I SA/Po 805/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sylwester Marciniak Sędziowie NSA Janusz Ruszyński Sylwia Zapalska(spr) Protokolant st.sekr.sąd. Alicja Ajnbacher po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi R. P. na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za lipiec 2001 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Urzędu Skarbowego z dnia [...] o nr [...] II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz R.P. kwotę 200,- zł tytułem zwrotu kosztów sądowych III. wstrzymuje wykonania decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku /-/J.Ruszyński /-/S.Marciniak /-/S.Zapalska R. P. w 2001 r. prowadził działalność gospodarczą sklep spożywczo-warzywny we W. oraz w sezonie letnim sklep spożywczy i gastronomię w W . Prowadzenie podatkowej księgi przychodów i rozchodów, a także rozliczenie podatku dochodowego jak i podatku od towarów i usług oraz wypełnienie deklaracji podatkowych podatnik R. P. zlecił i udzielił pełnomocnictwa doradcy podatkowemu B. R. właścicielce Biura Usług Podatkowych "A". To Biuro na zlecenie podatnika przesłało w dniu [...] sierpnia 2001 r. listem poleconym nr R 023500 do Urzędu Skarbowego Punkt Obsługi Podatników we W. deklarację rozliczeniową VAT-7 za miesiąc lipiec 2001 r. wykazując nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc w wysokości [...] zł. Urząd Skarbowy w dniu [...]2001 r. wszczął kontrolę podatkową w zakresie prawidłowości rozliczenia podatku od towarów i usług za lipiec 2001 r. Decyzją z dnia [...] Urząd Skarbowy określił R. P. kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł, odmiennie od wykazanej w deklaracji VAT-7 za miesiąc lipiec 2001 r. nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w wysokości [...] zł, zaległość podatkową w podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł, która podlega wypłacie na konto Urzędu Skarbowego wraz z należnymi odsetkami za zwłokę i odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji w wysokości [...] zł. W uzasadnieniu organ wyraził pogląd, że deklaracja VAT-7 za lipiec 2001 r. została złożona dopiero w dniu [...] sierpnia 2001 r. (data nadania [...] sierpnia 2001 r.) czyli z uchybieniem obowiązującego terminu określonego w art. 10 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym z 8 stycznia 1993 r. (Dz. U. Nr 11 poz. 50 z późn. zm.) i dlatego podatnik utracił uprawnienia określone w art. 19 ust. 1 i 3 cytowanej ustawy. Przepisy te stanowią, że podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, ale obniżenie kwoty podatku należnego o której mowa w ust. 1 następuje nie wcześniej niż w rozliczeniu za miesiąc, w którym podatnik otrzymał fakturę i nie później niż w rozliczeniu za miesiąc następny. Oznacza to, że możliwość skorzystania przez podatnika z prawa do zmniejszenia własnego podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług zależne jest od woli samego podatnika, który może z tego prawa skorzystać wyłącznie w ten sposób, że dokonano stosownego obniżenia podatku w złożonej w odpowiednim czasie deklaracji. Na poparcie swego stanowiska organ powołał uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 1998 r., sygn. akt FPS 9/97. W odwołaniu od powyższej decyzji podatnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając bezprawne pozbawienie go prawa do złożenia deklaracji korygującej, ponieważ organ podatkowy wszczął kontrolę w godzinach rannych [...] sierpnia 2001 r. zaraz po otrzymaniu przesyłki pocztowej z deklaracją VAT-7. Wniesione odwołanie nie zostało uwzględnione i Izba Skarbowa decyzją z [...] utrzymała w mocy decyzję organu I instancji i w uzasadnieniu decyzji wyraziła następujący pogląd prawny. Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług podatnik jest obowiązany składać w urzędzie skarbowym deklaracje podatkowe w podatku od towarów i usług za okresy miesięczne w terminie do 25 dnia miesiąca następnego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy. W związku z tym, że dzień 25 sierpnia 2001 r. przypadał w sobotę, a dzień 26 sierpnia był dniem ustawowo wolnym od pracy, to zgodnie z art. 161 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) jeśli ostatni termin przypada na dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień uważa się następny dzień po dniu wolnym od pracy. Wobec powyższego termin do złożenia deklaracji podatkowej dla podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 2001 r. upływał w dniu 27 sierpnia 2001 r. Podatnik złożył deklaracje z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 10 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, oraz utracił uprawnienia wynikające z art. 19 ust. 1 i ust. 3 cyt. ustawy. Powyższą decyzję zaskarżył pełnomocnik R. P. - doradca podatkowy do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargą, w której zarzucił naruszenie prawa notarialnego art. 10 ust. 1 i 19 ust. 1 i 3 pkt 1 w związku z art. 26 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym z 8 stycznia 1993 r. (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) oraz domagał się uchylenia obu decyzji. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa nie znajduje podstaw do zmiany swego stanowiska i wnosi o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Niesporne jest, ze deklaracja VAT-7 za miesiąc lipiec 2001 r. przesłana w dniu 28 sierpnia 2001 r. wpłynęła do Urzędu Skarbowego 29 sierpnia 2001 r., oraz że dzień 25 sierpnia przypadał w sobotę, a dzień 26 sierpnia 2001 r. był dniem ustawowo wolnym od pracy. Również niesporne jest, co podkreśla podatnik i organy podatkowe w obu decyzjach, że Urząd Skarbowy wszczął kontrolę u podatnika w zakresie prawidłowości rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 2001 r. w dniu 29 sierpnia 2001 r. zaraz po otrzymaniu przesyłki - deklaracji VAT-7. W ocenie Sądu takie postępowanie Urzędu Skarbowego naruszyło zasadę zaufania wynikająca z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 121 Ordynacji podatkowej ustawy z 29 sierpnia 1997 r. (Dz. U. nr 137 poz. 926 z późn.zm.) Należy odkreślić, że przytoczone przepisy mają na uwadze gwarancje prawne ochrony interesu jednostki w prowadzonym postępowaniu podatkowym i przy podejmowaniu decyzji. Przepisy art. 120 i 121 Ordynacji podatkowej zostały umieszczone przez ustawodawcę w Dziale IV postępowania podatkowego i w rozdziale 1 zasad ogólnych i wyrażają zasadę praworządności i zaufania do organów podatkowych. Urząd Skarbowy wszczynając kontrolę w dniu [...] 2001 r. zaraz po otrzymaniu przesyłki - deklaracji VAT-7 i te podstawowe zasady naruszył, ponieważ uniemożliwił podatnikowi sporządzenie korekty. Żaden z przepisów ustawy o podatku od towarów i usług nie wprowadza zakazu skorygowania uprzednio złożonej deklaracji podatkowej; stanowisko takie zostało również wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach NSA z 25 marca 1997 r. III SA 1852/95 i z dnia 20 marca 2003 r. I SA/Po 3416/01. Sąd w składzie orzekającym w sprawie niniejszej, podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z 13 stycznia 2000 r. III SA 8305/98/LEX nr 42895), że ani art. 19 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług, ani inne postanowienie ustawy nie pozbawiły prawa do możliwości odliczenia podatku należnego podatku naliczonego z tego jedynie powodu, że rozliczenie za konkretny miesiąc zostało przez podatnika dokonane po terminie wskazanym w art. 10 ust. 1 w związku z art. 26 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Również podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z 8 listopada 2001 r. w sprawie I SA/Wr 3106/00 "Korekta deklaracji zeznania w podatku VAT możliwa jest do czasu, kiedy organ podatkowy określił zobowiązanie w tym podatku za dany miesiąc w trybie art. 10 ust. 2 ustawy o VAT. Takie rozliczenie jest skuteczne, gdyż wynika to z faktu odniesienia się ustawodawcy do rozliczenia "za dany miesiąc", a nie do miesiąca. Słuszny zatem jest wniosek, iż jedynym terminem, o którym mowa w art. 19 ust. 3b ustawy o VAT, jest samo rozliczenie podatkowe za danym miesiąc, a nie termin złożenia deklaracji podatkowej. Gdyby było inaczej, to wówczas należałoby uznać, że mamy do czynienia z terminem zawitym, uniemożliwiającym dokonanie odliczenia po upływie konkretnej daty" i w wyroku z 27 stycznia 2003 r. I SA/Ka 2362/01 "Utrata uprawnienia do obniżenia podatku należnego nie powoduje naruszenie przez podatnika określonego w art. 10 ust. 1 w zw. z art. 26 ustawy o WAT terminu składania deklaracji podatkowej, gdyż żaden przepis ustawy nie przewiduje z tego powodu wyłączenia możliwości obniżenia podatku należnego o podatek naliczony". Uchwała NSA z 12 czerwca 1998 r., sygn.akt FPS 9/97 dotyczyła stanu prawnego obowiązującego do dnia 1 stycznia 1997 r., a w myśl art. 100 ustawy 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U. 153, poz. 1271 ze zm.) Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi "Ocena prawna wyrażona w wydanych przed dniem 1 stycznia 2004 r. uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego nie wiąże wojewódzkiego sądu administracyjnego rozpoznającego sprawę, której mowa w art. 97 § 1 rozpoznawana sprawa została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Poznaniu dnia 7 marca 2002 r.). Sąd mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności nie podziela argumentu organów podatkowych wyrażonego w obu decyzjach a stoi na stanowisku, że organy podatkowe swym postępowaniem naruszyły art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej, art. 120 i 121 Ordynacji podatkowej oraz art. 10 ust. 1 i 19 ust. 1 i 3 ustawy o podatku od towarów i usług. Z tych względów i w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 "a" i "c" art. 200 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz. 1270) Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. /-/J.Ruszyński /-/S.Marciniak /-/S.Zapalska LF