I SA/Po 1618/15

WyrokWSA w Poznaniu2015-12-11

Skład orzekający: Waldemar Inerowicz, Katarzyna Nikodem, Karol Pawlicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy ma obowiązek wszcząć postępowanie w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej za zobowiązania podatkowe, jeśli na dzień złożenia wniosku nie istnieją wymagalne zaległości podatkowe?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie ma obowiązku wszczynać postępowania w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej za zobowiązania podatkowe, jeśli na dzień złożenia wniosku nie istnieją wymagalne zaległości podatkowe. Odpowiedzialność osoby trzeciej może być ustalona jedynie w odniesieniu do istniejących zaległości podatkowych. W przypadku braku takich zaległości, wniosek o wszczęcie postępowania w tym zakresie podlega odrzuceniu na podstawie art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej.
Stan faktyczny
Skarżąca M. Z. wniosła o wszczęcie postępowania w celu ustalenia, że nie odpowiada za zobowiązania podatkowe, ponieważ faktyczną działalność prowadził M. G. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił wszczęcia postępowania, wskazując, że na skarżącą nie ciążyły żadne zaległości podatkowe. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, dodając, że zaległości podatkowe, które mogłyby obciążać osoby trzecie, uległy przedawnieniu. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i błędne przyjęcie, że nie jest stroną postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędzia WSA Karol Pawlicki Protokolant: st. sekr. sąd. Izabela Kaczmarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi [...] na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej za zobowiązania podatkowe I. oddala skargę, II. przyznaje [...] od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] kwotę [...] uwzględniającą podatek od towarów i usług w kwocie [...] tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. Wnioskiem z dnia [...] M. Z. wystąpiła do Naczelnika Urzędu Skarbowego w A. o wszczęcie postępowania mającego na celu ustalenie, że nie odpowiada za zobowiązania z tytułu należności podatkowej, gdyż faktyczną działalność prowadził M. G., natomiast jej odpowiedzialność może wynikać z innej podstawy prawnej. W piśmie z dnia [...] M. Z. podniosła, że oczekuje na wszczęcie postępowania w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej za zobowiązania podatkowe. Z kolei w piśmie z dnia [...], stanowiącym odpowiedź na wezwanie organu, doprecyzowała, że ona jedynie formalnie figurowała w ewidencji, natomiast osobą faktycznie prowadzącą działalność gospodarczą, rodzącą obowiązek podatkowy, był M. G. Naczelnik Urzędu Skarbowego w A. postanowieniem z dnia [...], nr [...], odmówił M. Z. wszczęcia postępowania w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej za zobowiązania podatkowe. W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że na dzień złożenia wniosku, tj. na dzień [...], na M. Z. nie ciążyły żadne zaległości podatkowe, ani pochodne (np. koszty postępowania egzekucyjnego), dlatego też nie jest możliwe wszczęcie, prowadzenia postępowania i wydanie orzeczenia w żądanym zakresie. W zażaleniu z dnia [...] M. Z. wskazała, że zaskarża powyższe rozstrzygnięcie w całości. Dyrektor Izby Skarbowej w P. postanowieniem z dnia [...], nr [...], utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że w sprawie nie było możliwości wszczęcia z urzędu postępowania w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe, albowiem na dzień złożenia wniosku firma Z. M. Zakład Wielobranżowy "X.", działająca w okresie od [...] stycznia 1997 r. do [...] września 2003 r., nie posiadała zaległości podatkowych, którymi organ podatkowy mógłby obciążyć osoby trzecie. W tym kontekście zauważono, że organ egzekucyjny, w związku z istniejącymi zaległościami podatkowymi oraz zaległymi składkami ubezpieczeniowymi, powstałymi w toku prowadzonej działalności gospodarczej, prowadził wobec M. Z. postępowanie egzekucyjne, mające na celu przymusowe ściągnięcie zaległych zobowiązań za lata 1998-2001, jednakże niewyegzekwowane zaległości uległy przedawnieniu i nie są już wymagalne. Wskazano, że zaległości podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu wypłat wynagrodzeń za okres od listopada 2000 r. do grudnia 2001 r. uległy przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2007 r. Zaległości z tytułu niezapłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za miesiące kwiecień, maj i październik 1998 r. uległy przedawnieniu z dniem 22 kwietnia 2007 r., natomiast za luty 2000 r. przedawniły się w dniu 31 grudnia 2006 r. Również zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za okres od kwietnia 1998 r. do lutego 2000 r. uległy przedawnieniu z dniem 30 maja 2007 r., natomiast za grudzień 2001 r. przedawniły się w dniu 31 grudnia 2007 r. W związku z powyższym organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego w A. postanowieniami z dnia [...], nr [...], z dnia [...], nr [...] oraz z dnia [...], nr [...], umorzył prowadzone wobec M. Z. postępowania egzekucyjne, a aktualnie względem podatniczki nie prowadzi się żadnych postępowań egzekucyjnych. Organ II instancji stwierdził także, że w sprawie nie było możliwości wszczęcia postępowania na wniosek strony w zakresie orzeczenia o odpowiedzialności za zaległości podatkowe osoby trzeciej, M. G. Zaznaczono bowiem, że z takim wnioskiem, a więc działając jako strona postępowania, mógł wystąpić w rozpoznawanej sprawie jedynie M. G. W tym zakresie organ odwoławczy wskazał, że definicja "strony" została zawarta w przepisie art. 133 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm. - w skrócie: "O.p."), który zawiera zamknięty katalog podmiotów mogących być stroną w postępowaniu podatkowym. Zdaniem organu odwoławczego złożenie przez M. Z. wniosku o orzeczenie odpowiedzialności osób trzecich, w osobie M. G. nastąpiło przez podmiot nie będący stroną, w rozumieniu ww. przepisu. W konsekwencji poczynionych wyżej ustaleń Dyrektor Izby Skarbowej w P., na podstawie art. 165a O.p., odmówił wszczęcia postępowania w zakresie orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe. W skardze z dnia [...] złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu M. Z. wniosła o uchylenie powyższego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w P. i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie: - art. 122 O.p. polegającego na przeprowadzeniu postępowania bez dokładnego wyjaśniania stanu faktycznego sprawy, nieuwzględnienie wszystkich okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia prawy, - art. 123 O.p. polegającego na wybiórczym przeprowadzeniu postępowania dowodowego i dokonanie oceny dowodów z pominięciem części dowodów, - art. 133 O.p. poprzez wadliwe przyjęcie, iż skarżąca nie jest stroną i nie posiada interesu prawnego w postępowaniu dotyczącym ustalenia odpowiedzialności M. G. za zobowiązania podatkowe jako osoby trzeciej, - art. 210 § 4 O.p. polegające na niewłaściwym zastosowaniu poprzez pominięcie szczegółowego wyjaśnienia podstawy prawnej i faktycznej rozstrzygnięcia, - art. 113 O.p. poprzez wadliwe przyjęcie, iż do oceny wystąpienia przesłanek przeniesienia odpowiedzialności za zobowiązania na osobę trzecią niezbędne jest posiadanie wymagalnych, niespłaconych zobowiązań, podczas gdy istotne jest to, że M. Z. firmowała swoim nazwiskiem działalność gospodarczą M. G. w okresie 1997-2003, z tytułu czego powstały zobowiązania podatkowe, które wskutek egzekucji zostały spłacone. W uzasadnieniu skargi skarżąca stwierdziła, że jest podatnikiem i z tego faktu wywodziła, że jest stroną postępowania podatkowego. Podniosła przy tym, że w sprawie należy uwzględnić okoliczność, że formalnie to ona (M. Z.) figurowała w ewidencji działalności gospodarczej, a działalność tę prowadził faktycznie M. G. Ponadto skarżąca wskazała, że Sąd Okręgowy w A., prawomocnym wyrokiem, orzekł, że nie ponosi ona odpowiedzialności za zobowiązania z tytułu przedmiotowych składek. W związku z tym uznała, że zgłoszone przez nią w toku postępowania wnioski dowodowe w sposób dostateczny uprawdopodobniają jej wersję, natomiast organ odmawiając ich przeprowadzenia naruszył obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia sprawy. Zdaniem skarżącej, konsekwencją figurowania w ewidencji gospodarczej przez M. Z. było ściągnięcie podatków, za które odpowiedzialność ponosi M. G. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w P. podtrzymał w całości stanowisko i argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. W piśmie procesowym z dnia [...], M. Z., reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu, zarzuciła, że w aktach sprawy brak jest rzetelnej informacji, co do rozliczenia wyegzekwowanych kwot. Wskazała, że w piśmie z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w A. poinformował, że wyegzekwował od skarżącej kwotę [...] zł, którą zarachował wyłącznie na podatek dochodowy od osób fizycznych płacony przez płatnika od wypłat wynagrodzeń odsetki oraz koszty. Skarżąca podniosła, że wyegzekwowano od niej kwotę [...] zł, a z przesłanego jej rozliczenia z dnia 31 marca 2015 r. wynika, że organ zarachowywał potrącane kwoty także na podatek od towarów i usług - VAT-7. Zdaniem skarżącej, ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i z uzasadnień wydanych postanowień jednoznacznie wynika, że organy "prześlizgnęły" się po sprawie, bardzo pobieżnie zapoznały się ze stanem faktycznym i nie odniosły się do wniosków skarżącej, ani nie uzasadniły prawidłowo swojego stanowiska. W szczególności skarżąca zarzuciła, że w uzasadnieniu zaskarżonych aktów brak jest jakiejkolwiek informacji, czy w stosunku do M. Z. wydana została decyzja w trybie art. 108 O.p., albo czy wydano taką decyzję w stosunku do M. G., który faktycznie prowadził działalność gospodarczą. Ustalenie tego faktu i wskazanie go w uzasadnieniu pozwoliłoby dokonać bardzo istotnej w sprawie oceny, czy skarżąca odpowiada, jak podatnik za zaległości podatkowe mimo, że formalnie powstały one z tytułu działania firmy, która została na nią tylko zarejestrowana, czy jako jak osoba trzecia (art. 113 O.p.), a w konsekwencji, czy prawidłowe było postępowanie egzekucyjne prowadzone w stosunku do skarżącej. Autorka skargi podniosła ponadto, że brak odniesienia się przez organy obu instancji w zaskarżonych postanowieniach do jej żądań zawartych we wniosku z dnia [...] i jego uzupełnieniach, nieprawidłowe zakwalifikowanie żądania wniosku, nierzetelne i pobieżne ustalenia faktyczne w niniejszej sprawie, uniemożliwiają ustalenie chociażby: na poczet jakiego zobowiązania, w jakiej wysokości i na jakiej podstawie prawnej organ egzekwował należności od M. Z. z jej wynagrodzenia, czy jako podatnika, czy osoby trzeciej. W konkluzji skarżąca stwierdziła, że brak odniesienia się do ww. kwestii nasuwa uzasadnione podejrzenie, że organy podatkowe mogły działać niezgodnie z prawem egzekwując od niej zaległości podatkowe, za które ona nie odpowiadała jako podatnik. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W toku sądowej kontroli zaskarżonego postanowienia, przeprowadzonej na podstawie kryterium zgodności z prawem, w kontekście zarzutów sformułowanych w skardze, kluczową i najistotniejszą sporną kwestią w niniejszej sprawie, jest ocena zasadności zastosowania w sprawie przepisu art. 165a § 1 O.p., uzasadniającego odmowę wszczęcia postępowania w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej za zobowiązania podatkowe. Skarżąca zarzuciła organom podatkowym naruszenie przepisów postępowania, w tym podstawowych zasad postępowania podatkowego wynikających z art. 121, art. 122, art. 123, art. 133, art. 180 § 1 O.p. i art. 210 § 4 O.p. Ponadto skarżąca zarzuciła rażące naruszenie art. 113 O.p. Przystępując do oceny wskazanych zarzutów kwalifikowanych jako naruszenia przepisów postępowania, Sąd miał na uwadze wyrażony w piśmiennictwie pogląd, według którego, chodzi tu o pewne wady stosowania przez organy regulacji proceduralnych, które mogą polegać na: - niedopełnieniu przez organy obowiązków wynikających z tych regulacji, - uniemożliwieniu stronie skorzystania z zawartych w tych regulacjach uprawnień, - błędnej wykładni poszczególnych przepisów regulacji proceduralnej stosowanej przez organ (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. prof. R. Hausera i prof. M. Wierzbowskiego, Wyd. C.H. Beck W-wa 2011, s. 529). Wszystkie wymienione wyżej postaci naruszeń, muszą mieć jednak wspólną cechę istotności, co oznacza, że gdyby organ nie naruszył prawa, to najprawdopodobniej zapadłaby decyzja o innej treści. Tylko bowiem takie naruszenia przepisów mogłyby uzasadniać zastosowanie przez Sąd pierwszej instancji środka przewidzianego w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c (por. wyrok NSA z dnia 9 lipca 2013 r., I OSK 437/12, LEX nr 1375112). Jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, wpływanie istotne na wynik sprawy, to prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji lub postanowienia, a więc ukształtowanie w nich stosunku administracyjnego, materialnego lub procesowego. Sąd uchylając z tych powodów decyzję lub postanowienie musi wykazać, że gdyby nie było stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej mogłoby być inne (tak NSA w wyroku z dnia 14 lutego 2013 r., I GSK 363/12, LEX 1356919; wyrok NSA z dnia 18 grudnia 2012 r., II OSK 1490/11, LEX nr 1286271). Podkreśla się także, że aby jednoznacznie uznać, że tego rodzaju naruszenie wystąpiło, nieodzowne jest wykazanie przez stronę, że wytykane naruszenie taki wpływ mogło mieć. Przy ocenie zasadności wskazanych w skardze naruszeń przepisów postępowania, podnieść na wstępie należy, że punktem wyjścia dla analizy reguł postępowania podatkowego jest zasada wyrażona w art. 120 O.p. zgodnie z którą, organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa, stanowiąca konkretyzację normy konstytucyjnej zawartej w art. 7 Konstytucji RP. Zgodnie natomiast z art. 125 § 1 O.p. organy podatkowe powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Należy podkreślić, że w myśl art. 187 § 1 O.p. organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Na podstawie art. 188 O.p. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Przepisy te stanowią konkretyzację zasady prawdy materialnej, przewidzianej w art. 122 O.p. poprzez wprowadzenie dyrektywy zupełności postępowania dowodowego. To bowiem organ podatkowy zabiega w postępowaniu o udowodnienie każdego faktu za pomocą wszystkich dostępnych środków i źródeł dowodowych, by wydać stosowne orzeczenie. W kontekście powołanego przez skarżącą zarzutu naruszenia art. 210 § 4 O.p. wskazać ponadto należy, że co do zasady, zarówno materiał dowodowy, jak i jego ocena winny znaleźć swoje odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji podatkowej. Uzasadnienie faktyczne decyzji (postanowienia) powinno zawierać, w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. Uzasadnienie prawne musi zaś zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie faktyczne winno być spójne i logiczne, tak by z jego treści w sposób nie budzący wątpliwości wynikał ustalony przez organ podatkowy stan faktyczny, stanowiący podstawę rozstrzygnięcia podatkowego. Norma ta jest uzupełnieniem postanowień zawartych w art. 124 O.p. zgodnie z którym organy podatkowe powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez stosowania środków przymusu. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu w pierwszej kolejności należy rozważyć, czy organy podatkowe właściwie odczytały intencję skarżącej, która towarzyszyła zamiarowi wszczęcia postępowania podatkowego. Jak wynika z uzasadnienia wniosku skarżącej z dnia [...] (k. 3 akt admin.), domagała się ona wszczęcia postępowania, w którym stwierdzony zostanie brak odpowiedzialności skarżącej za zobowiązania "z tytułu należności" podatkowej. Z uzasadnienia tego wniosku i kolejnych pism skarżącej wynika, że prowadziła ona działalność gospodarczą pod firmą Zakład Wielobranżowy "X.", występując w roli osoby firmującej faktyczną działalność, którą prowadzić miał M. G. (jako firmant). Skarżąca przedstawiła w sposób ogólny kontekst faktyczny związany z orzeczeniami wydanymi przez sądy powszechne orzekające w sprawach ubezpieczeń społecznych, na podstawie których skarżąca uzasadniała brak jej odpowiedzialności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, należnych od niej jako osoby prowadzącej działalność gospodarczą. Jak się wydaje, skarżąca zmierzała do uzyskania analogicznego rozstrzygnięcia w sprawie obciążających ją w przeszłości zaległości podatkowych, w związku z którymi toczyło się wobec niej postępowanie egzekucyjne. Z uzupełniających ustaleń dokonanych przez organ odwoławczy wynika także, że postępowanie egzekucyjne dotyczyło zaległych zobowiązań za lata 1998-2001 (w podatku dochodowym od osób fizycznych i w podatku od towarów i usług), a na dzień wydania postanowień przez organ I i II instancji postępowanie egzekucyjne nie toczyło się, ponieważ niewyegzekwowane zaległości uległy przedawnieniu i nie są już wymagalne. W rezultacie, na dzień złożenia przez skarżącą wniosku o wszczęcie postępowania nie ciążyły na niej żadne zaległości podatkowe. Wobec powyższego organy trafnie zakwalifikowały wniosek skarżącej jako zmierzający do ustalenia odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, skoro skarżąca wyraźnie wskazywała na osobę M. G., który miał faktycznie prowadzić działalność gospodarczą, a tym samym to on winien odpowiadać jako podatnik za zaległości podatkowe (jak chce tego skarżąca). Jak wynika ze sformułowanego w skardze zarzutu naruszenia art. 113 O.p. i jego uzasadnienia, skarżąca błędnie interpretuje ten przepis i okoliczności, w których znajduje on zastosowanie. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli podatnik, za zgodą innej osoby, w celu zatajenia prowadzenia działalności gospodarczej lub rzeczywistych rozmiarów tej działalności, posługuje się lub posługiwał się imieniem i nazwiskiem, nazwą lub firmą tej osoby, osoba ta ponosi solidarną odpowiedzialność z podatnikiem całym swoim majątkiem za zaległości podatkowe powstałe podczas prowadzenia tej działalności. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że jakkolwiek art. 113 O.p. wprost nie wymienia przesłanek odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe, to przyjmuje się, że tymi przesłankami są: 1) powstanie zaległości podatkowych podczas prowadzenia ukrytej działalności gospodarczej, 2) zgoda firmującego, 3) posługiwanie się cudzą firmą w celu ukrycia faktu prowadzenia własnej działalności gospodarczej lub jej rzeczywistych rozmiarów. Godząc się na firmowanie działalności podatnik firmujący naraża się na ponoszenie odpowiedzialności za jego zaległości jako osoba trzecia. Na podstawie tego przepisu podmiotem odpowiedzialnym za zobowiązania może być zarówno osoba, która do ujawnienia tego czynu nie była znana organowi podatkowemu jako podatnik, jak i osoba, która bierze udział w postępowaniu podatkowym, ale niezależnie od zgłoszonego obowiązku podatkowego, prowadzi przez podstawioną osobę jeszcze inną działalność nie objętą tym zgłoszeniem (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 16 marca 2011 r., I SA/Gl 1325/10, LEX nr 1098831). Przepis ten - co do zasady - może być podstawą ustalenia solidarnej odpowiedzialności skarżącej za zaległości podatkowe w sytuacji, gdyby takie zaległości istniały, a jako podatnik byłby za nie odpowiedzialny M. G. A zatem, zakres zastosowania tego przepisu nie dotyczy przypadku, w którym podmiot który pozostaje co najmniej formalnie podatnikiem podejmuje działania zmierzające do wyłączenia swej odpowiedzialności, jako podatnika z powołaniem się na okoliczność zaistnienia firmanctwa (co ma miejsce w niniejszej sprawie). Z okoliczności sprawy wynika jednak, że wobec organów jako podatnik występuje skarżąca, a nie M. G., i to wobec niej jako podatnika, prowadzone było postępowanie egzekucyjne. W ocenie Sądu, rację mają organy podatkowe wskazując na konieczność istnienia zaległości podatkowych, w stosunku do których można ustalić i określić odpowiedzialność danej osoby, jako podatnika albo osoby trzeciej. Gdyby zatem takie zaległości istniały na dzień złożenia wniosku przez skarżącą i ujawnienia firmanctwa, organ podatkowy zobowiązany byłby z urzędu do wszczęcia postępowania podatkowego, w toku którego wyjaśnione zostałyby okoliczności faktycznego prowadzenia działalności przez M. G. i wskazania jego osoby jako podatnika. Dopiero w takiej sytuacji pojawiłaby się możliwość rozważenia stosowania art. 113 O.p., jako podstawy solidarnej odpowiedzialności skarżącej. Z tego punktu widzenia, słusznie uznał organ odwoławczy, że skarżąca nie ma interesu prawnego w rozumieniu art. 133 O.p., uzasadniającego wszczęcie na jej wniosek postępowania podatkowego wobec osoby trzeciej, którą w okolicznościach faktycznych sprawy, miałby być M. G. Zdaniem Sądu, za zbyt daleko idący uznać należy pogląd skarżącej, która sugeruje możliwość rozpoznania przez organy podatkowe pisma skarżącej jako wniosku o wznowienie postępowania (art. 240 § 1 O.p.), bez wskazania o jakie postępowanie zakończone ostateczną decyzją chodzi i jaka jest ustawowa podstawa wznowienia. W ocenie Sądu takiej intencji nie sposób odczytać z pism skarżącej. Podobnie, w ocenie Sądu, brak było uzasadnionych podstaw do inicjowania postępowania zmierzającego do weryfikacji zakończonych postępowań egzekucyjnych i badania podstaw prowadzenia egzekucji i sposobu rozliczenia wyegzekwowanych należności. Te kwestie mogły zostać poddane pod rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, m.in. przez zgłoszenie odpowiedniego zarzutu na podstawie art. 33 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j.: Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zmian.) lub wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego złożonego w trybie art. 59 § 1 tej ustawy. W podsumowaniu sądowej kontroli zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że organy podatkowe nie naruszyły przepisów postępowania w sposób wskazany przez skarżącą, a ustalone okoliczności faktyczne i stanowisko skarżącej uzasadniały zastosowanie w sprawie art. 165a § 1 O.p., jako podstawy prawnej odmowy wszczęcia postępowania podatkowego na wniosek skarżącej. Stanowisko organu odwoławczego przedstawione zostało w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, które zawierało wszystkie niezbędne elementy w zakresie przedstawienia podstawy faktycznej i prawnej wydanego rozstrzygnięcia, co pozwoliło na dokonanie sądowej kontroli tego aktu. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. O kosztach pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 205 § 1 i 2 P.p.s.a. w związku z § 2 ust. 1 i 3, §14 ust. 2 pkt 1 lit. c) oraz § 15 pkt 1 i § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst. jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło