II SA/Op 349/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Jeżewska po rozpoznaniu w dniu 7 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi G. M. i D. M. na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 8 maja 2012 r., nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutu dotyczącego danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków postanawia: odmówić wstrzymania zaskarżonej decyzji. G. M. i D. M., wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 8 maja 2013 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Starosty Oleskiego z dnia 18 lutego 2013 r., nr [...], orzekającą o odrzuceniu zarzutu dotyczącego nieprawidłowego oznaczenia użytku gruntowego w działce nr A k.m. [...] obręb [...]. W skardze z dnia 9 lipca 2013 r., wniesionej za pośrednictwem organu w tym samym dniu (data stempla pocztowego), skarżący zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd. Uzasadniając wniosek wskazali, że niewstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, spowoduje powstanie szkody po ich stronie, m.in. poprzez podwyższenie danin publicznych związanych z prawem własności przedmiotowej nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, wnosząc o oddalenie skargi, nie wypowiedział się w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z zasadą, wynikającą z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z póżn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności będących jej przedmiotem. Natomiast stosownie do treści art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu skargi, Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z przywołanego ostatnio uregulowania wynika, że przewidziana w nim instytucja ma za cel tymczasowe ukształtowanie stosunków. W szczególności, tymczasowa ochrona, mająca na celu zapobieżenie powstaniu znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, następuje do czasu rozpoznania skargi przez sąd. Postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności nie przesądza ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie, gdyż ma jedynie charakter wpadkowy, a jego byt prawny kończy się z chwilą wydania wyroku. Przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a., polegające na możliwości wyrządzenia szkody lub trudnych do odwrócenia skutków należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie w wyniku uwzględnienia skargi dojdzie do jego wzruszenia. W myśl postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2005 r., sygn. akt. II OZ 155/05 (opubl. OSS 2005/3/72), w sprawie z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, sąd z urzędu ma obowiązek uwzględnić wszelkie okoliczności. Oznacza to wzięcie pod uwagę w rozpoznawanej sprawie nie tylko argumentów natury prawnej, ale też okoliczności faktycznych sprawy. W niniejszej sprawie, w przedmiocie odrzucenia zarzutów dotyczących danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków istota problemu sprowadza się zatem do oceny, czy wykonanie obowiązku nałożonego zaskarżoną decyzją może narazić skarżących na znaczną szkodę lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki, gdyby okazało się, że nie było podstaw do wydania takiej decyzji. Jak przyjęto w orzecznictwie sądowadministracyjnym, akceptowanym przez Sąd orzekający: "Trudne do odwrócenia skutki są to natomiast takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko pod dłuższym czasie przy stosunkowo dużym, nakładzie sił i środków. Podstawą natomiast wstrzymania zaskarżonego aktu, może być wyłącznie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej (a nie jakiejkowlek) szkody. Przyjmuje się, że niebezpieczeństwo, o którym mowa w cytowanym przepisie oznacza, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. W szczególności będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu." (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2012 r., sygn. akt II OZ 51/12). Przychodzi w tym miejscu wyjaśnić, że stosownie do powołanego przez skarżących w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r., nr 193, poz. 1287 z późn. zm.), zwanej dalej p.g.k., podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Według ugruntowanego w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2012 r., sygn. akt II FSK 40/11, sygn. akt II FSK 2241/10) z art. 21 ust. 1 p.g.k. wynika zasada związania organu podatkowego danymi z ewidencji gruntów, a skarżący kwestionujący prawidłowość danych zawartych w ewidencji winni wszcząć procedurę ich zmiany przed organem prowadzącym tę ewidencję. Organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń, co do przedmiotu opodatkowania, jak i podmiotu podatkowego. Podważenie zapisów ewidencji, bądź ich zmiana, może nastąpić w postępowaniu prowadzonym przed właściwym w tej sprawie organem administracji. W ocenie Sądu zatem, na gruncie rozpoznawanej sprawy stwierdzić przyjdzie, że z całą pewnością, decyzja dotycząca zmiany zapisów w ewidencji gruntów i budynków jest decyzją podlegającą wykonaniu, które polega na dokonaniu czynności materialno-technicznej – zmianie wpisu w ewidencji. Jednakże wskazywane przez skarżących skutki w postaci obciążeń podatkowych nie są bezpośrednim następstwem wykonania decyzji w przedmiocie zmiany wpisu w ewidencji gruntów, a zatem nie mogą stanowić argumentu przemawiającego za jej wstrzymaniem. Taka ocena Sądu, jest tożsama ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym w postanowieniu z dnia 25 stycznia 2007 r., sygn. akt I OZ 26/07, że "Samo przypuszczenie, że zmiana wpisu w ewidencji może doprowadzić w przyszłości do wydania aktów administracyjnych dotyczących obciążeń podatkowych (...), nie stanowi okoliczności uzasadniającej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji." Ponadto jak wynika to z powołanych już orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego fakt, że ewentualne rozstrzygnięcie zmieniające kwalifikację gruntów i budynków wstecz, będzie mogło w przyszłości stanowić podstawę wzruszenia decyzji organu podatkowego w trybie nadzwyczajnym na podstawie art. 254 § 1 Ordynacji podatkowej (por. wskazywany już wyżej wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2012 r., sygn. akt II FSK 40/11), przemawia za tym, że wykonanie decyzji przed rozpoznaniem skargi nie łączy się zatem z niebezpieczeństwem powstania po stronie skarżącej znacznej szkody w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a. Natomiast "Rodzaj obowiązku tj. zobowiązanie podatkowe nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny, skoro chodzi o świadczenie pieniężne, którego spełnienie z natury rzeczy jest odwracalne (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2009 r., sygn. akt IIGZ 80/90). Dodatkowo w orzecznictwie stwierdzono, że "W sytuacji ewentualnego wzruszenia decyzji administracyjnej istnieje oczywista możliwość zwrotu skarżącemu kwoty orzeczonej w decyzji. Nie ma przy tym znaczenia kwestia skomplikowanego odzyskania uiszczonych kwot i czasu ich odzyskania, gdyż w wypadku pozytywnego dla skarżącego rozstrzygnięcia będą mu przysługiwały określone środki prawne, które doprowadzą do zwrotu przez organ zapłaconych przez skarżącego należności (...)" (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt V SA/Wa 1568/13). Mając na uwadze powyższe trzeba stwierdzić, że skutki wykonania zaskarżonej decyzji są inne niż te, które zdaniem skarżących uzasadniają wstrzymanie jej wykonania, w postaci ewentualnego podwyższenia zobowiązań podatkowych i nie są one nieodwracalne, a więc nie mogą stanowić okoliczności uzasadniającej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W związku z tym, Sąd działając na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wszystkie powołane w uzasadnieniu postanowienia orzeczenia są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, adres strony https://cbois.nsa.gov.pl).