I SAB/Op 33/25
WyrokWSA w Opolu2025-07-31
Skład orzekający: Beata Kozicka, Tomasz Judecki, Remigiusz Mazur
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Burmistrz Gogolina dopuścił się bezczynności w sprawie udostępnienia rejestru pism wpływających do Urzędu Gminy, w sytuacji gdy poinformował wnioskodawczynię o przetworzonym charakterze informacji i wezwał do wykazania interesu publicznego, a następnie zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie odmowy i przedłużył termin załatwienia sprawy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ nie dopuścił się bezczynności, ponieważ prawidłowo zakwalifikował żądaną informację jako przetworzoną, co uzasadniało wezwanie do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego. Organ wszczął postępowanie w sprawie odmowy udostępnienia informacji i poinformował o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy zgodnie z przepisami, co zapobiega zarzutowi bezczynności. Skarga została oddalona, ponieważ organ działał w granicach ustawowych terminów i procedur.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o udostępnienie rejestru pism wpływających do Urzędu Gminy Gogolin za określony okres. Organ uznał żądaną informację za przetworzoną i wezwał do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego. Po polemice skarżącej, organ zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie odmowy udostępnienia informacji i poinformował o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy. Skarżąca wniosła skargę na bezczynność organu, zarzucając niezasadność uznania informacji za przetworzoną i żądania wykazania interesu publicznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kozicka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Judecki Asesor sądowy WSA Remigiusz Mazur po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 31 lipca 2025 r. sprawy ze skargi M. N. na bezczynność Burmistrza Gogolina w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.
Przedmiotem skargi wniesionej przez M. N. (dalej: skarżąca, strona, wnioskodawczyni) w dniu 9 maja 2025 r. do Urzędu Miejskiego w Gogolinie, adresowanej do WSA w Opolu, jest bezczynność Burmistrza Gogolina (dalej: organ, Burmistrz) w sprawie załatwienia kierowanego do organu w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902), zwanej dalej: ustawa lub u.d.i.p., jej wniosku z dnia 17 kwietnia 2025 r. o udostępnienie rejestru pism wpływających do Urzędu Gminy Gogolin za okres od 1 września 2024 r. do 29 lutego 2025 r.
Skarga została wniesiona w następującym stanie prawnym i faktycznym. Skarżąca 17 kwietnia 2025 r. złożyła do organu wniosek drogą e-mail o udostępnienie informacji publicznej, tj. kopii (w formie skanów lub kserokopii) pełnego rejestru pism wpływających do Urzędu Gminy Gogolin za okres od 1 września 2024 r. do 29 lutego 2025 r., niezależnie od tego czy rejestr jest prowadzony w formie papierowej czy elektronicznej. Wnioskodawczyni wskazała, że w szczególności wnosi o rejestr zawierający pełną numerację wpływu lub sygnatury pism, daty wpływu, dane nadawcy, tytuły lub krótkie opisy treści pism, sposób doręczenia (np. ePUAP, email, przesyłka pocztowa, doręczenie osobiste).
Wnioskodawczyni wskazała również sposób udzielenia odpowiedzi podając adres e-mail, na który należy przesłać jej wnioskowany dokument lub w formie papierowej po wcześniejszym poinformowaniu jej o kosztach.
Pismem z 29 kwietnia 2025 r. organ poinformował wnioskodawczynię, że żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej i wezwano ją do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu żądanej informacji przetworzonej. Organ wskazał na znaczny materiał dokumentacyjny tj. 4350 pism wpływających do urzędu w zakreślonym przez wnioskodawczynię zakresie czasowym oraz około 450 stron - wymagających anonimizacji i konieczność ponadnormatywnego zaangażowania służb w proces udostępnienia informacji pod względem kadrowym i czasowym.
W odpowiedzi na powyższe wnioskodawczyni w dniu 30 kwietnia 2025 r. przedstawiła polemikę z ww. stanowiskiem i oceną organu, nazwaną sprzeciwem. Nie wykazała szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu żądanej informacji przetworzonej. Zakreśliła organowi termin 7 dni na udostępnienie żądanej informacji publicznej. W odpowiedzi na powyższe organ 7 maja 2025 r. poinformował wnioskodawczynię emailem, iż ww. pismo zostało zakwalifikowane jako dodatkowe wyjaśnienie do złożonego wniosku. Organ wyraził stanowisko co do działania w sprawie zgodnie z terminami określonymi w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Wnioskodawczyni, nie zgodziła się z oceną organu, podtrzymała stanowisko, iż w jej ocenie nie mamy do czynienia z informacją przetworzoną. Zarzuciła, iż organ nie respektuje terminów załatwienia sprawy, gdyż w jej ocenie w konkretnej sprawie informacja prosta winna podlegać udostępnieniu. Następnie w dniu 8 maja 2025 r. wnioskodawczyni złożyła skargę na działania Sekretarza Gminy w związku z treścią otrzymywanych przez nią odpowiedzi.
W tym stanie prawnym i faktycznym organ w dniu 8 maja 2025 r. zawiadomił wnioskodawczynię o wszczęciu postępowania w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej na skutek jej wniosku z dnia 17 kwietnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej - rejestru pism wpływających. Następnie wezwał wnioskodawczynię – po odebraniu przez nią ww. zawiadomienia – do podpisania pisma (wniosku) inicjującego sprawę. Jednocześnie organ poinformował stronę o wydłużeniu terminu załatwienia sprawy z przyczyn nieleżących po jego stronie w związku z biegiem terminów doręczenia korespondencji, których nie wlicza się do terminu załatwienia sprawy, jednak wymagają wydłużenia terminu jej rozpoznania. Termin załatwienia sprawy został określony na dzień 23 maja 2024 r., który zbiegł się z terminem wysłania skargi do WSA.
W tych okolicznościach strona wniosła opisaną na wstępie skargę na bezczynność Burmistrza w sprawie załatwienia jej wniosku kierowanego do niego w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W skardze zarzuciła organowi niezasadność stanowiska, że żądana informacja ma charakter przetworzony. Zanegowała także zażądanie wykazania interesu publicznego. Zdaniem strony takie stanowisko organu jest sprzeczne z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych. Rejestr pism wpływających, jako dokument urzędowy, stanowi informację publiczną prostą. Na potwierdzenie zasadności takiego uznania wskazała na wyroki NSA z 20 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 2946/18, oraz z 11 maja 2017 r., sygn. akt I OSK 149/17, w których przyjęto, że prosta anonimizacja nie przekształca informacji prostej w przetworzoną. Ponadto, jak zauważyła skarżąca, ustawa o dostępie do informacji publicznej nie wymaga wykazywania interesu publicznego w przypadku informacji prostej - żądanie takie narusza art. 2 ust. 2 tej ustawy. Tym razem także na poparcie takiego poglądu wskazała na wyrok NSA z 16 lipca 2014 r., sygn. akt I OSK 2492/13.
W dalszych motywach wyraziła "zdziwienie" i "niepokój", że organ zasugerował, iż "celem instytucji dostępu do informacji publicznej nie jest zaspokajanie prywatnych potrzeb informacyjnych". Takie stwierdzenie – jak podniosła – skierowane do niej jako obywatelki, stanowi – jak to określiła – "próbę zakwestionowania" jej prawa do informacji i w istocie może mieć charakter zniechęcający. Zaznaczyła przy tym, że zgodnie z wyrokiem NSA z 9 grudnia 2014 r., sygn. akt I OSK 803/13, "żaden przepis ustawy o dostępie do informacji publicznej nie uzależnia realizacji prawa do informacji od oceny celu, w jakim jest ona pozyskiwana przez obywatela", co – na co także zwróciła uwagę – potwierdza wyrok NSA z 22 stycznia 2020 r., sygn. akt I OSK 3383/18.
Formułując powyższe zarzuty wniosła o:
1) stwierdzenie bezczynności Burmistrza w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej z jej wniosku z dnia 17 kwietnia 2025 r.,
2) stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,
3) wymierzenie Burmistrzowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,
4) zasądzenie od Burmistrza na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W motywach skargi strona skarżąca opisała przebieg postępowania począwszy od złożenia przez nią wniosku, a następnie przedstawiła zasady udostępniania informacji publicznej.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Argumentując wyrażone stanowiska wskazał, że podejmował czynności w przepisanych terminach związane z prawidłowym tokiem rozpoznania sprawy. W jego ocenie w tych okolicznościach w żadnym razie nie można twierdzić, że dopuścił się bezczynności. Jego zdaniem postąpił prawidłowo, adekwatnie do stanu faktycznego sprawy. Dokonał realnej analizy treści wniosku oraz zasobów, jakimi dysponuje, i udzielił odpowiedzi w sposób staranny, zgodny z zasadą pogłębiania zaufania obywatela do organów administracji publicznej. W konsekwencji, w jego opinii, skarga polegająca na "rzekomym nierozpatrzeniu wniosku z dnia 17 kwietnia 2025 r. pozbawiona jest zatem podstaw faktycznych i prawnych". Wyjaśnił, że sprawa jest merytorycznie rozpatrywana, nie ma w niej okresów bezczynności, a przerwy w procedowaniu wynikają z biegu okresów na doręczenie korespondencji.
Podkreślił również, że nie nazwa pisma, ale jego treść determinuje sposób rozstrzygnięcia sprawy, a w konsekwencji termin jej rozpatrzenia. Wniosek złożony w dniu 17 kwietnia 2025 r. skierowany został w trybie dostępu do informacji a następnie był procedowany w terminie do 14 dni zgodnie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dodał przy tym, że organy administracji działają w granicach prawa, a prawo (ustawy) wyznaczają również terminy załatwienia spraw. W dalszych motywach wskazał, że w myśl art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni, za wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 ww. ustawy. Pełna realizacja konstytucyjnego prawa do informacji o działalności organów władzy publicznej i osób pełniących funkcje publiczne jest możliwa jedynie wówczas, gdy udzielenie informacji następuje w rozsądnym terminie. Opieszałości podmiotów zobowiązanych do udzielania informacji publicznej winna zapobiegać zawarta właśnie w cytowanym wyżej art. 13 ustawy regulacja dotycząca terminów udostępniania informacji. W ocenie organu nie ma podstaw prawnych w postępowaniu administracyjnym do wyznaczania przez strony terminów organom administracji w sytuacji gdy o kwestii tej stanowi przepis prawa. Poniósł, że nie leży to bowiem w woli decyzyjnej stron, ale wynika z ustaleń racjonalnego ustawodawcy. Wyznaczenie organowi przez skarżącą kolejnych 7 dni na załatwienie sprawy wydaje się zatem prawnie nieskuteczne. Sam fakt niezadowolenia skarżącej z udzielonych informacji lub rozstrzygnięć nie ma nic wspólnego z bezczynnością organu, który działał w ustawowych terminach. Może być przedmiotem odwołania w oddzielnym trybie, co nie jest jednak przedmiotem niniejszego postępowania.
Zdaniem organu kwalifikacja informacji jako przetworzonej była w pełni uzasadniona zarówno zakresem żądania, jak i jego skutkami organizacyjnymi i technicznymi. Wyjaśnił przy tym, że wniosek nie dotyczył pojedynczej informacji, lecz zbioru danych z okresu sześciu miesięcy, obejmujących tysiące dokumentów - ich identyfikację, analizę i przekształcenie do formy odpowiadającej oczekiwaniom wnioskodawczyni. Przekształcenie to nie mogło nastąpić w sposób zautomatyzowany. Jednocześnie organ zaznaczył, że wbrew twierdzeniom skarżącej, nie można uznać, że żądany rejestr ma charakter informacji prostej, zwłaszcza w kontekście wymogu udostępnienia oryginalnego, bieżąco prowadzonego rejestru, zgodnego z przepisami kancelaryjno-archiwalnymi. Przytoczony zakres żądanych danych (np. dane nadawcy, sposób doręczenia, krótkie opisy treści pism) wykracza poza standardowe zestawienie możliwe do udostępnienia bez znacznego nakładu pracy.
W tym kontekście, w jego opinii, prawidłowo zażądał wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego, a brak jego wykazania skutkował wszczęciem postępowania w przedmiocie odmowy. Organ działał tu zgodnie z ugruntowaną linią, w której podkreśla się, że to wnioskodawca powinien uzasadnić szczególne potrzeby uzyskania informacji przetworzonej, a ich brak uzasadnia odmowę.
Tym samym w ocenie organu nie można mówić o bezczynności, skoro wszczął postępowanie, wezwał stronę do podpisania pisma, a także poinformował o przedłużeniu terminu zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Żaden z etapów procedowania nie został pominięty, a przekroczenie terminu było następstwem okoliczności niezależnych od organu (czas doręczeń, potrzeba wyjaśnień i analiza wniosku).
Z tych względów uznać należy, że jego działania były rzetelne, terminowe w granicach ustawowych możliwości oraz dostosowane do faktycznego i prawnego charakteru wniosku. W sprawie nie wystąpiło rażące naruszenie prawa, a zatem nie ma podstaw do uwzględnienia skargi.
Podsumowując organ odniósł się do norm zawartych w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy podnosząc, że ustawodawca wyraził wyższość interesu publicznego nad interesem prywatnym w sprawach o dostęp do informacji przetworzonej. W opinii organu zapobiegł w ten sposób "zalewowi wniosków zmierzających do uzyskania informacji przetworzonej do realizacji celów osobistych (np. pisanie pracy naukowej lub jak w niniejszej sprawie związanych z konfliktem rodzicielskim w szkole podstawowej) lub komercyjnych (np. żądanie przez kancelarie prawne znacznej liczby wokand lub odpisów wyroków)".
Konstatując wyjaśnił, że informacją prostą jest taka informacja, której zasadnicza treść nie ulega zmianie przed jej udostępnieniem. Co ważne, na co zwrócił uwagę, informacja prosta nie zmienia się w informację przetworzoną przez proces anonimizacji, bo czynność ta polega jedynie na jej przekształceniu, a nie przetworzeniu. W pewnych jednak wypadkach, gdy szeroki zakres wniosku, wymagający zgromadzenia, przekształcenia (zanonimizowania) i sporządzenia wielu kserokopii określonych dokumentów, wymaga takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania adresata wniosku i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań, informacja składająca się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu organu, zostanie uznana za informację przetworzoną. Motywując to twierdzenie odwołał się do stanowiska NSA wyrażonego w tożsamym przedmiocie w wyroku z 14 października 2022 r., sygn. akt III OSK 5418/21.
Podsumowując stwierdził, że potrzebę przetworzenia informacji nie zawsze należy utożsamiać z wytworzeniem rodzajowo nowej informacji. Przetworzenie może również polegać na wydobyciu poszczególnych informacji z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy.
Argumentując powyższe podniósł, że zakres anonimizacji danych obejmujący potrzebę analizy kilku tysięcy pism na 405 stronach rejestru wymagałoby dodatkowej pracy urzędników samorządowych, a wnioskodawczyni nie wykazała, że służyłoby to w określony sposób dobru publicznemu, w konsekwencji organ słusznie podejmował czynności zmierzające do odmówienia jej udostępnienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje.
Skarga podlegała oddaleniu.
Na wstępie rozważań należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 ust. 1-2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Stosownie zaś do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.), dalej: ppsa, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Sprawy podlegające załatwieniu w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej należą do zakresu kognicji sądu administracyjnego (art. 21 ust. 1 u.d.i.p.) nawet wtedy, gdy władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne (w szczególności: organy, podmioty lub organizacje, zob. art. 4 u.d.i.p.), zobowiązane do udostępniania informacji publicznej, nie są sensu stricto organami administracji publicznej.
Ponadto wskazania wymaga, że celem skargi na bezczynność organu jest zwalczanie braku prawem określonej reakcji organu w załatwieniu sprawy strony. Na mocy art. 149 § 1 ppsa, sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1a ppsa, sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ppsa lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 ppsa (art. 149 § 2 ppsa).
W rozpoznawanej sprawie Sąd uznał, że w sprawie nie jest natomiast sporne ani wątpliwe to, że Burmistrz jest organem władzy publicznej zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.), a także to, że żądana informacja należy do zakresu danych uznanych przez prawodawcę za informację publiczną (art. 1 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.). Zdaniem Sądu racje ma organ uznając, że ma ona charakter przetworzony, podnosząc, że realizacja wniosku wymaga nie tylko przejrzenia danych obejmujących kilka tysięcy pism na 405 stronach rejestru ale sprowadzałaby się do wytworzenia nowej informacji spełniającej żądanie strony tak co do treści jak i formy. Zasadnie organ podniósł, że nakład czynności wymagałby dodatkowej pracy urzędników samorządowych, a wnioskodawczyni nie wykazała, że służyłoby to w określony sposób dobru publicznemu, w konsekwencji organ słusznie podejmował czynności zmierzające do odmówienia jej udostępnienia.
Oceniając dopuszczalność skargi, Sąd uwzględnił, że jej wniesienie nie było ograniczone terminem, jak również nie musiało być poprzedzone żadnym środkiem zaskarżenia, ponieważ taki środek skarżącemu nie przysługiwał (art. 52 § 1-2 ppsa), wobec czego była ona dopuszczalna i podlegała rozpoznaniu.
Stosownie do art. 119 pkt 4 ppsa sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Z tego powodu Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie 3 sędziów (art. 120 ppsa).
Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności wykazała, że wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przechodząc do motywów rozstrzygnięcia zaznaczenia wymaga, że ustalając istotny dla sprawy stan faktyczny Sąd stwierdza, że – co do meritum – nie jest on sporny i został nakreślony powyżej przy omawianiu stanowiska organu jak i strony skarżącej. W ocenie Sądu nie ma zatem konieczności jego ponownego przytaczania.
Przedmiotem zaskarżenia – jak wskazano powyżej – jest bezczynność Burmistrza w załatwieniu wniosku strony z 17 kwietnia 2025 r., w którym żądała udostępnienia jej pełnego rejestru pism wpływających do Urzędu Gminy Gogolin za okres od 1 września 2024 r. do 29 lutego 2025 r., niezależnie od tego czy rejestr jest prowadzony w formie papierowej czy elektronicznej. Wnioskodawczyni wskazała, że w szczególności wnosi o rejestr zawierający pełną numerację wpływu lub sygnatury pism, daty wpływu, dane nadawcy, tytuły lub krótkie opisy treści pism, sposób doręczenia (np. ePUAP, email, przesyłka pocztowa, doręczenie osobiste). Dalej skarżąca dodała, że wniosek dotyczy udostępnienia oryginalnego, bieżąco prowadzonego rejestru, zgodnego z obowiązującymi przepisami kancelaryjno - archiwalnymi, a nie wykazu sporządzonego wyłącznie na potrzeby jej zapytania. Oprócz tego wniosek dotyczył wskazania czy rejestr prowadzony jest w formie elektronicznej, czy papierowej oraz o udostępnienie dokumentacji w formie, w której jest faktycznie prowadzona na co dzień.
Mając na względzie zaistniały w sprawie spór oraz dostrzegając przyjęty przez organ prawidłowy tryb procedowania przy stwierdzeniu przetworzonego charakteru żądanej informacji, zaznaczenia wymaga, że definicja bezczynności w postępowaniu została zamieszczona w art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572, ze zm.), dalej K.p.a., i jako definicja wszelkiego rodzaju bezczynności w postępowaniu znajduje zastosowanie w postępowaniu prowadzonym na gruncie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. W orzecznictwie sądowym, z którym w pełni zgadza się skład orzekający, podnosi się zasadnie, że nie ma podstaw do tego, by bezczynność na gruncie u.d.i.p. była czymś rodzajowo innym niż bezczynność zaistniała w postępowaniach administracyjnych prowadzonych na gruncie innych ustaw (zob. wyrok NSA z 4 lipca 2025 r., sygn. akt III OSK 152/25 , moc którego oddalono skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 4 czerwca 2024 r., sygn. akt III SAB/Gl 309/24). W każdym przypadku, co wymaga podkreślenia, chodzi bowiem o niezałatwienie sprawy w terminie.
Zgodnie z art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a. stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność). Przy czym regulacja ta w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej nie ma zastosowania, jako odnosząca się do postępowania administracyjnego wymaga li tylko zasygnalizowania.
W przedmiotowej sprawie – co także wymaga zaznaczenia – co do zasady, termin do załatwienia sprawy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej wynosi 14 dni od dnia doręczenia adresatowi wniosku, przy czym dzień, w którym wniosek wpłynął lub został osobiście złożony, nie jest wliczany do czternastodniowego terminu, przewidzianego dla udzielenia informacji. W sytuacji, gdy podmiot dysponujący informacją publiczną nie jest w stanie dotrzymać terminu przewidzianego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., powinien zastosować procedurę, o której mowa w art. 13 ust. 2 u.d.i.p., tj. zawiadomić wnioskodawcę w terminie 14 dni od daty otrzymania wniosku o fakcie uchybienia terminowi do udzielenia informacji publicznej, z jednoczesnym podaniem przyczyn opóźnienia i wskazaniem terminu, w którym udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku – co w sprawie zrealizował.
Bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej występuje wtedy, gdy we wskazanym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie albo, podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym dwumiesięcznym terminie, albo wreszcie nie wyda na zasadach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego decyzji o odmowie udzielenia żądanej informacji publicznej.
W ocenie Sądu w sprawie stanowiącej przedmiot kontroli sądowej, wskutek wywiedzionej przez stronę opisanej na wstępie skargi, nie można zarzucić organowi bezczynności. Raz jeszcze podkreślić należy, że termin do załatwienia sprawy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej wynosi 14 dni od dnia doręczenia adresatowi wniosku. Z akt sprawy wynika, że w ustawowym terminie 14 dni, który upływał 2 maja 2025 r., organ w piśmie z 29 kwietnia 2025 r. poinformował stronę, że wnioskowana informacja ma charakter przetworzony, i zażądał wykazania interesu publicznego. Równocześnie organ wskazał na znaczny materiał dokumentacyjny tj. 4350 pism wpływających do urzędu w zakreślonym przez wnioskodawczynię zakresie czasowym oraz około 450 stron - wymagających anonimizacji i konieczność ponadnormatywnego zaangażowania służb w proces udostępnienia informacji pod względem kadrowym i czasowym. Następnie 8 maja 2025 r. zawiadomił wnioskodawczynię o wszczęciu postępowania w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej na skutek jej wniosku z dnia 17 kwietnia 2025 r. Organ poinformował przy tym stronę o wydłużeniu terminu załatwienia sprawy z przyczyn nieleżących po jego stronie w związku z biegiem terminów doręczenia korespondencji, których nie wlicza się do terminu załatwienia sprawy, jednak wymagających wydłużenia terminu jej rozpoznania. Termin załatwienia sprawy został określony na dzień 23 maja 2024 r. Należy przy tym zaznaczyć, w art. 13 ust. 2 u.d.i.p. nie wskazano, jakie powody mogą uzasadniać opóźnienie w udostępnieniu informacji publicznej. W doktrynie przyjmuje się, że jest to konstrukcja analogiczna do postanowień art. 36 K.p.a., jednakże ograniczona dwumiesięcznym terminem instrukcyjnym. Katalog ten ma zatem charakter otwarty. Wspomniana regulacja ma na celu poinformowanie wnioskodawcy o przyczynach przedłużenia terminu rozpoznania wniosku. Podanie uzasadnionych powodów przedłużenia terminu realizacji wniosku, uwalnia organ od zarzutu bezczynności.
Według Sądu organ przekonująco wyjaśnił przyczyny opóźnienia w udzieleniu informacji publicznej, o czym szerzej powyżej. Jak zasadnie wskazał organ, udzielenie informacji wymagało czasu na przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, zgromadzenie wnioskowanej dokumentacji, wykonanie skanów (ewentualnie kserokopii) dokumentów, które dodatkowo należało uprzednio zanonimizować. Wobec powyższego, za nieuzasadnione należy uznać kwestionowanie przez skarżącą prawidłowości zastosowania przez organ określonej prawem formy działania, przewidzianej w art. 13 ust. 2 u.d.i.p. Sam fakt niezadowolenia skarżącej ze sposobu załatwienia jego wniosku poprzez zastosowanie przez organ instytucji przedłużenia terminu, z pełnym zachowaniem jej wymogów, nie może przesądzać o zasadności skargi. Powtórzenia wymaga, że podstawowy termin udzielenia informacji, wynoszący 14 dni od dnia złożenia wniosku, może być przedłużony nie więcej jednak niż do 2 miesięcy po uprzednim powiadomieniu strony o powodach opóźnienia, co w sprawie wystąpiło. Z niespornego stanu faktycznego wynika, że organ skorzystał z uprawnienia wynikającego z przepisu art. 13 ust. 2 u.d.i.p. i powiadomił skarżącą o przedłużeniu terminu udostępnienia informacji wskazując na przyczynę tego stanu rzeczy i wyznaczył nowy termin załatwienia wniosku do 23 maja 2025 r. Tymczasem strona skarżąca 9 maja 2025 r. – a więc w czasie, kiedy jeszcze nie upłynął termin udzielenia informacji wskazany przez organ złożyła – w Urzędzie Miejskim w Gogolinie skargę na bezczynność Burmistrza w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w zakresie rozpoznania jej wniosku z dnia 17 kwietnia 2025 r. o udostępnienie rejestru pism wpływających do Urzędu Gminy Gogolin. Zdaniem Sądu w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie zachodzi bezczynność organu polegająca na niezałatwieniu wniosku w terminie. Oceniając zasadność takiej skargi Sąd bierze pod uwagę stan z chwili jej wniesienia, czyli na dzień 9 maja 2025 r. Sąd nie znajduje podstaw do tego, by uznać, że przedłużenie terminu było bezskuteczne i nie wywarło właściwego mu skutku, ponieważ organ, przed upływem 14 dniowego terminu, powiadomił skarżącą o niezałatwieniu wniosku w podstawowym terminie, wskazując na przetworzony jej charakter wezwał stronę do wykazania interesu w jej żądaniu i zawarł informację, z której wynika, że ocena merytoryczna wniosku wymaga więcej czasu.
W opisanym wyżej stanie sprawy, wobec braku bezczynności organu w rozpoznaniu złożonego wniosku, Sąd oddalił skargę, o czym orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ppsa.
Wszystkie powołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia są dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych, https://orzeczenia.nsa.gov.pl., CBOSA.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło