II SA/Ol 774/20

WyrokWSA w Olsztynie2021-01-14

Skład orzekający: Tadeusz Lipiński, Beata Jezielska, Bogusław Jażdżyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w celu przeprowadzenia inwestycji celu publicznego (przebudowy linii elektroenergetycznej) może zostać wydana, gdy właściciel nieruchomości nie wyraża na to zgody, pomimo przeprowadzenia rokowań?
Ratio decidendi
Decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami może zostać wydana, gdy właściciel nie wyraża zgody na przeprowadzenie inwestycji celu publicznego, a rokowania nie doprowadziły do porozumienia. Przepis ten obejmuje zarówno budowę od podstaw, jak i przebudowę istniejącej infrastruktury, o ile wykracza ona poza zwykłe prace konserwatorskie czy remontowe.
Stan faktyczny
Spółka A wniosła o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w celu przeprowadzenia inwestycji celu publicznego polegającej na przebudowie linii elektroenergetycznej. Starosta odmówił wydania decyzji, uznając, że inwestycja nie mieści się w planach zagospodarowania przestrzennego. Wojewoda uchylił decyzję Starosty i wydał decyzję zezwalającą na ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Właściciel nieruchomości (M. Cz.) zaskarżył decyzję Wojewody do WSA, zarzucając m.in. błędną kwalifikację inwestycji jako przebudowy, a nie budowy nowej linii, oraz naruszenie przepisów k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wnikliwego postępowania wyjaśniającego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi M. Cz. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości oddala skargę. WSA/wyr.1a – sentencja wyroku (tryb uproszczony) Starosta A (organ I instancji) decyzją z "[...]" odmówił spółce A ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków obrębu nr "[...]" miasta A jako działka nr "[...]" o powierzchni 0,0562 ha, stanowiącej współwłasność R. K. w udziale 1/2 części oraz M. i A. C. w udziale 1/2 części, w celu założenia i przeprowadzenia przez tę nieruchomość urządzeń służących do przesyłu energii elektrycznej w postaci dwóch linii kablowych SN 15 kV. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła spółka A, wnosząc o uchylenie decyzji Starosty A w całości i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez wydanie decyzji, zgodnej z wnioskiem spółki A, względnie uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania lub zobowiązania organu I instancji do wydania decyzji zobowiązującej współwłaścicieli nieruchomości do jej udostępnienia zgodnie z wnioskiem. Strona zarzuciła decyzji naruszenie przepisu art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościam, u.g.n., w związku z art. 3 pkt 6, 7a i 8 prawa budowlanego poprzez uznanie, że planowane prace nie mieszczą się w zakresie regulacji art. 124 ust. 1 u.g.n., co sugeruje, że słuszne byłoby złożenie wniosku o udostępnienie części nieruchomości w celu wykonania remontu linii na podstawie art. 124b, mimo, że na skutek przeprowadzenia planowanych prac parametry linii ulegną zmianie, co wyklucza możliwość zakwalifikowania prac jako remont. Zarzucono także naruszenie art. 80 k.p.a. poprzez niewłaściwą i błędną ocenę materiału dowodowego polegającą na nieuprawnionym przyjęciu, że planowana inwestycja nie mieści się w definicji przebudowy z art. 3 pkt 7a prawa budowlanego, a także błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia poprzez przyjęcie, że dostosowanie linii do aktualnie obowiązujących norm technicznych powoduje, że inwestycja nie może być zakwalifikowana jako przebudowa, która to argumentacja prowadzi do wniosku, iż w obowiązującym stanie prawnym, praktycznie niemożliwe jest przeprowadzanie przebudowy linii, bowiem każda inwestycja stanie się w ten sposób budową. Wojewoda (organ odwoławczy) decyzją z dnia "[...]" uchylił decyzję organu I instancji w całości i orzekł w ten sposób, że: - ograniczył sposób korzystania z nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków obrębu nr "[...]" miasta A jako działka nr "[...]" o powierzchni 0,0562 ha, stanowiącej współwłasność: R. K. w udziale 1/2 części oraz A. i M. C. w udziale 1/2 części, dla której prowadzona jest księga wieczysta Nr "[...]", poprzez zezwolenie spółce A na założenie i przeprowadzenie przez opisaną nieruchomość przewodów i urządzeń służących do przesyłu energii elektrycznej w postaci dwóch linii kablowych SN 15KV, w ramach inwestycji pod nazwą: "Wymiana linii kablowej SN 15kV "[...]" typu HAKnFtA 3x120 mm2 na 3xNA2XS(FL)2Y 150mm2 pomiędzy stacjami transformatorowymi: Odcinek nr "[...]", Odcinek nr 2 – "[...]"; a) lokalizację linii wraz ze wskazaniem powierzchni pasa ograniczającego korzystanie z nieruchomości, przedstawia załącznik mapowy, stanowiący integralną część decyzji, b) ustalono zakres ograniczenia prawa własności nieruchomości niezbędny do posadowienia na niej urządzeń elektroenergetycznych w postaci dwóch linii kablowych 15 kV, w pasie technologicznym o powierzchni 135 m. kw., biegnącym wzdłuż osi linii 15 kV o długości 29 m. każda. Wskazano, że w pasie technologicznym obowiązują ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości polegające na zakazie wznoszenia budynków mieszkalnych, budowli, a także korzystania z tego pasa w sposób zgodny z aktualnie obowiązującymi przepisami dotyczącymi linii elektroenergetycznych, ochrony zdrowia i życia ludzkiego oraz ochrony środowiska. Wnioskodawca w powyższym zakresie może korzystać z nieruchomości w zakresie niezbędnym do posadowienia na niej urządzeń elektroenergetycznych, dokonywania konserwacji, remontów, modernizacji, usuwania awarii oraz przebudowy wymienionych wyżej urządzeń i instalacji elektroenergetycznych wraz z prawem wejścia i wjazdu na teren odpowiednim sprzętem, zgodnie z aktualnymi przepisami prawa. - zobowiązał spółkę A do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po wybudowaniu przewodów i urządzeń, a jeżeli byłoby to niemożliwe albo powodowałoby nadmierne trudności lub koszty, wnioskodawca został zobowiązany do zapłaty odszkodowania, stosownie do art. 128 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami; - zobowiązał każdoczesnych właścicieli nieruchomości do udostępnienia inwestorowi niezbędnej jej części, w celu wykonania wyszczególnionych czynności. Wojewoda wskazał, że przedmiotowa inwestycja polegająca na przeprowadzeniu na nieruchomości podziemnych urządzeń służących do przesyłania i dystrybucji energii elektrycznej w postaci dwóch linii kablowych SN 15 kV, planowana przez A, jest inwestycją celu publicznego. Inwestycja ta związana jest z przebudową linii elektroenergetycznej, polegającą na przeprowadzeniu na ww. nieruchomości podziemnych urządzeń służących do przesyłania i dystrybucji energii elektrycznej oraz demontażu istniejącej infrastruktury naziemnej. Wojewoda podzielił argumentację skarżącego, opierającą się na założeniu, że Starosta A podjęte w decyzji z dnia "[...]" rozstrzygnięcie oparł na błędnym założeniu, iż planowana do realizacji inwestycja związana jest wyłącznie z budową nowej infrastruktury technicznej i jako taka jest ona niezgodna z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, gdyż działka ta nie została wskazana w planie, jako teren, na którym ustala się budowę nowych sieci i urządzeń infrastruktury technicznej lub dopuszcza się lokalizowanie nowych obiektów, sieci, urządzeń i przyłączy infrastruktury technicznej. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że z treści załączonej do akt sprawy dokumentacji w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości wynika, że żądanie inwestora o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości dotyczy przebudowy już istniejącej linii elektroenergetycznej. Inwestor precyzuje przy tym jakie konkretnie roboty mają zostać wykonane. Nie budzi zatem wątpliwości fakt, że przedmiotowe postępowanie administracyjne dotyczy robót planowanych do realizacji na istniejącym obiekcie, a nie wykonania nowej inwestycji. Z akt sprawy jasno zaś wynika, że zakres planowanej inwestycji obejmuje przeprowadzenie na nieruchomości podziemnych urządzeń służących do przesyłania i dystrybucji energii elektrycznej oraz demontaż istniejącej infrastruktury naziemnej, zaś z uwagi na fakt, iż parametry techniczne linii ulegną zmianie, inwestycja nie może zostać zakwalifikowana także jako remont. Podkreślono, że z postanowień planu jednoznacznie natomiast wynika, że dopuszcza się możliwość przebudowy istniejących sieci i urządzeń infrastruktury technicznej, na zasadach określonych w przepisach odrębnych. Uznać zatem należało, że ograniczenie sposobu korzystania z działki nr "[...]" w celu realizacji inwestycji celu publicznego jest zgodne z ustaleniami planu miejscowego. Zdaniem organu odwoławczego spełniony został również warunek poprzedzenia wydania decyzji rokowaniami zmierzającymi do uzyskania zgody R. K. oraz A. i M. C. w celu wykonania czynności związanych z przebudową linii elektroenergetycznej. Organ odwoławczy skonkludował, że analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz wyjaśnień zawartych w odwołaniu od decyzji Starosty prowadzi do wniosku, że przedmiotowa nieruchomość jest niezbędna na realizację celu publicznego zgłoszonego przez inwestora, gdyż ze względu na zwartą zabudowę nie ma możliwości ominięcia działki. Ponadto jak wskazał inwestor przebudowa linii podyktowana jest względami poprawy jakości przesyłu energii elektrycznej w miejscowości A, przebudowana linia będzie odporniejsza na ewentualne awarie i zwiększy się bezpieczeństwo osób mieszkających w pobliżu linii. Skargę na decyzję organu odwoławczego wywiódł M. C. (skarżący), wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisu art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, w związku z art. 3 pkt 6, 7 i 7a prawa budowlanego, poprzez błędne uznanie, że inwestycja polegać ma na przebudowie linii energetycznej, a nie na budowie nowej oraz naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez nieprzeprowadzenie wnikliwego i szczegółowego postępowania wyjaśniającego oraz wybiórcze potraktowanie zebranego w sprawie materiału dowodowego, co skutkowało błędnymi ustaleniami faktycznymi oraz przyjęcie, że inwestycja może być zakwalifikowana jako przebudowa. Skarżący wskazał, że organ II instancji błędnie uznał, że planowana inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta A, bo pozwala on na przebudowę istniejących sieci i urządzeń infrastruktury technicznej, na zasadach określonych w przepisach odrębnych, podczas gdy w przedmiotowej sprawie istniejąca instalacja - dwie linie kablowe SN 15 kV typu HAKnFtA 3x120 mm2 o długości 29 m nie zostaną usunięte, a unieczynnione, zaś pod spodem zostaną posadowione nowe linie kablowe SN 15 kV typu 3xNA2XS(FL)2Y 150 mm2 o tej samej długości, w związku z czym uznać należało, że w przedmiotowej sprawie w istocie zostanie budowana nowa instalacja. Ponadto skarżący wskazał, że negocjacje prowadzone przez przedstawiciela spółki A przebiegały w sposób jednoznacznie ukierunkowany w celu darmowego przejęcia praw wykonania inwestycji przez teren prywatny, a zaproponowana rekompensata była rażąco zaniżona. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym rozstrzygnięciu i nie podzielając zarzutów zawartych w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137 t. j). Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej jako: p.p.s.a.), uchyla go lub stwierdza jego nieważność. Nadto, wskazania wymaga, iż sąd orzeka na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.), nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że przedmiotowa skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy wniosek taki został złożony przez skarżącego w piśmie z 29 października 2020 r., a pozostałe strony temu nie oponowały. Materialnoprawną podstawę zaskarżonego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia stanowiły przepisy art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 65 ze zm.), u.g.n. Zgodnie z art. 124 ust. 1 tej ustawy, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela pogląd, że przepis art. 124 ust. 1 u.g.n. obejmuje zarówno roboty inwestycyjne celu publicznego realizowane od podstaw, jak i polegające na przebudowie już istniejącej inwestycji celu publicznego w zakresie przekraczającym zwykłe prace konserwatorskie, bieżące remonty czy usuwanie awarii, których to robót dotyczy art. 124b ust. 1 ug.n. (por. wyrok WSA w Poznaniu z 7 lutego 2018 r., sygn. akt IV SA/Po 1102/17). W myśl art. 124 ust. 2 u.g.n., udzielenie zezwolenia następuje z urzędu albo na wniosek organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego, innej osoby lub jednostki organizacyjnej. Przepis ten stanowi wyjątek od przyjętej w art. 113 ust. 1 ustawy zasady, zgodnie z którą nieruchomość może być wywłaszczona tylko na rzecz Skarbu Państwa albo na rzecz jednostki samorządu terytorialnego, gdyż na jego podstawie postępowanie może być wszczęte także na wniosek podmiotu, który realizuje inwestycję celu publicznego. Zgodnie z art. 124 ust. 3 u.g.n., udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Należy podkreślić, że wynikające z art. 124 ust. 1 u.g.n. uprawnienie organu administracyjnego do ograniczenia prawa właściciela ma charakter wyjątkowy i może być realizowane tylko wówczas, gdy nie ma zgody właściciela gruntu na przeprowadzenie na jego nieruchomości niezbędnych prac związanych z realizacją określonej inwestycji infrastrukturalnej, a negocjacje między inwestorem, a właścicielem nie doprowadziły do uzgodnienia warunków wejścia inwestora (wnioskodawcy) na daną nieruchomość (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 12 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Bk 692/12, dostępne: orzeczenia.nsa.gov.pl). W związku z tym, że decyzje wydawane na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, naruszają interes właściciela nieruchomości poprzez ograniczenie prawa własności, ustawodawca dopuścił możliwość ich wydawania jedynie w celu umożliwienia uprawnionym jednostkom realizacji inwestycji celu publicznego, a więc takich, które są realizowane w interesie społecznym i mają służyć ogółowi (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 3 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Ke 567/10). Jednocześnie zakres ograniczenia prawa własności musi być ściśle określony, a zatem należy wskazać jednoznacznie przebieg inwestycji przez nieruchomość, jak i zakres uszczuplenia władztwa właściciela i to tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 12 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Bk 692/12; wyrok NSA z dnia 17 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 85/09). W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki, warunkujące wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 u.g.n. Bezsporny jest bowiem fakt, że spółka, która wystąpiła z wnioskiem o wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z przedmiotowej nieruchomości, jest podmiotem realizującym cel publiczny. Przedmiotowa inwestycja związana jest z przebudową linii elektroenergetycznej, polegającą na przeprowadzeniu na ww. nieruchomości podziemnych urządzeń służących do przesyłania i dystrybucji energii elektrycznej oraz demontażu istniejącej infrastruktury naziemnej, realizowaną w ramach inwestycji pod nazwą: "Wymiana linii kablowej SN 15kV "[...]" typu HAKnFtA 3x120 mm2 na 3xNA2XS(FL)2Y 150mm2 pomiędzy stacjami transformatorowymi: Odcinek "[...]", Odcinek "[...]", która jest inwestycją celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym. Na działce nr "[...]" inwestor zamierza wykonać prace polegające na wymianie dwóch linii kablowych SN 15 kV typu 3xHAKnFŁA 3x120mm2 o długości 29 m każda i posadowieniu podziemnych linii kablowych SN 15 kV typu 3xNA2XS(FL)2Y 150mm2, o tej samej długości. Szerokość pasa technologicznego nie ulegnie zmianie. Jednocześnie wnioskodawca poinformował, że przebudowa linii podyktowana jest względami poprawy jakości przesyłu energii elektrycznej, gdyż nowa linia będzie odporniejsza na ewentualne awarie, a ponadto zwiększy się bezpieczeństwo osób mieszkających w pobliżu linii W myśl zaś art. 6 pkt 2 u.g.n. budowa i utrzymanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania i dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń jest inwestycją celu publicznego. Jak wynika z wniosku spółki, planowane przedsięwzięcie stanowi cel publiczny, o którym mowa w tym przepisie. Sąd podziela pogląd organu odwoławczego, że bez znaczenia pozostaje czy prowadzone prace mają stanowić budowę nowej infrastruktury, czy też przebudowę infrastruktury już istniejącej. W utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych istnieje pogląd, że przepis art. 124 ust. 1 u.g.n. obejmuje zarówno roboty inwestycyjne celu publicznego realizowane od podstaw, jak i polegające na przebudowie już istniejącej inwestycji celu publicznego w zakresie przekraczającym zwykłe prace konserwatorskie, bieżące remonty czy usuwanie awarii, których to robót dotyczy art. 124b ust. 1 u.g.n. (vide: wyrok NSA z dnia 31 maja 2017 r., sygn. akt I OSK 2618/16) Inna interpretacja uniemożliwiałaby przebudowę jakiejkolwiek linii energetycznej, skoro art. 124b u.g.n. dotyczy wyłącznie prac związanych z bieżącą konserwacją, remontem czy usuwaniem awarii. Tak więc okoliczność istnienia linii energetycznej nie może stać na przeszkodzie, aby inwestor prowadził roboty budowlane przy tej inwestycji związane z jej przebudową. Pogląd ten skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela. Dlatego też bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 3 pkt 6, 7 i 7a ustawy Prawo budowlane. Z postanowień planu jednoznacznie zaś wynika, że dopuszcza się możliwość przebudowy istniejących sieci i urządzeń infrastruktury technicznej, na zasadach określonych w przepisach odrębnych. Wniosek o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości uzupełniony został o wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Iławy, zatwierdzonego Uchwałą Nr Rady Miejskiej z dnia "[...]". Zgodnie z zapisami planu działka nr "[...]" położona w obrębie nr "[...]" miasta A zlokalizowana jest na terenie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej (symbol "[...]"). W § 10 opisu planu, zawierającym ustalenia dotyczące zasad modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej, w pkt 4 zawarte zostały następujące zasady z zakresu infrastruktury technicznej: 1) ustala się zachowanie istniejących sieci i urządzeń infrastruktury technicznej, 2) dopuszcza się możliwość remontu, modernizacji i przebudowy istniejących sieci i urządzeń infrastruktury technicznej, na zasadach określonych w przepisach odrębnych, 3) dopuszcza się likwidację istniejących sieci i urządzeń infrastruktury technicznej, 4) ustala się budowę nowych sieci i urządzeń infrastruktury technicznej w liniach rozgraniczających terenów dróg oraz ciągów pieszych, rowerowych i pieszo-jezdnych, oznaczonych w planie symbolami literowymi "[...]" na zasadach określonych w przepisach odrębnych, 5) dopuszcza się lokalizowanie nowych obiektów, sieci urządzeń i przyłączy infrastruktury technicznej poza terenami dróg oraz ciągów pieszych, rowerowych i pieszo-jezdnych, wyłącznie na obszarach nie podlegających ochronie prawnej, zgodnie z przepisami odrębnymi oraz jeżeli lokalizacja tych sieci i urządzeń nie ogranicza realizacji podstawowego przeznaczenia terenów funkcjonalnych i nie narusza przepisów odrębnych. Zapisy planu dopuszczają również możliwość skablowania sieci elektroenergetycznych (§ 10, ust. 7, pkt 3) oraz ustalają, iż lokalizację obiektów budowlanych w stosunku do sieci i urządzeń elektroenergetycznych należy realizować z uwzględnieniem odległości wynikających z obowiązujących przepisów odrębnych (§ 10, ust. 7, pkt 6). Ponadto, warunkiem koniecznym jest przeprowadzenie bezskutecznych rokowań z właścicielem nieruchomości, które powinny potwierdzać dokumenty załączone do wniosku inwestora o wydanie decyzji. Ustawodawca ustanowił zatem pierwszeństwo umownego rozstrzygnięcia kwestii dysponowania przez inwestora nieruchomością przed rozstrzygnięciem jej w formie decyzji administracyjnej. Dopiero brak osiągnięcia porozumienia pomiędzy właścicielem nieruchomości i inwestorem oraz brak zgody właściciela na wykonanie na jego nieruchomości prac inwestycyjnych upoważnia organ administracyjny do wydania zezwolenia, o którym mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n. W kwestii rokowań, o których mowa w art. 124 ust. 3 u.g.n., wskazać należy, że ustawodawca nie określił trybu ich prowadzenia i strony nie są związane żadnymi regułami w tym zakresie. Uwzględniając poglądy orzecznictwa sądowego przyjąć należy, że zakres, forma i przebieg rokowań pozostawione są woli stron. Przepis art. 124 ust. 3 u.g.n. nie określa bowiem ani formy prowadzenia rokowań, ani dokumentów, z jakimi inwestor musi wystąpić do właściciela gruntu w celu uzyskania zgody na udostępnienie nieruchomości. Nie nakłada też na inwestora obowiązku poinformowania właściciela na piśmie, że rokowania w sprawie uważa za zakończone. Strony samodzielnie i dowolnie decydują nie tylko o tym, czy na skutek rokowań dojdą do porozumienia skutkującego dokonaniem czynności prawnej, lecz również o tym, kiedy je zakończyć. Spełnienie obowiązku przeprowadzenia rokowań, jako przesłanki wszczęcia postępowania o uzyskanie zezwolenia na zajęcie nieruchomości, oznacza taką sytuację, w której inwestor określił i zaproponował właścicielowi określone warunki uzyskania zgody na wykonanie prac, o jakich mowa w art. 124 u.g.n., a druga strona ich nie zaakceptowała, lub też nie odpowiedziała na propozycję. Z przedłożonych akt administracyjnych wynika, że kilkukrotnie występowano do współwłaścicieli nieruchomości o wyrażenie zgody na wymianę linii kablowej SN 15 kV, przebiegającej przez działkę nr "[...]" położoną w obrębie A miasta A i wykonanie prac polegających na wymianie istniejących dwóch równoległych odcinków linii kablowej SN 15 kV. Inwestor przedstawił współwłaścicielom nieruchomości możliwość zawarcia bezpłatnego porozumienia w sprawie ustanowienia służebności przesyłu, możliwość ustanowienia służebności przesyłu za wynagrodzeniem, które zostanie wyliczone na wniosek wszystkich współwłaścicieli nieruchomości oraz wyrażenie zgody bez ustanawiania służebności w formie oświadczenia woli. Pomimo podejmowanych prób, współwłaściciele nie wyrazili zgody i nie podpisali oświadczenia woli o udostępnieniu nieruchomości ani porozumienia w sprawie ustanowienia służebności przesyłu dla urządzeń projektowanych. W dniu "[...]" w siedzibie Starostwa Powiatowego odbyła się również rozprawa administracyjna, podczas której strony również nie doszły do porozumienia w kwestii wypracowania wspólnego stanowiska, co do uzyskania zgody na udostępnienie nieruchomości w celu realizacji planowanej inwestycji. Brak porozumienia stron w tym zakresie był wystarczający do stwierdzenia, że złożenie wniosku o wydanie kontrolowanej obecnie decyzji, zostało poprzedzone etapem nieskutecznych negocjacji. Fakt, że jednoznaczne stanowiska stron rokowań były tak odległe w swoich propozycjach mających na celu załatwienie sprawy, nie świadczy o braku przeprowadzenia rokowań, a jedynie o braku uzyskania skutku tej czynności, tj. braku uzyskania wspólnego stanowiska w sprawie. Rokowania polegają bowiem na tym, że strony przedstawiają własne stanowiska w sprawie zgodnie z własną wiedzą i wolą. Nie oznaczają jednak konieczności osiągnięcia zgodnego stanowiska. Wystarczyło zatem wzajemne poinformowanie się obu stron o swoich postanowieniach i możliwym zakresie wzajemnych ustępstw celem zawarcia umowy lub innego satysfakcjonującego obie strony rozwiązania zasad korzystania z danej nieruchomości. W sytuacji zaś, gdy właściciel stanowczo sprzeciwia się zaproponowanym warunkom wskazując, że są one nie do przyjęcia i przedstawia własne oczekiwania, które z kolei nie satysfakcjonują inwestora, ten ma prawo uznać, że dalsze rokowania nie doprowadzą do uzyskania konsensusu. Proces ten nie może bowiem przebiegać w nieskończoność, tj. dopóki jedna ze stron nie zmieni swojego stanowiska i nie przyjmie proponowanych warunków. W przeciwnym wypadku nigdy nie można byłoby wszcząć procedury co do wydania decyzji z art. 124 ust. 1 u.g.n. (por. wyroki NSA: z 6 lipca 2016 r., sygn. akt I OSK 298/15, z 24 listopada 2017 r., sygn. akt I OSK 970/17 i z 14 grudnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1375/17). Sąd analizując materiał dokumentacyjny uznał, że wbrew zarzutom skargi, materiał dowodowy zgromadzony w aktach administracyjnych jednoznacznie potwierdza, że przed wydaniem decyzji przeprowadzone zostały wymagane rokowania w celu uzyskania zgody skarżącego na przebudowę przebiegającej przez jego nieruchomość linii elektroenergetycznej. Rolą organów jest wyłącznie ustalenie, czy rokowania w ogóle się odbyły i czy w ich wyniku doszło między stronami do porozumienia. Takie natomiast ustalenia organy w niniejszej sprawie poczyniły. W tych okolicznościach, zdaniem Sądu, organy słusznie uznały, że spełniony został wymóg przeprowadzenia rokowań, określony w art. 124 ust. 3 u.g.n., a inwestor nie uzyskał zgody właściciela nieruchomości na realizację inwestycji, co uzasadniało wydanie zakwestionowanej decyzji. Ustalenia faktyczne zostały dokonane prawidłowo, a zarzuty skargi nie zasługiwały na uwzględnienie. Uwzględniając powyższe Sąd uznał, że w niniejszej sprawie spełnione zostały wszystkie materialnoprawne przesłanki wydania decyzji na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. W ocenie Sądu, organy obu instancji podjęły wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy oraz zgromadziły, a następnie rozpatrzyły materiał dowodowy niezbędny do poczynienia ustaleń faktycznych i wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Ponadto ocena materiału dowodowego zebranego w sprawie jest prawidłowa, a uzasadnienie wyrażonego stanowiska znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniach decyzji obu instancji. Zapewniono również skarżącemu udział w postępowaniu. Dlatego też nie można dopatrzyć się zarzucanego przez skarżącego naruszenia przepisów k.p.a. Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło