II SA/Po 137/15

WyrokWSA w Poznaniu2015-05-07

Skład orzekający: Barbara Drzazga, Maria Kwiecińska, Danuta Rzyminiak– Owczarczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego, gdy osoba, nad którą opieka miała być sprawowana, zmarła przed wejściem w życie przepisów wprowadzających ten zasiłek oraz czy brak odpowiedniego orzeczenia o niepełnosprawności uzasadnia umorzenie postępowania?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego, ponieważ osoba, nad którą opieka miała być sprawowana, zmarła przed wejściem w życie przepisów wprowadzających ten zasiłek, co czyni postępowanie bezprzedmiotowym. Ponadto, brak wymaganego przez ustawę orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności lub o niepełnosprawności z odpowiednimi wskazaniami, zamiast którego skarżący przedłożył jedynie zaświadczenia lekarskie, również uniemożliwiał merytoryczne rozpatrzenie wniosku.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad matką. Organ I instancji umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na śmierć matki skarżącego w 2012 r., jeszcze przed wejściem w życie przepisów o specjalnym zasiłku opiekuńczym. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, dodając, że do wniosku nie załączono wymaganego orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności matki. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących bezprzedmiotowości postępowania i konieczności uzupełnienia braków formalnych wniosku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 7 maja 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędziowie Sędzia WSA Maria Kwiecińska Sędzia WSA Danuta Rzyminiak– Owczarczak (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2015 roku sprawy ze skargi P. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] grudnia 2014 roku Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę Decyzją z dnia [...] lipca 2014 r., znak [...], Prezydent Miasta P. na podstawie art. 104 i art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 16a, art. 20 i art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1456 z późn. zm.), umorzył postępowanie administracyjne prowadzone z wniosku P. Ł. w sprawie ustalenia prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad M. Ł. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że skarżący w dniu [...] lipca 2014 r. wystąpił z wnioskiem o ustalenie prawa do przedmiotowego świadczenia pieniężnego. Podstawę prawną przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego stanowi art. 16a powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przepis ten zakłada istnienie dwóch podmiotów, tj. opiekuna i osoby wymagającej opieki, oraz określonej sytuacji faktycznej, tj. sprawowania opieki i niepodejmowania lub zrezygnowania z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej dla celów opiekuńczych. Organ I instancji ustalił zarazem, że M. Ł. zmarła w dniu [...] lipca 2012 r. Tym samym, z uwagi na zgon osoby, który miała podlegać opiece, przyznanie omawianego świadczenia jest bezprzedmiotowe. Pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. P. Ł. odwołał się od powyższej decyzji z dnia [...] lipca 2014 r. W uzasadnieniu skarżący wyjaśnił, że kwestionowana przez niego decyzja narusza art. 105 § 1 k.p.a., gdyż postępowanie w niniejszej sprawie nie stało się bezprzedmiotowe. Należy bowiem przyjąć, że wniosek z dnia [...] lipca 2014 r. nie jest nowym pismem w sprawie, lecz powinien być traktowany jako żądanie przyznania świadczenia, zgodnie z wcześniejszym wnioskiem z dnia [...] maja 2012 r. W piśmie tym skarżący wnosił bowiem o przyznanie mu pomocy finansowej w związku z rezygnacją z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad M. Ł. Żądane świadczenie pieniężne nie zostało mu jednak przyznane, wobec czego organ powinien orzec o wspomnianym zasiłku od dnia [...] maja 2012 r. do dnia śmierci M. Ł. Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. na podstawie art. 127 § 1 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 16a powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] lipca 2014 r. W uzasadnieniu organ II instancji wyjaśnił, że w dniu [...] lipca 2014 r. skarżący złożył wniosek o ustalenia prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego z tytułu sprawowania opieki nad swoją matką M. Ł. Do powyższego wniosku załączono trzy zaświadczenia lekarskie. W zaświadczeniu z dnia [...] czerwca 2010 r. wskazano, że M. Ł. była osobą przewlekle chorą, wymagającą całodobowej opieki. Z kolei w zaświadczeniu z dnia [...] sierpnia 2011 r. stwierdzono, że osoba ta nie wychodziła z domu z powodu trudności z chodzeniem i nie była w stanie samodzielnie pisać; konieczne było przesłuchanie jej w domu. Natomiast w zaświadczeniu z dnia [...] marca 2012 r. podano, że M. Ł. poruszała się na wózku inwalidzkim. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wskazało zatem, że żaden z tych dokumentów nie zastępował orzeczenia właściwego organu, tj. Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności, w zakresie zaliczenia matki skarżącego do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności. Ponadto z uwagi na śmierć M. Ł. brak było podstaw do merytorycznego rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lipca 2014 r. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu z dnia [...] sierpnia 2014 r., organ II instancji wyjaśnił, że powoływany przez skarżącego wniosek z dnia [...] maja 2012 r. został złożony jeszcze przed wejściem w życiem przepisów o specjalnym zasiłku opiekuńczym, tj. przed dniem [...] stycznia 2013 r. Poza tym wniosek z dnia [...] maja 2012 r. nie spełniał wymogów ustawowych, a zatem w świetle art. 24 ust. 2 cytowanej ustawy o świadczeniach rodzinnych, pismo to nie mogło skutecznie zainicjować postępowania w sprawie. W konsekwencji należy uznać, że postępowanie w rozpatrywanej sprawie stało się bezprzedmiotowe i jako takie powinno być umorzone na mocy art. 105 § 1 k.p.a. Pismem z dnia [...] stycznia 2015 r. P. Ł. zaskarżył powyższą decyzję z dnia [...] grudnia 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucając organowi II instancji naruszenie: (1) art. 12 § 1 i 2 k.p.a. i (2) art. 64 § 2 k.p.a. W uzasadnieniu skarżący wyjaśnił, że nietrafnie organ odwoławczy przyjął, iż do wniosku nie zostało załączone zaświadczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności M. Ł. Tym samym doszło do naruszenia art. 9 k.p.a. Ponadto, jeżeli organ administracji publicznej stwierdził braki formalne wniosku, to powinien był na mocy art. 64 k.p.a. wezwać skarżącego do ich usunięcia. P. Ł. wyjaśnił poza tym, że jego matka była inwalidą I grupy od 1979 r. i na skutek pogorszenia się stanu zdrowia wymagała całodobowej opieki. Okoliczność ta została potwierdzona zaświadczeniem wystawionym przez lekarza rodzinnego. W pozostałym zakresie skarżący powtórzył swoją wcześniejszą argumentację, a zawartą w odwołaniu z dnia [...] sierpnia 2014 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga okazała się bezzasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jak wynika przy tym z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną podstawą prawną. Na wstępie trzeba zauważyć, że wnioskiem z dnia [...] lipca 2014 r. (data nadania przesyłki w placówce pocztowej – k. 2 akt adm. organu I instancji) P. Ł. wystąpił o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku ze sprawowaniem opieki nad M. Ł. (k. 3 akt adm. organu I instancji). Okoliczność tę należy uznać za bezsporną, gdyż nie była kwestionowana przez żadną ze stron postępowania. Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., dalej: "k.p.a."). Zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości lub w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Bezprzedmiotowość postępowania dotyczy z kolei takich przypadków, gdy odpadł choćby jeden z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej, a zatem w szczególności brak jest podmiotu, do którego miałaby się odnosić decyzja administracyjna, albo brak jest praw lub obowiązków, które miałyby być skonkretyzowane w decyzji administracyjnej (zob. wyrok NSA oz. w Krakowie z dnia 13 sierpnia 2003 r., sygn. akt II SA/Kr 2361/02; wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2001 r., sygn. akt III SA 102/00 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając zatem na uwadze powyższą konkluzję, niezbędne jest odwołanie się do przepisów prawa materialnego, w oparciu o które miał być załatwiony wniosek skarżącego z dnia [...] lipca 2014 r. Przepisy te wyznaczają bowiem sytuację prawną P. Ł., określając zarazem warunki, od których spełnienia zależy przyznanie mu żądanej przez niego formy wsparcia finansowego ze środków publicznych. Podstawę orzekania w tej mierze stanowiły z kolei przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2013 r. (Dz. U. z 2013 r. poz. 1456 z późn. zm.). W tym miejscu wyjaśnić należy, iż w wyniku nowelizacji ustawy o świadczeniach rodzinnych przyjętej ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Poz.1548, z dnia 31 grudnia 2012 r.) do katalogu świadczeń opiekuńczych wprowadzono nowe świadczenie - specjalny zasiłek opiekuńczy oraz zmieniono i zaostrzono kryteria do przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego, uregulowanego w art. 17 ustawy. Zgodnie z art. 16a ust. 1 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych, specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r. poz. 788 i 1529 z późn. zm.) ciąży obowiązek alimentacyjny, a także małżonkom, jeżeli: (1) nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub (2) rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej – w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Ponadto w myśl art. 16a ust. 2 cytowanej ustawy, specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli łączny dochód osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Odnosząc te uwagi do specyfiki rozważanej sprawy, należy zauważyć, że P. Ł. jest synem M. Ł. W aktach sprawy brak jest wprawdzie dokumentu potwierdzającego tę okoliczność, lecz należy ją uznać za bezsporną, gdyż nie była kwestionowana przez żadną ze stron postępowania. Tym samym w świetle art. 617 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r. poz. 788 z późn. zm., dalej: "k.r.o."), osoby te są krewnymi w linii prostej, co z kolei, zgodnie art. 128 k.r.o., oznacza, że są one zobowiązane do dostarczania sobie środków utrzymania (ciąży na nich obowiązek alimentacyjny). Ustalenia te nie były również przedmiotem kontrowersji w toku kontrolowanego postępowania. Wątpliwości, jakie wyłoniły się na tle rozpatrywanej sprawy, dotyczyły natomiast (1) wpływu śmierci matki skarżącego na możliwość domagania się przyznania omawianego świadczenia oraz (2) spełnienia wymogów formalnych wniosku z dnia [...] lipca 2014 r. Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy wynika, że M. Ł. zmarła w dniu [...] lipca 2012 r. Wprawdzie organy administracji publicznej nie uzyskały na tę okoliczność odpowiedniego odpisu aktu zgonu, lecz fakt ten nie budzi w istocie wątpliwości. Jego potwierdzeniem jest wydruk danych osobowych z ewidencji ludności, aktualny na dzień [...] lipca 2014 r. (k. 5 akt adm. organu I instancji). Okoliczność ta została również przyznana przez skarżącego w piśmie z dnia [...] lipca 2014 r. (k. 4 akt adm. organu I instancji), w odwołaniu z dnia [...] sierpnia 2014 r. (k. 10 akt adm. organu I instancji) oraz w skardze z dnia [...] stycznia 2014 r. (k. 2-3 akt sądowych). Należy przy tym zaznaczyć, że przytoczony wyżej art. 16a ust. 1 powołanej ustawy został wprowadzony do systemu prawnego na mocy art. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustawy (Dz. U. poz. 1548 z późn. zm.). Opisana wyżej nowelizacja weszła w życie w dniu 1 stycznia 2013 r. Tym samym w chwili, gdy powstała możliwość uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego, matka skarżącego już nie żyła. Konsekwentnie zatem, nie mógł również zaktualizować się ciążący na organach administracji publicznej obowiązek przyznania omawianej formy wsparcia finansowego ze środków publicznych. Od samego początku obowiązywania art. 16a powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych nie żyła bowiem osoba, nad którą skarżący miał sprawować opiekę. Dlatego też wniosek z dnia [...] lipca 2014 r. nie mógł być merytorycznie rozpatrzony, skoro nie wystąpiła główna przesłanka przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego – opieka nad drugą osobą. Mając zatem na uwadze, że śmierć matki skarżącego jeszcze przed wejściem