III SA/Lu 862/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia NSA Jerzy Marcinowski Sędzia WSA Grzegorz Grymuza po rozpoznaniu w dniu 6 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z [..]. nr [..] w przedmiocie przywrócenia uprawnień do kierowania pojazdami - w zakresie wniosku P. L. o wyłączenie sędziego WSA E. I. postanawia: oddalić wniosek. P.L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [..], nr [..] w przedmiocie przywrócenia uprawnień do kierowania pojazdami. W piśmie z dnia 6 lutego 2017 r. skarżący wniósł o odroczenie terminu rozprawy wyznaczonej na dzień 26 lutego 2017 r. W dniu 8 lutego 2017 r. będąca sprawozdawcą w sprawie sędzia WSA E. I. zarządziła poinformowanie skarżącego, że wniosek o odroczenie rozprawy nie może być uwzględniony, ponieważ nie zachodzą przyczyny odroczenia rozprawy wskazane w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W piśmie z dnia 21 lutego 2016 r. P. L. wniósł o wyłączenie sędziego w niniejszej sprawie z uwagi na świadome pozbawienie strony uczestnictwa w procesie. W związku z nieuzupełnieniem braków formalnych wniosku P. L. z dnia 21 lutego 2017 r. o wyłączenie sędziego, zarządzeniem z dnia 7 kwietnia 2017 r. pozostawiono ten wniosek bez rozpoznania. Zarządzenie uprawomocniło się. Następnie w piśmie z dnia 6 lipca 2017 r. skarżący ponownie wniósł o wyłączenie sędziego WSA E. I. od rozpoznania sprawy o sygn. akt [..]. Skarżący w uzasadnieniu wniosku wskazał, że zna osobiście sędzię E. I. oraz jej brata i z racji konfliktu może dojść do złamania zasady bezstronności. Podniósł również, iż sędzia E. I. nie jest sędzią przypisanym w sprawach skarżącego. W pisemnym wyjaśnieniu złożonym w dniu 18 sierpnia 2017 r. sędzia E. I. wskazała, że nie zna osobiście skarżącego P. L. i jak jej wiadomo, nikt z jej bliskich nie zna tej osoby. Podniosła, że nie może wykluczyć, iż osoba o takim nazwisku wystąpiła kiedyś w którejś z rozpoznawanych przez nią spraw w charakterze strony lub świadka. Sędzia nie przypomina sobie jednak takiej sytuacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny L. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm., dalej jako p.p.s.a.) sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Z kolei art. 19 p.p.s.a. stanowi, że niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. O wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd administracyjny, w którym sprawa się toczy (art. 22 § 1 p.p.s.a.). Postanowienie wydaje sąd w składzie trzech sędziów, na posiedzeniu niejawnym, po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek dotyczy (art. 22 § 2 p.p.s.a.). W orzecznictwie jednolicie wskazuje się, że wyłączenie sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a. powinno odwoływać się do zobiektywizowanych przesłanek, tak aby wątpliwość co do bezstronności sędziego mogła zostać uznana za mającą realne podstawy. Nie stanowi wystarczającej przesłanki do zastosowania wskazanego przepisu występowanie u strony podejrzenia co do braku bezstronności sędziego, czy subiektywne przekonanie strony co do negatywnego nastawienia sędziego do strony (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2015 r., II OZ 40/15, LEX nr 1640591). W myśl art. 20 § 1 p.p.s.a. wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia. Wniosek ten powinien zatem wskazywać okoliczności lub dowody uprawdopodabniające istnienie przyczyny uzasadniającej wyłączenie sędziego. Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie nie zachodzą wymienione w przepisach art. 18 oraz art. 19 p.p.s.a. przyczyny wyłączenia sędziego. Wyjaśnienie złożone przez sędziego stosownie do art. 22 § 2 p.p.s.a. nie potwierdza okoliczności powołanych przez skarżącego we wniosku, a mających polegać na osobistej znajomości skarżącego z sędzią czy członkiem jej rodziny. Autorytet moralny sędziego przemawia zaś za wiarygodnością złożonego oświadczenia, tym bardziej w sytuacji, gdy skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił istnienia przyczyn wyłączenia. Ponadto skarżący nie wskazał innych swoich spraw, w których wcześniej miałaby orzekać sędzia E. I. Jednocześnie trzeba wskazać, że z Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych nie wynika, aby sędzia kiedykolwiek orzekała w innej sprawie, w której stroną byłby P. L. Niezależnie od powyższego można zauważyć, że poza wyjątkami przewidzianymi w art. 18 p.p.s.a. okoliczność, iż sędzia, którego dotyczy wniosek o wyłączenie, orzekał w innych sprawach z udziałem tej samej strony, nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2005 r., I OZ 939/05). Wymaga podkreślenia, że wyłączenie sędziego, o którym mowa w przepisie art. 19 p.p.s.a., ma zapewnić obiektywizm sądu, nie może być zaś traktowane jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu swoich interesów. Podobnie subiektywny pogląd strony co do braku trafności rozstrzygnięcia podjętego z udziałem danego sędziego nie stanowi przesłanki wyłączenia sędziego (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2008 r., II FZ 60/08 oraz z dnia 26 stycznia 2012 r., I FZ 15/12). Instytucja wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy nie może bowiem stanowić instrumentu, który niezależnie od dopuszczalnych środków procesowych pozwalałby na dowolną ingerencję w tok sprawy stosownie do woli strony postępowania, która deklaruje swoje niezadowolenie z jego przebiegu. Właściwym trybem do kwestionowania zasadności czynności sądu jest korzystanie z przysługujących środków zaskarżenia. Z tych względów, wobec braku przesłanek określonych w art. 18 § 1 i art. 19 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił wniosek o wyłączenie sędziego.