II SA/Ol 1089/13

PostanowienieWSA w Olsztynie2014-02-14

Skład orzekający: Agnieszka Bińczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi wyznaczonemu z urzędu do zastępstwa prawnego w sprawie, w której strona ma już ustanowionego pełnomocnika z urzędu, który podjął już czynności procesowe, przysługuje wynagrodzenie za te czynności?
Ratio decidendi
Adwokatowi wyznaczonemu z urzędu do zastępstwa prawnego w sprawie, w której strona ma już ustanowionego pełnomocnika z urzędu, który podjął już czynności procesowe, nie przysługuje wynagrodzenie za te czynności, jeśli czynności te są tożsame z czynnościami podjętymi przez pierwszego pełnomocnika. Przyznanie wynagrodzenia dwóm pełnomocnikom za te same działania stanowiłoby nieuzasadnione obciążenie Skarbu Państwa.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał wniosek adwokata P. J. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi T. P. o wznowienie postępowania. Wcześniej ustanowiono dla T. P. adwokata J. U., który sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Następnie Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła adwokata P. J., który również sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Sąd odmówił przyznania wynagrodzenia adwokatowi P. J., uznając, że jego czynności były tożsame z czynnościami już podjętymi przez adwokata J. U. i że przyznanie wynagrodzenia dwóm pełnomocnikom za te same działania byłoby nieuzasadnionym obciążeniem Skarbu Państwa.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania wnioskodawcy wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata P. J. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi T. P. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia "[...]" sygn. akt "[...]" w sprawie ze skargi T. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w "[...]" z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie zasiłku celowego postanawia odmówić przyznania wnioskodawcy wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia "[...]", wydanym w sprawie o sygn. akt "[...]", Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie, po rozpoznaniu wniosku skarżącej – T. P., ustanowił dla niej adwokata. Po uprawomocnieniu się tego postanowienia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zwrócił się do Okręgowej Rady Adwokackiej w "[...]" o wyznaczenie dla niej adwokata, co też Rada uczyniła, wyznaczając dla skarżącej jako pełnomocnika z urzędu – adwokata J. U. Wyrokiem z dnia "[...]", Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę skarżącej. W dniu 20 listopada 2013 r. skarżąca, działając osobiście, złożyła skargę o wznowienie postępowania sądowego we wskazanej wyżej sprawie. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II, wyznaczonego adwokata poinformowano o wpłynięciu przedmiotowej skargi do Sądu, a skarżącą, która zawarła w niej wniosek o spowodowanie zmiany dotychczasowego pełnomocnika, o tym, iż wniosek o zmianę adwokata powinien być kierowany bezpośrednio do Okręgowej Rady Adwokackiej w "[...]", do której też przekazany został przez Sąd odpis wniosku zawartego w skardze. Postanowieniem z dnia "[...]", sygn. akt "[...]", Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę o wznowienie postępowania sądowego, doręczając przedmiotowe postanowienie wyznaczonemu adwokatowi. W dniu 2 grudnia 2013 r. do Sądu wpłynęło pismo Okręgowej Rady Adwokackiej w "[...]" z dnia 29 listopada 2013 r., z którego wynika, iż w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania sądowego wyznaczony został dla skarżącej jako pełnomocnik z urzędu adwokat P. J. Na jego wniosek doręczono mu też odpis postanowienia o odrzuceniu tej skargi. W dniu 16 grudnia 2013 r. do Sądu wpłynęła opinia adwokata J. U. o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania sądowego, zawierająca wniosek o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu. W dniu 20 grudnia 2013 r. takich samych czynności procesowych dokonał adwokat P. J. Uznając, że adwokat ten zawarł w przedłożonej opinii wniosek o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II, nawiązując do tego wniosku, wezwany on został do przedłożenia dowodu jej doręczenia skarżącej, co też uczynił, potwierdzając tym samym, jak przyjąć należy, fakt jego złożenia. W wykonaniu zarządzeń Przewodniczącego Wydziału II, zwrócono się następnie do Okręgowej Rady Adwokackiej w "[...]" o nadesłanie informacji, czy adwokat J. U. został zwolniony z obowiązku reprezentowania skarżącej w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania sądowego. W piśmie z dnia 3 lutego 2014 r. Rada stwierdziła, że wskazany adwokat nie został formalnie zwolniony z obowiązku reprezentowania skarżącej. W tych okolicznościach zważyć należy co następuje: Przedmiotem niniejszego postanowienia jest wniosek adwokata P. J. o przyznanie wynagrodzenia w związku ze sporządzeniem opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania sądowego. Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z art. 244 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, ustanowienie adwokata w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. Zakres tego pełnomocnictwa wyznacza art. 39 ppsa. Stosownie natomiast do art. 39 pkt 1 ppsa, pełnomocnictwo to obejmuje z samego prawa umocowanie do wszystkich łączących się ze sprawą czynności w postępowaniu, nie wyłączając skargi o wznowienie postępowania i postępowania wywołanego jej wniesieniem. Podkreślić należy, iż sąd administracyjny, przyznając stronie prawo pomocy, obejmujące ustanowienie adwokata, nie wyznacza osoby konkretnego adwokata. Stosownie do art. 253 zd. 1 ppsa, po uprawomocnieniu się postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w tym zakresie, sąd zwraca się o jego wyznaczenie do właściwej okręgowej rady adwokackiej. Do wyłącznej kompetencji rady należy też zwolnienie wyznaczonego adwokata z obowiązku świadczenia pomocy prawnej z urzędu. W świetle art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2009 r., Nr 146, poz. 1188 ze zm.), co do zasady bowiem w sprawach, w których pomoc prawna ma z mocy przepisów prawa nastąpić z urzędu, zwolnić adwokata od udzielenia tej pomocy może tylko organ, który go wyznaczył (por. też postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 czerwca 2009 r., sygn. akt I OZ 660/09, i z dnia 17 września 2012 r., sygn. akt II FZ 727/12, orzeczenia.nsa.gov.pl). Dopóki zatem wyznaczony adwokat nie zostanie zwolniony przez radę z obowiązku świadczenia pomocy prawnej z urzędu, pozostaje pełnomocnikiem strony, umocowanym do podejmowania wszystkich łączących się ze sprawą czynności w postępowaniu. Zauważyć należy, iż w warunkach niniejszej sprawy, Okręgowa Rada Adwokacka w "[...]", wyznaczając wnioskodawcę jako pełnomocnika z urzędu dla skarżącej, nie zwolniła jednocześnie z tej funkcji adwokata J. U. Był on zatem umocowany do podejmowania wszelkich czynności w postępowaniu wywołanym wniesieniem przez skarżącą skargi o wznowienie postępowania sądowego, w tym także do sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia o jej odrzuceniu. Jego opinia w tym przedmiocie wpłynęła do Sądu w dniu 16 grudnia 2013 r., o czym jak przyjąć należy miał świadomość wnioskodawca, który w dniu 19 grudnia 2013 r. zapoznawał się z aktami sprawy. Niezależnie od tego, w dniu 20 grudnia 2013 r. złożył on sporządzoną przez siebie opinię z dnia 19 grudnia 2013 r. o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania sądowego. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, iż podjęte przez wnioskodawcę czynności adwokackie, polegające na sporządzeniu przedmiotowej opinii, wykonane zostały w zakresie, w którym pomoc prawna została już udzielona skarżącej przez adwokata J. U. Wyznaczenie w tej samej sprawie przez okręgową radę adwokacką kolejnego pełnomocnika z urzędu, który podjął tożsamą czynność, wydając opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, nie uzasadnia natomiast przyznania mu kosztów z tytułu zastępstwa procesowego. Nieusprawiedliwione jest bowiem przyznanie ze środków publicznych wynagrodzenia dwóm pełnomocnikom ustanowionym z urzędu, którzy podjęli w sprawie te same działania - oznaczałoby to bowiem nieuzasadnione i nadmierne obciążenie Skarbu Państwa (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2007 r., sygn. akt II OZ 1287/07, i z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt II FZ 302/13, orzeczenia.nsa.gov.pl). W warunkach niniejszej sprawy brak jest tym samym podstaw do przyznania wnioskodawcy wynagrodzenia za przedmiotową czynność adwokacką. W świetle powyższego, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 ppsa, należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło