I SA/Ol 734/16

WyrokWSA w Olsztynie2017-04-13

Skład orzekający: Jolanta Strumiłło, Renata Kantecka, Przemysław Krzykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków przy wymiarze podatku od nieruchomości, a jeśli tak, to w jakim zakresie?
Ratio decidendi
Organ podatkowy jest co do zasady związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków, które stanowią urzędowe źródło informacji faktycznych. Dane te mają moc dokumentu urzędowego i nie mogą być samodzielnie korygowane przez organ w toku postępowania podatkowego, chyba że występują wyjątkowe sytuacje, takie jak sprzeczność z innymi rejestrami publicznymi lub gdy posłużenie się danymi ewidencyjnymi uniemożliwiałoby zastosowanie przepisów ustawy podatkowej. W przypadku budynków i lokali, dane dotyczące powierzchni użytkowej również są wiążące, chyba że ich zgodność z rzeczywistym stanem prawnym lub faktycznym może być weryfikowana w ramach dopuszczalnych instrumentów procesowych.
Stan faktyczny
Skarżący M. G. i R. G. wnieśli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta O. ustalającą im zobowiązanie w podatku od nieruchomości na 2015 r. Skarżący kwestionowali powierzchnię opodatkowanych gruntów i lokalu mieszkalnego, podnosząc m.in. kwestie stanu technicznego nieruchomości, błędnych pomiarów i niezgodności danych ewidencyjnych ze stanem faktycznym. Wskazywali również na zapłatę części podatku na podstawie innej, uchylonej decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Strumiłło Sędziowie sędzia WSA Renata Kantecka (sprawozdawca) sędzia WSA Przemysław Krzykowski Protokolant stażysta Agnieszka Kunkel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi M. G., R. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości na 2015r. oddala skargę M. G. i R. G. (dalej jako "skarżący", "strony", "podatnicy") wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia "[...]" w przedmiocie zobowiązania w podatku od nieruchomości na 2015 r. Prezydent Miasta O. decyzją z dnia "[...]" ustalił stronom wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości na 2015r. w kwocie 136 zł. Do postawy opodatkowania przyjęte zostały grunty pozostałe o powierzchni 61 m2 oraz lokal mieszkalny wraz z pomieszczeniem przynależnym (piwnicą) o powierzchni 191,76 m2. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że podatnicy są właścicielami nieruchomości przy ul. P. w O., w skład której wchodzą m.in. - działka gruntu nr "[...]" o powierzchni 0,3014 ha, sklasyfikowana w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne ("[...]" o powierzchni 0,2588 ha), pastwiska ("[...]" o powierzchni 0,0334 ha) i nieużytki ("[...]" o powierzchni 92 m2 ), - działka gruntu nr "[...]" o powierzchni 0,0749 ha, sklasyfikowana w ewidencji gruntów i budynków jako zabudowane użytki rolne ("[...]" o powierzchni 0,689 ha), zabudowane pastwiska ("[...]" o powierzchni 0,0032 ha) i tereny mieszkaniowe ("[...]" o powierzchni 28 m2 ), - udział 563/2000 w działce gruntu nr "[...]" o powierzchni 0,0906 ha, sklasyfikowana w ewidencji gruntów i budynków jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych ("[...]" o powierzchni 0,0147 ha), zabudowane użytki rolne ("[...]’ o powierzchni 0,0759 ha), - działka gruntu nr "[...]" o powierzchni 0,0811 ha, sklasyfikowana w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne ("[...]" o powierzchni 0,0778 ha), tereny mieszkaniowe ("[...]’ o powierzchni 33 m2 ), - lokal mieszkalny wraz z pomieszczeniem przynależnym – piwnicą, znajdujący się w budynku usytuowanym na działce nr "[...]". W trakcie oględzin dokonanych w toku postępowania, organ ustalił, że powierzchnia pomieszczenia przynależnego (piwnicy) wynosi 26,45 m2, w tym 21,66 m2 o wysokości kondygnacyjnej 2,12 m oraz 4,79 m2 o wysokości 2,37 m. Lokal mieszkalny posiada dwie kondygnacje: parter o powierzchni 115,96 m2 o wysokości powyżej 2,20 m oraz piętro o powierzchni 67,96 m2, w tym 15,57 m2 o wysokości od 1,40 m do 2,20 m oraz 52,39 m2 o wysokości powyżej 2,20 m. W konsekwencji powyższego organ przyjął do opodatkowania powierzchnię części działki gruntu nr "[...]" - 28 m2, części działki gruntu nr "[...]" - 33 m2 oraz powierzchnię lokalu mieszkalnego wraz z powierzchnią piwnicy - 191,76 m2. Stwierdził, że podnoszone przez strony okoliczności dotyczące stanu technicznego budynku i stanu zdrowia podatników nie mają żadnego wpływu na ustalenie wysokości zobowiązania podatkowego. W odwołaniu podatnicy wnieśli o unieważnienie ww. decyzji, gdyż podatek za 2015r. został zapłacony w kwocie 89 zł. Ponadto wnieśli o zwrot kwoty 89 zł za grunty pozostałe klasy V i VI, ponieważ są one ustawowo zwolnione z podatku oraz o wskazanie numeru działki stanowiącej podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Wnieśli również o anulowanie błędnie wystawionej decyzji nr RF000079/15 z dnia 3 stycznia 2015r. za rowy i lasy. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. utrzymało w mocy opisaną decyzję organu I instancji. Kolegium powołało treść art.2 ust.1 i 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014r., poz. 849 ze zm.), dalej jako "u.p.o.l", art.1 oraz art.12 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2016 r., poz. 617) i uchwałę Rady Miasta Olsztyna z dnia 18 listopada 2013r. w sprawie stawek podatku od nieruchomości. Wskazało również nieruchomości położone w O. przy ul. "[...]" których współwłaścicielami są podatnicy. SKO stwierdziło, że organ I instancji przyjął do opodatkowania prawidłową powierzchnię części działki nr "[...]" i "[...]" oraz lokalu mieszkalnego wraz z piwnicą. Prawidłowo także nie naliczył zobowiązania w podatku rolnym, gdyż grunty sklasyfikowane jako użytki rolne klasy V i VI objęte są zwolnieniem z tego podatku. Zaznaczyło, że przyjęte do opodatkowania przedmioty opodatkowania i ich powierzchnia jest zgodna z danymi z ewidencji gruntów i budynków oraz z danymi ustalonymi w trakcie oględzin. Odnosząc się do zarzutów odwołania, organ wskazał, że zapłata podatku na podstawie decyzji z dnia "[...]", która została uchylona przez SKO, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, nie jest podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji z dnia "[...]". Nadto podkreślił, że podatek za użytki rolne klasy V i VI nie został naliczony. Wniosek o anulowanie decyzji nr "[...]’ z dnia "[...]" nie może zaś stanowić podstawy do uwzględnienia odwołania, gdyż decyzja ta nie dotyczy postępowania zakończonego w sprawie decyzją z dnia "[...]". Kolegium stwierdziło, że części działki gruntu nr "[...]" o powierzchni 28 m2 i części działki gruntu nr "[...]" o powierzchni 33 m2 sklasyfikowane są w ewidencji gruntów i budynków jako tereny mieszkaniowe. Ewidencja ta jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach podatkowych, dane w niej zawarte mają walor dokumentu urzędowego. Dopóki nie zostanie wydana stosowna decyzja przez starostę bezskuteczne są zarzuty w postępowaniu podatkowym o niezgodności danych ze stanem faktycznym. Wskazany przez podatników stan techniczny budynków i uciążliwości ze strony sąsiadów również nie stanowią podstawy do uwzględnienia odwołania. Wskazany stan techniczny lokalu nie powoduje, że lokal ten przestał być częścią budynku i nie podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Na poparcie swojego stanowiska organ powołał orzeczenia sądów administracyjnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, strony wniosły o uchylenie ww. decyzji oraz zobowiązanie organu I instancji do rozpatrzenia ich roszczeń. Skarżący uznali decyzję za chybioną i niezasadną, gdyż SKO nie ustosunkowało się do ich zasadnych roszczeń, potwierdziło błędne ustalenia organu I instancji. Zdaniem skarżących nagromadzenie ścieków cmentarnych spowodowało zniszczenie nieruchomości. Organ odwoławczy nie uwzględnił braku lasu, rowów i terenów mieszkalnych – działka nr "[...]’ zabudowana jest szopą na opał, a działka nr "[...]" – ustępem (WC). Wskazali, że podatek za 2015r. w kwocie 89 zł zapłacili zgodnie z decyzją z dnia "[...]" nr "[...]". Obie decyzje dotyczą tego samego opodatkowania za grunty. Skarżący nie zgodzili się z organem, że stan techniczny budynków nie ma wpływu na ich opodatkowanie. Decyzja powinna zostać wydana dopiero po decyzji Rady Miasta. Podkreślili, że na nieruchomości nikt nie prowadzi gospodarstwa rolnego oraz, że SKO nie odniosło się do ich zarzutów dotyczących błędnych pomiarów lokalu. Wnieśli o spowodowanie oględzin nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. W piśmie procesowym z dnia 6 kwietnia 2017r., ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżących, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie wynagrodzenia według norm przepisanych. Pełnomocnik podtrzymał zarzuty i wnioski skargi oraz dodatkowo zarzucił decyzji SKO naruszenie następujących przepisów: - art.194 §3 O.p., poprzez jego wadliwe zastosowanie w sprawie i przyjęcie wbrew temu przepisowi, że przeciwko wpisowi w ewidencji gruntów i budynków stanowiącemu dokument urzędowy możliwe jest prowadzenie przeciwdowodu w zakresie ujawnionej powierzchni użytkowej lokalu, a jednocześnie wyłączona jest możliwość przeprowadzenia dowodu przeciwnego w zakresie ujawnionej w ewidencji funkcji gruntów będących przedmiotem opodatkowania, - art.190 §1 w zw. z art.132 §1 O.p., poprzez jego niezastosowanie wyrażające się w braku zawiadomienia skarżących o zamiarze przeprowadzenia oględzin nieruchomości w zakresie dokonania pomiarów powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego, co w konsekwencji w tym zakresie pozbawiło skarżących możliwości czynnego udziału w przeprowadzonych oględzinach, - art.187 §1 w zw. z art.229 O.p., poprzez zaniechanie przeprowadzenia ponownych oględzin obiektu wbrew zastrzeżeniom i wnioskom skarżącym zawartym w złożonym odwołaniu oraz poprzez zaniechanie rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w postaci znajdujących się w posiadaniu organu informacji wynikających z wypisów istniejących w ewidencji gruntów i budynków, protokołu oględzin z dnia 25 maja 2016r., - art.188 w zw. z art.198 §1 i art.229 O.p., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i odstąpienie od przeprowadzenia ponownych oględzin budynku, podczas gdy z uwagi na zgłaszane przez skarżących nieprawidłowości w dokonanych pomiarach zachodziła konieczność weryfikacji ustaleń prawidłowej powierzchni użytkowej budynku, - art.122 w zw. z art.229 O.p., poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy wyrażające się w odstąpieniu przez organy obu instancji od wnikliwego ustalenia podstawy opodatkowania i zbadania kwestii rozbieżności w zebranym materiale dowodowym pomiędzy istniejącymi wpisami w ewidencji gruntów i budynków, a ustaleniami dokonanymi w trakcie oględzin nieruchomości, - art.123 §1 i art.200 §1 w zw. z art.229 O.p., poprzez wydanie zaskarżonej decyzji bez uprzedniego umożliwienia podatnikom wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów, - art.233 §1 pkt 1 O.p., poprzez niewłaściwe zastosowanie i utrzymanie w mocy podlegającej uchyleniu decyzji organu I instancji, - art.233 §2 O.p., poprzez jego niezastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, podczas gdy organ odwoławczy winien uchylić decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia z uwagi na konieczność uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części, - art.4 ust.1 pkt 2 w zw. z art.1a ust.1 pkt 5 u.p.o.l., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i zaliczenie do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości powierzchni poddasza niebędącego poddaszem użytkowym oraz korytarzy należących do klatki schodowej, podczas gdy powierzchnia tych pomieszczeń nie stanowi powierzchni użytkowej, a tym samym nie stanowi podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości, - art.21 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przepis ten jednocześnie dopuszcza możliwość prowadzenia w postępowaniu w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości dokonywania przez organ podatkowy ustaleń w zakresie powierzchni użytkowej odmiennych od istniejących w ewidencji budynków wpisu, stojąc jednak na przeszkodzie dokonywaniu ustaleń w zakresie faktycznej funkcji gruntów wbrew istniejącemu w ewidencji wpisowi, że grunty mają charakter mieszkaniowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016r., poz. 1066), sąd administracyjny przeprowadza kontrolę pod względem zgodności z prawem aktów wydawanych przez organy administracji publicznej. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit a-c p.p.s.a., sąd uchyla zaskarżoną decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Grunty podlegają podatkowi od nieruchomości zgodnie z treścią art. 2 ust.1 pkt 1 u.p.o.l. Opodatkowaniu tym podatkiem nie podlegają natomiast, w myśl art.2 ust.2 u.p.o.l., użytki rolne (z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej). Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art.1a ust.3 u.p.o.l., przez użyte w ustawie określenie "użytki rolne" rozumieć należy grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków. Grunty więc nie są objęte podatkiem od nieruchomości, gdy zgodnie z klasyfikacją ewidencji gruntów i budynków stanowią użytki rolne. W rozpoznanej sprawie organ podatkowy opodatkował podatkiem od nieruchomości grunty pozostałe o łącznej powierzchni 61 m2, na którą to powierzchnię składała się części działki gruntu nr "[...]" (powierzchni 28 m2) i części działki gruntu nr "[...]" (powierzchni 33 m2) sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako tereny mieszkaniowe – "[...]". Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze opodatkowaniem nie zostały objęte pozostałe działki gruntu sklasyfikowane jak użytki rolne, pastwiska i grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych klasy V i VI. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że zgodnie z treścią art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2015r., poz. 520), podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Rację zatem należy przyznać organom podatkowym, że z punktu widzenia przepisów dotyczących opodatkowania podatkiem od nieruchomości decydujące znaczenie mają dane zawarte w aktualnej ewidencji gruntów. W postępowaniu podatkowym nie prowadzi się postępowania dowodowego w celu wykazania, że uwidoczniona w ewidencji klasyfikacja powinna być inna. Dane z ewidencji gruntów są wiążące dla organów podatkowych, a wypis z ewidencji ma moc dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 O.p. Tak więc zarzuty skargi, że kwalifikacja gruntów wynikająca z ewidencji gruntów i budynków była niezgodna z rzeczywistym stanem rzeczy nie mogły być uznane za skuteczne. Jak bowiem już wspomniano ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym też podatkowych. Organy podatkowe nie mogą samodzielnie dokonywać ustaleń co do klasyfikacji gruntów. Należy przy tym zauważyć, że Naczelny Sąd Administracyjny, w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 18 listopada 2013 r., sygn. akt II FPS 2/13 (Lex nr 1388356), wskazał, że reguła bezwzględnego związania danymi ewidencyjnymi, w pewnych - niejako wyjątkowych - przypadkach może zostać w ramach postępowania podatkowego podważona, nawet bez potrzeby uprzedniej zmiany samej ewidencji. Odstępstwa od bezwzględnego związania wpisami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków mogą mieć miejsce w sytuacji, gdy: - informacje zawarte w tej ewidencji pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, lub też - w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku (możliwe do zastosowania symbole ewidencyjne nie przewidują oznaczenia dla pewnych przedmiotów opodatkowania, wymienionych wprost w ustawie podatkowej). W takich sytuacjach organ podatkowy będzie zobowiązany do pominięcia informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, sprzecznych z prawnie wiążącymi danymi innego rejestru publicznego lub tych danych ewidencyjnych, które wykluczają zastosowanie regulacji zawartych w ustawie podatkowej, mających znaczenie dla wymiaru podatku. W konsekwencji powyższego, w ww. uchwale NSA stwierdził, że uwzględniając kryterium mocy wiążącej ewidencji gruntów i budynków dla wymiaru podatku od nieruchomości, tj. ustalenia elementów przedmiotowych i podmiotowych zobowiązania podatkowego, zawarte w niej informacje można podzielić na dwie kategorie. Pierwszą z nich tworzą dane bezwzględnie wiążące organ podatkowy, tj. dopóki ewidencja nie zostanie zmieniona w przewidzianym prawem trybie administracyjnym, dane te nie mogą być przez organ w toku postępowania podatkowego samodzielnie korygowane. Drugą kategorię stanowią natomiast informacje o względnej mocy wiążącej, tj. takie, których zgodność z rzeczywistym stanem prawnym lub faktycznym może być przy wymiarze podatku weryfikowana, przy zastosowaniu dopuszczalnych instrumentów procesowych (art. 180 § 1 w zw. z art. 194 § 3 O.p.). Do pierwszej grupy zaliczyć można dane ewidencyjne wskazujące położenie, granice i powierzchnię gruntów oraz rodzaj użytków gruntowych i klasy gleboznawcze, a w odniesieniu do budynków i lokali stanowiących odrębny przedmiot własności - także informacje dotyczące ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i powierzchni użytkowej lokali (art. 20 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne). W drugiej grupie znajdą się z kolei dane dotyczące tych elementów przedmiotowych, które zostały wskazane w ustawie podatkowej (jako podlegające opodatkowaniu albo nie), a jednocześnie przepisy dotyczące prowadzenia ewidencji gruntów i budynków nie przewidują dla tych kategorii oznaczenia stosownym, skonkretyzowanym symbolem, czy też np. dane dotyczące zlokalizowanych na działce gruntu budynków, które w rzeczywistości nie istnieją (por. wyrok NSA z dnia 5 czerwca 2014 r., sygn. akt II FSK 1647/12, Lex nr 1504306). Ewidencja gruntów nie może również przesądzać o własności nieruchomości (prawie użytkowania wieczystego), co przekłada się na ustalenie podmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości, rolnym i leśnym. W tym zakresie, zgodnie z rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych, należy w pierwszej kolejności uwzględniać wpisy ujawnione w dziale drugim księgi wieczystej (dotyczące własności i użytkowania wieczystego). Rękojmia ta jest natomiast wyłączona w odniesieniu do danych zawartych w dziale pierwszym księgi, dotyczącym opisu nieruchomości. Księgi wieczyste, podobnie zresztą jak ewidencja gruntów i budynków, stanowią rejestr publiczny, przy czym wpisy dotyczące oznaczenia właściciela (użytkownika wieczystego) nieruchomości zawarte w ewidencji nie mogą podważać domniemania prawdziwości danych zawartych w dziale drugim księgi wieczystej, obejmującym wpisy dotyczące własności i użytkowania wieczystego (art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece - Dz. U. z 2013 r. poz. 707 ze zm.). Taką możliwość podważenia wpisów ewidencyjnych na podstawie art. 194 § 3 O.p. należy traktować jako sytuację wyjątkową, ale – co należy podkreślić – zdeterminowaną koniecznością respektowania innych, bezwzględnie obowiązujących regulacji prawnych. Reasumując stwierdzić należy, że organ podatkowy - przy wymiarze podatku od nieruchomości, jak też podatku rolnego lub leśnego - związany jest zawartymi w ewidencji gruntów i budynków informacjami o klasyfikacji gruntów lub budynków i danych tych nie może korygować w toku prowadzonego postępowania podatkowego, bez stosownej zmiany zapisów ewidencyjnych w odrębnym trybie. Chcąc podważyć treść zapisów ujętych w ewidencji, zainteresowany podmiot powinien uruchomić stosowny tryb ich korekty (zmiana, aktualizacja, sprostowanie), powołując się na to, że wpis w ewidencji gruntów odbiega od stanu rzeczywistego. Dopóki dane nie zostaną zmienione w ewidencji, organy podatkowe mają obowiązek wyliczenia podatku na ich podstawie i nie są władne do kwestionowania, czy też korygowania zapisów ewidencji gruntów i budynków. Tym samym prawidłowe są ustalenia dotyczące opodatkowania gruntu. Zgodnie z treścią art. 2 ust.1 pkt 2 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkowi od nieruchomości podlegają budynki lub ich części. Podstawę opodatkowania w takim przypadku stanowi powierzchnia użytkowa (art.4 ust.1 pkt 2 i ust.2 u.p.o.l.). Definicja ustawowa budynku zawarta została w art.1a ust.1 pkt 1 u.p.o.l., który stanowi, że budynek to obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Odnosząc się do opodatkowania lokalu mieszkalnego wraz z pomieszczeniem przynależnym – piwnicą, o łącznej powierzchni 191,76 m2, wskazać należy, że powierzchnia ta została ustalona na podstawie pomiarów dokonanych w czasie oględzin przeprowadzonych w dniu 24 maja 2016r.. W oględzinach tych uczestniczyli skarżący. Pierwotnym przedmiotem oględzin miała być wyłącznie wysokość kondygnacji pomieszczenia przynależnego (piwnicy) oraz ustalenie powierzchni użytkowej części wspólnych budynku przy ul. "[...]" w O. Jednakże, wobec zgłoszenia przez strony, w czasie dokonywania oględzin, zastrzeżeń dotyczących powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego i piwnicy wynikającej z ewidencji gruntów i budynków, dokonano pomiarów powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego. Do protokołu oględzin skarżący nie wnieśli żadnych uwag dotyczących pomiarów, a jedynie wskazywali na zły stan techniczny niektórych pomieszczeń, utrudnione korzystanie z niektórych pomieszczeń z powodu braku okien (korytarze, łazienka) oraz stan swojego zdrowia. Odnosząc się do kwestii pominięcia przez organ podatkowy, w tym zakresie, danych z ewidencji gruntów i budynków (informacja z rejestru lokali) wskazać należy, że z ewidencji tej wynika większa powierzchnia użytkowa : lokal mieszkalny - 180,70 m2, piwnica – 61,20 m2. Ustalona zatem powierzchnia tego lokalu, przyjęta do opodatkowania jest dla skarżących korzystniejsza, dlatego też Sąd powierzchni tej nie zakwestionował. Sporny lokal mieszkalny, pomimo złego stanu technicznego, na który wskazywali skarżący, nie przesłał być budynkiem w rozumieniu art.1a ust.1 pkt 1 u.p.o.l. Zgodnie natomiast z art.1a ust.1 pkt 5 u.p.o.l., powierzchnia użytkowa budynku lub jego części to powierzchnia mierzona po wewnętrznej długości ścian na wszystkich kondygnacjach, z wyjątkiem powierzchni klatek schodowych oraz szybów dźwigowych; za kondygnację uważa się również garaże podziemne, piwnice, sutereny i poddasza użytkowe. Tym samym powierzchnia korytarza prawidłowo została zaliczona do powierzchni użytkowej przedmiotowego lokalu. Korytarz to co innego niż klatka schodowa. W toku oględzin strony nie wskazywały także na to, że poddasze nie ma charakteru użytkowego, a z ich pisma z dnia 31 maja 2016r. wynika, że na piętrze znajduje się m.in. pokój, kuchnia, czy korytarz. Nie znajduje również uzasadnienia zarzut dotyczący nieprawidłowych ustaleń faktycznych i konieczności przeprowadzenia kolejnych oględzin nieruchomości. Stan faktyczny został ustalony przez organy w sposób wyczerpujący i nie pozostawia on żadnych wątpliwości co do przedmiotów opodatkowania. Subiektywne przekonanie skarżących o braku podstaw do opodatkowania opisanych nieruchomości nie stanowi o zasadności skargi. Bez znaczenia w sprawie pozostają okoliczności dotyczące zniszczenia nieruchomości, stanu budynku, czy też stanu zdrowia i wieku podatników. W konsekwencji powyższego zarzuty w zakresie nieprawidłowego opodatkowania opisanego lokalu mieszkalnego nie są zasadne. Dokonując oceny podniesionych w skardze zarzutów naruszenia przepisów postępowania, Sąd miał na uwadze wyrażony w piśmiennictwie pogląd, według którego, chodzi tu o pewne wady stosowania przez organy regulacji proceduralnych, które mogą polegać na: niedopełnieniu przez organy obowiązków wynikających z tych regulacji, uniemożliwieniu stronie skorzystania z zawartych w tych regulacjach uprawnień, błędnej wykładni poszczególnych przepisów regulacji proceduralnej stosowanej przez organ (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. prof. R. Hausera i prof. M. Wierzbowskiego, Wyd. C.H. Beck W-wa 2011, s. 529). Wszystkie wymienione wyżej postaci naruszeń, muszą mieć jednak cechę istotności, co oznacza, że gdyby organ nie naruszył prawa, to najprawdopodobniej zapadłaby decyzja o innej treści. Tylko bowiem takie naruszenia przepisów mogłyby uzasadniać zastosowanie przez Sąd pierwszej instancji środka przewidzianego w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia 9 lipca 2013 r., I OSK 437/12, LEX nr 1375112). Jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, istotne wpływanie na wynik sprawy, to prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji lub postanowienia, a więc ukształtowanie w nich stosunku administracyjnego, materialnego lub procesowego. Sąd uchylając z tych powodów decyzję lub postanowienie musi wykazać, że gdyby nie było stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej mogłoby być inne (por. wyrok NSA z dnia 14 lutego 2013 r., I GSK 363/12, LEX 1356919; wyrok NSA z dnia 18 grudnia 2012 r., II OSK 1490/11, LEX nr 1286271). Podkreśla się także, że aby jednoznacznie uznać, że tego rodzaju naruszenie wystąpiło, nieodzowne jest wykazanie przez stronę, że wytykane naruszenie taki wpływ mogło mieć. Mając na uwadze powyższe, Sąd nie stwierdził takich naruszeń przepisów postępowania, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeszcze raz podkreślić należy, że pomiary lokalu mieszkalnego skarżących zostały dokonane podczas oględzin na ich wniosek i z ich udziałem, a zgodnie z art.125 O.p. organy podatkowe winny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Nie było zatem konieczne wyznaczanie kolejnego terminu oględzin lokalu mieszkalnego stron celem dokonania jego pomiaru. Również zarzut naruszenia art.123 §1 i art.200 §1 w zw. z art.229 O.p., poprzez wydanie zaskarżonej decyzji bez uprzedniego umożliwienia podatnikom wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 25 kwietnia 2005 r., FPS 6/04 (ONSAiWSA z 2005 r., nr 4, poz. 66), naruszenie przez organ odwoławczy art. 200 § 1 O.p. jest naruszeniem przepisów postępowania, które może doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., jeżeli wspomniane naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W uchwale tej NSA stwierdził, że "(...) Jeżeli natomiast zarzut naruszenia art. 200 § 1 podnosi strona, w jej interesie leży wykazanie wpływu tego uchybienia na wynik sprawy. Nie nasunie to zresztą skarżącemu trudności, skoro bowiem twierdzi, że uniemożliwienie mu wypowiedzenia się w ciągu 7 dni, przewidzianych w art. 200 § 1, doprowadziło do wydania wadliwej decyzji, to tym bardziej znacznie dłuższy okres, jaki upłynie między datą doręczenia mu decyzji, a datą rozpoznania sprawy przez Sąd, umożliwi mu przygotowanie wypowiedzi wykazującej wadliwość wydanej decyzji. Jeżeli natomiast przed Sądem skarżący nie przedstawi istotnych argumentów dotyczących zebranego w sprawie materiału dowodowego, to znaczy, że naruszenie art. 200 § 1 nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy.". Skarżącym wyznaczono siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji przez organ I instancji (postanowienie z dnia "[...]"). Przyznać należy, że postanowienia w tym zakresie nie wydał organ odwoławczym, ale naruszenie to pozostaje bez wpływu na wynik sprawy, gdyż organ ten nie prowadził żadnych czynności dowodowych, a skarżący nie wykazali wpływu tego uchybienia na wynik sprawy. Zaznaczyć również należy, że powoływana przez skarżących decyzja organu I instancji z dnia "[...]" nr "[...]’, na podstawie której podatnicy uiścili podatek w wysokości 89 zł, została uchylona przez SKO decyzją z dnia "[...]" i sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W wyniku ponownego rozstrzygnięcia sprawy została wydana przez organ I instancji opisana na wstępie decyzja z dnia "[...]". W świetle powyższych rozważań zaskarżoną decyzję należało uznać za zgodną z prawem. Wydana bowiem została na podstawie materiału dowodowego niezbędnego do poczynienia prawidłowych ustaleń faktycznych i prawidłowej oceny materialnoprawnej. Dlatego na podstawie przepisu art.151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło