II SA/Op 201/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. O. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 28 marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku stałego postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. M. O. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 28 marca 2017 r., nr [...], którą to decyzją Kolegium uchyliło w całości decyzję Burmistrza Prudnika z dnia 26 stycznia 2017 r., nr [...], odmawiającą przyznania skarżącemu zasiłku stałego z powodu niespełnienia kryterium dochodowego i przyznało M. O. zasiłek stały w wysokości 481,00 zł miesięcznie składkę na ubezpieczenie zdrowotne, na okres od dnia 1 czerwca 2016 r. bezterminowo W skardze zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu rozpoznania skargi przez Sąd. Skarżący we wniosku, powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne i przepisy ustawy o pomocy społecznej, wywiódł, że w jego sytuacji materialnej i zdrowotnej, jako osoba niepełnosprawna, powinien mieć przyznany zasiłek stały w wysokości 604 zł, tj. w kwocie, jaką pobierał z tego tytułu do dnia 30 maja 2016 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu nie odniosło się do wniosku dotyczącego wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, natomiast na wezwanie Sądu, w piśmie z dnia 14 czerwca 2017 r. wyjaśniło, że nie wydało postanowienia w tym przedmiocie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast w myśl art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z powyższego przepisu wynika, że instytucja wstrzymania wykonania decyzji ma na celu tymczasowe ukształtowanie stosunków. W szczególności, ta tymczasowa ochrona następuje do czasu rozpoznania skargi przez sąd, nie przesądzając ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie. Stosownie do art. 61 § 6 P.p.s.a., wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci bowiem moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę (pkt 1) bądź z dniem uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (pkt 2). Możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. nie oznacza, że sąd jest zobligowany w każdym przypadku - niezależnie od okoliczności sprawy - uwzględnić wniosek strony skarżącej. Wniesienie skargi nie pociąga za sobą automatycznego skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu zależy od oceny sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie (por. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. Wolters Kluwer, Warszawa 2016, s. 556). Wskazane wyżej ustawowe przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej, zwłaszcza że art. 61 § 3 P.p.s.a. zawiera ich kompletne wyliczenie. Powtórzyć przyjdzie, że przesłankami tymi jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wyjaśnienia wymaga, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, dostępne - podobnie jak i pozostałe powołane poniżej orzeczenia - na stronie internetowej Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Zatem, przesłankami warunkującymi wstrzymanie wykonania aktu nie są jakiekolwiek skutki i jakakolwiek szkoda, ale szkoda i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 września 2015 r., II GZ 336/15 oraz z 25 czerwca 2015 r., II OZ 599/15). W rozpoznawanej sprawie skarżącego nie poparł wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jakąkolwiek argumentacją, z której wynikałoby, na czym ma polegać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w związku z wykonaniem zaskarżonej decyzji, ani z jakich powodów jej wykonanie spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Argumentacji takiej nie może stanowić zaprezentowany przez skarżącego pogląd, że nie przekroczył on kryterium dochodowego uprawniającego do otrzymania zasiłku stałego wynoszącego 604 zł i wobec tego uważa, że przyznana kwota tego świadczenia jest za niska. Wywody w tym zakresie wyrażają przekonanie strony o wadliwości zaskarżonej decyzji i nie są przesłankami wstrzymania jej wykonania, bowiem ewentualne naruszenie prawa przez organ wydający decyzję podlega badaniu dopiero na etapie merytorycznego rozpoznania skargi. Natomiast, jak wywiedziono już wyżej, dla uprawdopodobnienia przesłanek wstrzymania wykonania aktu, o jakich mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., konieczne jest odniesienie się do konkretnych okoliczności, umożliwiających sądowi dokonanie ich oceny, zaś ciężar udowodnienia zaistnienia tych przesłanek spoczywa na wnioskodawcy. Na tle tego zagadnienia w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że brak jest podstaw, aby żądać od sądu poszukiwania argumentów przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu za samą stronę. Podnosi się również, że jeżeli we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności strona nie wykaże okoliczności uzasadniających stwierdzenie, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to nie można tego uznać za brak formalny wniosku, lecz za brak przesłanek ochrony tymczasowej przez sąd, uzasadniający oddalenie wniosku (por. postanowienia NSA z 15 stycznia 2015 r., I OZ 1236/14 oraz z 14 stycznia 2015 r., II OZ 1399/14). W przekonaniu Sądu, w pełni zasadne jest też stanowisko, wedle którego postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności wydawane jest wyjątkowo, na wniosek skarżącego i nie stosuje się w odniesieniu do niego treści art. 49 P.p.s.a. Oznacza to, że w przypadku nieuzasadnienia lub niedostatecznego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności brak jest podstaw do wzywania strony do jego uzupełnienia lub poprawienia, a inicjatywa dowodowa i odpowiedzialność za skuteczność złożonego wniosku spoczywa w całości na wnioskodawcy (por. postanowienie NSA z 5 grudnia 2012 r., II GZ 455/12). Na gruncie przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że skarżący nie wykazał zarówno przesłanek, na jakich opiera swój wniosek, jak też nie przedstawił żadnych okoliczności uzasadniających zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Niemniej jednak nie sposób też uznać, że wykonanie zaskarżonej decyzji - zawierającej wszak korzystne dla skarżącego rozstrzygnięcie, którą organ odwoławczy przyznał skarżącemu wnioskowane świadczenie uchylając odmowną decyzję organu pierwszej instancji - mogłoby spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Z przedstawionych względów, na podstawie art. 61 § 3 i 5 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.