II SA/Op 219/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu Anna Misiak po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Z. B. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Opolu z dnia 30 listopada 2010 r., nr [...] w przedmiocie wydania legitymacji inwalidy wojennego na skutek wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy postanawia: umorzyć postępowanie z wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu. Z. B. wniósł w dniu 31 marca 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Opolu w sprawie o wydanie legitymacji inwalidy wojennego. Postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SA/Op 219/11 referendarz sądowy WSA w Opolu przyznał skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. Postanowieniem z dnia 23 lutego 2012 r., sygn. akt II SA/Op 219/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił skargę Z. B. W dniu 24 lutego 2012 r. (data nadania w placówce pocztowej), skarżący Z. B. złożył do tut. Sądu ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, obejmujący ustanowienie adwokata z urzędu do sporządzenia skargi kasacyjnej i reprezentowania go przed NSA. Uzasadniając swoje żądanie Z. B. podał, że koszt uzyskania pomocy prawnej z wyboru przekracza jego możliwości finansowe, a ponadto jest schorowany i niepełnosprawny, cierpi na [...], chorobę [...], ma [...]. Referendarz sądowy odpowiedział na ten wniosek pismem z dnia 29 lutego 2012 r., doręczonym pełnomocnikowi skarżącego ustanowionemu z urzędu oraz samemu skarżącemu, wyjaśniając na zasadzie art. 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., że prawo Z. B. do ustanowienia w tej sprawie pełnomocnika z urzędu zostało mu już przyznane postanowieniem referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 3 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SA/Op 219/11. Skarżący pismem z dnia 19 marca 2012 r. (data nadania w placówce pocztowej) ponowił swój wniosek z dnia 24 lutego 2012 r., o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Wskazał w nim, że utracił zaufanie do wcześniej przyznanego mu adwokata z urzędu, który nie posiadał w jego opinii odpowiedniej wiedzy z zakresu prawa administracyjnego. Skarżący generalnie wyraził swoje niezadowolenie z świadczonej przez adwokata z urzędu pomocy prawnej, a przede wszystkim z faktu, że ten nie zgodził się na wniesienie w jego imieniu skargi kasacyjnej w sprawie. Podniósł, że jego wniosek z dnia 24 lutego 2012 r., powinien być potraktowany jako wniosek o zmianę pełnomocnika z urzędu, wobec braku do niego zaufania i wypowiedzenia mu pełnomocnictwa. Pismo referendarza sądowego z dnia 29 lutego 2012 r. nie spełnia natomiast wymogów postanowienia. Wniosek skarżącego o przyznanie adwokata urzędu jest jego ponownym wnioskiem w tym przedmiocie. Poprzedni, jak wskazano już wyżej został rozstrzygnięty pozytywnie dla skarżącego postanowieniem referendarza sądowego z dnia 3 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SA/Op 219/11. Zgodnie z poglądami prezentowanymi w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, jak przykładowo postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2009 r., sygn. akt II OZ 1110/09, System Informacji prawnej Lex nr 582901; "1. Zgłoszenie przez stronę wniosku zawierającego żądanie ustanowienia w ramach prawa pomocy kolejnego pełnomocnika z tego powodu, że poprzedni odmówił sporządzenia skargi kasacyjnej, powinno skutkować wydaniem postanowienia o umorzeniu postępowania w tej kwestii, ponieważ sprawa prawa pomocy została już rozstrzygnięta, a więc kolejny wniosek jest bezprzedmiotowy. Przyznane stronie prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane. 2. Użyte w art. 39 pkt 1 P.p.s.a. określenie "wszystkich łączących się ze sprawą czynności" daje podstawę, do twierdzenia, że pełnomocnictwo procesowe obejmuje również umocowanie do wniesienia skargi kasacyjnej." Podobnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 22 kwietnia 2005r., sygn. akt II OZ 262/05, niepublikowane, przytoczonym już wyżej, wskazanym skarżącemu w piśmie, skierowanym też do niego, z dnia 29 lutego 2012 r. Odnośnie możliwości umarzania postępowania przez referendarza sądowego, to została zaaprobowana w orzecznictwie sądowym, przykładowo w postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 28 października 2008 r., sygn. akt IV SA/Wr 438/08, System Informacji Prawnej Lex nr 504609; "Referendarz sądowy jest uprawniony na podstawie art. 258 § 3 P.p.s.a. w związku z art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a do wydania postanowienia w przedmiocie umorzenia postępowania wszczętego wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, jeżeli stało się ono bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wskazane w pkt 1 i 2 powołanego art. 161 § 1 tej ustawy." Referendarz sądowy podzielając prezentowane podglądy orzecznictwa postanowił o umorzeniu postępowania z ponownego wniosku skarżącego o przyznanie adwokata z urzędu. W ocenie referendarza bowiem ponowny wniosek strony o ustanowienie adwokata jest bezprzedmiotowy, a ustawa P.p.s.a., nie zawiera przepisu uprawniającego stronę do żądania wyznaczenia kolejnego pełnomocnika w sytuacji, gdy dotychczas wyznaczony pełnomocnik nie spełnił oczekiwań skarżącego. Pogląd taki jest zbieżny z wynikającym z uzasadnienia postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 marca 2012 r., sygn. akt III SA/Łd 966/11, internetowa baza orzeczeń https://cbois.nsa.gov.pl, w którym wskazano też, że "Niezadowolenie strony z działań pełnomocnika z urzędu nie może stanowić podstawy do zmiany postanowienia w kwestii jego ustanowienia przez referendarza sądowego lub Sąd. Wyznaczenie adwokata z urzędu przez korporację prawniczą i podjęcie przez niego czynności procesowych np. udział i reprezentowanie skarżącego na rozprawie stanowi wykonanie wydanego w przedmiotowej sprawie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Sposób reprezentacji i współpracy ze skarżącym nie podlega kontroli ze strony sądu administracyjnego. W przypadku wątpliwości strona niezadowolona z działań pełnomocnika może wystąpić do organu samorządu zawodowego z wnioskiem o dokonanie kontroli zasadności podejmowanych działań. Tenże organ będzie również właściwy do wyznaczenia innego pełnomocnika dla strony. Rola sądu administracyjnego sprowadza się w istocie do stwierdzenia, że strona występująca z wnioskiem spełnia warunki do otrzymania prawa pomocy w postaci pełnomocnika z urzędu. Wskazanie natomiast konkretnego pełnomocnika oraz ewentualna ocena jego działań jest rolą samorządu zawodowego." Strona nie może zatem skutecznie wnioskować o wyznaczenie kolejnego adwokata lub radcy prawnego z urzędu, gdyż przyznane jej prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane (por. postanowienie NSA z dnia 24 listopada 2009 r., sygn. akt I OZ 1076/09 oraz z dnia 29 stycznia, sygn. akt I OZ 45/10, internetowa baza orzeczeń https://cbois.nsa.gov.pl). Zgodnie z przepisem art. 64 § 3 P.p.s.a. do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, wobec tego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 w związku z art. 64 § 3 i art. 258 § 3 P.p.s.a. referendarz sądowy orzekł jak w sentencji postanowienia.