w życie art. 16a ust. 1 powołanej ustawy, należy dojść do wniosku, że postępowanie zainicjowane wnioskiem z dnia [...] lipca 2014 r. nie ma jednego z konstytutywnych elementu sprawy administracyjnej, tj. brakuje w nim osoby (M. Ł.), do której miałaby się odnosić decyzja dotycząca przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego. Tym samym wystąpiła również bezprzedmiotowość postępowania, co z kolei uzasadniało jego umorzenie na mocy art. 105 § 1 k.p.a. Podobnie na tle przepisów o świadczeniu pielęgnacyjnym podnoszono w orzecznictwie, że śmierć osoby, która miałaby podlegać opiece, skutkuje utratą przedmiotu postępowania prowadzonego o przyznanie świadczenia rodzinnego – od daty zgonu tej osoby (zob. wyrok WSA w Kielcach z dnia 25 maja 2011 r., sygn. akt II SA/Ke 301/11; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 6 października 2011 r., sygn. akt II SA/Gd 687/11; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 5 grudnia 2012 r., sygn. akt II SA/Po 881/12 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wbrew zatem twierdzeniom skarżącego, stanowisko organów administracji publicznej okazało się prawidłowe. Należy ponadto zauważyć, że wniosek skarżącego z dnia [...] lipca 2014 r. nie mógł być merytorycznie rozpatrzony także z innego powodu. Jak wskazano bowiem na początku rozważań, warunkiem uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego jest w świetle art. 16a ust. 1 powołanej ustawy legitymowanie się przez osobę podlegającą opiece (1) orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo (2) orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Kluczowe znaczenie w tej mierze odgrywa zatem ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r. nr 127 poz. 721 z późn. zm.). Zgodnie z art. 6 ust. 1 powołanej ustawy, kompetencja do orzekania o niepełnosprawności przysługuje: (1) powiatowym zespołom do spraw orzekania o niepełnosprawności – jako pierwsza instancja oraz (2) wojewódzkim zespołom do spraw orzekania o niepełnosprawności – jako druga instancja. Jak wynika przy tym z art. 6b ust. 1 cytowanej ustawy, wspomniane powiatowe zespoły orzekają na wniosek osoby zainteresowanej lub jej przedstawiciela ustawowego albo, za ich zgodą, na wniosek ośrodka pomocy społecznej. Ustawodawca wskazuje ponadto w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 tejże ustawy, że w orzeczeniu powiatowego zespołu, poza ustaleniem niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności, powinny być zawarte także wskazania dotyczące w szczególności (a) konieczności stałej lub długotrwałej opieki innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji lub (b) konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Tym samym rozwiązanie zawarte w powołanej ustawie o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych w pełni koreluje z art. 16a ust. 1 cytowanej ustawy o świadczeniach rodzinnych. Konkluzję tę potwierdza także art. 4 pkt 21 tej ostatniej ustawy. Zgodnie bowiem z tym przepisem, za znaczny stopień niepełnosprawności uznaje się: (1) niepełnosprawność w stopniu znacznym w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych, (2) całkowita niezdolność do pracy i samodzielnej egzystencji orzeczoną na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, (3) stałą oraz długotrwałą niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym i do samodzielnej egzystencji orzeczoną na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników w celu uzyskania świadczeń określonych w tych przepisach, (4) posiadanie orzeczenia o zaliczeniu do I grupy inwalidów oraz (5) niezdolność do samodzielnej egzystencji orzeczoną na podstawie przepisów o emeryturach i rentach z funduszu Ubezpieczeń Społecznych lub przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników. Konsekwentnie zatem należy uznać, że istotne z punktu widzenia art. 16a ust. 1 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych są jedynie orzeczenia lekarskie wydane przez wskazane wyżej organy, w szczególności przez powiatowy zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności. Takie orzeczenie nie może być więc zastępowane zwykłym zaświadczeniem lekarskim lub innym dokumentem medycznym. Z materiału zgromadzonego w aktach sprawy wynika tymczasem, że skarżący załączył do wniosku z dnia [...] lipca 2014 r. trzy zaświadczenia lekarskie: z dnia [...] czerwca 2010 r., [...] sierpnia 2011 r. i [...] marca 2012 r., wystawione przez Niepubliczny Zakład Podstawowej i Specjalistycznej opieki Zdrowotnej "H." w P. (k. 1 akt adm. organu I instancji). Nie ulega zatem wątpliwości, że powyższe dokumenty nie pochodzą od właściwego organu, w szczególności od powiatowego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności. Tym samym nie można również przyjąć, że spełniony został – wymieniony w art. 16a ust. 1 powołanej ustawy – wymóg przedłożenia odpowiedniego orzeczenia lekarskiego. Na marginesie należy jeszcze odnotować, że opisane wyżej zaświadczenie wskazują, iż matka skarżącego była osobą przewlekle chorą, miała problemy z poruszaniem się i wymagała całodobowej. Konstatacja ta nie jest jednak równoznaczna ze znacznym stopniem niepełnosprawności, które musi być stwierdzony przez uprawniony do tego organ administracji publicznej. Ponadto w skardze z dnia [...] stycznia 2015 r. P. Ł. podnosił, że jego matka zaliczała się od 1979 r. od inwalidów I grupy. Na potwierdzenie tej okoliczności załączono wypis z orzeczenia Obwodowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia z dnia [...] maja 1988 r., nr akt [...], na mocy którego matkę skarżącego zaliczono do inwalidów I grupy (k. 4-5 akt sądowych). Trzeba jednak zauważyć, że dokument ten nie został załączony do wniosku inicjującego postępowanie w rozpatrywanej sprawie. Organy administracji nie mogły go zatem wziąć pod uwagę. Tym bardziej, że w poruszanym zakresie ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, który ponosi również negatywne konsekwencje niewywiązania się ze swojego obowiązku. Informacja o obowiązku przedłożenia omawianych dokumentów został również zawarta w pouczeniu podpisanym przez skarżącego (k. 3 akt adm. organu I instancji). Nie można więc przyjąć, że do wniosku z dnia [...] lipca 2014 r. zostało załączone odpowiednie orzeczenie lekarskie. Brak ten uniemożliwiał z kolei merytoryczne rozpoznanie wniosku skarżącego. Na marginesie Sąd pragnie jeszcze zauważyć, że niniejszej postępowanie zostało zainicjowane wnioskiem z dnia [...] lipca 2014 r. o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego. W toku postępowania skarżący wskazywał jednak także na uprawnienie do uzyskania rekompensaty w ramach świadczenia pielęgnacyjnego. Trzeba zatem podkreślić, że to ostatnie zagadnienie nie było objęte kontrolowanym postępowaniem. Specjalny zasiłek opiekuńczy nie jest bowiem tożsamy ze świadczeniem pielęgnacyjnym. Obie te formy wsparcia finansowego ze środków publicznych stanowią przy tym odrębne świadczenia rodzinnego. Jedynie sygnalizacyjnie należy wskazać, że z pisma z dnia [...] sierpnia 2014 r. (karta nr 9 akt organu II instancji) wynika, że wniosek z dnia [...] maja 2012 r., przekazany wraz z pismem z dnia [...] czerwca 2012 r. (karta nr 1 akt organu II instancji), również nie odpowiadał wymogom formalnym, wobec czego nie nadano mu biegu (k. 9 akt adm. organu II instancji). Tym niemniej, o ile skarżący uważa, że jego wniosek z 2012 r. nie został zalatwiony, może wywieść w tym przedmiocie skargę na bezczynność organu, który w jego ocenie wniosek ten powinien rozpatrzeć. Kwestia ta pozostaje jednakże poza zakresem niniejszej sprawy. Podsumowując, śmierć matki skarżącego jeszcze przed wejściem w życie art. 16a powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych skutkowała odpadnięciem jednego z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej, w wyniku czego kontrolowane postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Poza tym wniosek z dnia [...] lipca 2014 r. nie zawierał wymaganych przez ustawodawcę orzeczeń lekarskich. Konsekwentnie zatem organy administracji publicznej słusznie umorzyły postępowanie na mocy art. 105 § 1 k.p.a., a zaskarżone decyzje odpowiadają prawu. W tej sytuacji Sąd nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarga jako bezzasadna podlegała zatem oddaleniu na mocy art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło