II SA/Op 507/13

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu Anna Misiak po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku adwokata D. T. o wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi T. R. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 29 maja 2013 r., nr [....], w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku stałego. postanawia : przyznać adwokatowi D. T. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu T. R. w kwocie 442,80 zł (słownie: czterysta czterdzieści dwa złote osiemdziesiąt groszy) zawierającej podatek od towarów i usług, w kwocie 82,80 zł (słownie: osiemdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy). Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu postanowieniem z 11 września 2013 r. przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Na tej podstawie Dziekan Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] wyznaczył pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata D. T., wykonującego zawód w Kancelarii Adwokackiej w [...]. Pełnomocnik skarżącego złożył w dniu 16 października 2014 r., skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 29 maja 2013 r., wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W skardze, pełnomocnik wniósł o przyznanie mu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. Postanowieniem z dnia 2 grudnia 2013 r., Sąd przywrócił termin do wniesienia skargi. Następnie na rozprawie w dniu 18 lutego 2014 r., Sąd wydał wyrok oddalający skargę. Udział w rozprawie wziął substytut pełnomocnik skarżącego, aplikant adwokacki P. S. i złożył na niej wniosek o zwrot kosztów udzielonej z urzędu pomocy prawnej, oświadczając, że nie zostały one opłacone w całości, ani w części przez skarżacego. Dnia 25 kwietnia 2014 r. adwokat D. T., złożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku. Załączył do niej pismo przewodnie w którym oświadczył, że przesłał ją skarżącemu oraz dziekanowi ORA w [...], zgodnie z uchwałą nr [...] Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia 15 września 2007 r. Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Pełnomocnik strony skarżącej reprezentował ją w postępowaniu I instancyjnym, sporządził skargę wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia i złożył do Sądu opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku. Wyznaczony adwokat wywiązał się zatem z powierzonych mu obowiązków. Stąd też, zasądzenie wynagrodzenia z tego tytułu jest zasadne. W związku z tym orzecznik przyznał pełnomocnikowi wynagrodzenie za I instancję w kwocie 240 zł. na podstawie § 18 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U z 2013 r., poz. 461), zwanego dalej "rozporządzeniem", podwyższone o stawkę podatku od towarów i usług ustaloną w oparciu o art. 41 ust. 1 i art. 146 a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r., nr 177, poz. 1054 z późn. zm.) w związku z 2 ust. 3 w/w rozporządzenia i wynoszącą w tym wypadku 55,20 zł. Za sporządzenie i wniesienie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, orzecznik przyznał natomiast adwokatowi wynagrodzenie w kwocie 120 zł. na podstawie § 18 ust. 1 pkt. 2 lit. b w/w rozporządzenia, podwyższone o stawkę podatku od towarów i usług ustaloną w oparciu o w/w art. 41 ust. 1 i art. 146 a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług w zw. z § 2 ust. 3 w/w rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości i wynoszącą w tym wypadku 27,60 zł. Przychodzi w tym miejscu odnotować, iż przyznając adwokatowi wynagrodzenie należy brać pod uwagę, stosownie do § 2 ust. 1 rozporządzenia, niezbędny nakład jego pracy, a także charakter sprawy i wkład jego pracy w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Ocena tych czynników uzasadniała, zdaniem orzecznika, przyznanie wynagrodzenia we wskazanych stawkach minimalnych. Wymagającą omówienia kwestią jest także przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu za udział w rozprawie przed sąd I instancji, w sytuacji, gdy udzielił on do zastępowania go przy tej czynności, pełnomocnictwa substytucyjnego innemu adwokatowi. Według poglądów orzecznictwa pełnomocnik substytucyjny nie może wystąpić skutecznie o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W świetle przepisu art. 250 .P.p.s.a., wynagrodzenie otrzymuje wyznaczony adwokat, a zatem przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej może nastąpić wyłącznie na jego wniosek i wyłącznie na podstawie złożonego przez niego oświadczenia. Jednocześnie oddalenie wniosku pełnomocnika substytucyjnego o zasądzenie na jego rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, nie stanowi przeszkody do przyznania ustanowionemu w ramach prawa pomocy pełnomocnikowi wynagrodzenia w zakresie poniesionych kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Może to nastąpić po złożeniu przez niego stosownego wniosku i oświadczenia. Takie stanowisko zostało wyrażone w postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 1895/12 i w postanowieniu tego sądu z dnia 26 czerwca 2013 r., sygn. akt IVSA/Wa 1367/12. W orzeczeniach tych WSA w Warszawie stwierdził też - powołując się na postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2010 r., sygn. akt I OZ 184/10 i z dnia 22 grudnia 2010 r., sygn. akt II OZ 1288/10 – że w kwestie rozliczeń między wyznaczonym adwokatem a pełnomocnikiem substytucyjnym nie może ingerować sąd administracyjny. Wszystkie powołane orzeczenia sądów są dostępne na stronie internetowej orzeczeń http://orzeczenia.nsa.gov.pl. W niniejszej sprawie biorący udział w rozprawie przed sądem I instancji substytut adwokata z urzędu, aplikant adwokacki P. S., złożył wniosek o przyznanie na jego rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej i oświadczenie, że nie zostały pokryte w całości, ani w części. Referendarz nie rozstrzygnął jednakże o oddaleniu tego wniosku, uznając, że wyjaśnienie powyższej kwestii w uzasadnieniu niniejszego postanowienia będzie właściwe dla jego załatwienia. Jak bowiem wynika z powyżej przytoczonych orzeczeń, Sąd oddala wniosek pełnomocnika substytucyjnego o zasądzanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną w ramach substytucji, uznając, że wynagrodzenie to można przyznać jedynie pełnomocnikowi z urzędu wyznaczonemu przez właściwy samorząd i tylko na jego wyraźny wniosek. Adwokat D. T. składając wniesienia skargę, zawarł w niej wniosek o wynagrodzenie, zawierający oświadczenie w kwestii nieopłacenia prawa pomocy przez stronę. Wniosek ten obejmował całość tych kosztów, czyli również za udział w rozprawie przed sądem I instancji, na której występował w jego miejsce pełnomocnik substytucyjny. Istotne dla powyższego rozstrzygnięcia jest także to, iż odnośnie dokonywanych przez pełnomocnika czynności złożenia skargi, wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia, a także udziału w rozprawie przed sądem I instancji, w ocenie orzekającego sądowego wynagrodzenie za te czynności pokrywa wynagrodzenie przyznane ogólnie za jego działania w postępowaniu przed sądem I instancji. Takie stanowisko orzekającego znajduje potwierdzenie w poglądzie przedstawionym przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt II FZ 190/13, dostępne Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, adres strony http://orzeczenia.nsa.gov.pl, według którego wynagrodzenie należy się co do zasady za całokształt działań pełnomocnika., które doprowadzą do wydania orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie w danej instancji. Biorąc pod uwagę powyższe, orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 w związku z art. 250 P.p.s.a.