na odwrocie wydruku z kart kierowcy T. K. z dnia 30 października 2020 r. znajduje się odręczna adnotacja: "Brak miejsca do zrealizowania przerwy dojazd do najbliższego miejsca umożlwiającego przerwy". Skarżący wyjaśniał, że z powodu braku miejsca umożlwiającego zrealizowanie przerwy nie zagrażając bezpieczeństwu innych użytkowników ruchu drogowego kierowca dojechał do najbliższego miejsca, w którym mógł zrealizować przerwę w jeździe.
Zgodnie z art. 12 rozporządzenia nr 561/2006 pod warunkiem, że nie zagraża to bezpieczeństwu drogowemu oraz umożliwia osiągnięcie przez pojazd odpowiedniego miejsca postoju, kierowca może odstąpić od przepisów art. 6-9 w zakresie niezbędnym dla zapewnienia bezpieczeństwa osób, pojazdu lub ładunku. Kierowca wskazuje powody takiego odstępstwa odręcznie na wykresówce urządzenia rejestrującego lub na wydruku z urządzenia rejestrującego, albo na planie pracy najpóźniej po przybyciu do miejsca pozwalającego na postój.
Pod warunkiem że nie zagraża to bezpieczeństwu ruchu drogowego, w wyjątkowych okolicznościach kierowca może także odstąpić od art. 6 ust. 1 i 2 oraz art. 8 ust. 2, przekraczając dzienny i tygodniowy czas prowadzenia pojazdu o maksymalnie jedną godzinę, aby dotrzeć do centrum operacyjnego pracodawcy lub swojego miejsca zamieszkania w celu wykorzystania tygodniowego okresu odpoczynku. Na tych samych warunkach kierowca może przekroczyć dzienny i tygodniowy czas prowadzenia pojazdu o maksymalnie dwie godziny, pod warunkiem że wykorzystał on przerwę trwającą nieprzerwanie 30 minut bezpośrednio przed tym dodatkowym czasem prowadzenia pojazdu niezbędnym, aby dotrzeć do centrum operacyjnego pracodawcy lub swojego miejsca zamieszkania w celu wykorzystania regularnego tygodniowego okresu odpoczynku. Kierowca wskazuje powody takiego odstępstwa odręcznie na wykresówce urządzenia rejestrującego, na wydruku z urządzenia rejestrującego lub na planie pracy najpóźniej po przybyciu do miejsca docelowego lub odpowiedniego miejsca postoju. Każdy wydłużony okres pracy musi być kompensowany równoważnym okresem odpoczynku wykorzystywanym jednorazowo przed końcem trzeciego tygodnia następującego po danym tygodniu.
Wskazać w tym miejscu należy, że przy interpretacji i stosowaniu rozporządzenia nr 561/2006 istotne znaczenie mają opracowane przez Komisję Europejską wytyczne – Prawo socjalne w transporcie drogowym. W wytycznej nr 1 Komisji Europejskiej podkreślono, że art. 12 rozporządzenia nr 561/2006 został wprowadzony m.in. dlatego, by umożliwić kierowcom prawidłową reakcję w sytuacjach niespodziewanego braku możliwości spełnienia wymogów rozporządzenia w trakcie podróży, tj. w sytuacjach nadzwyczajnych trudności, niezależnych od woli kierowcy oraz ewidentnie nieuniknionych i niedających się przewidzieć, nawet przy zachowaniu najwyższej staranności. Do takich wyjątkowych okoliczności zaliczono, przykładowo, poważny wypadek drogowy, ekstremalne warunki pogodowe, objazdy, brak miejsca na parkingu – akcentując jednak spoczywający przede wszystkim na przedsiębiorstwie transportowym obowiązek uważnego planowania przejazdu kierowcy, tak, aby był on bezpieczny i uwzględniał, na przykład, regularnie występujące na drogach korki, warunki atmosferyczne i dostęp od odpowiednich parkingów. Innymi słowy, chodzi o taką organizację, aby kierowcy mogli przestrzegać rozporządzenia. Ponadto Komisja Europejska potwierdziła powinność kierowcy co do odręcznego wskazania charakteru odstępstwa i jego przyczyny (w jakimkolwiek języku wspólnotowym, na wykresówce urządzenia rejestrującego lub na wydruku z urządzenia rejestrującego albo w planie pracy), natychmiast po zatrzymaniu się (vide wyrok NSA z dnia 10 października 2019 r., sygn. akt II GSK 3116/17).
W okolicznościach niniejszej sprawy organ odwoławczy z jednej strony stwierdził naruszenie polegające na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy i brak podstaw do zastosowania art. 12 rozporządzenia nr 561/2006, podczas gdy w innym miejscu decyzji (str. 20) stwierdził, że "organ odwoławczy uwzględnił karę pieniężną za naruszenie polegające na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy w dniu 30 października 2020 r.", co świadczyłoby o przyznaniu racji skarżącemu. Decyzja nie zawiera jednak rozstrzygnięcia w tym zakresie, nie określa czy kara i w jakiej kwocie została uchylona.
Wykazane powyżej naruszenia przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy uzasadniają uchylenie zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a p.p.s.a.
Ponownie rozpatrując sprawę organ zobowiązany będzie uwzględnić przedstawioną wyżej ocenę prawną co do stosowania przepisów przy wymiarze kary za naruszenia z l.p. 5.5., pl. 5.7. i lp. 5.11. załącznika nr 3 do u.t.d.
Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło