I SA/Ol 583/13

PostanowienieWSA w Olsztynie2014-07-24

Skład orzekający: Adam Matuszak, Ewa Osipuk, Tadeusz Lipiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów od rozpoznania sprawy na podstawie art. 19 PPSA, jeśli strona skarżąca podnosi zarzuty braku profesjonalizmu i wadliwego orzekania, a sędziowie złożyli oświadczenie o braku wątpliwości co do ich bezstronności?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów został oddalony, ponieważ argumentacja strony skarżącej opierająca się na zarzutach braku profesjonalizmu i wadliwego orzekania, a także na subiektywnym przekonaniu o negatywnym nastawieniu sędziów, nie stanowi uzasadnionej wątpliwości co do ich bezstronności w rozumieniu art. 19 PPSA. Nie wystarcza również wielokrotne orzekanie w sprawach tej samej osoby, zwłaszcza gdy sędziowie złożyli oświadczenie o braku podstaw do wyłączenia, a strona nie udowodniła okoliczności podważających wiarygodność tych oświadczeń.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, B. O., złożyła wniosek o wyłączenie sędziów WSA Z. S. i T. P. od rozpoznania sprawy dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych. Jako uzasadnienie podniosła, że sędziowie ci orzekali już w jej sprawach, a ich brak profesjonalizmu i nieznajomość prawa podatkowego budzą wątpliwości co do ich bezstronności. Sędziowie złożyli oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziów.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Osipuk Sędzia WSA Tadeusz Lipiński po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. O. o wyłączenie sędziów: Sędziego WSA Z. S., Sędziego WSA T. P. od rozpoznania sprawy ze skargi B. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" r., nr "[...]" w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 r. po wznowieniu postępowania postanawia oddalić wniosek o wyłączenie wyżej wymienionych sędziów od rozpoznania sprawy. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie w dniu 4 czerwca 2014 r. B. O. wystąpił z wnioskiem o wyłączenie Sędzi WSA Z. S. oraz Sędziego WSA T. P. od orzekania w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 r. po wznowieniu postępowania. Uzasadniając wniosek podniósł m.in., iż powyżej wskazani sędziowie orzekali już w zainicjowanych przez niego sprawach, a biorąc pod uwagę ich brak profesjonalizmu, nie może poddać się osądowi sędziów, którzy nie znają elementarnego prawa podatkowego. Wskazani we wniosku o wyłączenie Sędziowie WSA w Olsztynie: Z. S. oraz T. P. złożyli do akt sprawy oświadczenia, w których wskazali, że nie istnieje między nimi a stroną tego postępowania okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w rozpoznawanej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Wniosek podlegał oddaleniu. Stosownie do treści art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), niezależnie od przyczyn wyłączenia sędziego z mocy ustawy (art. 18), sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Zgodnie z art. 22 § 2 p.p.s.a. postanowienie w przedmiocie wyłączenia jest wydawane po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek o wyłączenie dotyczy. Jednolicie w orzecznictwie wskazuje się, że wyłączenie na podstawie art. 19 p.p.s.a. powinno odwoływać się do zobiektywizowanych przesłanek, tak aby wątpliwość co do bezstronności sędziego mogła zostać uznana za mającą realne podstawy. Nie wystarcza do zastosowania wskazanego przepisu występowanie u strony podejrzenia co do braku bezstronności sędziego, czy subiektywne przekonanie co do negatywnego nastawienia sędziego do strony. Także okoliczność wielokrotnego orzekania przez sędziego w sprawach tej samej osoby, w których zapadały także orzeczenia niekorzystne dla strony, nie mogą być uznane za podstawę do wyłączenia sędziego od rozpoznawania pozostałych spraw, toczących się ze skarg i wniosków tej samej strony, lub których uczestnikiem jest ta sama osoba. Uzasadnioną wątpliwością co do bezstronności nie jest również, co należy podkreślić w kontekście powołanej we wniosku argumentacji, przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie, zwłaszcza nieobiektywnie czy też stronniczo, gdyż merytoryczne kwestionowanie rozstrzygnięć sądu może odbywać się za pomocą przysługujących stronie środków odwoławczych (por. postanowienie NSA z 6 sierpnia 2009 r., II OZ 648/09). W szczególności wniosku o wyłączenie sędziego nie uzasadnia prowadzenie przez niego sprawy z naruszeniem przepisów postępowania oraz wadliwe prowadzenie innej sprawy. Wyłączenie sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a. ma ponadto zapewnić obiektywizm sądu i nie może być traktowane jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu swoich interesów. W konsekwencji, nie może służyć umożliwieniu stronie wybierania składów sędziowskich według jej subiektywnego odczucia (por. postanowienia NSA: z 8 maja 2009 r., II FZ 128/09 oraz z 5 kwietnia 2013r. II OZ 220/13). Brak podstaw do zastosowania art. 19 p.p.s.a. w powyżej opisanych sytuacjach występuje zwłaszcza, gdy sędzia złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w powołanym przepisie, dające podstawę do wyłączenia go i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi wątpliwości (tak NSA w postanowienia z dnia: 11 września 2012 r., II OZ 704/12, z dnia 13 kwietnia 2012 r., II OZ 259/12, z dnia 4 kwietnia 2012 r., I OZ 21/12, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Uwzględniając powyższe rozważania Sąd doszedł do przekonania, że argumentacja wniosku B. O. nie wskazuje na istnienie po stronie Sędzi WSA Z. S. oraz Sędziego WSA T. P. okoliczności mogących budzić uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w tej konkretnej sprawie. Tym bardziej, że sędziowie w złożonych przez siebie oświadczeniach wykluczyli przesłanki wyłączenia oparte na podstawie art. 19 p.p.s.a. Jak wskazał natomiast NSA w postanowieniu z dnia 9 grudnia 2010 r. w sprawie I OZ 934/10 "Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które podważałyby wiarygodność oświadczenia sędziego". W orzecznictwie wskazuje się, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być realna, a nie potencjalna. Nie jest zatem wystarczająca wyłącznie utrata przekonania o bezstronności sędziego (tak: NSA w postanowieniu z 15.09.2008 r., II FZ 397/08, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W ocenie Sądu rozpatrującego niniejszy wniosek, skoro B. O. nie wykazał, aby po stronie sędziów istniała realna okoliczność mogąca budzić uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w tej konkretnej sprawie, to przyjąć należy, że oświadczenie sędziego nie zostało skutecznie podważone. Podnoszone zaś we wniosku o wyłączenie okoliczności wskazujące na przeświadczenie o negatywnym nastawieniu do osoby wnioskodawcy oraz o braku profesjonalizmu nie stanowią wystarczającej przesłanki uzasadniającej wyłączenie na podstawie art. 19 p.p.s.a. Ponadto, o wyłączeniu sędziego nie może decydować subiektywne przekonanie wnioskodawcy dotyczące wadliwego sposobu orzekania w innych sprawach, do czego również sprowadzają się argumenty zawarte we wniosku o wyłączenie. Tego rodzaju okoliczności nie stwarzają bowiem uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego (tak NSA w postanowieniu 22 października 2013 r., sygn. II OZ 891/13). Reasumując, stwierdzić należy, że B. O. nie wykazał i nie udowodnił żadnych okoliczności mogących budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności wnioskowanych do wyłączenia sędziów. Ze wskazanych powyżej względów Sąd, na mocy art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło