II SA/Op 170/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Ewa Janowska po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. O. na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 26 stycznia 2016 r., nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego na skutek wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia 23 listopada 2015 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie opolskim, nakazał Ż. O., J. O., J. O. i R. O., nakazał usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego w mieszkaniu nr [...] w budynku jednorodzinnym w [...], przy ul. [...], przez likwidację w pomieszczeniu komunikacji mieszkania nr [...] ścinki działowej z boazerii drewnianej wraz z drzwiami, wydzielającej pomieszczenie dla kotła gazowego dwufunkcyjnego, opatrzonej rygorem natychmiastowej wykonalności, w terminie do 16 grudnia 2015 r. Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu decyzją z dnia 26 stycznia 2016 r., nr [...] uchylił ww. decyzję w części dotyczącej terminu wykonania nałożonego obowiązku i orzekł nowy termin do dnia 25 lutego 2016 r., a w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Nie godząc się z zapadłą w sprawie decyzją Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu, R. O. wniósł na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. W skardze zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z dnia 23 listopada 2015 r., nr [...]. Uzasadniając wniosek, szczegółowo opisał przebieg postępowania, w tym działania jakie podjął w celu wstrzymania zaskarżonej decyzji przez organy nadzoru budowlanego, wskazując na duże prawdopodobieństwo wadliwości decyzji ostatecznej oraz prawa wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012 r., poz. 270 z późn. zm.- zwanej dalej "P.p.s.a.") wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie tego aktu lub czynności w całości lub w części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., należy wiązać z sytuacją, która może powstać (hipotetycznie), gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie, na skutek uwzględnienia skargi, akt ten zostanie wzruszony. Z treści przytoczonego przepisu jednoznacznie wynika, że |wniesienie skargi nie pociąga za sobą automatycznego skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu zależy od oceny sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie (por. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2005, s. 294 i n.). Wniosek skarżącego o wstrzymanie zmierza więc do zastosowania przez sąd wyjątkowej instytucji, jaką jest wstrzymanie wykonania ostatecznej decyzji lub postanowienia. Należy zatem przyjąć, że przywołany przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. ustanawia dwie przesłanki, które dają możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji: pierwszą z nich jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, a drugą niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę - majątkową lub niemajątkową - której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Krakowie z dnia 26 sierpnia 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 816/15; postanowienie NSA z dnia 8 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OZ 752/14; dostępne na stronie internetowej NSA pn.: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych: www.nsa.gov.pl). Wobec powyższego w pierwszej kolejności wskazać należy, że możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie oznacza, iż sąd jest zobligowany w każdym przypadku - niezależnie od okoliczności sprawy - uwzględnić wniosek strony skarżącej. Wniesienie skargi nie pociąga za sobą automatycznego skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu zależy od oceny sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie. W tym celu konieczne jest jednakże przedstawienie przez wnioskodawców konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Strona musi zatem wskazać konkretne zagrożenia płynące z wykonania decyzji. Sąd powinien bowiem dysponować wiarygodnie wykazanymi faktami, które pozwolą mu na zastosowanie przedmiotowej instytucji, która - co należy podkreślić - jest wyjątkiem od zasady wynikającej z art. 61 § 1 P.p.s.a. Stanowisko, mówiące o tym, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawienia okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji, jest powszechne i niekwestionowane w orzecznictwie sądowym (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 12 września 2014 r., sygn. akt II OZ 920/14; z dnia 11 września 2014 r., sygn. akt I OZ 716/14; z dnia 9 września 2014 r., sygn. akt II GZ 498/14, dostępne na: www.nsa.gov.pl). Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest zatem wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie wystarczy więc samo powtórzenie treści przepisu. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń i okoliczności świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione według przesłanek wskazanych w ustawie. Zdaniem Sądu, żadna z ustawowych przesłanek mogących uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu w rozpatrywanej sprawie nie została przez skarżącego uprawdopodobniona. Skarżący nie uzasadnił bowiem istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podawane przez niego we wniosku okoliczności, odnoszą się w głównej mierze do wyrażenia uwag co do sposobu załatwiania przez organy jego żądania wstrzymania wykonania decyzji. Kolejną podstawą na jaką wskazuje skarżący, mającą uzasadnić wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest także duże prawdopodobieństwo wadliwości decyzji ostatecznej oraz prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Wskazać jednak należy, że rozpoznając w podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. wniosek o wstrzymanie wykonania przedmiotu zaskarżenia, Sąd nie dokonuje oceny zawartości skargi. Niezgodność decyzji z prawem, która jest przedmiotem oceny Sądu w toku rozprawy, i ochrona tymczasowa wynikająca z art. 61 P.p.s.a. to dwie różne kwestie. Oparcie wniosku o ochronę tymczasową na niezgodności decyzji z prawem, a zwłaszcza rozstrzygnięcie sądu w tym zakresie, niweczyłoby kontrolę sądową legalności decyzji administracyjnej (por. postanowienie NSA z dnia 9 lipca 2004 r., sygn. akt FZ 163/04; postanowienie NSA z dnia 28 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 184/05, LEX nr 302251; dostępne także na stronie internetowej: www.nsa.gov.pl). Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami wydanej decyzji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło. Okoliczności podnoszone przez skarżącego polegające na tym, że decyzja może okazać się przedwczesna a wyeliminowanie jej z obrotu prawnego może przekreślić sens nałożonych na obecnym etapie postępowania na skarżącego obowiązków, nie stanowią przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania kwestionowanej decyzji. Sąd podkreśla, że rozpatrywanie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie stanowi w żaden sposób kontroli prawidłowości tej decyzji, stąd wypowiedź w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji nie jest zależna od analizowania prawdopodobieństwa pozostania decyzji w obrocie prawnym. Ponadto nie można pominąć okoliczności, że decyzja nakazująca skarżącemu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości została wydana na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r., poz. 290 z późn. zm.), z uwagi na stwierdzone przez organ nadzoru budowlanego nieprawidłowości, że obiekt jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, a nałożone obowiązki doprowadzą do usunięcia stanu zagrożenia. Także i z uwagi na powyższą okoliczność wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie jest zasadne. Z powyższych względów Sąd uznał, że należało odmówić skarżącemu wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd zwraca jednocześnie uwagę, że postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest rozstrzygnięciem tymczasowym. Postanowienie tego rodzaju ma charakter wpadkowy, zaś jego byt prawny kończy się z dniem wydania przez Sąd orzeczenia uwzględniającego skargę albo uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (art. 61 § 6 P.p.s.a.) Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na zasadzie art. 61 § 6 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.