II SA/Op 301/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Ewa Janowska po rozpoznaniu w dniu 29 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A S.A. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zgłoszenia budowy obiektu budowlanego postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącej wpis od skargi w kwocie 500 zł (słownie: pięćset złotych). WSA/post.1 - sentencja postanowienia A S.A. w Warszawie, reprezentowana przez pełnomocnika, pracownika spółki, J. B., wniosła skargę, na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], nr [...], uchylającą decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...], znak sprawy [...], i wnoszącą na podstawie art. 30 pkt 6 Prawa budowlanego sprzeciw w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych dotyczących budowy reklamy [...] o wymiarach 3 m x 6 m na terenie działki oznaczonej w operacie ewidencji gruntów i budynków numerem [...] przy ul. [...] w O. Skarga ta została złożona w dniu 25 kwietnia 2007 r. (data nadania przesyłki w placówce pocztowej), do Prezydenta Miasta [...]. Postanowieniem z dnia 7 maja 2007 r., Prezydent Miasta [...] przekazał skargę do organu właściwego, to jest Wojewody [...], do którego wpłynęła ona w dniu 11 maja 2007 r., co przedstawił Wojewoda [...] w piśmie z dnia 12 września 2007 r., do którego załączył wydruku komputerowego Obiegu Dokumentów – [...] Urzędu Wojewódzkiego. Pełnomocnik skarżącej odebrał zaskarżoną decyzję, jak wynika ze zwrotnego pocztowego potwierdzenia odbioru, w dniu 6 kwietnia 2007 r. Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upływał w dniu 7 maja 2005 r. Pełnomocnik skarżącej w dniu 24 kwietnia 2007 r., złożył skargę do Prezydenta Miasta [...], pomimo że zaskarżona decyzja Wojewody [...] zawierała prawidłowe pouczenie, iż skargę należało wnieść za pośrednictwem organu, który ją wydał. Skarga wpłynęła do organu w dniu 11 maja 2007 r., przekazana postanowieniem Prezydenta Miasta [...] z dnia 7 maja 2007 r., wydanym na podstawie art. 65 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Postanowienie to, jak wynika z wyjaśnień zostało doręczone przez posłańca, a zatem przy ocenie zachowania terminu nie jest brana pod uwagę data nadania w polskiej placówce pocztowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny , zważył co następuje: Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Odstępstwo od tej zasady przyjęto jedynie na okres przejściowy, na podstawie art. 98 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 20 września 2002r., nr 153, poz. 1271 ze zm.), zwanej dalej ustawą wprowadzającą. W art. 2 ustawy wprowadzającej, określono termin wejścia w życie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), na dzień 1 stycznia 2004r. Z powyższego wynika, że jedynie w okresie od 1 stycznia 2004 r. do 31 grudnia 2005r., skargę wniesioną bezpośrednio do sądu administracyjnego, jeżeli została wniesiona w terminie określonym w art. 53 § 1 P.p.s.a., sąd administracyjny przekazywał organowi, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, ze skutkiem określonym w art. 54 § 1 P.p.s.a. Po dniu 31 grudnia 2005r. zasadą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jest wnoszenie skargi za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, o czym organ II instancji pouczył pełnomocnika skarżącej w zaskarżonej decyzji doręczonej mu w dniu 6 kwietnia 2007 r. Pomimo to pełnomocnik skarżącej wniósł skargę w sposób nieprawidłowy, a mianowicie do organu I instancji, to jest Prezydenta Miasta [...]. Zgodnie z obowiązującym orzecznictwem, patrz; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 20 października 2004 r., sygn. akt IV SA/Gl 647/04, publikowane ONSA i WSA 2005, nr 6, poz. 116; " Dla oceny zachowania terminu do wniesienia skargi nie można przyjąć daty nadania/złożenia/ skargi do organu niewłaściwego w rozumieniu art. 54 § 1 P.p.s.a., na tym etapie postępowania niedopuszczalne jest zastosowanie trybu przewidzianego w art. 65 Kpa." Teza powyższego orzeczenia wskazuje zatem, że przepis art. 65 Kodeksu postępowania administracyjnego nie ma tu zastosowania, reguluje on co prawda działania organu administracji publicznej w przypadku stwierdzenia braku właściwości w sprawie, ale przy generalnym założeniu, że podanie dotyczy sprawy administracyjnej, rozstrzyganej na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lipca 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 875/06, System Informacji Prawnej LEX nr 243071). Kwestia natomiast zachowania terminu do wniesienia skargi podlega już regulacji przepisów cyt. wyżej ustawy o Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż od chwili złożenia skargi sprawa jest prowadzona na podstawie przepisów tej ustawy. Nie ma zatem tu zastosowania art. 65 Kpa, a w szczególności jego § 2 stanowiący, iż podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu. Do stwierdzenia w jakiej dacie skarga została złożona przez stronę skarżącą, należy wziąć pod uwagę obowiązujące w tym względzie orzecznictwo Sądu Najwyższego i poglądy literatury w przedmiocie postępowania w przypadku wniesienia środka zaskarżenia do niewłaściwego sądu. Powstały one wprawdzie na tle wnoszenia apelacji od wyroku w postępowaniu cywilnym, ale z uwagi na znaczne podobieństwo trybu jej wnoszenia do trybu wnoszenia skarg w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ma ją one zastosowanie do spraw w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Apelację bowiem zgodnie z art. 369 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok, w terminie dwutygodniowym od doręczenia stronie skarżącej wyroku z uzasadnieniem, występuje tu więc zasada, taka jak w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdzie skargę na decyzję administracyjną do sądu administracyjnego, prawidłowo wnosi się za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżoną decyzję. Na tle w/w przepisu Kodeksu postępowania cywilnego, co do apelacji przyjęto w literaturze pogląd, że "Jeżeli apelację wniesiono do innego sądu niż ten, który wydał zaskarżony wyrok, a sąd niewłaściwy do przyjęcia apelacji przekazał ją sądowi właściwemu, to dla zachowania terminu z art. 369 § 1 decydująca jest data nadania w urzędzie pocztowym apelacji przez sąd niewłaściwy do sądu właściwego, a nie data wpływu apelacji do sądu niewłaściwego." (patrz kodeks postępowania cywilnego . Komentarz , Tom. I, pod redakcją K. Piaseckiego, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 1996, s. 1116, Nb. 5). Zachowuje też aktualność uchwała połączonych izb: Izby Cywilnej i Administracyjnej oraz Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych 28 listopada 1987 r., sygn. akt III CZP 33/87, stosownie, do której wniesienie apelacji w terminie dwutygodniowym od doręczenia stronie skarżącej wyroku wraz z uzasadnieniem wprost do sądu apelacyjnego, z pominięciem sądu, który wydał zaskarżony wyrok nie może być traktowane jako wniesienie apelacji w terminie. Termin 30 dniowy do wniesienia skargi jest liczony od dnia doręczenia stronie odpisu rozstrzygnięcia w sprawie, bądź od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Strona skarżąca otrzymała zaskarżoną decyzję w dniu 6 kwietnia 2007 r., termin zatem do wniesienia skargi rozpoczął bieg w dniu 7 kwietnia 2007 r. skargi i upłynął w dniu 7 maja 2007 r. Liczbowo liczony ostatni dzień 30 dniowego terminu wypadał na dzień ustawowo wolny od pracy, to jest na niedzielę 6 maja 2007 r. i wobec tego na mocy art. 83 § 2 P.p.s.a., w takiej sytuacji za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu wolnym od pracy, to jest poniedziałek 7 maja 2007 r. Pełnomocnik skarżącej w dniu 25 kwietnia 2007 r. wysłał listem poleconym skargę do Prezydenta Miasta [...], który przekazał ją przez posłańca w dniu 11 maja 2007 r. do właściwego organu, to jest Wojewody [...]. Skarga została zatem wniesiona przez skarżącą w dniu 11 maja 2007 r., to jest 4 dni, po upływie 30 dniowego terminu do jej wniesienia, przewidzianego w art. 53 § 1 P.p.s.a. W związku z powyższym skargę jako spóźnioną należało na podstawie art. 58 § 1 P.p.s.a., odrzucić. Jednocześnie Wojewódzkie Sąd Administracyjny w Opolu postanowił działając na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., zwrócić skarżącej cały uiszczony wpis od skargi w kwocie 500 (pięćset) złotych. Za taką decyzją Sądu przemawiała przyjęta w orzecznictwie interpretacja przepisu art. 232 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził w postanowieniu z dnia 8 września 2006 r., sygn. akt II FZ 488/06, publikowane OSP 2007/4/45, że " Fakt, iż organ podatkowy, którego orzeczenie zaskarżono, zapoznał się z treścią skargi oraz ustosunkował do podniesionych zarzutów w odpowiedzi na skargę, nie przesądza, zgodnie z wolą ustawodawcy, o braku celowości przekazania mu odpisu skargi przez Sąd Administracyjny. Dalej w uzasadnieniu NSA wskazał, że "Wpis jest stałą opłatą sądową (art. 212 P.p.s.a.), pobieraną przy wszczęciu postępowania (art. 230 § 1 P.p.s.a.), stanowiącą swego rodzaju ekwiwalent za jej przeprowadzenie. Zasadą jest zatem, że opłata nie podlega zwrotowi. Wyjątki od tej zasady zostały enumeratywnie wyliczone w art. 232 P.p.s.a. (...) Jakkolwiek jego treść, w sytuacji gdy skarga jest wnoszona za pośrednictwem organu, może spowodować trudności interpretacyjne, to możliwe jest odczytanie normy zawartej w tym przepisie. Przedtem jednak trzeba wyjaśnić, że otrzymanie skargi przez sąd poprzedzone jest złożeniem jej przez skarżącego do organu który następnie postępuje zgodnie treścią art. 54 § 2 P.p.s.a., tj. przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Oznacza to, że nie ma już potrzeby przesyłania odpisu skargi organowi, który się z nią zapoznał i ustosunkował do podniesionych zarzutów w odpowiedzi na skargę(...). Jeżeli więc po otrzymaniu akt Sąd odrzuci skargę z powodu zaistnienia określonych przesłanek, to spełniona zostaje także przesłanka z art. 232 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., zobowiązująca sąd do zwrotu stronie całego uiszczonego wpisu. Przewidziany w tym przepisie warunek "wysyłania odpisu skargi organowi" przed odrzuceniem skargi należy uznać za spełniony również w sytuacji, gdy nie zachodzi potrzeba przesyłania tego odpisu. Zaakceptowanie odmiennego stanowiska prowadziłoby do braku możliwości stosowania art. 232 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., co pozostaje w sprzeczności z założeniem racjonalności ustawodawcy, który nie tworzy przepisów niemożliwych do zastosowania. Podobny pogląd reprezentowany jest w piśmiennictwie (M. Niezgódka – Medek, w; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek; Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – komentarz, Zakamycze 2005, s. 569). Powyższy pogląd znajduje również uzasadnienie, jeśli weźmie się pod uwagę cel regulacji. Wpis od skargi jest opłatą za dokonanie przez sąd administracyjny kontroli administracji publicznej. Wynik tej kontroli jest odzwierciedlony w wyroku kończącym postępowanie. Jeśli do wydania wyroku nie dochodzi, gdyż skarga zostaje odrzucona z przyczyn formalnych, to nie ma podstaw, by skarżący ponosił koszty kontroli, której nie było." Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.