II SO/Ol 23/13

PostanowienieWSA w Olsztynie2013-12-16

Skład orzekający: Adam Matuszak, Ewa Osipuk, Alicja Jaszczak-Sikora

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy, oparty na subiektywnym przekonaniu strony o jego negatywnym nastawieniu, braku profesjonalizmu i wcześniejszym orzekaniu w sprawach tej strony, spełnia przesłanki uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego w rozumieniu art. 19 PPSA?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego na podstawie art. 19 PPSA podlega oddaleniu, jeśli opiera się na subiektywnych przekonaniach strony o negatywnym nastawieniu sędziego, braku profesjonalizmu lub wcześniejszym orzekaniu w jej sprawach. Uzasadniona wątpliwość co do bezstronności musi mieć obiektywne podstawy, a nie wynikać z podejrzenia strony czy jej subiektywnego odczucia wadliwego prowadzenia sprawy. Oświadczenie sędziego o braku przesłanek do wyłączenia, jeśli nie zostanie skutecznie podważone przez stronę, jest wystarczające do oddalenia wniosku.
Stan faktyczny
Strona J. R. złożyła wniosek o wyłączenie sędziów od rozpoznania sprawy dotyczącej skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nałożenia obowiązku dostarczenia ekspertyzy technicznej. Jako podstawę wniosku strona podała, że wskazani sędziowie orzekali już w jej sprawach, a jej zdaniem można się spodziewać ich negatywnego nastawienia i braku profesjonalizmu, co może prowadzić do działań na jej szkodę. Sędziowie, których dotyczył wniosek, złożyli oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziów od rozpoznania sprawy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Osipuk Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. R. o wyłączenie sędziów Sędziego NSA A. S.-N., Sędziego WSA M. L., Sędziego WSA M. W. od rozpoznania sprawy ze skargi J. R. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie nałożenia obowiązku dostarczenia ekspertyzy technicznej określającej rodzaj zagrożenia pożarowego postanawia oddalić wniosek o wyłączenie wyżej wymienionych sędziów od rozpoznania sprawy. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Wnioskiem z dnia "[...]" (data wpływu do Sądu) J. R. zwrócił się o wyłączenie, na podstawie art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sędzi NSA A. S.-N., Sędziego WSA M. L. oraz Sędziego WSA M. W. od orzekania w sprawie z jego skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" w przedmiocie nałożenia obowiązku dostarczenia ekspertyzy technicznej określającej rodzaj zagrożenia pożarowego. Uzasadniając wniosek podniósł m.in., iż powyżej wskazani sędziowie orzekali już w zainicjowanych przez niego sprawach, a biorąc pod uwagę zasady doświadczenia życiowego, ich negatywne nastawienie do jego osoby i brak profesjonalizmu można się spodziewać, że podejmą bezprawne działania na jego szkodę. Wskazani we wniosku o wyłączenie Sędziowie WSA: A. S.-N., M. W. oraz M. L. złożyli do akt sprawy oświadczenia, w których wskazali, że nie istnieje między nimi a stroną tego postępowania okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w rozpoznawanej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Wniosek podlegał oddaleniu. Stosownie do treści art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wyłączenia sędziego z mocy ustawy (art. 18), sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Zgodnie z art. 22 § 2 p.p.s.a. postanowieniew przedmiocie wyłączenia jest wydawane po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek o wyłączenie dotyczy. Jednolicie w orzecznictwie wskazuje się, że wyłączenie na podstawie art. 19 p.p.s.a. powinno odwoływać się do zobiektywizowanych przesłanek, tak aby wątpliwość co do bezstronności sędziego mogła zostać uznana za mającą realne podstawy. Nie wystarcza do zastosowania wskazanego przepisu występowanie u strony podejrzenia co do braku bezstronności sędziego, czy subiektywne przekonanie co do negatywnego nastawienia sędziego do strony. Także okoliczność wielokrotnego orzekania przez sędziego w sprawach tej samej osoby, w których zapadały także orzeczenia niekorzystne dla strony, nie mogą być uznane za podstawę do wyłączenia sędziego od rozpoznawania pozostałych spraw, toczących się ze skarg i wniosków tej samej strony, lub których uczestnikiem jest ta sama osoba. Uzasadnioną wątpliwością co do bezstronności nie jest również, co należy podkreślić w kontekście powołanej we wniosku argumentacji, przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie, zwłaszcza nieobiektywnie czy też stronniczo, gdyż merytoryczne kwestionowanie rozstrzygnięć sądu może odbywać się za pomocą przysługujących stronie środków odwoławczych (por. postanowienie NSA z 6 sierpnia 2009 r., II OZ 648/09). W szczególności wniosku o wyłączenie sędziego nie uzasadnia prowadzenie przez niego sprawy z naruszeniem przepisów postępowania oraz wadliwe prowadzenie innej sprawy. Wyłączenie sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a. ma ponadto zapewnić obiektywizm sądu i nie może być traktowane jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu swoich interesów. W konsekwencji, nie może służyć umożliwieniu stronie wybierania składów sędziowskich według jej subiektywnego odczucia (por. postanowienia NSA: z 8 maja 2009 r., II FZ 128/09 oraz z 5 kwietnia 2013r. II OZ 220/13). Brak podstaw do zastosowania art. 19 p.p.s.a. w powyżej opisanych sytuacjach występuje zwłaszcza, gdy sędzia złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w powołanym przepisie, dające podstawę do wyłączenia go i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi wątpliwości (tak NSA w postanowienia z dnia: 11 września 2012 r., II OZ 704/12, z dnia 13 kwietnia 2012 r., II OZ 259/12, z dnia 4 kwietnia 2012 r., I OZ 21/12, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Uwzględniając powyższe rozważania Sąd doszedł do przekonania, że argumentacja wniosku J. R. nie wskazuje na istnienie po stronie Sędzi NSA A. S.-N., Sędziego WSA M. L. oraz Sędziego WSA M. W. okoliczności mogących budzić uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w tej konkretnej sprawie. Tym bardziej, że sędziowie w złożonych przez siebie oświadczeniach wykluczyli przesłanki wyłączenia oparte na podstawie art. 19 p.p.s.a. Jak wskazał natomiast NSA w postanowieniu z dnia 9 grudnia 2010 r. w sprawie I OZ 934/10 "Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które podważałyby wiarygodność oświadczenia sędziego". W orzecznictwie wskazuje się, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być realna, a nie potencjalna. Nie jest zatem wystarczająca wyłącznie utrata przekonania o bezstronności sędziego (tak: NSA w postanowieniu z 15.09.2008 r., II FZ 397/08, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W ocenie Sądu rozpatrującego niniejszy wniosek, skoro J. R. nie wykazał, aby po stronie sędziów istniała realna okoliczność mogąca budzić uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w tej konkretnej sprawie, to przyjąć należy, że oświadczenie sędziego nie zostało skutecznie podważone. Podnoszone zaś we wniosku o wyłączenie okoliczności wskazujące na przeświadczenie o negatywnym nastawieniu do osoby wnioskodawcy oraz o braku profesjonalizmu nie stanowią wystarczającej przesłanki uzasadniającej wyłączenie na podstawie art. 19 p.p.s.a. Ponadto, o wyłączeniu sędziego nie może decydować subiektywne przekonanie wnioskodawcy dotyczące wadliwego sposobu orzekania w innych sprawach, do czego również sprowadzają się argumenty zawarte we wniosku o wyłączenie. Tego rodzaju okoliczności nie stwarzają bowiem uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego (tak NSA w postanowieniu 22 października 2013 r., sygn. II OZ 891/13). Reasumując, stwierdzić należy, że J. R. nie wykazał i nie udowodnił żadnych okoliczności mogących budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności wnioskowanych do wyłączenia sędziów. Ze wskazanych powyżej względów Sąd, na mocy art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło