I SA/Op 546/21

WyrokWSA w Opolu2022-02-18

Skład orzekający: Marzena Łozowska, Aleksandra Sędkowska, Marta Wojciechowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie prezydenta miasta ustalające opłaty za korzystanie z cmentarzy komunalnych, które nie zostało opublikowane w wojewódzkim dzienniku urzędowym, jest nieważne?
Ratio decidendi
Zarządzenie prezydenta miasta ustalające opłaty za korzystanie z cmentarzy komunalnych, ze względu na swój generalny i abstrakcyjny charakter, stanowi akt prawa miejscowego. Brak jego publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym, co jest warunkiem wejścia w życie aktów prawa powszechnie obowiązującego, stanowi istotne naruszenie prawa, skutkujące stwierdzeniem jego nieważności.
Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy w O. zaskarżył zarządzenie Prezydenta Miasta O. ustalające opłaty za korzystanie z cmentarzy komunalnych. Zarządzenie to zostało wydane na podstawie uchwały Rady Miasta, która powierzyła Prezydentowi uprawnienia do ustalania tych opłat. Prokurator zarzucił zarządzeniu rażące naruszenie przepisów ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych, wskazując na brak jego publikacji w Dzienniku Urzędowym Województwa, co czyniło go aktem prawa miejscowego. Prokurator domagał się stwierdzenia nieważności zarządzenia.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonego zarządzenia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Łozowska Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska Sędzia WSA Marta Wojciechowska (spr.) Protokolant Referent stażysta Grażyna Sułkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2022 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w O. na zarządzenie Prezydenta Miasta O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie ustalenia cen i opłat za korzystanie z cmentarzy komunalnych stwierdza nieważność zaskarżonego zarządzenia. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez Prokuratora Rejonowego w O. jest zarządzenie Prezydenta Miasta O. z [...] nr [...] w sprawie ustalenia opłat za korzystanie z cmentarza i urządzeń cmentarnych w mieście O. Zaskarżone zarządzenie zostało wydane na podstawie § 1 i 2 uchwały nr [...] Rady Miasta O. z dnia [...] w sprawie powierzenia Prezydentowi Miasta O. uprawnień do ustalania wysokości cen i opłat za korzystanie z cmentarzy komunalnych i urządzeń znajdujących się na cmentarzach komunalnych w mieście O. W akcie tym ustalono ceny i opłaty za korzystanie z cmentarzy komunalnych i urządzeń znajdujących się na cmentarzach komunalnych w mieście O.(§ 1) oraz powierzono wykonanie zarządzenia Prezesowi A Sp. z o.o. w O. (§ 2). Skargą z [...] Prokurator Rejonowy w O.(dalej: Prokurator, skarżący) wniósł o stwierdzenie nieważności powyższego zarządzenia, zarzucając mu rażące naruszenie art. 4 ust. 1 i art. 13 pkt 2 ustawy z 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1461), z uwagi na zaniechanie ogłoszenia tego aktu w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] mimo że zarządzenie to stanowiło akt prawa miejscowego i tym samym mieściło się w ustalonym w tym przepisie katalogu aktów publikowanych w wojewódzkim dzienniku urzędowym. W uzasadnieniu skargi Prokurator wskazał, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz. U. z 2019 r., poz. 712), jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej, organy stanowiące jednostki samorządu terytorialnego postanawiają o wysokości cen i opłat albo o sposobie ustalania cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego. Przy czym uprawnienie to organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego mogą powierzyć organom wykonawczym tych jednostek. Tak też uczyniła Rada Miasta O. w uchwale z [...] nr [...] powierzając Prezydentowi uprawnienie do ustalenia cennika usług za korzystanie z cmentarza komunalnego na terenie miasta O. Prokurator podniósł, że zaskarżone zarządzenie jest aktem prawa miejscowego, gdyż jest skierowane do wszystkich osób, które chciałyby korzystać z cmentarzy komunalnych znajdujących się na terenie miasta O. i z tego tytułu ponosić koszty za ich korzystanie w wysokości podanej w dołączonym do tego zarządzenia cenniku. Tym samym zarządzenie cechuje generalność oraz abstrakcyjność. Jest to niewątpliwie akt normatywny zawierający określony nakaz skierowany do osób chcących korzystać z w/w obiektów użyteczności publicznej, obejmujący obowiązek