I SA/Po 16/17
PostanowienieWSA w Poznaniu2017-02-21
Skład orzekający: Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej powinien zostać uwzględniony, gdy skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku było zbyt ogólnikowe i pozbawione stosownych dokumentów potwierdzających stan majątkowy skarżącej oraz wysokość środków pieniężnych, którymi dysponuje.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług. Pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że wszczęto postępowanie egzekucyjne, które prowadzi do zajęcia wynagrodzenia i wierzytelności skarżącej, co uniemożliwi utrzymanie rodziny, w tym małoletniego dziecka. Skarżąca dołączyła dokumenty dotyczące zajęcia i wysokości dochodów.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi K. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do lutego oraz od września do grudnia 2010 r.; postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – adwokata, pismem z dnia 30 listopada 2016 r., wniosła skargę na wymienioną w rubrum niniejszego orzeczenia decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. z dnia 15 października 2015 r., nr [...] określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2010 r., oraz określającą podatek do zapłaty na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54 poz. 535 ze zm.).
Pismem z dnia 01 lutego 2017 r., pełnomocnik skarżącej wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że w dniu 30 listopada 2016 r., doszło do wystawienia tytułów wykonawczych. Następnie w dniu 09 grudnia 2016 r., Naczelnik Urzędu Skarbowego P. - [...] przystąpił do wykonania tych tytułów zajmując wynagrodzenie skarżącej oraz jej wierzytelności z rachunku bankowego. Wyjaśniony przy tym, że skarżąca jest zatrudniona na [...] etatu za wynagrodzeniem w kwocie [...]zł brutto. Wynagrodzenie to na skutek zajęcia jest umniejszane o kwotę [...]zł. Do wypłaty pozostaje więc kwota ok. [...] zł. Skarżąca ma przy tym na utrzymaniu małoletniego syna niemającego własnych dochodów. Maż skarżącej pracuje na pół etatu za wynagrodzeniem w kwocie [...]zł. Łączny dochód skarżącej oraz jej męża wynosi [...] zł. W razie zajęcia wynagrodzenia skarżącej niemożliwe stanie się utrzymanie rodziny. Zdaniem wnioskodawczyni brak wykonania zaskarżonej decyzji stwarza jej rodzinie, a zwłaszcza małoletniemu dziecku niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Do wniosku dołączono kopię tytułów wykonawczych, zawiadomienie o zajęciu wynagrodzenia za pracę, zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego oraz zaświadczenia o wysokości zarobków skarżącej i jej męża.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej w skrócie: "p.p.s.a."), wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątek od powyższej zasady stanowi regulacja zawarta w art. 61 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Z uwagi na treść normatywną powyższych przepisów należy stwierdzić, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez stronę skarżącą wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaznaczyć należy, że chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, skarżący ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków [por. postanowienie NSA z dnia 14 listopada 2006 r., II FZ 585/06, dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl]. W celu uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji należy zatem przedstawić dokumenty, które uprawdopodobnią opisywaną sytuację, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Potwierdza to orzecznictwo sądowoadministracyjne, np. postanowienie NSA z dnia 10 grudnia 2013 r., I FSK 2109/13, w którym sąd wyraźnie wskazał, że "wniosek (o wstrzymanie wykonania decyzji) poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje – jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy – możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego". Co więcej w orzecznictwie wskazuje się również, że ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu [tak: postanowienie NSA z dnia 12 września 2014 r., I FZ 332/14, dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl].
Odnosząc powyższe rozważania do realiów niniejszej sprawy należy zauważyć, że niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków skarżąca dopatruje się w skutkach wynikających z przymusowej egzekucji zobowiązania podatkowego, którego wysokość określono zaskarżoną decyzją. Uzasadniając wniosek o ochronę tymczasową skarżąca zwraca uwagę nie wielkość zarobków członków jej rodziny oraz fakt utrzymywania małoletniego dziecka. W ocenie tutejszego sądu, z uwagi na charakter objętego skargą rozstrzygnięcia, wydanie orzeczenia w przedmiocie ochrony tymczasowej musi zostać poprzedzone porównaniem sytuacji majątkowej i finansowej skarżącej z wielkością obowiązku wynikającego z zaskarżonej decyzji. Na podstawie dołączonych do rozpoznawanego wniosku dokumentów możliwe jest ustalenie wielkości przychodów skarżącej oraz jej męża z tytułu zatrudnienia. Strona skarżąca nie przedstawiła jednak żadnych dokumentów pozwalających na ustalenie jej stanu majątkowego. W rozpoznawanym wniosku brak jest informacji o wielości środków pieniężnych znajdujących się na zajętych rachunkach. Strona skarżąca nie zobrazowała przy tym w żadnej mierze stanu swojego posiadania, nie udzielając żadnych wyjaśnień w zakresie posiadanego majątku. Z uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie wynika czy skarżąca posiada przykładowo nieruchomości bądź ruchomości o znacznej wartości. Do skargi nie dołączono nawet wyciągów z rachunków bankowych, które mogłyby zobrazować wydatki rodziny wnioskodawczyni oraz stan ewentualnych oszczędności. Braki w powyższym zakresie nie pozwalają na ustalenie wartości środków pieniężnych jakimi dysponuje skarżąca, co implikuje również brak możliwości dokonania oceny czy wykonanie objętej skargą decyzji skutkować będzie uszczerbkiem zagrażającym egzystencji rodziny skarżącej, co świadczyłoby o występowaniu w sprawie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niezależnie od powyższego z uwagi na regulacje art. 8 – 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 599 ze zm.) – będące przejawem zasady poszanowania minimum egzystencji – ewentualna egzekucja zaskarżonej decyzji i tak będzie ograniczona do zakresu, w jakim nie będzie to zagrażać minimum utrzymania rodziny skarżącej.
Godzi się w tym miejscu również zauważyć, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło [tak: postanowienie NSA z dnia 1 października 2014 r., II FZ 1380/14, dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl]. Okoliczności takich nie sposób jednak doszukać w uzasadnieniu rozpoznawanego wniosku.
Konkludując powyższe rozważania należy stwierdzić, że na skutek nie dość szczegółowego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, skarżąca nie wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji będzie łączyć się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z uwagi na powyższe wniosek strony skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie.
W tym stanie rzeczy, sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło