II SA/Po 433/18
WyrokWSA w Poznaniu2018-09-27
Skład orzekający: Danuta Rzyminiak – Owczarczak, Edyta Podrazik, Izabela Paluszyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budowa stacji bazowej telefonii komórkowej wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jeśli maksymalne technicznie możliwe pochylenie anteny (tilt) może prowadzić do przekroczenia dopuszczalnych norm promieniowania w miejscach dostępnych dla ludzi?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy wadliwie ocenił potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Należy uwzględnić maksymalne technicznie możliwe pochylenie anteny (tilt) w paśmie 880-960 MHz do 8°, a nie tylko deklarowane przez inwestora 6°, aby prawidłowo ocenić potencjalne oddziaływanie na środowisko i miejsca dostępne dla ludzi.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. D. na decyzję Wojewody, która zatwierdziła projekt budowlany i udzieliła pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Organ I instancji odmówił zatwierdzenia projektu, uznając, że inwestycja wymaga decyzji środowiskowej z uwagi na potencjalne oddziaływanie promieniowania. Wojewoda uchylił tę decyzję, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, a następnie wydał decyzję zatwierdzającą projekt. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko, wskazując na nieuwzględnienie maksymalnych tiltów anten.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody z dnia [...] r. i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak – Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Protokolant st. sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2018 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Wojewody z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych.
Decyzją nr [...] z dnia [...] r. Prezydent Miasta [...], działając na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.; dalej: "Pr. bud.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.; dalej: "K.p.a."), odmówił [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę bezobsługowej wieżowej stacji bazowej telefonii komórkowej sieci [...] nr [...], na działce nr [...], obręb W., przy ul. [...] w K..
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ I instancji wyjaśnił, że w dniu [...] r. [...] Sp. z o. o. złożyła wniosek o pozwolenie na budowę wyżej opisanej inwestycji. Z uwagi na liczne sygnały niezadowolenia uczestników postępowania oraz innych mieszkańców osiedla [...] Prezydent Miasta [...] zorganizował spotkanie, na którym mieszkańcy osiedla [...] wyrazili swoje niezadowolenie, obawy o zdrowie i złożyli protest przeciwko budowie stacji bazowej telefonii komórkowej w bezpośrednim sąsiedztwie istniejącej zabudowy mieszkaniowej i projektowanej w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
Dalej wyjaśniono, że po przeanalizowaniu załączonej do wniosku kwalifikacji przedsięwzięcia i karty katalogowej planowanej anteny, stwierdzono, iż na azymucie 105° i 210° przyjęto w projekcie tilt 6°, tymczasem dla anten [...] i częstotliwości 900 i 1200 MHz winien być przyjęty tilt maksymalny 8°. W konsekwencji wnioskowana inwestycja wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. W związku z powyższym, postanowieniem z dnia [...] r., zobowiązano pełnomocnika spółki [...] Sp. z o.o. do (1) przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji projektowanego przedsięwzięcia; (2) przeliczenia i wykazania w kwalifikacji przedsięwzięcia mocy EIRP na każdym kierunku emisji (sektorze) z uwzględnieniem maksymalnych tiltów zarówno elektrycznych jak i mechanicznych, określonych na podstawie danych technicznych anten oraz uchwytów je mocujących, wykazania faktycznego obszaru oddziaływania inwestycji z uwzględnieniem maksymalnych tiltów elektrycznych i mechanicznych, odbić od naturalnych przeszkód oraz podaniem, jaki błąd metody obliczeniowej przyjęto w wyliczeniach; (3) uzupełnienia dokumentacji o dane katalogowe uchwytów przewidzianych do zamocowania anten i wskazania w jaki sposób i z jakim pochyleniem będą montowane (uchwyty mają skalę 0°- 14°). W odpowiedzi inwestor podniósł, że wniosek o pozwolenie na budowę z dnia [...] r. jest kompletny i brak jest podstaw do żądania przedłożenia decyzji środowiskowej.
