II SA/Ol 776/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 czerwca 2016 r. wniosku spółki A o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi i przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi spółki A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]"r., nr "[...]" w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia postanawia 1. odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, 2. odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W dniu 28 kwietnia 2016r. (data nadania pocztowego) spółka A (dalej jako: Spółka) wywiodła bezpośrednio do tutejszego Sądu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia. W skardze zawarła także wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi i przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Podała, że odpis decyzji organ doręczył jej dopiero na wniosek w dniu 22 kwietnia 2016r. Wyjaśniła, że w dniu 19 lutego 2016 r. pełnomocnik strony wystąpił do organu z zapytaniem, kiedy wniesione przez niego odwołanie zostanie rozpoznane. W odpowiedzi organ przesłał pismo z dnia 29 lutego 2016 r., w którym poinformował o wydaniu decyzji i jej ogłoszeniu zgodnie z art. 49 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko tj. poprzez wywieszenie jej w siedzibie organu I instancji w dniach 12-26.06.2015 r. Po otrzymaniu tej informacji pełnomocnik niezwłocznie zwrócił się do organu o doręczenie mu tej decyzji. Skarżąca wskazała, że na wcześniejszych etapach wszystkie pisma były jej doręczane, nie przypuszczała więc, że na ostatnim etapie sytuacja ulegnie zmianie. Powyższa skarga wraz przedmiotowymi wnioskami wpłynęła do tutejszego Sądu w dniu 4 maja 2016r. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 4 maja 2016r., skarga ta została przekazana Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w dniu 6 maja 2016r. (k.148), o czym poinformowano stronę skarżącą. W dniu 6 czerwca 2016r. powyższa skarga już w prawidłowym trybie wpłynęła do tutejszego Sądu ze stanowiskiem organu II instancji, który wniósł o odrzucenie wniosków o przywrócenie terminów z powodu uchybienia terminu do ich wniesienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016r. poz. 718), dalej jako; p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie natomiast do art. 87 § 1 i § 2 cytowanej ustawy, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym, wnoszący o przywrócenie terminu, jest zobowiązany uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W związku z powyższym, przywrócenie terminu do dokonania czynności sądowej uzależnione jest od dwóch przesłanek, po pierwsze: od zachowania stosownego terminu do złożenia wniosku, po drugie: od uprawdopodobnienia przez wnoszącego wniosek braku winy po jego stronie w uchybieniu terminu. W rozpatrywanym przypadku Spółka uchybiła terminowi do wniesienia skargi, gdyż zaskarżona decyzja z dnia "[...]"r. podlegała obwieszczeniu w okresie od 12 do 26 czerwca 2015r. Termin do wniesienia skargi upłynął zatem w dniu 27 lipca 2015r. Przy czym Spółka uchybiła również siedmiodniowemu terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, który należy liczyć w rozpatrywanym przypadku od dnia 22 kwietnia 2016r., kiedy to Spółka miała możliwość zapoznać się z treścią decyzji. W takim układzie wniosek powinien zostać zgłoszony wraz ze skargą najpóźniej w dniu 29 kwietnia 2016r. W myśl art. 83 § 3 p.p.s.a. oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Przed tym terminem, tj. w dniu 28 kwietnia 2016r. Spółka wywiodła skargę wraz z przedmiotowym wnioskiem jednak nieskutecznie, gdyż mimo wyraźnego pouczenia zawartego w zaskarżonej decyzji o trybie wniesienia skargi za pośrednictwem organu, Spółka nadała skargę za pośrednictwem operatora pocztowego bezpośrednio do Sądu. W takiej sytuacji za datę wniesienia skargi i wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia można uznać dopiero dzień, w którym tutejszy Sąd przekazał pismo Spółki według właściwości Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu, które wydało zaskarżoną decyzję. Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 53 § 1 i art. 54 § 1 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi w terminie 30 dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia w sprawie. Organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia i może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy (art. 54 § 2 i 3 p.p.s.a.). Konsekwentnie również wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie jest przedmiotem skargi (art. 87 § 3 p.p.s.a.). Stosownie bowiem do art. 87 § 4 p.p.s.a. równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie Zasada wnoszenia skargi i przedmiotowego wniosku za pośrednictwem organu administracji publicznej oznacza, że w przypadku wniesienia ich bezpośrednio do sądu administracyjnego, sąd ten powinien je przekazać właściwemu organowi administracji publicznej. Wówczas o zachowaniu terminu do wniesienia skargi, a w niniejszym przypadku także wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, decyduje data nadania pisma strony przez sąd pod adres właściwego organu (vide: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", T. Woś i in., LexisNexis, wyd. I, Warszawa 2005 r. oraz orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego: postanowienie z dnia 2 października 2009r., sygn. akt II FSK 1664/08, postanowienie z dnia 27 lutego 2009 r., sygn. akt I FSK 1597/08, postanowienie z dnia 17 listopada 2008 r., sygn. akt I FSK 1250/08, postanowienie z dnia 4 września 2008 r., sygn. akt I FSK 687/08 - dostępne na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Dla oceny zachowania terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie można przyjąć daty wniesienia skargi wraz z wnioskami bezpośrednio do sądu, bowiem na tym etapie postępowania niedopuszczalne jest zastosowanie trybu przewidzianego w art. 65 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2016r. poz. 23), zgodnie z którym podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu. W związku z powyższym nie można uznać, że Spółka bez swej winy uchybiła terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Spółka wprawdzie prawidłowo zredagowała skargę z wnioskami w dniu 27 kwietnia 2016r., wskazując, że wnosi je za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego i nadała pismo w dniu 28 kwietnia 2016r., ale kopertę zaadresowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który zobowiązany był przekazać ją według właściwości organowi, co uczyniono niezwłocznie. Jednak skarga z wnioskami o przywrócenie terminu wpłynęła do Sądu dopiero w dniu 4 maja 2016r, a więc po upływie siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, który upłynął bezskutecznie w dniu 29 kwietnia 2016r. Podnieść należy, nawiązując do wypracowanych i utrwalonych poglądów doktryny i judykatury, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy, a jedyną możliwością jego przywrócenia jest uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że dokonanie czynności procesowej w terminie, nie było możliwe z powodu obiektywnej przeszkody, której przy zachowaniu należytej staranności nie dało się ominąć. Oznacza to, że strona mimo starań nie mogła dokonać czynności w terminie. Strona zatem musi uwiarygodnić swą staranność, jak również fakt, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu, była od niej niezależna (tak też WSA w Gliwicach w post. Z dnia 20.10.2004r. sygn. akt IV SA/GL 647/04). Podkreślić należy, że termin może być przywrócony tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego zalicza się na przykład: przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar. W warunkach niniejszej sprawy nie można stwierdzić wystąpienia okoliczności, które uzasadniałyby przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W tym stanie rzeczy, należało postanowić jak w pkt 1.sentencji. Skoro natomiast nie ma podstaw do przywrócenia wnioskowanego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi podlegał odrzuceniu jako spóźniony, z mocy art. 88 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie.