II SA/Po 231/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 czerwca 2011 r. w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2015 r., nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego postanawia odrzucić skargę. /-/ T. Świstak M. K. wniósł skargę na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] 2015 r., nr [...]w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Pismami z dnia 20 marca 2015 r. Sąd wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi poprzez: uiszczenie wpisu sądowego w kwocie 500,- zł oraz nadesłania 14 poświadczonych za zgodność z oryginałem odpisów skargi. Wezwanie to zostało prawidłowo doręczone do rąk skarżącego w dniu 31 marca 2015 r. (k. 9 akt sądowych). M. K. został jednocześnie pouczony, że niewykonanie wezwania w terminie 7 dni będzie skutkować odrzuceniem skargi, a także o możliwości złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W zakreślonym terminie, to jest do 7 kwietnia 2015 r. skarżący nie uiścił wpisu, a także nie nadesłał odpisów skargi. W dniu 8 kwietnia 2014 r. w siedzibie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego złożono adresowany do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosek M. K. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Powyższy wniosek został przekazany przez organ do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu pismem z dnia 13 kwietnia 2015 r. M. K. wniósł o "wznowienie procedury uiszczenia wpisu", z uwagi na wiek, stan zdrowia i miejsce zamieszkania. Strona podniosła, iż nie stać jej na uiszczenia tak wysokiego wpisu i jednocześnie wniosła o jego "anulowanie". Mając na względzie treść wyżej opisanego pisma M. K., Sąd uznał, iż zawiera on zarówno wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego jak i wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Pismem z dnia 17 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wezwał skarżącego do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. W dniu 24 kwietnia 2015 r. skarżący złożył w tut. sądzie wniosek o przyznanie prawa pomocy sporządzony na urzędowym formularzu, w którym wskazał, iż wnosi jedynie o zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2015 r., sygn. II SA/Po 231/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił przywrócenia skarżącemu terminu do uiszczenia wpisu sądowego. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, iż skarżący niewątpliwie uchybił terminowi do uiszczenia wpisu sądowego, który upłynął z dniem 7 kwietnia 2015 r., niemniej nie wykazał zasadności wniosku, bowiem nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu, co jest warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej. Postanowienie powyższe doręczone zostało skarżącemu w dniu 4 maja 2015 r. w trybie doręczenia zastępczego – zostało odebrane przez żonę skarżącego. Postanowienie z dnia 23 kwietnia 2015 r. nie zostało zaskarżone przez którąkolwiek ze stron postępowania sądowoadministracyjnego. Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu wniosku M. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2015r. Nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego postanowił zwolnić go od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych wskazując, iż sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącego przedstawiona we wniosku o prawo pomocy uzasadnia ocenę, że nie jest on w stanie, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, wygospodarować środków finansowych na najniższe nawet koszty postępowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a) sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Natomiast skutkiem procesowym braku uiszczenia wpisu, mimo stosownego wezwania w tym przedmiocie, jest – stosownie do art. 220 § 3 p.p.s.a. odrzucenie skargi. Z kolei stosownie do treści art. 47 p.p.s.a. do skargi należy dołączyć także właściwą liczbę jej odpisów celem doręczenia uczestnikom postępowania. Brak odpisów skargi dla pozostałych stron – uczestników postępowania stanowi brak formalny skargi, o którym mowa w art. 47 § 1 P.p.s.a w zw. z art. 57 p.p.s.a. i powoduje, że pismo nie może otrzymać prawidłowego biegu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 listopada 2010 r., sygn. II OSK 2269/10 oraz z dnia 29 lipca 2011 r. o sygn. I OSK 1291/11 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W myśl art. 49 §1 p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., jeżeli skarga nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienia w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Mimo prawidłowo doręczonego skarżącemu wezwania, w wyznaczonym terminie nie został uzupełniony brak formalny skargi poprzez nadesłanie wymaganych jej odpisów celem doręczenia uczestnikom postępowania, których w sprawie jest czternastu. Podkreślić należy, iż Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13 (dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl) uznał, iż niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów pisma i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a, uniemożliwiającym nadanie prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów przez sąd. Pogląd ten jest w całości aprobowany przez Sąd orzekający w niniejszej sprawie. Nieusunięcie tego braku, pomimo wezwania w tym zakresie, skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 §1 pkt 3 p.p.s.a. Zauważyć w tym miejscu trzeba, iż w sytuacji gdy po doręczeniu stronie wezwania do uiszczenia wpisu, ale przed upływem siedmiodniowego terminu, złoży ona wniosek o zwolnienie od kosztów, to wezwanie takowe traci aktualność. Powyższe oznacza, iż złożenie takowego wniosku po upływie wskazanego wyżej siedmiodniowego terminu nawet w przypadku jego zasadności nie konwaliduje braku pisma procesowego jakim jest brak uiszczenia należnego wpisu. Wniosek taki nie może bowiem przerwać biegu terminu, który już upłynął (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 213/12; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 grudnia 2009 r., sygn. akt II FSK 755/09; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 3 grudnia 2012 r., sygn. akt II SAB/Lu 65/12 – dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Rozważania powyższe znajdą pełne zastosowania również odnośnie skierowanego do strony skarżącej wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie odpowiedniej liczby jej odpisów. W niniejszej sprawie odpis zarządzenia, zawierający wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie 14 egzemplarzy jej odpisów, zostały skutecznie doręczone stronie skarżącej w dniu 31 marca 2015 r., a zatem siedmiodniowy termin do uiszczenia wymaganego wpisu upływał z dniem 7 kwietnia 2015 r. W zakreślonym terminie skarga nie została opłacona, a braki formalne uzupełnione, a wniosek o przywrócenie terminu do dokonania tych czynności nie został uwzględniony. Co za tym idzie czynność złożenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jako zrealizowana z uchybieniem terminu jest równoznaczna w skutkach z nieuiszczeniem opłaty i nieuzupełnieniem braków formalnych skargi. W związku z powyższym, z uwagi na nieusunięcie przez skarżącego w zakreślonym terminie braków skargi, Sąd orzekł na podstawie art. 220 § 3 i art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a. jak w sentencji postanowienia. Gwoli realizacji obowiązku wynikającego z art. 6 p.p.s.a. wskazać w tym miejscu należy, iż postanowienie tut. Sądu z dnia z dnia 29 kwietnia 2015 r. o zwolnieniu skarżącego z obowiązku uiszczania kosztów sądowych jako wydane w rozpoznaniu wniosku złożonego po upływnie terminu do uiszczenia wpisu sądowego i usunięcia braków formalnych skargi rodzi skutki jedynie na przyszłość, to jest odnośnie ewentualnych kolejnych czynności procesowych podejmowanych przez skarżącego w niniejszym postępowaniu. /-/ T. Świstak