I SA/Op 206/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wójcik po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A S.A. w [...] na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Opolu z dnia 5 kwietnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu w dniu 28 czerwca 2018 r. (data wpływu) na decyzję określoną powyżej w komparycji postanowienia, A S.A. w [...] (dalej określana jako: skarżąca, Spółka) wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wniosek ten strona w pierwszej kolejności skierowała do organu administracji, wskazując, jako jego podstawę prawną, przepis art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) – dalej określana jako: "P.p.s.a.", w związku z art. 273 ust. 10 i ust. 6 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r., poz. 1566 – dalej: "P.w."). Na wypadek, gdyby wniosek nie został przez organ uwzględniony, wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez Sąd, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. w związku z art. 273 ust. 10 i ust. 6 P.w. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje dla strony niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków finansowych. Jest to związane z wielką liczbą tego rodzaju, co skarżona, decyzji wymierzających wysokość opłat na podstawie Prawa wodnego, a to z uwagi na mnogość prowadzonych przez nią inwestycji strategicznych. Wynika to z kolei ze znacznej liczby przypadków korzystania przez stronę, w ramach jej działalności, z wód na cele realizacji inwestycji współfinansowanych ze środków unijnych, co w następstwie może zaburzyć ich finansowanie z uwagi na rażąco zwielokrotnione opłaty w stosunku do przewidywanych. Spółka podkreśliła fakt wadliwego lub bezpodstawnego nałożenia opłaty, co w oczywisty sposób wpływa na budżet inwestycji, w ramach której będzie korzystać z poboru wód. Dolegliwość związana z wymierzeniem opłaty jest zwiększona z uwagi na realizację szeregu innych działań inwestycyjnych, w ramach których notoryjnie korzysta z poboru wód, ponosząc z tego tytułu opłaty, których nagłe i niczym nieusprawiedliwione drastyczne zwielokrotnienie ma wpływ na finanse przedsiębiorstwa w ramach budżetu inwestycyjnego. Ta argumentacja, zdaniem strony, w wystarczającym stopniu pozwala na uznanie za dostatecznie uprawdopodobnione ryzyko powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Decyzja niewątpliwie nadaje się do wykonania, a to daje podstawę do skorzystania z ochrony tymczasowej. Na żądanie Sądu organ poinformował, że skierowany do niego wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie został przez niego w ogóle rozpoznany (pismo z dnia 8 sierpnia 2018 r., k. 39 akt sądowych). Nie odniósł się też w żaden sposób do wniosku strony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczy decyzji wydanej w trybie art. 273 ust. 6 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, w myśl którego w razie nieuznania reklamacji właściwy organ Wód Polskich albo wójt, burmistrz lub prezydent miasta określają wysokość opłaty za usługi wodne w drodze decyzji. Stosownie do art. 273 ust. 10 ww. ustawy zaskarżenie decyzji o ustaleniu opłaty za usługi wodne, nie wstrzymuje jej wykonania. Zgodnie natomiast z art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi może on na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Wymienioną w tym przepisie przesłankę "znacznej szkody" należy interpretować jako taką szkodę majątkową lub niemajątkową, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 18 marca 2011 r. w sprawie o sygn. akt II GSK 330/11, z dnia 20 stycznia 2012 r. w sprawie o sygn. akt II FZ 819/11, z dnia 19 maja 2011 r. w sprawie o sygn. akt I OZ 358/11, z dnia 2 grudnia 2014 r. w sprawie o sygn. akt II GZ 796/14, wszystkie orzeczenia, podobnie jak dalej przytaczane, dostępne na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednocześnie trzeba podkreślić, że niezbędnym warunkiem wydania przez sąd administracyjny postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających ziszczenie się wyżej wymienionych przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. To na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia istnienia przesłanek wstrzymania wykonania aktu w danej sprawie. Wnioskodawca jest zatem zobligowany do rzeczowego uzasadnienia złożonego wniosku przez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej. Sąd nie jest zobowiązany do poszukiwania okoliczności przemawiających za uwzględnieniem wniosku. Powołanie się przez wnioskodawcę na ustawowe przesłanki wstrzymania wykonania aktu lub czynności bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, jak i ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez wnioskodawcę bez wskazania konkretnych dowodów na poparcie swego stanowiska, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Oceniając złożony wniosek przez pryzmat przedstawionego powyżej sposobu rozumienia przepisu art. 61 § 3 P.p.s.a., należy stwierdzić, że strona skarżąca nie wykazała, iż wykonanie tej decyzji spowoduje realne niebezpieczeństwo wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, nie przedstawiła bowiem szczegółowej, konkretnej argumentacji oraz dowodów uprawdopodobniających te okoliczności. Nie ulega wątpliwości, że wynikający z zaskarżonej decyzji obowiązek uiszczenia opłaty za pobór wód powierzchniowych ma charakter świadczenia pieniężnego, a zatem skutki wykonania takiego świadczenia są co do zasady odwracalne. Jeśli strona twierdzi, że jest inaczej, powinna to wykazać i przedstawić Sądowi najpierw argumentację, a następnie poprzeć ją odpowiednimi dokumentami. W tej sprawie skarżąca przedstawiła co prawda we wniosku stosowne argumenty, ale Sąd ocenia je jako nader ogólnikowe, nie poparte żadnymi konkretnymi danymi i obliczeniami potwierdzającymi jej twierdzenia, co dotyczy zwłaszcza wypowiedzi o drastycznym zwielokrotnieniu wysokości opłat w ramach wielu przedsięwzięć inwestycyjnych. Nie wiadomo zatem, jaka jest skala wzrostu tych opłat oraz wielość prowadzonych inwestycji i jak to się przekłada na budżety inwestycyjne poszczególnych przedsięwzięć. Podobnie nie poparto konkretnymi danymi liczbowymi argumentu o istotnym wpływie wykonania zaskarżonej decyzji (łącznie z pozostałymi dotyczącymi opłat za usługi wodne) na finanse przedsiębiorstwa w ramach budżetu inwestycyjnego - przy uwzględnieniu rodzaju prowadzonej przez nią działalności. Jeśli strona twierdzi, że istotne znaczenie – w prowadzonym przez nią rodzaju działalności i ilości prowadzonych inwestycji – ma liczba wydanych decyzji i znaczne zwielokrotnienie opłat, to takie, co najmniej uśrednione obliczenia – winna Sądowi przedstawić. Zatem zawarte w uzasadnieniu wniosku lakoniczne twierdzenia nie mogą być przez Sąd zweryfikowane w zakresie tego, czy po stronie Spółki może wystąpić znaczna szkoda wskutek realizacji nałożonego obowiązku – tym bardziej, że na tę okoliczność nie przedstawiono żadnych dokumentów. Trzeba przy tym wskazać, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych powoduje określoną dolegliwość w finansach zobowiązanego. Aby jednak uznać, że jej wykonanie zrodzi skutek w postaci "znacznej szkody" (a więc – nie szkody zwykłej), to wnioskodawca winien wykazać, że w okolicznościach konkretnej sprawy obowiązek zapłaty danej kwoty pieniężnej doprowadzi do powstania takiej znacznej szkody bądź do wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków. Sąd nie działa tutaj z urzędu. Tymczasem ani analiza akt sprawy, ani także argumentacji przedstawionej przez stronę nie pozwala na wyprowadzenie wniosku potwierdzającego jej tezę o wystąpieniu takich następstw wykonania zaskarżonej decyzji. Brak tej szczegółowej, dokładnej argumentacji oraz nieprzedstawienie dokumentów ją potwierdzających nie pozwoliły Sądowi ocenić, czy uiszczenie opłaty określonej zaskarżoną decyzją skutkować będzie powstaniem znacznej szkody po jej stronie. W odniesieniu zaś do argumentów strony dotyczących wadliwości merytorycznej zaskarżonej decyzji należy wskazać, że rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia sąd nie dokonuje oceny zasadności skargi (por. postanowienie NSA z dnia 9 lipca 2004 r., sygn. akt I FZ 163/04). W tej sytuacji należało uznać, że skarżąca nie wykazała, że w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki niezbędne do uwzględnienia jej wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Z powyższych względów, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd orzekł jak sentencji postanowienia.