uiszczenia opłaty za ich korzystanie. Takie akty prawa miejscowego będące źródłem powszechnie obowiązującego prawa mogą być stanowione wyłącznie na podstawie i w granicach upoważnienia zawartego w ustawie, która określa zasady i tryb wydawania takich aktów zgodnie z przepisami art. 87 ust. 2 i art. 94 Konstytucji RP. Tym samym tego typu akty prawne, jak wydane zarządzenie, zgodnie z treścią art. 13 ust. 2 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych powinno zostać ogłoszone w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Brak takiej publikacji stanowi istotne naruszenie prawa, gdyż nie może wiązać adresatów zawartych norm i musi skutkować jego nieważnością. Stanowi to również istotne naruszenie przepisu art. 4 ust. 1 cytowanej wyżej ustawy i uniemożliwia prawidłowe wejście w życie podjętego aktu, co winno skutkować koniecznością stwierdzenia jego nieważności. Dodatkowo Prokurator Rejonowy w O. wskazał, że wcześniej skierował skargę do WSA w Opolu także w zakresie uchwały Rady Miasta O. z dnia [...] nr [...] w sprawie powierzenia Prezydentowi Miasta O. uprawnienia do ustalenia wysokości cen i opłat za korzystanie z cmentarzy komunalnych i urządzeń znajdujących się na cmentarzach komunalnych w O., gdyż również w tym akcie prawnym brak było adnotacji o ogłoszeniu jej w Dzienniku Urzędowym Województwa [...]. W związku z powyższym Prokurator wniósł o stwierdzenie jej nieważności z tego powodu. Sprawa ta został rozstrzygnięta przez WSA w Opolu prawomocnym wyrokiem z 5 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Op 459/19, w którym Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały. Do tej skargi dołączona była skarga Prokuratora Rejonowego w O. z [...] dot. zaskarżonego obecnie zarządzenia Nr [...] Prezydenta Miasta O. wydanego [...] . w sprawie ustalania wysokości cen i opłat za korzystanie z cmentarzy komunalnych i urządzeń znajdujących się na cmentarzach komunalnych w mieście O. Jednak Prezydent Miasta O. nie nadał jej biegu, przez co nie została ona rozpoznana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu. W pisemnej informacji z 7 czerwca 2021 r. Prezydenta Miasta O. wskazał, że uwzględnił zarzut podniesiony w tej skardze. A mianowicie, Zarządzeniem z [...] nr [...] w sprawie ustalenia wysokości cen i opłat za korzystanie z cmentarzy komunalnych w O., opublikowanym [...] w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] pod poz. [...], Prezydent O. wprowadził Cennik opłat za korzystanie z cmentarzy komunalnych i urządzeń znajdujących się w w/w miejscach użyteczności publicznej w O., uchylając jednocześnie przepisy zarządzenia z [...] Prezydent uznał tym samym, że skarga ta stała się bezprzedmiotowa. Zdaniem skarżącego z takim stanowiskiem nie można się jednak zgodzić. Wbrew twierdzeniom Prezydenta Miasta O., w sprawie nie zaistniała bezprzedmiotowość postępowania. Zgodnie bowiem z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 – dalej "ppsa"), organ do którego jest kierowana skarga ma obowiązek przekazać ją sądowi administracyjnemu wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie 30 dni od jej otrzymania. Obowiązek przekazania skargi ciąży na organie także w sytuacji gdy dokonuje tzw. autokontroli i uwzględnia skargę w całości, tak jak to miało miejsce w tej sprawie. Zatem uchylenie uchwały lub zarządzenia przez organ jednostki samorządu terytorialnego nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego wywołanego skargą, bo to sąd posiada uprawnienie do stwierdzenia nieważności takiego aktu prawnego, a więc orzeczenia o jego wadliwości od chwili jego podjęcia. Wtedy taką uchwałę należy potraktować tak jakby nigdy nie została podjęta, co może mieć znaczenie dla czynności prawnych podjętych na podstawie takiego aktu. Według skarżącego, chociaż zaskarżone zarządzenie z [...] już nie obowiązuje, może być jednak nadal stosowane do zdarzeń prawnych, które zaszły w czasie stosowania jego postanowień. Zaskarżone zarządzenie zostało uchylone po upływie ponad 4 miesięcy od jego obowiązywania. Stąd też sąd jest nadal uprawniony do badania aktów już nieobowiązujących, a wydanie wyroku o stwierdzeniu jego nieważności znosi skutki zarządzenia od samego początku jego obowiązywania, dając możliwość weryfikacji czynności opartych na nielegalnym akcie. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta O. wniósł o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. Powołując się na fakt uchylenia zaskarżonego zarządzenia nowym zarządzeniem nr [...] z [...] podniósł, że skarga Prokuratora została w całości uwzględniona w trybie art. 54 § 3 ppsa. Według organu, prawidłowe uwzględnienie skargi w trybie autokontroli spowodowało, iż postępowanie sądowe w sprawie staje się bezprzedmiotowe, albowiem zaskarżone zarządzenie utraciło moc z dniem jego wejścia w życie, czyli nie może i nie mogło być stosowane do żadnych zdarzeń prawnych, wobec czego należałoby uznać, że podlegać ono powinno umorzeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2021.137 t.j.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Stosownie do art. 3 § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2022.329 t.j.), zwanej dalej ppsa, kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego oraz na inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Stosownie do art. 147 § 1 ppsa, sąd administracyjny uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 ustawy, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. W odniesieniu do organów gmin, przepis ten pozostaje w związku z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (obecnie: Dz. U. z 2022 r. poz. 559 – dalej jako "usg"), zgodnie z którym uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Jednak nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy po upływie jednego roku od dnia ich podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały lub zarządzenia w terminie określonym w art. 90 ust. 1, albo jeżeli są one aktem prawa miejscowego (art. 94 ust. 1 usg). Na podstawie argumentacji a contrario do art. 91 ust. 4 usg, stanowiącego, iż w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, że wydano je z naruszeniem prawa, należy przyjąć, że każde "istotne naruszenie prawa" uchwałą lub zarządzeniem organu gminy oznacza ich nieważność (por. T. Woś [w:] T. Woś., H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2012 r., s. 761-762). W piśmiennictwie i orzecznictwie do istotnego naruszenia prawa zalicza się naruszenie przez organ gminy podejmujący uchwałę lub zarządzenie przepisów wyznaczających kompetencję organów jednostek samorządu terytorialnego do podejmowania uchwał/zarządzeń, naruszenie podstawy prawnej podjętej uchwały/zarządzenia, naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego poprzez wadliwą ich interpretację oraz przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał/zarządzeń (zob. w tej materii m.in.: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 8 lutego 1996 r., sygn. akt SA/Gd 327/95, oraz z 11 lutego 1998 r., sygn. akt II SA/Wr 1459/97; zob. także: Z. Kmieciak, M. Stahl, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego, Samorząd terytorialny, 2001, z. 1-2, s. 102). W rozpatrywanej sprawie kontroli Sądu poddane zostało zarządzenie Prezydenta Miasta O. z [...] nr [...] w sprawie ustalenia opłat za korzystanie z cmentarza i urządzeń cmentarnych w mieście O. Przed przystąpieniem do kontroli zaskarżonego przez Prokuratora zarządzenia, wskazać należy, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku Prezydenta Miasta O. o umorzenie niniejszego postępowania, jako bezprzedmiotowego. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ppsa, sąd umarza postępowanie, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z przyczyn innych niż wskazane w pkt 1-2. Taką "inną przyczynę" stwarzającą podstawę do umorzenia postępowania stanowiła - w ocenie Prezydenta Miasta O. - okoliczność wydania [...] zarządzenia Nr [...], którym uchylono zaskarżone zarządzenie oraz ponownie ustalono cennik opłat na cmentarzu komunalnym w mieście O. W ocenie Sądu, pomimo podjęcia tego zarządzenia postępowanie sądowoadministracyjne w rozpoznawanej sprawie nie stało się bezprzedmiotowe. Nie można bowiem wykluczyć, że na jego podstawie były podejmowane określone czynności, wywołujące określone skutki prawne. Z tego powodu, choć w dacie orzekania przez Sąd zarządzenie objęte skargą już nie obowiązywało, może być jednak nadal stosowane do zdarzeń prawnych, które zaszły w czasie stosowania jego postanowień. Warto zwrócić uwagę na pogląd wyrażony przez Trybunał Konstytucyjny w uchwale z 14 września 1994 r. (W 5/94, OTK 1994/2/44) zgodnie z którym zmiana lub uchylenie zaskarżonej do sądu uchwały nie czyni zbędnym wydania przez sąd wyroku, jeżeli zaskarżona uchwala może być zastosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego jej podjęcie. Także w orzeczeniu z dnia 11 kwietnia 1994 r. (K 10/93, OTK 1994/1/7) Trybunał wywodził, że "przepis obowiązuje w danym systemie prawa, jeżeli można go stosować do sytuacji z przeszłości, teraźniejszości lub przyszłości". Wskazane poglądy należy odnieść również do niniejszej sprawy, zwłaszcza że są powszechnie uznawane w orzecznictwie sądowoadmistracyjnym, w którym dodatkowo zwraca się uwagę, że skutki stwierdzenia nieważności uchwały (także zarządzenia) polegające na orzeczeniu o jej nieważności od daty jej podjęcia są dalej idące, niż uchylenie uchwały - wywierające skutki od daty uchylenia. Dlatego uchylenie uchwały organu jednostki samorządu terytorialnego nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania sądowoadministracyjnego wywołanego skargą na tę uchwałę, ponieważ sąd ten posiada uprawnienie do stwierdzenia nieważności takiego aktu, a więc orzeczenia o jego wadliwości od chwili jego podjęcia (ex tunc). Wówczas uchwałę taką należy potraktować tak jakby nigdy nie została podjęta, co może mieć znaczenie dla czynności prawnych podjętych na podstawie tego aktu (por. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1571/12; wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2016 r., sygn. akt II FSK 355/14 i powołane tam orzecznictwo). Powyższe świadczy o konieczności poddania zaskarżonego zarządzenia kontroli Sądu, gdyż wydanie wyroku stwierdzającego jego nieważność znosi skutki zarządzenia od początku jego obowiązywania, dając możliwość weryfikacji czynności opartych na nielegalnym akcie. Ponadto, wbrew przekonaniu organu, uchylenia zaskarżonego zarządzenia przez organ gminy nie można także traktować w kategoriach autoweryfikacji zaskarżonego aktu w trybie art. 54 § 3 ppsa. W przepisie tym jest mowa o uwzględnieniu skargi w zakresie właściwości tego organu. W skardze do Sądu wniesiono o stwierdzenie nieważności zaskarżonego zarządzenia. Prezydent O. nie ma natomiast kompetencji ani do stwierdzenia nieważności swego zarządzenia ani do stwierdzenia jego niezgodności z prawem. Tak więc uchylenia zaskarżonego aktu organu gminy nie można utożsamiać z uwzględnieniem skargi (wyrok NSA z 7 września 2007r., II OSK 1046/07). Rozpoznając skargę Sąd podzielił stanowisko Prokuratora zarówno co do charakteru prawnego zaskarżonego zarządzenia, jak i skutków braku jego publikacji w Dzienniku Urzędowym Województwa [...]. Kluczowe znaczenie dla kwalifikacji prawnej tego aktu miał charakter norm prawnych w nim zawartych, ich adresat oraz kształtowanie przez te normy sytuacji prawnej adresatów. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że choć w żadnym akcie prawnym nie sformułowano legalnej definicji aktu prawa miejscowego, to przyjmuje się, że taki charakter mają akty normatywne zawierające normy postępowania o charakterze generalnym i abstrakcyjnym. Normatywny charakter aktu oznacza, że zawiera on wypowiedzi wyznaczające adresatom pewien sposób zachowania się, przybierający postać nakazu, zakazu lub uprawnienia. Charakter generalny oznacza, że normy zawarte w akcie definiują adresata poprzez wskazanie cech, a nie poprzez ich wymienienie z nazwy. Natomiast abstrakcyjność normy wyraża się w tym, że nakazywane, zakazywane lub dozwolone zachowanie ma mieć miejsce w pewnych, z reguły powtarzalnych okolicznościach, nie zaś w jednej konkretnej sytuacji. Akty muszą więc dotyczyć zachowań powtarzalnych, które nie mogą konsumować się przez jednorazowe zastosowanie. Akty prawa miejscowego skierowane są do podmiotów (adresatów) pozostających poza strukturą administracji. Jako źródła prawa powszechnie obowiązującego mogą one regulować postępowanie wszystkich kategorii adresatów (obywateli, organów, organizacji publicznych i prywatnych, przedsiębiorców). Przy czym dla kwalifikacji danego aktu jako aktu prawa miejscowego, wystarczające jest uznanie, że uchwała zawiera przynajmniej jedną normę postępowania o charakterze generalnym i abstrakcyjnym. Analiza postanowień kontrolowanego zarządzenia Prezydenta Miasta O. z [...] nr [...] prowadzi do wniosku, że na podstawie tego aktu dochodziło do wiążącego obciążenia podmiotów zewnętrznych wobec administracji obowiązkiem ponoszenia określonych opłat za korzystanie z cmentarza i urządzeń cmentarnych. Adresaci zarządzenia określeni zostali w sposób generalny (normy zawarte w akcie zdefiniowały adresata poprzez wskazanie określonych cech, a nie wymienienie z nazwy), zaś normy prawne miały charakter abstrakcyjny regulujący powtarzalne, a nie jednorazowe czynności związane z obowiązkiem uiszczania opłat oraz obowiązywały powszechnie. Adresatem norm zawartych w tym zarządzeniu nie jest sama administracja, gdyż skierowane jest ono również do podmiotów pozostających poza strukturą administracji (zewnętrzny charakter). Zaskarżone zarządzenie reguluje w sposób jednostronny kwestie opłat związanych z korzystaniem z cmentarzy komunalnych, wprowadzając katalog opłat za korzystanie z cmentarza i urządzeń cmentarnych, obciążając tymi opłatami w sposób wiążący podmioty zewnętrzne wobec administracji, chcące korzystać z cmentarzy komunalnych; oraz abstrakcyjny - bo nakazywane, zakazywane lub dozwolone zachowanie ma mieć miejsce w pewnych powtarzalnych okolicznościach, a nie w jednej konkretnej sytuacji. Ma ono też charakter normatywny - bo zawiera postanowienia wyznaczające adresatom sposób zachowania się w postaci nakazu, zakazu lub uprawnienia. Wskazane powyższej cechy przemawiają za uznaniem zaskarżonego zarządzenia za akt prawa miejscowego. Stanowisko powyższe znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, w którym dominuje pogląd, że uchwały lub zarządzenia organów samorządu terytorialnego podejmowane w sprawie opłat za korzystanie z cmentarzy komunalnych stanowią akty prawa miejscowego (zob. wyroki NSA: z 25 stycznia 2017 r., sygn. akt I OSK 1706/16 i z 7 września 2017 r., sygn. akt II OSK 27/16; WSA w Krakowie z 11 października 2012 r., sygn. akt III SA/Kr 228/12; WSA w Warszawie z 24 marca 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 294/17; WSA w Bydgoszczy z 20 września 2017 r., sygn. akt II SA/Bd 201/17 – dostępne, podobnie jak pozostałe wyroki przywołane w uzasadnieniu w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.gov.pl). Warunkiem wejścia w życie aktu prawa miejscowego, podobnie jak wszystkich aktów prawa powszechnie obowiązującego, jest jego ogłoszenie, co wynika wprost z art. 88 ust. 1 Konstytucji RP. Skoro zatem - jak wyżej przesądzono - zaskarżone zarządzenie zawiera przepisy powszechnie obowiązujące, to winno zostać opublikowane w wojewódzkim dzienniku urzędowym, na podstawie art. 13 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych. Brak należytej publikacji zaskarżonego zarządzenia stanowi wadę powodującą konieczność stwierdzenia jego nieważności w całości. Za uzasadnione należy więc uznać zarzuty skargi, że brak publikacji zaskarżonego zarządzenia winien skutkować stwierdzeniem nieważności całości aktu z uwagi na istotne naruszenie prawa, w tym art. 13 pkt 2 w/w ustawy, wprowadzającego obowiązek ogłoszenia w wojewódzkim dzienniku urzędowym aktów prawa miejscowego stanowionych przez sejmik województwa, organ powiatu oraz organ gminy, w tym statutów województwa, powiatu i gminy. Podkreślenia wymaga, że według art. 94 Konstytucji RP, organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów, a zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa. W konsekwencji, z wskazanego art. 88 ust. 1 Konstytucji RP oraz z art. 13 pkt 2 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych wynikała, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, powinność ogłoszenia przedmiotowego zarządzenia w Dzienniku Urzędowym Województwa [...]. Co do zasady, akt taki wchodzi w życie po upływie czternastu dni od dnia jego ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy, stosownie do treści art. 4 ust. 1 ustawy o ogłoszeniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, lub krótszy, w przypadkach określonych w art. 4 ust. 2 i 3 tej ustawy (por. także art. 5 dający możliwość nadania aktowi normatywnemu wstecznej mocy obowiązującej). Reasumując, niedochowanie wymogu publikacji aktu prawa miejscowego, za jaki należy uznać skarżone zrządzenie, stanowiącego warunek jego wejścia w życie, świadczy - zdaniem Sądu - o istotnym naruszeniu norm konstytucyjnych (art. 88 ust. 1 Konstytucji RP) oraz art. 13 pkt 2 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, co w rezultacie skutkowało koniecznością stwierdzenia nieważności kontrolowanego zarządzenia na podstawie art. 147 § 1 ppsa. Z uwagi zatem na stwierdzone istotne naruszenie prawa polegające na braku opublikowania zaskarżonego zarządzenia z [...] nr [...] w Dzienniku Urzędowym Województwa [...], Sąd, na podstawie art. 147 § 1 ppsa, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło