II SA/Ol 475/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Janowska po rozpoznaniu w dniu 6 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu Gminy [...] od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu z dnia 26 czerwca 2025 r., nr Rep 752/ZP/25 w przedmiocie warunków zabudowy postanawia 1. odrzucić sprzeciw, 2. zwrócić stronie skarżącej wpis sądowy od sprzeciwu w wysokości 100 (słownie: sto) złotych. Gmina [...] wniosła sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu z 26 czerwca 2025 r., którą uchylono w całości decyzję Wójta Gminy [...] z 13 maja 2025 r. w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy, i przekazano sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw, zwany dalej "sprzeciwem od decyzji". Stosownie do art. 64b §1 p.p.s.a. do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. W pierwszej kolejności podnieść należy, że przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprzeciwu sąd administracyjny bada dopuszczalność sprzeciwu, tzn. czy nie zachodzi jedna z przesłanek do odrzucenia, wymienionych w art. 58 § 1 p.p.s.a. Przy czym niedopuszczalność sprzeciwu będzie miała miejsce zarówno z przyczyn przedmiotowych, jak i podmiotowych. Przyczyny podmiotowe obejmują sytuację wniesienia sprzeciwu przez podmiot, który nie jest legitymowany do jego wniesienia. Postępowanie sądowoadministracyjne, jako postępowanie bezwzględnie oparte na zasadzie skargowości, może być bowiem prowadzone tylko na podstawie skargi/sprzeciwu wniesionych przez legitymowany do tego podmiot. Ustalenie zatem zakresu tej legitymacji musi nastąpić w postępowaniu wstępnym, a oczywisty brak legitymacji skargowej jest podstawą do odrzucenia skargi/sprzeciwu (por. wyrok NSA z 8 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1229/04; CBOSA; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W myśl art. 50 § 1 i 2 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka, organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym oraz inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Skuteczne złożenie skargi/sprzeciwu uzależnione jest zatem od istnienia interesu prawnego. W związku z tym skargę/sprzeciw co do zasady może wnieść podmiot, który wykaże związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. W ocenie Sądu, z ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych i piśmiennictwa wynika, że organ, który w pierwszej instancji wydał rozstrzygnięcie w sprawie, nie jest uprawniony do wniesienia w tej sprawie skargi do sądu administracyjnego, chociażby sprawa dotyczyła jego interesu prawnego lub reprezentowanego przez niego podmiotu. W jednym postępowaniu nie może mieć bowiem miejsce łączenie funkcji procesowych organu prowadzącego postępowanie i strony tego postępowania, gdyż niedopuszczalne jest, aby ten sam podmiot działał jako organ administracji publicznej, a następnie składał skargę na akt organu odwoławczego o odmiennej treści (por. wyrok NSA z 3 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 824/05, akceptowany przez J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, str. 102; T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 273; wyrok NSA z 1 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 386/05; postanowienie NSA z 2 marca 2005 r., sygn. akt II GSK 387/05; wyrok NSA z 3 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 931/07; postanowienie NSA z 24 stycznia 1997 r., sygn. akt IV SA 802/95, uchwała składu 7 sędziów NSA z 19 maja 2003 r., sygn. akt OPS 1/03, postanowienie NSA z 4 stycznia 2012 r., sygn. I OZ 1085/11). Powyższe na zasadzie art. 64b § 1 p.p.s.a. odnosi się również do sprzeciwu od decyzji. W niniejszej sprawie bezsprzeczne jest, że sprzeciw od decyzji kasatoryjnej wniosła Gmina reprezentowana przez Wójta Gminy, przy czym decyzja SKO została wydana w wyniku rozpatrzenia odwołania od decyzji Wójta Gminy, będącego jednocześnie organem pierwszej instancji. Tym samym ocenić należy, że Gmina nie jest uprawniona do wniesienia sprzeciwu od decyzji SKO. Jak już podniesiono powyżej, Wójt Gminy, będący organem pierwszej instancji, nie może, jako strona postępowania sądowego, skutecznie kwestionować decyzji organu drugiej instancji. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 64b § 1 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1. sentencji. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od sprzeciwu w kwocie 100 zł orzeczono w pkt 2. sentencji na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.