II SA/Op 265/20

WyrokWSA w Opolu2020-11-19

Skład orzekający: Daria Sachanbińska, Krzysztof Bogusz, Beata Kozicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strażak zwolniony ze służby ma prawo do przyznania lub zmiany wysokości dodatku służbowego i motywacyjnego po dacie zwolnienia, w sytuacji gdy prawo do uposażenia wygasło?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo do uposażenia strażaka wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie ze służby. W związku z tym, po dacie zwolnienia, strażak nie ma już prawa do ingerowania w wysokość świadczenia, w tym do przyznania lub zmiany wysokości dodatku służbowego i motywacyjnego, ponieważ nie pozostaje już w służbie. Organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego i procesowego, a skarżący nie wykazał naruszeń mających wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. W. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Opolu, która utrzymała w mocy decyzję Komendanta Powiatowego PSP przyznającą skarżącemu uposażenie. Skarżący kwestionował wysokość przyznanego dodatku służbowego oraz brak przyznania dodatku motywacyjnego, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym zasady równości wobec prawa. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Sachanbińska Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędzia WSA Beata Kozicka - spr. po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 listopada 2020 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Opolu z dnia 8 lipca 2020 r., nr [...] w przedmiocie przyznania uposażenia oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z 8 lipca 2020 r., nr [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w Opolu, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), dalej: Kpa, po rozpatrzeniu odwołania R. W. od decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia 6 kwietnia 2020 r. nr [...] w sprawie przyznania uposażenia — decyzję pierwszoinstancyjną utrzymał w mocy. Argumentując podjęte rozstrzygnięcie, organ odwoławczy – po zaakceptowaniu ustaleń i wywodów organu pierwszej instancji – przybliżył dotychczasowy przebieg postępowania, według chronologii zdarzeń, wskazując przy tym prawne regulacje przedmiotu. W tych ramach przypomniał, że decyzją z 6 kwietnia 2020 r. nr [...] Komendant Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej w [...] (dalej także: PPSP) przyznał stronie z dniem 1 stycznia 2020 r. uposażenie w wysokości: 1) uposażenie zasadnicze: 1/ według grupy "8" - 3.150,00 zł; 2/ z tytułu wysługi lat 19,0% - 598,50 zł; 2) dodatek za posiadany stopień [...] - 1.317,00 zł oraz dodatek służbowy w wysokości - 780,00 zł. Uposażenie zostało przyznane na podstawie m.in.: rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 lutego 2020 r. w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 281 ze zm.), a także – co ważne – rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 marca 2020 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 588), dalej: rozporządzenie z 30 marca 2020 r. Strona – na co zwrócił uwagę – zanegowała tę decyzję w części dotyczącej przyznanego dodatku służbowego w wysokości 780,00 zł oraz nieprzyznania dodatku motywacyjnego, zarzucając jej: 1) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 Kpa - poprzez naruszenie zasady oficjalności znajdującej swój przejaw w braku zebrania pełnego materiału dowodowego w niniejszej sprawie poprzez nie wzięcie pod uwagę wszystkich okoliczności dotyczących służby skarżącego, a w konsekwencji wydanie decyzji nieprzekonującej pod względem prawnym i faktycznym; 2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 lutego 2020 r. w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej w zw. z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez ich błędną wykładnię skutkującą naruszeniem zasady równości wobec prawa przejawiającej się przyznaniem skarżącemu niższego procentowo dodatku służbowego niż innym strażakom będących w takiej samej, a biorąc pod uwagę całokształt nawet gorszej sytuacji faktycznej i prawnej; 3) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 lutego 2020 r. w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej w zw. z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej -poprzez ich niezastosowanie skutkujące naruszeniem zasady równości wobec prawa przejawiające się brakiem przyznania skarżącemu dodatku motywacyjnego w sytuacji wystąpienia przesłanek warunkujących jego przyznanie i wobec jego przyznania innym strażakom będących w takiej samej. Jednocześnie, jak zaznaczył organ drugoinstancyjny, odwołujący wniósł o: a) dopuszczenie dowodów z dokumentów zgodnie z załączonym wykazem; b) uchylenie zaskarżonej decyzji w zaskarżonej części i wydanie decyzji w przedmiocie przyznania skarżącemu dodatku służbowego w kwocie 2.533,00 zł oraz dodatku motywacyjnego w kwocie 1.086,00 zł; ewentualnie o: c) uchylenie zaskarżonej decyzji w części i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Ustosunkowując się do zarzutów i motywów przytoczonych na ich poparcie organ drugoinstancyjny zaznaczył, że uposażenie zostało przyznane na podstawie przytoczonego powyżej rozporządzenia z dnia 30 marca 2020 r., tj. wprowadzającego zmianę stawki uposażenia zasadniczego wyrażonego w postaci mnożników kwoty bazowej. Wzrost stawki uposażenia zasadniczego spowodował również wzrost uposażenia z tytułu wysługi lat który był naliczany od stawki uposażenia zasadniczego. Wyjaśnił, że strażak pełnił służbę w Komendzie PPSP w [...] od [...] r. do 21 lutego 2020 r. W dniu 7 stycznia 2020 r. do Komendanta PPSP w [...] wpłynął listem poleconym jego raport o zwolnienie go ze służby z dniem 21 lutego 2020 r. na podstawie art. 43 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 1123), dalej: ustawa o PSP. W następstwie powyższego Komendant PPSP w [...] biorąc pod uwagę opinię prawną oraz uwzględniając raport zainteresowanego decyzją z 3 lutego 2020 r. Nr [...] zwolnił funkcjonariusza ze służby z dniem 21 lutego 2020 r. W dalszej kolejności zaznaczył, że w związku z wejściem w życie przywoływanego powyżej rozporządzenia z dnia 30 marca 2020 r., strona będąc już emerytem PSP otrzymała decyzję byłego już pracodawcy z 6 kwietnia 2020 r. nr [...] w sprawie przyznania uposażenia. Podniósł przy tym, że akt ten zmienił grupy zaszeregowania stanowisk służbowych strażaków oraz odpowiadające im stawki uposażenia zasadniczego wyrażone w postaci mnożników kwoty bazowej. Ponadto, w jego § 2 prawodawca określił, że przepisy rozporządzenia zmienianego w § 1, w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem, mają zastosowanie od dnia 1 stycznia 2020 r. Tym samym jego mocą wprowadził, obligatoryjnie dla każdego funkcjonariusza pozostającego w służbie na dzień 1 stycznia 2020 r., podwyżkę stawki uposażenia zasadniczego oraz wzrost uposażenia z tytułu wysługi lat. Wyjaśnił następnie, że zgodnie z art. 86 ustawy o PSP uposażenie strażaka składa się z uposażenia zasadniczego i z dodatków do uposażenia. Zgodnie z art. 88 ust. 1 i 2 tej ustawy wysokość uposażenia zasadniczego strażaka uzależniona jest od grupy zaszeregowania jego stanowiska służbowego oraz od posiadanej wysługi lat. Podkreślił także, że wobec powyższego Komendant Powiatowy PSP w [...] wydając decyzję z 6 kwietnia 2020 r. w sprawie przyznania uposażenia prawidłowo wyodrębnił wszystkie składniki uposażenia wskazując w decyzji oprócz uposażenia zasadniczego również dodatki do uposażenia. Zaznaczył nadto, że zgodnie z art. 91 ust. 1 i 3 ustawy o PSP zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę, a prawo do uposażenia wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie strażaka ze służby lub zaistniały inne okoliczności uzasadniające wygaśnięcie tego prawa. W tych realiach, skonstatował, iż prawo strażaka do uposażenia wygasło z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie ze służby na podstawie art. 43 ust. 2 pkt 5 ustawy o PSP. Równocześnie przypomniał, że na dzień wydawania decyzji, czyli na dzień 6 kwietnia 2020 r. strażak pozostawał na zaopatrzeniu emerytalnym. Tym samym, jak zauważył, w decyzji pierwszoinstancyjnej organ ją wydający określił obligatoryjną podwyżkę stawki uposażenia zasadniczego oraz wzrost uposażenia z tytułu wysługi lat, zgodnie z rozporządzeniem z dnia 30 marca 2020 r. – przytaczanym powyżej. Nie miał natomiast umocowania prawnego do zmiany wysokości dodatku służbowego oraz przyznania dodatku motywacyjnego strażakowi - emerytowi. W jego ocenie czyniąc zadość oczekiwaniom strony organ pierwszoinstancyjny wydając decyzję w przedmiocie przyznania jej dodatku służbowego w kwocie 2.533,00 zł oraz dodatku motywacyjnego w kwocie 1.086,00 zł, o które wnioskuje, naruszyłby art. 91 ust. 3 ustawy o PSP. Odnosząc się zaś do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 Kpa poprzez naruszenie zasady oficjalności znajdującej swój przejaw w braku zebrania pełnego materiału dowodowego w niniejszej sprawie zaznaczył, że skarżona decyzja została wydana na skutek zmiany prawa obligującego wyłącznie do zmiany uposażenia zasadniczego i dodatku z tytułu wysługi lat wyjaśnił, ze organ pierwszej instancji nie miał ani obowiązku, ani potrzeby zbierania dodatkowego materiału dowodowego. Nie mógł również w przedmiotowej decyzji zmienić wysokości przyznanego dodatku służbowego w związku z faktem ustania zatrudnienia o czym mowa na wstępie przedmiotowego uzasadnienia. Z kolei odnosząc się do nieprzyznania (emerytowanemu) strażakowi dodatku motywacyjnego stwierdził, że nie był rozstrzygany w skarżonej decyzji, a co za tym idzie nie może być przedmiotem odwołania od niej. W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu strona skarżąca, analogicznie jak w odwołaniu, wyraziła niezadowolenie z rozstrzygnięcia, a także sposobu procedowania orzekających w sprawie organów. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: 1) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 Kpa - poprzez naruszenie zasady oficjalności znajdującej swój przejaw w braku zebrania pełnego materiału dowodowego w niniejszej sprawie poprzez nie wzięcie pod uwagę wszystkich okoliczności dotyczących służby skarżącego, a w konsekwencji wydanie decyzji nieprzekonującej pod względem prawnym i faktycznym; 2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. § 5 ust. 1 rozporządzenia w zw. z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - poprzez ich błędną wykładnię skutkującą naruszeniem zasady równości wobec prawa przejawiającej się przyznaniem skarżącemu niższego procentowo dodatku służbowego niż innym strażakom będących w takiej samej, a biorąc pod uwagę całokształt nawet gorszej sytuacji faktycznej i prawnej; 3) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. § 6 ust. 1 rozporządzenia o uposażeniu w zw. z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - poprzez ich niezastosowanie skutkujące naruszeniem zasady równości wobec prawa przejawiające się brakiem przyznania skarżącemu dodatku motywacyjnego w sytuacji wystąpienia przesłanek warunkujących jego przyznanie i wobec jego przyznania innym strażakom będących w takiej samej, a biorąc pod uwagę całokształt nawet gorszej sytuacji faktycznej i prawnej. Formułując powyższe zarzuty i podniesione na ich uzasadnienie argumenty autor skargi wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta PPSP w [...] z dnia 6 kwietnia 2020 r. nr [...], a także zobowiązanie organu do wydania w określonym terminie nowej decyzji oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W jej motywach zakwestionował w całości zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia przytaczając rozwinięte argumenty przedstawione w jej petitum. Zaprezentował ocenę prawną podstawy działania organu, podnosząc analogicznie jak w odwołaniu, że decyzja pierwszoinstancyjna, "ku zdziwieniu skarżącego zawierała postanowienia mniej korzystne niż dla innych pracowników będących w takiej samej sytuacji faktycznej i prawnej, tj. odchodzących na zaopatrzenie emerytalne. Mianowicie, zgodnie z przyjętą w Komendzie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w [...] wszystkim osobom przechodzącym na emeryturę podwyższano wysokość dodatków za ostatni miesiąc przed odejściem na emeryturę do maksymalnej wysokości". Tak było, jak zaznaczył, m.in. z innymi wymienionymi w skardze imiennie strażakami. Jego zdaniem organ z jednej strony nie zebrał kompletnego oraz wyczerpującego materiału dowodowego w postaci dokumentacji znajdującej się w jego posiadaniu (w tym załączonego do treści odwołania z 2 czerwca 2020 r.), a z drugiej strony rozpoznał okoliczności faktyczne w sprawie w sposób sprzeczny z obowiązującymi przepisami, bowiem naruszył zasadę równości wobec prawa. Po zaprezentowaniu postawy strony skarżącej w służbie, jej osiągnięć i jej wyników, podał, że organ na etapie postępowania nie zebrał pełnego materiału dowodowego, choć ze względu na uprawnienie do wydania decyzji o charakterze uznaniowym winien on był zgromadzić i wszechstronnie zbadać materiał dowodowy, a następnie wydać decyzję o treści przekonującej pod względem prawnym i faktycznym. Wyeksponował nadto, że zgodnie z przyjętą w Komendzie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w [...] wszystkim osobom przechodzącym na emeryturę podwyższano wysokość uposażenia za ostatni miesiąc przed odejściem na emeryturę do maksymalnej wysokości. W dalszych motywach wskazał, że ustawodawca nie przypisał żadnych procentowych "widełek" do poszczególnych przesłanek wymienionych w § 5 ust. 1 pkt 1-5 rozporządzenia, które uzależniałyby przyznanie 50% od skumulowania się przynajmniej kilku z nich. Oznacza to, że nawet jedna, jedyna podstawa może wystarczyć od przyznania maksymalnej wartości dodatku służbowego. Taka – jak powtórzył – była praktyka w Komendzie PPSP w [...], od której odstąpiono dopiero w przypadku skarżącego i to bez żadnych ważnych i uzasadnionych powodów. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym orzeczeniu i stwierdził, że jest ona nieuzasadniona oraz nie zawiera żadnych argumentów, które podważałyby jego merytoryczną prawidłowość. Powtórzył przy tym zasadnicze motywy zawarte w objętej skargą decyzji. Podsumowując oświadczył, że na dzień wydawania decyzji czyli na dzień 6 kwietnia 2020 r. skarżący pozostawał na zaopatrzeniu emerytalnym, co skutkowało brakiem umocowania prawnego do zmiany wysokości dodatku służbowego oraz przyznania dodatku motywacyjnego. Jego zdaniem przyjęcie odmienne stanowiska poprzez przyznanie skarżącemu dodatku służbowego w kwocie 2.533,00 zł oraz dodatku motywacyjnego w kwocie 1.086,00 zł, o które wnioskuje naruszyłby art. 91 ust. 3 ustawy o PSP. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1§ 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), dalej: Pusa, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji nie naruszył prawa. Jednocześnie wyjaśnienia wymaga, że podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 § 2 Pusa, zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej Ppsa. Zgodnie z art. 134 § 1 Ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną z zastrzeżeniem art. 57a. W świetle art. 134 § 1 Ppsa, sąd nie ma obowiązku, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak: NSA w wyroku z 11 października 2005 r., sygn. akt FSK 2326/04, wszystkie przywoływane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl., w skrócie: CBOSA). Przy czym z uwagi na zarzuty skargi szerzej na ten temat także poniżej. Orzekanie – na podstawie art. 135 Ppsa – następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty, bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego podejmowania. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej. Z kolei z brzmienia art. 145 § 1 Ppsa wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Przytoczona regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości, co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Powołane regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania, którą jest sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie bada celowości, czy też słuszności zaskarżonej decyzji. Nie jest, zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją wówczas, gdy wiąże się ona z negatywnymi skutkami dla niej, bowiem związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Prawo do rzetelnej i sprawiedliwej procedury, ze względu na jego istotne znaczenie w procesie urzeczywistniania praw i wolności obywatelskich, mieści się w treści zasady państwa prawnego (art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Obowiązkiem organów orzekających jest zatem kierowanie się w toku postępowania administracyjnego zasadami wynikającymi z przepisów prawa proceduralnego. W toku przeprowadzonej sądowej kontroli zaskarżonej decyzji, na podstawie kryterium jej zgodności z prawem i w kontekście zarzutów sformułowanych w skardze, Sąd uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Zdaniem Sądu nie są uzasadnione sformułowane w niej wnioski i zarzuty oraz motywy przytoczone na ich poparcie. Ponieważ podniesione zarzuty dotyczyły zarówno prawa procesowego, jak i materialnego, toteż rozpatrzenie ich należało rozpocząć od kwestii procesowych, albowiem prawidłowo ustalony stan faktyczny w oparciu o rzetelnie zgromadzone i rozpatrzone dowody daje dopiero podstawę do skontrolowania prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania zauważyć należało, że w postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego sprawy, stosownie do art. 7 Kpa i art. 77 § 1 Kpa. Jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne dokonane przez organ nieznajdujące potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 Kpa), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 Kpa), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści (art. 7 Kpa). Warunki te w rozpoznawanej sprawie zostały spełnione. Organy prawidłowo ustaliły istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, których notabene strona nie tylko nie zanegowała ale też skutecznie nie podważyła. Sam fakt niezadowolenia czy to z treści decyzji organu czy sposobu załatwienia przez ten organ sprawy nie daje w przedmiotowej sprawie podstaw do uznania, że organ nie wykonał czegoś do czego był zobowiązany, albo wykonał to wadliwie. Sąd uznał, że w toku postępowania administracyjnego zebrano w sposób wyczerpujący materiał dowodowy pozwalający na rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty, a nadto prawidłowo go oceniono, uzasadniając przy tym w sposób przekonywujący zajęte w sprawie stanowisko. Zatem zaskarżona decyzja nie zapadła z przekroczeniem ram uznania administracyjnego i odpowiada prawu. Zgodnie z regułami procedury administracyjnej, organ tak pierwszej, jak i drugiej instancji, przeanalizował prawidłowo ustalony stan faktyczny i prawidłowo poddał go ocenie. W toku postępowania administracyjnego rozważono bowiem wszelkie okoliczności mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i zastosowano właściwe regulacje prawne. Nie stwierdzono również naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w sposób, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu orzeczenia organ odwoławczy w sposób dostateczny wykazał, iż wszystkie okoliczności sprawy podlegały ocenie w ramach przeprowadzonego postępowania, a przytoczona w zaskarżonym orzeczeniu argumentacja zapadłego rozstrzygnięcia nakazuje uznać, iż jej uzasadnienie spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 Kpa, zawiera bowiem wskazanie faktów oraz dowodów, na których rozstrzygający sprawę organ się oparł, oraz uzasadnienie prawne, a więc wyjaśnienie podstawy prawnej orzeczenia. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie jest dowolne. W procesie dochodzenia do decyzji właściwie organ odwoławczy uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych mających wpływ na podjęte rozstrzygnięcie i nie naruszył zasady swobodnej oceny dowodów. Podtrzymując stanowisko pierwszej instancji i podzielając ocenę organu pierwszoinstancyjnego powtórzył za nim jego argumenty, co nie czyni jego rozstrzygnięcia wadliwym, gdyż w tych realiach czynić nie może. Ponadto art. 107 Kpa określa podstawowe części składowe, jakie powinna zawierać decyzja. Do tych części ustawodawca zalicza między innymi uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie zatem stanowi integralną cześć decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji. Bez wątpienia w sytuacji, gdy odmawia się stronie do gwarantowanego prawnie uprawnienia to podejmując rozstrzygnięcie, organy winny stanowisko szczegółowo uzasadnić, stosownie do wymogów z art. 107 § 3 Kpa. Warunek ten w ocenie Sądu został spełniony. Orzeczenie jest rzetelne i oparte na kompletnym materiale dowodowym zawiera jasną sumbsumpcję. Zdaniem składu orzekającego nie ogranicza się do lakonicznych stwierdzeń, ale zawiera wszechstronne wyjaśnienie wątpliwości i uzasadnienie przekonujące, dostępne oraz zrozumiałe dla stron i innych organów czy sądu. Decyzja zawiera wyliczenie wysokości uposażenia strony skarżącej z wyszczególnieniem składników oraz uzasadnieniem ich wysokości. Oceniając legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdzić należy, że stan faktyczny sprawy jest w zasadniczej części bezsporny i został przedstawiony przy okazji prezentowania dotychczasowego przebiegu postępowania. W ocenie Sądu nie ma konieczności jego ponownego przedstawiania w tej części uzasadnienia. Punktem wyjścia dla uznania zaskarżonej decyzji za zgodną z prawem było przyjęcie przez Sąd stanu faktycznego sprawy, który organy obu instancji przedstawiły w uzasadnieniach wydanych decyzji. Istota sprawy sprowadza się do odpowiedzi na pytanie: czy organy prawidłowo określiły stronie skarżącej wysokość należnego jej uposażenia. Tym samym wskazania wymaga, że – jak wskazano powyżej – będące przedmiotem skargi uposażenie zostało przyznane na podstawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 marca 2020 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej wprowadzającego zmianę stawki uposażenia zasadniczego wyrażonego w postaci mnożników kwoty bazowej. Przy czym, o czym nie można nie wspomnieć, wzrost stawki uposażenia zasadniczego spowodował również wzrost uposażenia z tytułu wysługi lat, który naliczany jest od stawki uposażenia zasadniczego – jak zostało to odzwierciedlone w zaskarżonej decyzji. Ponieważ strona pełniła służbę w Komendzie PPSP w [...] od [...] r. do 21 lutego 2020 r. toteż elementami składowymi jej wynagrodzenia ujętymi w decyzji z 6 kwietnia 2020 r. nr [...] nie mogły być te elementy, które nie związane są ze zmianą grupy zaszeregowania oraz nie są uzależnione od wysokości stawki uposażenia. Przytoczony powyżej akt – co ważne, a czego jakby nie dostrzega strona skarżąca – zmienił grupy zaszeregowania stanowisk służbowych strażaków oraz odpowiadające im stawki uposażenia zasadniczego wyrażone w postaci mnożników kwoty bazowej. Ponadto, w § 2 określił, że przepisy rozporządzenia zmienianego w § 1, w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem, mają zastosowanie od dnia 1 stycznia 2020 r. Zatem normodawca wprowadzał obligatoryjnie dla każdego funkcjonariusza pozostającego w służbie na dzień 1 stycznia 2020 r. podwyżkę – wyłącznie – stawki uposażenia zasadniczego oraz wzrost uposażenia z tytułu wysługi lat. Równocześnie wskazania wymaga, z uwagi na zarzuty podnoszone w skardze, że mocą art. 86 ustawy o PSP uposażenie strażaka składa się z: a) uposażenia zasadniczego i b) dodatków do uposażenia. Z kolei zgodnie z art. 88 ust. 1 i 2 tej ustawy wysokość uposażenia zasadniczego strażaka uzależniona jest od grupy zaszeregowania jego stanowiska służbowego oraz od posiadanej wysługi lat. Natomiast zgodnie z art. 91 ust. 1 i 3 tej ustawy zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę, a prawo do uposażenia wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie strażaka ze służby lub zaistniały inne okoliczności uzasadniające wygaśnięcie tego prawa. Zatem rację mają orzekające w sprawie organy, że skoro Komendant PPSP w [...] z dniem 21 lutego 2020 r. zwolnił skarżącego ze służby w PSP na podstawie art. 43 ust. 2 pkt 5 ustawy o PSP prawo do uposażenia wygasło z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie ze służby. Z kolei zaś na dzień wydawania decyzji czyli na dzień 6 kwietnia 2020 r. pozostawał on na zaopatrzeniu emerytalnym, to brak było podstaw do zmiany wysokości dodatku służbowego oraz przyznania dodatku motywacyjnego. Zdaniem Sądu, nie można postawić zarzutu naruszeń prawa mających wpływ na wynik sprawy, w której odmówiono skarżącemu przyznania dodatku motywacyjnego. Z treści przytoczonych przepisów w ocenie tut. Sądu wynika, iż postępowanie dotyczące ustalenia składników uposażenia funkcjonariusza, może się toczyć tylko w odniesieniu do czynnego strażaka, tj. takiego, który pozostaje w służbie. Skoro bowiem prawo do uposażenia wygasa z ostatnim dniem służby, to jest to równoznaczne z tym, że po zwolnieniu ze służby funkcjonariusz nie może ingerować w wysokość świadczenia, do którego nie ma już prawa. Poza oczywiście kwestią wyrównania wysokości stawki uposażania, o czym szerzej powyżej. Powyższa konkluzja pozostaje w zgodzie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych zapadłym w analogicznych, jak w przedmiotowej sprawie, unormowaniach służb mundurowych. Otóż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 24 września 2014 r., sygn. akt I OSK 1317/13 stwierdził, iż: "ustalenie prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat dotyczy wyłącznie czynnego policjanta. Tylko bowiem policjantowi przysługuje uposażenie. Natomiast prawo do uposażenia wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym nastąpiło zwolnienie ze służby. Z kolei ustalenie wysługi lat jest ściśle związane z uposażeniem, nie istnieje bowiem bez prawa do uposażenia. Nie można zatem ustalić wzrostu uposażenia w sytuacji, gdy po stronie osoby zainteresowanej brak jest prawa do uposażenia. Uposażenie jest świadczeniem przysługującym z tytułu stosunku służbowego, w jakim osoba zgłaszająca roszczenie z tytułu uposażenia pozostaje" – wyrok NSA z 24 września 2014 r., sygn. akt I OSK 1317/13 oraz orzecznictwo tam podane. Biorąc powyższe pod uwagę, zaskarżone rozstrzygniecie jawi się jako poprawne. Wskutek zwolnienia strony ze służby, utraciła ona prawo do uposażenia i korygowania jego składników czy dodatków do uposażenia, m.in. tych wymienionych w art. 87 ustawy o PSP, a nie związanych z wysokością stawki uposażenia zasadniczego. W przytoczonym przepisie wskazano, iż strażacy otrzymują następujące dodatki do uposażenia: dodatek za stopień, dodatek służbowy, dodatek motywacyjny, czy dodatki uzasadnione szczególnymi właściwościami, kwalifikacjami, warunkami albo miejscem pełnienia służby. Tymczasem argumentacja skarżącego zmierza w istocie do uzasadnienia żądania przyznania mu dodatku służbowego i motywacyjnego, i to w wysokości maksymalnej, przewidzianej w § 6 ust. 1 rozporządzenia, przed samym odejściem na emeryturę, aby osiągnąć korzystniejsze świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego. Uwaga ta jawi się jako istotna albowiem w przepisach ustawy i rozporządzenia nie sposób doszukać się regulacji uzasadniających roszczenie o przyznanie spornego dodatku z tych przyczyn. Z całą pewnością takiej przesłanki nie można wywieść z treści art. 91 ust. 1 ustawy o PSP, wedle którego zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę. W związku z tym wskazywana przez skarżącego praktyka przyznawania strażakom odchodzącym ze służby w PSP dodatków motywacyjnych nie mogła mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Natomiast zarzut, że w stosunku do skarżącego praktyka ta nie została zastosowana nie znajduje oparcia w przepisach prawa i nie może być uwzględniany przez Sąd. Sądy administracyjne nie są bowiem władne do badania zgodności wydanego aktu administracyjnego z praktyką, a wyłącznie powołane są do kontroli zaskarżonego aktu z obowiązującymi przepisami prawa. Nadto, na marginesie zauważenia wymaga, że przytoczone przepisy, a zwłaszcza przesłanka dyspozycyjności – zdaniem Sądu – nie tylko nie wskazują na możliwość podwyższenia dodatku służbowego "na koniec służby", ale wręcz wykluczają możliwość podwyższenia dodatku "w celu otrzymywania wyższej emerytury" podobnież jak dodatku motywacyjnego. Powtórzenia przy tym wymaga, że mocą art. 134 § 1 Ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Chodzi zatem wyłącznie o sprawę, która została rozstrzygnięta w zaskarżonej do sądu decyzji. Sąd zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona, i nie może swoimi ocenami prawnymi "wkraczać" w sprawę nową w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania przed organem administracji i wydawanych w nim aktów (tak NSA w wyrokach: z 29 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 4402/18, a także z 16 lipca 2020 r. sygn. akt I OSK 3196/19). Przedmiotem rozstrzygania w niniejszej sprawie, czego nie można tracić z pola widzenia, jest skarga na decyzję organu odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie przyznania skarżącemu z dniem 1 stycznia uposażenia w wysokości: 1) uposażenie zasadnicze a) według grupy "8" – 3.150 zł; b) z tytułu wysługi lat 19.0 % – 598,50 zł 2) dodatek za posiadany stopień – 1.317 zł 3) dodatek służbowy w wysokości – 780 zł. Za okoliczności relewantne uznać zatem należało te, które miały wpływ na właściwe ustalenie wysokości uposażenia. Pozostałe podnoszone przez stronę fakty i okoliczności należało oceniać jedynie w kontekście przedmiotu sporu jako prawnie obojętne. Przeprowadzone w określonych powyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, a organy obu instancji nie naruszyły przepisów zarówno prawa procesowego jak i materialnego w stopniu powodującym konieczność usunięcia ich z obrotu prawnego. Na koniec należy odwołać się do stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w wyrokach z 21 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 1505/19, a także z 28 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 858/19 – w kontekście wynikającej z art. 134 § 1 Ppsa zasady braku związania zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną – w których wskazano, że sąd administracyjny pierwszej instancji nie jest zobowiązany szczegółowo odnosić się w uzasadnieniu wydawanego orzeczenia do zarzutów i argumentacji w jego ocenie niemających istotnego znaczenia dla zbadania zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Pominięcie w uzasadnieniu wyroku rozważań dotyczących zarzutów niezasadnych nie stanowi bowiem naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego o istotnym wpływie na wynik sprawy. Odnosząc powyższe stanowisko do zarzutów skargi w rozpoznawanej sprawie należało stwierdzić, że po części zarzuty skargi i argumenty przytoczone w jej uzasadnieniu nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a co za tym idzie nie wymagają szerszego odniesienia. W tym miejscu należy podkreślić także, że sformułowana w art. 2 Konstytucji RP zasada praworządności nie wyklucza uznaniowości w działaniu organów administracyjnych. Zasada równości wobec prawa, wynikająca z art. 32 Konstytucji RP, nie stoi na przeszkodzie różnicowaniu części uposażenia funkcjonariuszy służb państwowych, przez przełożonych, w zależności od ich kwalifikacji, czy też zakresu zadań służbowych (por. W. Muszalski, glosa do wyroku SN 11 lipca 2002 r., sygn. akt II UKN 429/01, OSP 2004 nr 4, poz. 47). W odniesieniu do pragmatyk tzw. służb mundurowych, w tym także strażaków PSP, nie mają zastosowania przepisy Kodeksu pracy, obejmujące uregulowania w zakresie równego traktowania w zatrudnieniu. Poza tym, fakt przyznania innym strażakom dodatku motywacyjnego nie może mieć znaczenia w indywidualnej sprawie dotyczącej skarżącego. Weryfikując postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją Sąd nie stwierdził nadto naruszenia innych niewymienionych przepisów prawa materialnego i procesowego, które miałoby wpływ na wynik sprawy. Z tych względów, na podstawie art. 151 Ppsa, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło