II SA/Ol 520/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lipca 2015 r. sprawy ze skargi D.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]". nr "[...]" w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne oddala skargę. Decyzją z dnia "[...]" Starosta A skierował D. R. posiadającego uprawnienia do kierowania, w zakresie prawa jazdy kategorii A i B, na badania psychologiczne przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami. Decyzja ta została wydana po uzyskaniu informacji z Komendy Wojewódzkiej Policji, że kierowca przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W złożonym odwołaniu skarżący zarzucił obrazę prawa, to jest § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego poprzez jego błędną interpretację, jakoby w świetle tego przepisu odwołującemu przyznano ponadlimitową ilość punktów karnych uzasadniających wydanie przedmiotowej decyzji, co miało wpływ na treść orzeczenia. W oparciu o powyższy zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu odwołania wskazano, że w sytuacji gdy w ciągu roku od popełnienia wykroczenia nie zostanie ono wprowadzone do ewidencji, wówczas nie mogą być brane pod uwagę skutki związane z późniejszymi wpisami. Punkty karne za wykroczenie z dnia 15 sierpnia 2013 r. wprowadzono do ewidencji w listopadzie 2014 r. zatem po upływie roku. Okres roku adekwatny do okresu przedawnienia karalności wykroczenia jest czasem wystarczającym na wprowadzenie takich danych do ewidencji. Nadto skarżący w dniu 29 kwietnia 2014 r. odbył szkolenie, które z uwagi na mylną interpretację prawa nie spowodowało zmniejszenia liczby punktów, a bez znaczenia jest to, iż D. R. pokwitował odbiór mandatu karnego za wykroczenie. Decyzją z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2011 r., Nr 30, poz. 151 ze zm.) starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy na badanie psychologiczne, jeżeli przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący, a D. R. w okresie od 15 sierpnia 2013 r. do 25 kwietnia 2014 r. dopuścił się wielokrotnego naruszenia przepisów i zasad ruchu drogowego, za które otrzymał łącznie 29 punktów. Odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów, jeżeli osoba ta przed rozpoczęciem szkolenia dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła lub przekroczyłaby 24. Paragraf 8 ust. 6 rozporządzenia odnosi się do wpisów już istniejących w ewidencji, ale również tych, które będą dopiero wpisane w związku z popełnieniem wykroczenia przed odbyciem szkolenia. Ustawodawca nie wprowadził tu żadnego limitu czasowego, po którym przepis ten przestałby obowiązywać w związku z opóźnieniami czasowymi związanymi z wytworzeniem formularza. W złożonej skardze D. R. ponownie zarzucił obrazę prawa, to jest § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego poprzez jego błędną interpretację, że wpisy punktów karnych nie są ograniczone żadnym limitem czasowym, co miało bezpośredni wpływ na treść orzeczenia. Uzasadniając postawiony zrzut skarżący stwierdził, że § 8 ust. 6 rozporządzenia dotyczy sytuacji, w której w okresie roku od popełnienia wykroczenia, zostaną wprowadzone do ewidencji punkty karne. W sytuacji gdy w tym czasie punkty nie zostaną wpisane nie mogą być brane pod uwagę skutki związane z późniejszymi wpisami. Po roku punkty powinny być z ewidencji usunięte, a nie wpisane jak to miało miejsce w niniejszej sprawie. Inna interpretacja tego przepisu prowadziłaby do wniosku, że kierowca do końca życia musiałby kontrolować liczbę uzyskanych punktów, zastanawiając się czy i kiedy punkty karne zostaną wprowadzone. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnienia wymaga, iż sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Wynika to z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U z 2014r. poz. 1647). Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 14 marca 2012 r., poz. 270 – zwanej w dalszym ciągu uzasadnienia jako p.p.s.a.) uchyla go lub stwierdza jego nieważność. Nadto wskazania wymaga, że sąd orzeka na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.) nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie oraz poprzedzające je rozstrzygnięcie organu I instancji nie zostały podjęte z naruszeniem przepisów prawa, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem kontroli jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji w sprawie skierowania skarżącego na badania psychologiczne w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami, zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu, jeżeli przekroczył on liczbę 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W rozpoznawanej sprawie skarżący w okresie od dnia 15 sierpnia 2013 r. do dnia 25 kwietnia 2014 r. otrzymał 29 punktów karnych za naruszenie przepisów i zasad ruchu drogowego. Okoliczność ta wynika z wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia "[...]". W myśl art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.) to policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, przypisując określonemu naruszeniu odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10. Zatem tylko ten organ uprawniony jest zarówno do dokonywania wpisu przypisanych kierowcy punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, jak i do ich usuwania. Należy przy tym podkreślić, że czynności te mają charakter czynności materialno-technicznych, które mogą być przedmiotem odrębnej skargi do sądu administracyjnego. Pogląd ten nie budzi jakichkolwiek rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych, które przyjmują, że wpis do ewidencji prowadzonej przez komendanta wojewódzkiego policji stanowi czynność materialnoprawną, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a zatem przysługuje od niej prawo wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 3 września 2014 r., sygn. akt I OSK 1968/14, dostępne w CBOSA ). W przypadkach spornych tylko sąd administracyjny może stwierdzić nieprawidłowość dokonanego wpisu do prowadzonej ewidencji. Organy administracji, w toku prowadzonych postępowań, takich kompetencji nie posiadają i są związane treścią danych zawartych w ewidencji (por. wyroki NSA z dnia: 24 października 2012 r., sygn.. akt I OSK 1203/11; z 9 sierpnia 2013 r., sygn.. akt I OSK 855/12 – dostępne w CBOSA ). Organ prowadzący postępowanie w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne nie jest zatem uprawniony do korygowania wpisów dokonanych przez organ prowadzący ewidencję, tj. przez policję i zobowiązany jest do podjęcia rozstrzygnięcia w oparciu o dane z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Innymi słowy jeżeli skarżący w sposób skuteczny nie zaskarżył czynności materialno-technicznej Komendanta Wojewódzkiego Policji dotyczącej dokonanych wpisów w ewidencji dotyczącej stwierdzonych naruszeń w przepisach ruchu drogowego, to nie może oczekiwać, że w odrębnym postępowaniu dotyczącym skierowania na badania psychologiczne ilość przypisanych punktów karnych zostanie skorygowana. Decyzja wydawana w trybie art. art. 99 ust. 1 pkt 3 lit b ma charakter związany, a więc przekroczenie przez kierowcę liczby 24 punktów karnych, obliguje organ do skierowania go na tego rodzaju badania. Dlatego też żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy nie mają zawarte w skardze wywody dotyczące nieprawidłowości w sposobie naliczenia punktów karnych. Niezależnie jednak od powyższego Sąd zauważa, że interpretacja skarżącego w tym zakresie nie jest słuszna. Nie ma w przepisach prawa terminu, do którego możliwe byłoby wpisywanie do ewidencji punktów karnych. Podobnie argument o przedawnieniu karalności wykroczenia po upływie roku jest ułomny, gdyż zgodnie art. 45 § 1 kodeksu wykroczeń karalność wykroczenia ustaje jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok; jeżeli jednak w tym czasie wszczęto postępowanie, karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od popełnienia czynu. Tak więc karalność wykroczenia przedawnia się albo po roku, albo po dwóch latach, a nie zawsze po roku, natomiast skarżący musiał mieć świadomość popełnienia wykroczenia w dniu 15 sierpnia 2013 r., gdyż w dniu 19 lutego 2014 r. odebrał mandat karny za to wykroczenie. Stwierdzić należy również, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów karnych, jeżeli za wcześniej popełnione wykroczenia kierowca otrzymał ponad 24 punkty karne, a ta było w przypadku skarżącego, który szkolenie odbył w dniu 29 kwietnia 2014 r., wykroczenia zaś miały miejsce między 15 sierpnia 2013 r., a 25 kwietnia 2014 r. Dlatego też skargę , jako pozbawioną słuszności należało na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalić.