III SA/Lu 859/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata J. P. o przyznanie tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2015 r., nr [...] w przedmiocie kosztów związanych z usunięciem, przechowaniem i oszacowaniem pojazdu postanawia: przyznać adwokatowi J. P. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w kwocie [...]zł (sto czterdzieści siedem złotych i sześćdziesiąt groszy), w tym [...] zł (dwadzieścia siedem złotych i sześćdziesiąt groszy) należnego podatku od towarów i usług. Postanowieniem z 23 września 2015 r., sygn. III SA/Lu 859/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. Na tej podstawie Okręgowa Rada Adwokacka w L. wyznaczyła dla skarżącego adwokata J. P.. Wyznaczony adwokat brał udział w postępowaniu przed sądem w pierwszej instancji i z tego tytułu sąd w wyroku z dnia 3 marca 2016 r. orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wynagrodzenia w kwocie [...]zł brutto. Złożone przez pełnomocnika skarżącego zażalenie na postanowienie o kosztach zostało oddalone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2016 r., sygn. akt I OZ 645/16. W dniu 21 kwietnia 2016 r. pełnomocnik skarżącego złożył skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 marca 2016 r. oraz wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w kwocie [...]zł (w tym [...] zł podatku od towarów i usług). Wniosek zawierał oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub części. Pełnomocnik nie brał udziału w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, która miała miejsce w dniu 23 marca 2018 (protokół rozprawy, k-159 akt sąd.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wyznaczony adwokat [...] otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów [...] w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Aktem prawnym określającym zasady wynagradzania adwokatów ustanowionych z urzędu jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714), dalej jako rozporządzenie. Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia, w przypadku, gdy przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, opłatę należną adwokatowi oblicza się na podstawie § 8. W sprawie niniejszej wartość przedmiotu zaskarżenia wynosiła [...] zł, zatem stosownie do § 8 pkt 5 rozporządzenia, opłata za udział w postępowaniu przed sądem w pierwszej instancji stanowi kwotę [...]zł. Natomiast w myśl § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia, wynagrodzenie adwokata za udział w postępowaniu przed sądem w drugiej instancji, w tym za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej wynosi 50 % opłaty określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji sprawy nie prowadził ten sam adwokat – 75 %tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż [...] zł. W niniejszej sprawie adwokat brał udział w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, zatem opłata za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej wynosi 50 % opłaty określonej § 8 pkt 5 rozporządzenia, tj. [...] zł. Podkreślić jednakże należy, że stosownie do art. 250 § 2 p.p.s.a., w uzasadnionych przypadkach, sąd może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika ustanowionego z urzędu. Obniżenie wynagrodzenia pełnomocnikowi powinno mieć miejsce w szczególności w sytuacji, gdy jego wkład pracy jest niewspółmiernie niski w stosunku do wysokości przewidzianego wynagrodzenia, jak również gdy jakość udzielonej pomocy prawnej jest niezadowalająca. W ocenie sądu w niniejszej sprawie zachodzi konieczność obniżenia wynagrodzenia pełnomocnikowi za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. Sąd rozstrzygając wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien mieć na względzie, czy czynność za którą pełnomocnik domaga się opłaty, zawiera wszystkie elementy profesjonalizmu, a przynajmniej czy jest poprawna pod względem formalnoprawnym. Pełnomocnik ustanowiony z urzędu powinien dołożyć maksymalnej staranności w realizacji nałożonych na niego obowiązków, bowiem zapłata za ich wykonanie pochodzi ze środków Skarbu Państwa (por. postanowienie NSA z dnia 16 czerwca 2010 r., II FZ 143/10 Lex nr 643591, wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2015 r., I GSK 2012/13 Lex nr 1748630). Mając na względzie powyższe kryteria oceny pracy pełnomocnika, sąd stoi na stanowisku, że opłata wynosząca [...] zł byłaby niewspółmiernie wysoka w stosunku do wkładu pracy adwokata włożonego w przygotowanie wniesionej skargi kasacyjnej jak i jakości udzielonej przez niego pomocy. Zdaniem sądu wniesiona przez pełnomocnika skarżącego skarga kasacyjna została sporządzona przy minimalnym nakładzie pracy, jak również nie odpowiada w pełni wymogom profesjonalizmu. Z powołanych przez pełnomocnika zarzutów kasacyjnych tylko jeden odnosi się do meritum sprawy, a uzasadnienie tego zarzutu zajmuje mniej niż jedną stronę (pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej i ich uzasadnienie odnoszą się do orzeczenia sądu o kosztach pomocy prawnej świadczonej przez pełnomocnika z urzędu, zaskarżonego odrębnie zażaleniem). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 23 marca 2018 r., sygn. I OSK 1390/16 oddalającego wniesioną przez pełnomocnika skargę kasacyjną, pismo to nie czyni zadość wymogom formalnym określonym art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, że właściwe sformułowanie podstaw kasacyjnych polega na wskazaniu konkretnych przepisów prawa, które zostały naruszone oraz uzasadnieniu, na czym to naruszenie polegało. W ramach podstawy kasacyjnej opartej na naruszeniu prawa materialnego, prawidłowe jej uzasadnienie powinno wykazywać, że sąd pierwszej instancji naruszył dany przepis prawa przez błędną jego wykładnię bądź niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.). Pełnomocnik zarzucając we wniesionej skardze kasacyjnej naruszenie art. 130a ust. "1-2" ustawy nie wskazał konkretnej jednostki redakcyjnej tego przepisu, który dzieli się na ustępy, punkty i litery. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że ocena zasadności skargi kasacyjnej w tym zakresie jest niemożliwa, bowiem przepis, który w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną został naruszony przez sąd pierwszej instancji, nie został wyraźnie wskazany. Z kolei podstawa kasacyjna w postaci naruszenia art. 130a ust. 10h jest nieprecyzyjna, bowiem pomimo, że wskazuje konkretny przepis prawa, to jednakże brakuje jej drugiego elementu, tj. wskazania, na czym naruszenie polegało, czy stanowi błędną jego wykładnię, czy też niewłaściwe zastosowanie. Z powyższego wynika brak dołożenia należytej staranności przez pełnomocnika w sporządzeniu skargi kasacyjnej, jak również jego niski wkład pracy przy dokonywaniu powyższej czynności, co uzasadnia zastosowanie art. 250 § 2 p.p.s.a. Zauważyć również należy, że wartość przedmiotu zaskarżenia w przedmiotowej sprawienie nie wpłynęła, ani na wyższy nakład pracy adwokata, ani jego stopień przyczynienia się do wyjaśnienia sprawy i jej rozstrzygnięcia. Zdaniem sądu powołane okoliczności uzasadniają obniżenie wynagrodzenia pełnomocnika do kwoty minimalnej, określonej § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia tj. [...] zł. Wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej należy powiększyć o stawkę podatku od towarów i usług w wysokości 23 %, zgodnie z § 4 ust. 3 rozporządzenia w związku z art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn.: Dz. U z 2017 r., poz. 1221 ze zm.). Stąd kwota należna pełnomocnikowi z tytułu jego wynagrodzenia w postępowaniu przed sądem drugiej instancji wynosi [...] zł brutto (120 zł + [...] zł należnego podatku od towarów i usług). Mając powyższe na uwadze oraz na podstawie art. 250 § 1 i § 2 w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b oraz § 4 ust. 3 rozporządzenia, należało orzec jak na wstępie.