Mając powyższe na uwadze organ I instancji wskazał, że z przedłożonej karty katalogowej wynika, że antena [...], pracująca w systemie [...] na azymutach 105° i 210°, jest pozycjonowana na 0°... 4° ... 8°, co powoduje, iż możliwy przebieg głównej wiązki promieniowania w maksymalnym pochyleniu 8° niedopuszczalnie oddziaływać będzie w miejscach dostępnych dla ludności. Wprawdzie przedłożony projekt budowlany określa, iż anteny sektorowe zainstalowane zostaną bezpośrednio do wsporników antenowych za pomocą fabrycznych uchwytów, bez użycia pochylaczy mechanicznych i przyjęte w projekcie pochylenie anten jest maksymalnym, jakie dopuszcza się zgodnie z opracowaną "Kwalifikacją przedsięwzięcia", to jednak z karty katalogowej anteny [...] wynika, iż regulowany elektrycznie tilt może być ustawiany ręcznie lub poprzez jednostkę sterowania zdalnego. Przy takich możliwościach pracy anteny istnieje zagrożenie, iż na azymutach 105° i 210°, przy możliwym maksymalnym pochyleniu 8°, główna wiązka promieniowania niedopuszczalnie oddziaływać będzie w miejscach dostępnych dla ludności.
Tym samym, zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 353 ze zm.), takie przedsięwzięcie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Pomimo stosownego wezwania, inwestor nie przedłożył żądanej decyzji, co uzasadniało odmowę zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla projektowanej stacji bazowej.
W wyniku wniesionego odwołania przez spółkę [...] sp. z o.o., Wojewoda decyzją z dnia [...] r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta K. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że w pkt 5 opisu technicznego (str. 18 projektu budowlanego) określone zostały rodzaje anten sektorowych i radioliniowych oraz ich maksymalne pochylenie. Ponadto projektant wyraźnie oświadczył, że anteny sektorowe zainstalowane zostaną bezpośrednio do wsporników antenowych za pomocą fabrycznych uchwytów, bez użycia pochylaczy mechanicznych, a wykazane pochylenie anten jest maksymalnym, jakie dopuszcza się zgodnie z opracowaną kwalifikacją przedsięwzięcia na omawianej stacji bazowej. Nie uwzględnienie danych zawartych w opisie technicznym, kwalifikacji przedsięwzięcia oraz oświadczeniu projektanta wiązało się z bezpodstawnym nałożeniem na inwestora obowiązku uwzględnienia możliwego przebiegu głównej wiązki promieniowania w maksymalnym pochyleniu 8° dla azymutu 105° i 210°, a zarazem bezpodstawnym nałożeniem na inwestora obowiązku przedłożenia decyzji środowiskowej.
Zdaniem Wojewody obowiązkiem organu architektoniczno-budowlanego była ocena, czy prace budowlane polegające na budowie stacji bazowej mogą znacząco oddziaływać na środowisko, czy też nie ma takiego zagrożenia. W pierwszej kolejności zadaniem organu I instancji było określenie dokładnego zamierzenia budowlanego na podstawie przedłożonego projektu budowlanego i "kwalifikacji przedsięwzięcia", a następnie ocena, czy prace budowlane polegające na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej sieci Play mogą znacząco oddziaływać na środowisko, czy też nie ma takiego zagrożenia. Dla rozstrzygnięcia powyższej kwestii należy uwzględnić nie tylko aktualny sposób zagospodarowania terenów sąsiednich, nad którymi przechodzą osie główne wiązek promieniowania anten, ale także przewidywany sposób ich zabudowy w świetle obowiązujących przepisów. W ocenie organu odwoławczego konieczne jest zatem wzięcie pod uwagę warunków zabudowy terenów sąsiednich oraz określenie maksymalnej możliwej wysokości zabudowy nieruchomości nad którymi zaprojektowano osie głównych wiązek promieniowania anten sektorowych i porównanie jej z minimalnymi wysokościami osi głównych wiązek promieniowania anten przedmiotowej stacji bazowej.
W wyniku wniesionego sprzeciwu przez J. D., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 10 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Po 855/17, uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...]. Zdaniem Sądu wskazane przez organ odwoławczy braki nie przemawiały za koniecznością zastosowania art. 138 § 2 K.p.a., albowiem mogły one zostać usunięte w ramach uzupełniającego postępowania dowodowego.
Wojewoda decyzją z dnia [...] r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchylił w całości decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r., nr [...] i orzekł o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu [...] sp. z o. o. w W. pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na budowie bezobsługowej wieżowej stacji bazowej telefonii komórkowej sieci [...] nr [...], na działce o nr [...], przy ul. [...] w K..
W pierwszej kolejności organ odwoławczy wyjaśnił, że ponownie prowadząc postępowanie działając na podstawie art. 136 K.p.a. zlecił Prezydentowi Miasta K. przedłożenie zestawienia wszystkich nieruchomości znajdujących się wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania anten typu [...] w azymutach 105 stopni, 210 stopni i 320 stopni, w odległości do 200 m od miejsca planowanego usytuowania inwestycji na działce nr [...], ze wskazaniem obowiązujących dla tych terenów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz udzielonych warunków zabudowy i określeniem dopuszczalnych maksymalnych wysokości możliwej zabudowy. W dniu [...] r. Prezydent Miasta K. uzupełnił przedmiotową dokumentację.
Przechodząc do meritum Wojewoda powtórzył, że w pkt 5 opisu technicznego (str. 18 projektu budowlanego) określone zostały rodzaje anten sektorowych i radioliniowych oraz ich maksymalne pochylenie. Ponadto, projektant wyraźnie oświadczył, że anteny sektorowe zainstalowane zostaną bezpośrednio do wsporników antenowych za pomocą fabrycznych uchwytów, bez użycia pochylaczy mechanicznych, a wykazane pochylenie anten jest maksymalnym, jakie dopuszcza się zgodnie z opracowaną dla omawianej stacji bazowej kwalifikacją przedsięwzięcia. Prezydent Miasta K. winien więc przyjąć, że jeżeli projektowane anteny sektorowe zamontowane będą bez użycia pochylaczy mechanicznych, to nie będzie możliwa zmiana kierunku pochylenia anteny, a tym samym zmiana kierunku wiązki promieniowania.
Następnie organ odwoławczy wskazał, że z kwalifikacji przedsięwzięcia wynika, że nie należy ono do kategorii "mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko" (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko) lub "mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko" (§ 3 ust. 1 pkt 8 tego rozporządzenia). Tym samym nie wymaga ono sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia. Ponadto lokalizacja omawianej stacji bazowej jak i zasięg jej oddziaływania nie leżą bezpośrednio na obszarze Natura 2000. Planowana inwestycja jak i modernizacja stacji bazowej na etapie realizacji i eksploatacji nie będzie oddziaływać na jakiekolwiek obszary chronione Natura 2000 i na obiekty ochrony, dla których zostały one utworzone.
Przewidywany zasięg obszarów o gęstości mocy promieniowania > 0,1 W/m2 od anten systemowych stacji [...] pokazano na rysunku nr [...] stanowiącym załącznik do projektu budowlanego (str. 22) oraz kwalifikacji przedsięwzięcia (rys. Z-01). W zasięgu tej strefy oprócz działki, na której inwestycja będzie zrealizowana (dz. nr [...]), znajdą się fragmenty działek nr [...] Z obliczeń przedstawionych w projekcie budowlanym wynika, że obszar, dla którego przekroczony będzie dopuszczalny poziom elektromagnetycznego promieniowania niejonizującego koncentrować się będzie przed antenami nadawczymi, na kierunkach ich promieniowania oraz na znacznych wysokościach, tj. nie niżej niż 32,2 m nad poziomem terenu (npt) przy maksymalnym dopuszczalnym pochyleniu anten wynoszącym 6° dla azymutu 105° (rys. Z-02a), nie niżej niż 32,4 m nad poziomem terenu (npt) przy maksymalnym dopuszczalnym pochyleniu anten wynoszącym 6° dla azymutu 210° (rys. Z-02b), nie niżej niż 34,8 m nad poziomem terenu (npt) przy maksymalnym dopuszczalnym pochyleniu anten wynoszącym 8° dla azymutu 320° (rys. Z-02c).
Natomiast odległość osi głównych wiązek promieniowania anten sektorowych od poziomu terenu wynosić będzie odpowiednio: 18,4 m nad poziomem terenu przy maksymalnym dopuszczalnym pochyleniu anten wynoszącym 6° dla azymutu 105°, 20,0 m nad poziomem terenu przy maksymalnym dopuszczalnym pochyleniu anten wynoszącym 6° dla azymutu 210° oraz 14,4 m nad poziomem terenu przy maksymalnym dopuszczalnym pochyleniu anten wynoszącym 8° dla azymutu 320°. Pod osiami głównych wiązek promieniowania anten (w odległości do 200 m na podstawie przedłożonej kwalifikacji przedsięwzięcia) według zestawienia sporządzonego przez Prezydenta Miasta K. w dniu [...] r., znajdują się poza ww. działkami następujące nieruchomości: azymut 105°: działki nr [...]; azymut 210°: działki nr [...]; azymut 320°: działki nr [...]
Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego powyższe tereny, które znajdują się w obszarze oddziaływania inwestycji oznaczone są symbolami: MN - tereny przeznaczone dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, MN/U - tereny przeznaczone dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i usług nieuciążliwych. KDZ - tereny przeznaczone pod drogi publiczne - zbiorcze, KDL - tereny przeznaczone pod drogi publiczne - lokalne, KDD - tereny przeznaczone pod drogi publiczne - dojazdowe, ZP/WS - treny przeznaczone dla zieleni urządzonej i wód powierzchniowych, T- tereny przeznaczone na potrzeby infrastruktury technicznej związanej z telekomunikacją. Dopuszczalna wysokość zabudowy dla terenów MN i MN/U wynosi zgodnie z zapisami planu miejscowego maks. 10 m do kalenicy dachu. Na pozostałych terenach nie ma możliwości usytuowania zabudowy mieszkaniowej. Sporządzone przez Prezydenta Miasta [...] w dniu [...] r. zestawienie nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia potwierdziło, że na analizowanym obszarze nie ma możliwości wykonania zabudowy mieszkalnej na wysokości powyżej 10 m. W związku z powyższym, przyjęte w projekcie budowlanym rozwiązania projektowe gwarantują brak przekroczeń dopuszczalnej gęstości strumienia energii pola elektromagnetycznego (nie więcej niż 0,1 W/m2) w miejscach dostępnych dla ludzi.
Reasumując Wojewoda stwierdził, że dokumentacja projektowa została wykonana zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Inwestor wraz z wnioskiem o pozwolenie na budowę złożył stosowne załączniki, wynikające z art. 33 ust. 2 Pr. bud., w tym m. in. oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W ocenie organu odwoławczego inwestycja polegająca na budowie bezobsługowej wieżowej stacji bazowej telefonii komórkowej sieci [...] nr [...], na działce o nr [...], przy ul. [...], obr. [...] w K. jest zgodna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta K. - osiedle [...] Etap 2, przyjętego Uchwalą nr [...] Rady Miasta K. z dnia [...] r. (Dz. Urz. Woj. Wlkp. z dnia [...] r., poz. [...]), rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015, poz. 1422) oraz wymaganiami ochrony środowiska, a także nie wpłynie negatywnie na interes osób znajdujących się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu oraz interes osób trzecich.
W skardze z dnia [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu J. D. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 107 § 3 K.p.a., art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. 2008 nr 199 poz. 1227) w zw. z § 2 ust 1 pkt 7 i § 3 ust 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, a także art. 64 ust 3 Konstytucji RP w związku z art. 135 ustawy Prawo ochrony środowiska w zw. z art. 4 oraz art. 5 ust 1 pkt 9 Pr. bud.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że decyzja organuodwoławczego umożliwia obejście przepisów prawa poprzez nie uwzględnienie tiltów maksymalnych - w tym wypadku elektrycznych wynoszących 8° - dla każdej anteny i tym samym dopuszczenie możliwości podania tiltu 6° w celu wyeliminowania obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Tymczasem brak uwzględnienia najgorszego wariantu może prowadzić do bezpośredniego zagrożenia zdrowia, życia oraz mienia. W niniejszej sprawie nie ustalono maksymalnych tiltów anten na podstawie danych katalogowych anten oraz uchwytów. Nie ma racji Wojewoda twierdząc, że w tym zakresie związany jest wnioskiem inwestora, albowiem możliwość automatycznej zmiany pochylenia poszczególnych anten w zasadzie uniemożliwia kontrolę w tym zakresie, gdyż inwestor może w dowolnym czasie i w dowolny sposób ustawić antenę, również w trakcie prowadzonej kontroli. Nadto już sama możliwość zmiany nachylenia anteny powoduje konieczność uwzględnienia tego faktu przy ustalaniu oddziaływania pola elektromagnetycznego na miejsca dostępne dla ludności. Należy bowiem uwzględnić zarówno maksymalne możliwe emitowanie takiego pola z urządzenia, jak i maksymalne możliwe pochylenie wiązki promieniowania oraz ukształtowanie terenu, w szczególności istniejącej, jak i potencjalnej zabudowy. Najważniejsze jest bowiem bezpieczeństwo i zdrowie ludzi, a dopiero w dalszej kolejności potrzeba realizacji inwestycji telekomunikacyjnych, dlatego niezbędne jest wykluczenie możliwości negatywnego, ponadnormatywnego oddziaływania stacji bazowej na znajdujące się w sąsiedztwie siedliska ludzkie. Organ wydając decyzję pozwalającą na budowę stacji bazowej musi mieć pewność, że promieniowanie EIRP nie będzie dotyczyć miejsc dostępnych dla ludności.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W piśmie z dnia [...] r. [...] sp. z o.o. wniosła o oddalenie skargi, wskazując, że organ odwoławczy należycie rozważył kwestię maksymalnego pochylenia (tiltów) anten wchodzących w skład projektowanej stacji bazowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody z dnia [...] r., nr [...], którą uchylono w całości decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r., nr [...], zatwierdzono projekt budowlany i udzielono [...] sp. z o. o. w W. pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na budowie bezobsługowej wieżowej stacji bazowej telefonii komórkowej sieci [...] nr [...], na działce o nr [...], przy ul. [...] w K..
W rozpoznawanej sprawie spór sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy budowa opisanej wyżej stacji bazowej telefonii komórkowej wymagała uprzedniego przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Rozpoczynając rozważania prawne w tym zakresie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r., poz. 1405), uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W ramach postępowania poprzedzającego wydanie takiej decyzji przeprowadza się ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, która ma przede wszystkim na celu zweryfikowanie czy przedsięwzięcie nie będzie powodować negatywnego oddziaływania na środowisko. Oznacza to, że organ właściwy do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę obowiązany jest uwarunkować wydanie zgody na realizację od przedłożenia przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach tylko w przypadkach, gdy taka inwestycja spełnia cechy przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko.
Zasadnicze znaczenie odgrywa więc ustalenie, czy przedsięwzięcie to należy do kategorii "mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko" (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko) lub "mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko" (§ 3 ust. 1 pkt 8 tego rozporządzenia). Ze wskazanych przepisów rozporządzenia wynika, że do parametrów technicznych stacji bazowej telefonii komórkowej decydujących o wpływie na środowisko należą: 1) rodzaj anteny - instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne; 2) liczba anten; 3) moc promieniowania poszczególnych anten; 4) emisja pola elektromagnetycznego przez poszczególne anteny; 5) odległość instalacji od miejsc dostępnych dla ludzi, a zatem konkretne umiejscowienie inwestycji na terenie objętym wnioskiem. Dopiero określenie tych poszczególnych parametrów technicznych inwestycji i ustalenie okoliczności jej lokalizacji (np. wobec miejsc dostępnych dla ludzi) pozwoli na dokonanie kwalifikacji inwestycji względem uwarunkowań środowiskowych (por. wyrok NSA z dnia 12 czerwca 2014 r., sygn. akt II OSK 104/13 – wszystkie powołane w niniejszym wyroku orzeczenia dostępne są na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Niewątpliwie kwalifikacji, czy planowana inwestycja wymaga przeprowadzenia postępowania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zakończonego wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, dokonuje się na podstawie zgromadzonych w sprawie materiałów dowodowych. W tej sprawie uczyniono to na podstawie dołączonej do akt sprawy kwalifikacji przedsięwzięcia z dnia [...] r. oraz projektu budowlanego z dnia [...] r.
Z dokumentów tych wynika, że planowane wyposażenie stacji będą stanowić: zespół urządzeń nadawczo-odbiorczych oraz transmisyjnych umiejscowionych w szafach systemowych posadowionych u podnóża wieży, a także system antenowy zainstalowany na masztach zainstalowanych na wieży Monobot o wysokości 49,3 m, przy czym planuje się instalacje 3 sektorów skierowanych na azymuty 105°, 210° i 320°. Każdy sektor będzie składać się z jednej sektorowej anteny nadawczo-odbiorczej typu [...] pracującej w paśmie 900MHz w systemie [...] oraz w paśmie 2100MHz w systemie UMTS2100 (s. 5 kwalifikacji przedsięwzięcia, s. 18 projektu budowlanego). Obliczenia rozkładu gęstości mocy wokół docelowej konfiguracji anten sektorowych zostały wykonane dla kątów pochylenia płaszczyzny promieniowania anten od poziomu (tiltu): od 0° do 6° dla azymutów 105° i 210°, a także od 0° do 8° dla azymutu 320°. Jednocześnie w przedstawionej dokumentacji wskazano, że anteny sektorowe zainstalowane zostaną bezpośrednio do wsporników antenowych za pomocą fabrycznych uchwytów, bez użycia pochylaczy mechanicznych, a wykazane pochylenie anten jest maksymalnym, jakie dopuszcza się dla tego przedsięwzięcia zgodnie z opracowaną kwalifikacją przedsięwzięcia (s. 18 projektu budowlanego).
Jednakże – jak słusznie zauważył organ I instancji w uchylonej przez Wojewodę decyzji – z opisu technicznego anteny [...] wynika, że w paśmie od 880 – 960 MHz antena może pracować przy pochyleniu 0°... 4°...8°, a w paśmie od 1920 – 2180 MHz antena może pracować przy pochyleniu 0°...3°...6° (s. 30b projektu budowlanego).
Wobec tego zdaniem Sądu przy ocenie, czy budowa wskazanej na wstępie stacji bazowej telefonii komórkowej wymagała uprzedniego przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko należy uwzględnić możliwy przebieg głównej wiązki promieniowania w paśmie od 880 – 960 MHz w maksymalnym pochyleniu (tilcie) 8° dla azymutu 105° i 210°, a nie w deklarowany przez inwestora pochyleniu (tilcie) 6°.
Skoro bowiem technicznie pochylenie anten w paśmie od 880 – 960 MHz jest możliwe do 8°, winno ono być przedmiotem analizy przy ocenie obowiązku przeprowadzenia postępowania środowiskowego. Zdaniem Sądu kwestia oddziaływania pola elektromagnetycznego wymaga uwzględnienia maksymalnego możliwego emitowania pola z tego urządzenia, maksymalnego możliwego pochylenia osi wiązki promieniowania, ukształtowania terenu oraz istniejącego i potencjalnego jego zagospodarowania. Nie jest przy tym wystarczające ograniczenie rozważań do zakresu pochylenia anten deklarowanego przez inwestora, a koniecznym jest określenie wiązek z uwzględnieniem maksymalnych możliwych pochyleń osi wiązek promieniowania poszczególnych anten, zwłaszcza wtedy, kiedy operator anten może zdalnie nimi sterować (por. wyrok NSA z dnia 7 września 2017 r., sygn. akt II OSK 3083/15, wyrok WSA w Łodzi z dnia 23 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Łd 916/17, por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 stycznia 2018 r., sygn. akt VII SA/Łd 1487/17, wyrok NSA z dnia 11 lipca 2018 r., sygn. akt II OSK 907/18).
Wobec tego w rozpoznawanej sprawie należało ustalić oddziaływanie anten od minimalnego do maksymalnego ich pochylenia, aby jednoznacznie ustalić od jakiej do jakiej wysokości od poziomu terenu i w jakiej odległości od anten i płaszczyźnie możliwe jest ewentualne oddziaływanie promieniowania na miejsca dostępne dla ludności w przypadku nachylenia anten pod różnym kątem. W tym więc zakresie dokonana przez organ odwoławczy ocena zebranych w sprawie dowodów, a w konsekwencji ocena planowanego przedsięwzięcia pod kątem zaliczenia go do przedsięwzięć zawsze znacząco oddziaływujących na środowisko, względnie potencjalnie znacząco oddziaływujących na środowisko była wadliwa.
Końcowo Sąd wskazuje, że wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, tutejszy Sąd w wyroku z dnia [...] r., sygn. akt II SA/Po 855/17, nie zaaprobował prezentowanego przez organ stanowiska. Należy zauważyć, że rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Innymi słowy w sprawie II SA/Po 855/17 nie badano meritum sprawy administracyjnej, a kontroli sądowej podlegało tylko i wyłącznie istnienie przesłanek do wydania decyzji kasacyjnej.
Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej: "P.p.s.a."), uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...], albowiem wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, tj. art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w zw. z § 2 ust. 1 pkt 7 lit. b oraz § 3 ust. 1 pkt 8 lit. f rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r., które miało wpływ na wynik sprawy, a także z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Ponownie prowadząc postępowanie obowiązkiem organu odwoławczego będzie wezwanie inwestora do uzupełnienia kwalifikacji przedsięwzięcia o wyniki obliczeń odległości miejsc dostępnych dla ludności od środka elektrycznego każdej z anten, wzdłuż wiązki promieniowania przy maksymalnym możliwym pochyleniu anten, które wynosi 8° w paśmie od 880 – 960 MHz, na azymucie 105° i 210°, a także o przewidywany zasięg obszarów o gęstości mocy promieniowania > 0,1 W/m2 od tych anten. Na tej podstawie organ oceni, czy w niniejszej sprawie istnieje konieczność uzyskania przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i wyda stosowne rozstrzygnięcie w oparciu o przepis art. 138 § 1 lub § 2 K.p.a.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a., zasądzając od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę [...]zł tytułem wpisu od skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło